III SA/Wa 5/16
PostanowienieWSA w Warszawie2016-02-19
Skład orzekający: Alojzy Skrodzki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy okoliczności podnoszone przez skarżącego, takie jak ograniczony dostęp do wsparcia prawnego, problemy zdrowotne, pobyt za granicą i niedostateczna znajomość języka polskiego, uzasadniają przywrócenie terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi, uznając, że skarżący nie wykazał braku winy w uchybieniu terminu. Niedostateczna znajomość języka polskiego powinna skłonić skarżącego do skorzystania z pomocy tłumacza lub pełnomocnika, a nie do samodzielnego wnoszenia skargi. Okoliczności takie jak sytuacja materialna czy pomoc znajomej nie usprawiedliwiają uchybienia terminu, zwłaszcza że skarżący był w stanie złożyć skargę w terminie na jedno z trzech podobnych postanowień. Sąd podkreślił, że strona ponosi odpowiedzialność za działania osób trzecich, którym powierzyła dokonanie czynności procesowych.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowych. Wraz ze skargą złożył wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia, wskazując na ograniczony dostęp do wsparcia prawnego, problemy zdrowotne, pobyt za granicą i niedostateczną znajomość języka polskiego. Skarżący twierdził, że nie zrozumiał pouczenia i był przekonany, że jego skarga dotyczy wszystkich trzech postanowień, które otrzymał w jednej przesyłce. Sąd uznał, że podnoszone przez skarżącego okoliczności nie uprawdopodabniają braku winy w uchybieniu terminu.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia terminu do wniesienia skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alojzy Skrodzki, , po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi sprawy ze skargi A. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oraz odmowy przywrócenia terminu do jego wniesienia postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi
A.S., dalej jako Skarżący wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2015 r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oraz odmowy przywrócenia terminu do jego wniesienia. Wraz ze skargą Skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do jej złożenia. W uzasadnieniu wniosku wskazał, iż w dniu 23 czerwca 2015 roku otrzymał przesyłką pocztowa trzy postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W. o odmowie przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji podatkowych. Były to postanowienia o sygnaturach:
• [...] dotyczące decyzji o odpowiedzialności Skarżącego z tytułu niezapłaconego podatku PIT za styczeń 2012;
• [...] dotyczące decyzji o odpowiedzialności Skarżącego z tytułu niezapłaconego podatku PIT za styczeń - sierpień 2012;
• [...] dotyczące decyzji o odpowiedzialności Skarżącego z tytułu niezapłaconego podatku VAT za kwiecień - sierpień 2012
Skarżący ma ograniczony dostęp do wsparcia prawnego, gdyż jest bezrobotny od marca 2015 r. i pozostaje na utrzymaniu jego matki. W przygotowaniu listów i odpowiedzi pomaga mu czasami znajoma której " płaci ile może" matka Skarżącego.
Skarżący od 14-ego maja chodzi regularnie do [...]. Bardzo często chodził w tym okresie też do lekarzy i przechodził rehabilitację, gdyż w czasie podroży w kwietniu w Anglii uszkodził rękę.
Skarżący w celu uzyskania pomocy kontaktował się z Rzecznikiem Praw Obywatelskich, Ministerstwem Finansów (Departament Podatkowy) Ministerstwem Sprawiedliwości (Departament Skargowy) [...] Urzędem Skarbowym, [...] oddziałem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
W międzyczasie w Sądzie w Anglii Skarżący miał 2 sprawy w sądzie "Family Court Sitting at G." prowadzone przez sędziego "D. B." [...] czerwca i [...] lipca 2015 roku.
Skarżący podkreślił, iż przez cały czas zajmuje się swoimi sprawami. Stara się bronić, składa pisma i pilnuje terminów. Zaznaczył, iż 20 lipca, czyli 3 dni przed terminem, osobiście oddał E. G. z Izby Skarbowej skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego. Ww. potwierdziła, iż "dobrze zrobił", gdyż Skarżący dał jej "sporo papierów" i 3 kopie. Skarżący nie wziął ze sobą całych kopert na spotkanie bo myślał, że będzie mógł z kimś skontaktować się, czy porozmawiać kto go ukierunkuje. Skarżącemu wydawało się, że E. G. zrobiła wszystko żeby mu pomóc i dlatego był przekonany, że złożył skargi na wszystkie trzy wymienione postanowienia.
Skarżący podniósł, iż wyłącznie z powodu jego niedostatecznej znajomości języka polskiego nie zrozumiał pouczenia zawartego w ww. postanowieniach, błędnie sądził, ze złożona przez niego w lipcu 2015 r. skarga dotyczy wszystkich trzech spraw, które otrzymał razem, gdyż były one wszystkie w jednym kopercie zaś Skarżący wskazał numer z pierwszej ze spraw w kopercie. O uchybieniu terminowi Skarżący dowiedział się w dniu 27 listopada 2015 r. kiedy to dostał zawiadomienie o rozprawie w WSA i po rozmowie z pracownikiem Izby Skarbowej zrozumiał, że ta rozprawa dotyczy tylko jednego z trzech postanowień Izby Skarbowej. Do czasu tej rozmowy Skarżący był pewny, że jego skarga dotyczy wszystkich trzech postawień.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.).
