III SA/Wa 590/18

WyrokWSA w Warszawie2018-10-16

Skład orzekający: Ewa Izabela Fiedorowicz, Dorota Dziedzic-Chojnacka, Piotr Dębkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, wydane przez organ podatkowy, wywołuje skutek prawny, jeśli nie zostanie doręczone podatnikowi przed upływem pierwotnie określonego terminu zwrotu?
Ratio decidendi
Postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, wydane na podstawie art. 87 ust. 2 i 6 ustawy o VAT, wywołuje skutek prawny i skutecznie przedłuża termin zwrotu tylko wtedy, gdy zostanie doręczone podatnikowi przed upływem pierwotnie określonego terminu zwrotu. Brak doręczenia postanowienia w ustawowym terminie skutkuje tym, że zwrot podatku powinien nastąpić w pierwotnie przewidzianym terminie, chyba że organ podatkowy określi go w innej wysokości zgodnie z art. 99 ust. 12 ustawy o VAT.
Stan faktyczny
Spółka złożyła deklarację VAT-7 za grudzień 2015 r. z wnioskiem o zwrot podatku. Organ podatkowy wielokrotnie przedłużał termin zwrotu, powołując się na prowadzone kontrole i weryfikacje. Spółka złożyła skargę na postanowienie przedłużające termin zwrotu, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o VAT i Ordynacji podatkowej. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że zostało ono wydane po terminie, ponieważ nie zostało doręczone podatnikowi przed upływem poprzedniego terminu zwrotu.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. i zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Ewa Izabela Fiedorowicz, Sędziowie sędzia WSA Dorota Dziedzic- Chojnacka (sprawozdawca), asesor WSA Piotr Dębkowski, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 października 2018 r. sprawy ze skargi E. sp. z ograniczoną odpowiedzialnością sp. k. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu dokonania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za grudzień 2015 r. 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] września 2017 r. nr [...] 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. na rzecz E. sp. z ograniczoną odpowiedzialnością sp. k. z siedzibą w W. kwotę 597 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez E. sp. z ograniczoną odpowiedzialnością sp. k. z siedzibą w W. (dalej jako "Skarżąca", "Spółka" lub "Strona") jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. ("DIAS") z dnia [...] grudnia 2017 r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. ("NUS") z dnia [...] września 2017 r. w przedmiocie przedłużenia terminu dokonania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za grudzień 2015 r. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie sprawy: W dniu 1 stycznia 2016 r. Skarżąca złożyła do NUS deklarację VAT-7 za grudzień 2015 r., wnosząc o zwrot podatku od towarów i usług w terminie określonym w art. 87 ust. 2 i ust. 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 201 Ir., Nr 177 poz. 1054. z późn. zm.), dalej: "ustawa o VAT", tj. w terminie 25 dni od dnia złożenia rozliczenia, w kwocie 2.382.346,00 zł. Termin ten upłynął w dniu 26 stycznia 2016 r. W dniu 14 stycznia 2016 r. NUS wszczął kontrolę podatkową, mającą na celu m. in. sprawdzenie zasadności zwrotu podatku od towarów i usług za grudzień 2015 r. W trakcie prowadzonej kontroli podatkowej organ podatkowy postanowieniem z dnia [...] stycznia 2016 r., wydanym na podstawie art. 274b i art. 216 § 1 w związku z art. 292 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613. z późn. zm.), dalej: "O.p." oraz w związku z art. 87 ust. 2 ustawy o VAT przedłużył termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wykazany przez Skarżącą w deklaracji VAT-7 za grudzień 2015 r. w kwocie 2.382.346.00 zł do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia. Następnie, NUS postanowieniem z dnia [...] listopada 2016 r. o wydanym w trybie art. 216 w związku z art. 274b O.p. oraz art. 87 ust. 2 ustawy o VAT, przedłużył termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wykazanego Skarżącą w deklaracji VAT-7 za grudzień 2015 r., w kwocie 2.382.346,00 zł. do dnia 30 stycznia 2017 r. Kolejnym postanowieniem z dnia z dnia [...] stycznia 2017 r. NUS przedłużył powyższy termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za grudzień 2015 r. w kwocie 2.382.346,00 zł. do dnia 30 marca 2017 r. Postanowieniem z dnia [...] marca 2017 r. NUS przedłużył powyższy termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za grudzień 2015 r., w kwocie 2.382.346,00 zł. do dnia 30 maja 2017 r. Postanowieniem z dnia [...] maja 2017 r. NUS przedłużył powyższy termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za grudzień 2015 r. w kwocie 2.382.346,00 zł, do dnia 28 lipca 2017 r. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2017 r. NUS przedłużył termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należny, wykazanego przez Spółkę w deklaracji VAT-7 za grudzień 2015r. w kwocie 2.382.346.00 zł do dnia 28 września 2017 r. Po rozpatrzeniu zażalenia na ww. postanowienie, postanowieniem z dnia [...] października 2017 r. DIAS utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Następnie postanowieniem z dnia [...] września 2017 r. (skarżonym w niniejszej sprawie) NUS przedłużył termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należny, wykazanego przez Spółkę w deklaracji VAT-7 za grudzień 2015 r. w kwocie 2.382.346.00 zł do dnia 28.11.2017 r. W uzasadnieniu przedmiotowego postanowienia organ podatkowy, po wskazaniu na okoliczności stanu faktycznego sprawy oraz odwołaniu się do art. 87 ust. 2 ustawy o VAT stwierdził, że w dniu 30 listopada 2016 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w L., na podstawie postanowienia z dnia [...] listopada 2016 r. wszczął wobec Spółki postępowanie kontrolne. Skarżącą poinformowano o przewidywanym terminie zakończenia przedmiotowego postępowania kontrolnego do dnia 28.11.2017 r. Postanowienie organu pierwszej instancji z dnia [...] września 2017 r. zostało doręczone Skarżącej w dniu 16 października 2017 r. Pismem z dnia 23 października 2017 r. Strona, działając przez pełnomocnika, wniosła zażalenie na powyższe postanowienie, zarzucając zaskarżonemu rozstrzygnięciu naruszenie: 1. art. 87 ust. 2 ustawy o VAT, poprzez zaniechanie weryfikacji rozliczenia i bezpodstawne przedłużenie po raz szósty terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, bez sprecyzowania, co wymaga zweryfikowania po 20 miesiącach weryfikacji i wskazanie jedynie na ogólne lakoniczne twierdzenia pozbawione treści merytorycznej jako uzasadnienie przedłużenia, które pasują do każdego przypadku przedłużenia terminu bez wskazania przyczyny; 2. art. 87 ust. 2 i 6 ustawy o VAT, poprzez zaniechanie weryfikacji w okresie trwania postępowania kontrolnego i oczekiwanie na jego zakończenie, przedłużając automatycznie termin zwrotu VAT do każdorazowego przedłużenia terminu zakończenia postępowania kontrolnego, choć weryfikacja wniosku o zwrot nadwyżki podatku naliczonego nad należnym jest obowiązkiem NUS i jest czynnością niezależną od postępowania kontrolnego prowadzonego przez [...] Urząd Celno — Skarbowy w L.; 3. art. 87 ust. 2 i 6 ustawy o VAT oraz art. 121, 124 i 217 O.p., poprzez niewskazanie w zaskarżonym postanowieniu, jakie wątpliwości spowodowały konieczność przedłużeni terminu zwrotu i niespełnienie wymogów stawianych w tym zakresie przez wymienione przepisy prawa; 4. art. 87 ust. 2 i 6 ustawy o VAT, poprzez opieszałe i nierzetelne dokonywanie czynności weryfikacyjnych i lekceważenie ustawowego terminu zwrotu VAT, a przez to niedokonywanie zwrotu VAT w rozsądnym terminie i pozbawianie Spółki środków na kontynuowanie działalności gospodarczej, co narusza zasadę proporcjonalności neutralności; 5. nierespektowanie wytycznych Trybunatu Sprawiedliwości Unii Europejskiej do Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE z dnia 11 grudnia 2006 r. Nr L 347 s. 1 i nast.), dalej: dyrektywa 2006/112/WE, dotyczących zwrotu VAT w rozsądnym terminie oraz zasady neutralności i proporcjonalności; 6. naruszenie art. 120 i 125 O.p., poprzez nierespektowanie obowiązujących przepisów prawa oraz zasady szybkości postępowania i ograniczenia formalizmu. Wskazując na powyższe, Strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2017 r. DIAS utrzymał w mocy postanowienie NUS z dnia [...] września 2017 r. W uzasadnieniu DIAS wskazał, iż w rozpatrywanej sprawie wystąpiły nowe okoliczności faktyczne, uzasadniające dokonanie weryfikacji zwrotu Spółki z deklaracji VAT-7 za grudzień 2015 r., tj. wszczęcie postępowania kontrolnego na podstawie przepisów ustawy o kontroli skarbowej. Mając na uwadze skuteczne przedłużenie terminu zwrotu, tzn. przed upływem terminu wykazanego w deklaracji za grudzień 2015 r., gdy weryfikacja rozliczenia Podatnika miała postać czynności sprawdzających oraz uchwałę NSA z dnia 24 października 2016 r., sygn. akt I FPS 3/16 DIAS stwierdził, że postanowienie organu podatkowego z dnia [...] września 2017 r. o przedłużeniu termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za ww. miesiąc do dnia 28 listopada 2017 r., zostało dokonane w ramach dalej trwających czynności sprawdzających. Zdaniem Organu odwoławczego, w zaistniałych okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy, obowiązujących przepisów prawa ustawy o VAT, przy uwzględnieniu ich wykładni dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w ww. uchwale NUS zasadnie w skarżonym postanowieniu z dnia [...].09.2017 r. określił datę pewną, do której przedłużył termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wykazany w deklaracji VAT-7 za grudzień 2015 r. DIAS zauważył, iż w rozpatrywanej sprawie, organ pierwszej instancji, jako podstawę prawną skarżonego rozstrzygnięcia wskazał art. 216 w związku z art. 274b O.p. oraz art. 87 ust. 2 ustawy o VAT. Natomiast, w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...].07.2017 r. organ podatkowy odwołał się do wszczęcia w dniu 30 listopada 2016 r. przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w L. postępowania kontrolnego wobec Spółki. Pismem z dnia 1 grudnia 2016 r., działając na podstawie art. 7 ust. 1 i ust 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (Dz. U. z 2016 r. poz. 720, z późn. zm.), dalej: ustawa o kontroli skarbowej, w związku z postanowieniem Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w L. o z dnia [...] listopada 2016 r. o wszczęciu postępowania kontrolnego wobec Skarżącej w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku od towarów i usług m. in. za grudzień 2015 r. oraz w związku z upoważnieniem do przeprowadzenia postępowania kontrolnego z dnia 29 listopada 2016 r., Urząd Kontroli Skarbowej w L. zwrócił się do NUS o udostępnienie do wglądu akt podatkowych kontrolowanego oraz wskazanie, czy za podany okres były przeprowadzone w stosunku do ww. podmiotu kontrole i czego dotyczyły, a jeśli były przeprowadzone kontrole, bądź inne postępowania w sprawie zobowiązań podatkowych o udzielenie informacji, na jakim etapie są przedmiotowe postępowania oraz o udostępnienie do wglądu decyzji wydanych w tych sprawach. Jednocześnie Urząd Kontroli Skarbowej w L. zwrócił się z prośbą o przekazanie dokumentów źródłowych oraz innych dokumentów zgromadzonych w toku kontroli podatkowej, prowadzonej przez NUS wobec Spółki w zakresie podatku od towarów i usług m. in. za grudzień 2015 r. Organ drugiej instancji zwrócił uwagę, iż w protokole kontroli podatkowej sporządzonego przez NUS wynika, że w trakcie kontroli w zakresie: 1) sprawdzenia zasadności zwrotu podatku od towarów i usług za grudzień 2015 r., 2) ustalenia źródeł finansowania prowadzonej działalności gospodarczej, 3) realizacji obowiązków w zakresie ewidencji oraz aktualizacji danych wynikających z ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (Dz. U. z 2012 r. poz. 1314, z późn. zm.), dalej: ustawa o ewidencji, organ pierwszej instancji zgromadził dowody księgowe objęte kontrolą, a w celu potwierdzenia rzetelności sprzedaży i zakupu towarów oraz ustalenia kolejnych kontrahentów wystąpił: - w trybie art. 82 § 1 pkt 1 do kontrahentów z żądaniem przekazania informacji o zawartych transakcjach, - do naczelników urzędów skarbowych o przeprowadzenie czynności sprawdzających wobec kontrahentów. - do organów podatkowych o przekazanie wyników prowadzonych czynności wobec kontrahentów, - do administracji podatkowych krajów: unijnych w sprawie przekazania informacji o przeprowadzonych transakcjach. W przedmiotowym protokole kontroli podatkowej organ pierwszej instancji, wskazując na wszczęcie postępowania kontrolnego w dniu 30 listopada 2016 r. wobec Spółki przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w L., stwierdził, że odstąpił od ustaleń w zakresie sprawdzenia zasadności zwrotu podatku od towarów i usług m. in. za grudzień 2015 r. oraz ustalenia źródeł finansowania prowadzonej działalności gospodarczej i zakończył przedmiotową kontrolę, a zgromadzone akta zobowiązał się przekazać do Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w L. W ocenie DIAS nie sposób przyznać racji Stronie, iż w przedmiotowym protokole nie stwierdzono nieprawidłowości w rozliczeniach Spółki, ponieważ NUS w ogóle nie rozstrzygał w tym zakresie. Podkreślił, iż akta kontroli przed podjęciem rozstrzygnięcia przez NUS zostały przekazane Dyrektorowi Urzędu Kontroli Skarbowej w L. i to właśnie ten organ (po zakończeniu kontroli) merytorycznie oceni poprawność wnioskowanej kwoty zwrotu. DIAS stwierdził, iż w okolicznościach rozpatrywanej sprawy na dzień wydania skarżonego postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu, tj. 28.09.2017 r. istniały wątpliwości, co do zasadności zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym zadeklarowanego przez Spółkę w deklaracji VAT-7 za grudzień 2015 r. Zasadność powyższego wynika chociażby z braku dysponowania przez organ pierwszej instancji jakimikolwiek wynikami czynności sprawdzających wobec kontrahentów', o których przeprowadzenie wystąpił do naczelników urzędów skarbowych, a więc wynikami czynności sprawdzających odnoszących się do konkretnych transakcji objętych wnioskiem o zwrot VAT za grudzień 2015 r. Dodatkowo, zdaniem Organu odwoławczego o istniejących wątpliwościach w zakresie zasadności zwrotu VAT za ww. okres rozliczeniowy świadczy również wszczęcie postępowania weryfikacyjnego, w postaci postępowania kontrolnego na podstawie przepisów ustawy o kontroli skarbowej, które nie zostało zakończone (przewidywany termin jego zakończenia został wyznaczony do 28.11.2017r.) za okres tożsamy z okresem, za który Spółka złożyła rozliczenie z zadeklarowaną kwotą podatku do zwrotu. W ocenie Organu odwoławczego powyższe okoliczności, w świetle art. 87 ust. 2 ustawy o VAT, należało uznać za zasadne przyczyny, stanowiące o przedłużeniu terminu zwrotu VAT za grudzień 2015 r. Według DIAS, skoro w rozpatrywanej sprawie organ podatkowy miał wątpliwości w zakresie zasadności zwrotu VAT, konieczne było przeprowadzenie postępowania weryfikacyjnego, które w niniejszej sprawie realizowane zostało w procedurze postępowania kontrolnego, dopuszczalnej przez art. 87 ust. 2 ustawy o VAT. Tym samym DIAS zarzuty zażalenia uznał za niezasadne. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca sformułowała żądanie uchylenia postanowienia DIAS z dnia [...] grudnia 2017r. oraz poprzedzającego go postanowienia NUS z dnia [...] września 2017r. Wniosła również o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu Spółka zarzuciła naruszenie: art. 210 § 1 pkt. 6 O.p., poprzez nieodniesienie się szczegółowo do treści zarzutów i nierozstrzygnięcie zażalenia w jego granicach, lecz odniesienie się do niego poprzez ogólnikowe i lakoniczne stwierdzenia, niepoprzedzonych analizą merytoryczną zasadności zażalenia Spółki w oparciu o aktualny stan sprawy ustalono przed rozpoznaniem zażalenia i porównany z obszerną i ponadstandardowa dokumentacja transakcji, przez co uzasadnienie zaskarżonego postanowienia pasuje do każdej tego typu sprawy i potwierdza brak gruntownej analizy zarzutów, a tym samym nie wykonywanie przez organ drugiej instancji prawidłowo czynności nadzorczych; 2. art. 87 ust. 2 i 6 ustawy o VAT, poprzez pominięcie, iż przedłużenia terminu zwrotu VAT dokonano bez wskazania, jakie wątpliwości organu podatkowego, dotyczące transakcji Skarżącej, wymagają dodatkowej weryfikacji i po ponad 2 latach trwania weryfikacji dodatkowych wyjaśnień pozostających w związku z działalnością Skarżącej i po raz szósty przedłużenia terminu zwrotu nie ze względu na skonkretyzowaną potrzebę weryfikacji rozliczenia, lecz w celu ustalenia, czy taka potrzeba być może hipotetycznie istnieje, co pozostaje w rażącej sprzeczności z powołanym przepisem i jest jego wykorzystywaniem przez organy podatkowe pierwszej i drugiej instancji dla celów realizacji potrzeb budżetu Państwa kosztem podatnika i rozwoju polskiej gospodarki; 3. art. 87 ust. 2 i 6 ustawy o VAT, poprzez pominięcie przy weryfikacji rozliczenia oraz przy rozpoznawaniu zażalenia twardych i jednoznacznych dowodów, potwierdzających realizację transakcji z kontrahentami Spółki (jej dostawcą) i odbiorcami, przedstawionych przez Spółkę oraz zgromadzonych w trakcie kontroli podatkowej i w postępowaniu kontrolnym, a tym samym zaniechanie ustalenia zasadności potrzeby dalszej weryfikacji; 4. art. 87 ust. 2 i 6 ustawy o VAT oraz art. 274c, art. 281§ 2, art. 284 b § 1 i art. 121 oraz art. 125 w związku z art. 292 O.p., poprzez uzależnianie zwrotu VAT od uprzedniego przeprowadzenia kontroli kontrahentów dostawcy i odbiorców oraz ich kontrahentów, występujących w łańcuchu handlowym, choć nie są oni w ogóle znani Skarżącej i nie mają związku z Jej działalnością oraz wnioskiem o zwrot VAT, co pozostaje w sprzeczności z postanowieniami art. 87 ust. 6 ustawy o VAT oraz orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, dotyczącym stosowania postanowień 6 i 112 dyrektywy Rady i jest mnożeniem zbędnych i nieefektywnych czynności, niezwiązanych w jakikolwiek sposób z działalnością kontrolowanej Spółki i nie dotyczących jej transakcji z kontrahentami. Zdaniem Skarżącej, takie stosowanie prawa przez organy podatkowe I i II instancji, występujące masowo od listopada 2015 r. narusza wolę ustawodawcy zawartą w art. 87 ust. 2 i 6 ustawy o VAT i czyni z wyjątku zasadę dla realizacji polityki budżetowej Państwa, kosztem uczciwych przedsiębiorców. Niezwrócony podatnikowi VAT stanowi dochód budżetu Państwa. Wystarczy użyć słowa "wątpliwości" i organ "może", aby zatrzymać pieniądze w budżecie na wiele miesięcy lub lat — do "czasu" (przecież nieokreślonego skoro wielokrotnie przedłuża się termin zwrotu co dwa - trzy miesiące z takim samym uzasadnieniem) zakończenia weryfikacji rozliczenia, której organy obu instancji de facto nie prowadzą; 5. art. 120 i 121 O.p. i art. 87 ust. 2 i 6 ustawy o VAT, poprzez zaniechanie weryfikacji rozliczenia i oczekiwanie na wynik postępowania kontrolnego, choć weryfikacja rozliczenia należy do obowiązków NUS i jest czynnością niezależną od postępowania kontrolnego i powinna być przeprowadzona bez zbędnej zwłoki, w terminie umożliwiającym Skarżącej kontynuowanie działalności. Obowiązek zbadania merytorycznie zasadności zażalenia wymaga od organu podatkowego dokonania własnych ustaleń merytorycznych. w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, a nie tylko odtworzenia formalnego przebiegu czynności, jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia i poprzestaniu na opinii organu pierwszej instancji; 6. art. 9 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r.o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U nr 173. poz.1807 z późn.zm.), poprzez systemowe wielokrotne przedłużanie terminu zwrotu za trzy kolejne miesiące od listopada 2015 r. do stycznia 2016 r. i zmuszenie