Zaznaczyć trzeba, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy. Podstawową przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy w jego uchybieniu. Brak winy powinien być oceniany w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem (por. postanowienie SN z dnia 29 października 1999 r., sygn. akt I CKN 556/98, postanowienie SN z dnia 12 stycznia 1999 r., sygn. akt II UKN 667/98). Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu zalicza się np. przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar (por. wyrok NSA z dnia 19 września 2000 r., sygn. akt I SA 1072/00; wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 1999 r., sygn. akt I SA/Ka 1609/97).
Zdaniem Sądu w stanie faktycznym niniejszej sprawy Skarżący nie wykazał, że
złożenie skargi na zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z uchybieniem 30 dniowego terminu na jej wniesienie nie było spowodowane jego zawinionym zachowaniem.
W ocenie Sądu, uchybionego terminu nie usprawiedliwia fakt, iż Skarżący jest obcokrajowcem i - jak twierdzi - niedostatecznie zna język polski. Okoliczność ta winna skłonić go do skorzystania z pomocy tłumacza lub profesjonalnego pełnomocnika procesowego. Tymczasem Skarżący, sam wniósł skargę, która sformułowana jest w języku polskim, osobiście odbierał kierowaną do niego korespondencję w postępowaniu administracyjnym. Zdaniem Sądu, Skarżący mając świadomość niedostatecznej nieznajomości języka polskiego już na etapie odbioru kierowanej do niego korespondencji w postępowaniu przed organami administracyjnymi przed złożeniem skargi do WSA winien dochować należytej staranności w celu zapewnienia sobie pomocy przy prowadzeniu jego spraw w postępowaniu administracyjnym jak i sądowym. Sąd zauważa, iż Skarżący pomimo, iż jak utrzymuje jest bezrobotny i pozostaje na utrzymaniu jego matki to w przygotowaniu listów i odpowiedzi pomaga mu czasami znajoma której " płaci ile może" matka Skarżącego. Należy również wskazać, iż Skarżący złożył w ustawowym terminie skargę na jedno z trzech postanowień Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2015 r. (w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 2301/15) przesłanych w jednej korespondencji zawierającej zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie. Trudno przyjąć, iż w takich okolicznościach sytuacja materialna Skarżącego miała wpływ na uchybienie terminu do złożenia skargi w niniejszej sprawie. Zwłaszcza, że wszystkie trzy postanowienia przesłane Skarżącemu w jednej korespondencji dotyczyły identycznego stanu faktycznego. Skoro Skarżący był w stanie zapoznać się z treścią zaskarżonego postanowienia i pouczeniem o środkach zaskarżenia w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 2301/15 to nic nie stało na przeszkodzie by również zapoznał się z treścią pozostałych postanowień i ich pouczeniami przesłanych w jednej korespondencji z zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem.
Skarżący winien był starannie sprawdzać jakiego rodzaju pisma były zawarte w kopercie – przesyłce adresowanej do Skarżącego zawierającej postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W., w tym zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie. Elementarnym obowiązkiem Skarżącego było zapoznanie się już w dniu odbioru przesyłki ze wszystkimi postanowieniami Dyrektora Izby Skarbowej zawartymi w kopercie.
W ocenie Sądu również brak właściwej pomocy ze strony pracownika Izby Skarbowej nie stanowi przesłanki uzasadniającej brak winy w uchybieniu terminu. Sąd nie deprecjonuje w tym miejscu pomocy osób trzecich, choć na marginesie wskazać należy, że pojęcie winy strony w uchybieniu terminu w postępowaniu sądowym obejmuje swym zakresem także winę osób trzecich upoważnionych przez stronę do dokonania określonej czynności (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 kwietnia 2002 r., sygn. akt I SA/Gd 1676/99, POP 2002, z. 12, poz. 148). Za działania i zaniechania tych osób w zakresie powierzonych im czynności procesowych odpowiedzialność ponosi strona (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2011 r., sygn. akt I FZ 445/10, LEX nr 741029).
W rozpoznawanej sprawie zaskarżone przez Skarżącego postanowienie zawierało prawidłowe pouczenie o trybie i terminie złożenia skargi do WSA. Wskazano w nim w sposób jednoznaczny, że skarga powinna być wniesiona w terminie 30 dni od dnia doręczenia zaskarżonego postanowienia. Sąd stwierdza, iż powoływane przez Skarżącego w uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu okoliczności nie uprawdopodabniają braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi.
Mając powyższe na względzie, Sąd podstawie art. 86 i 87 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło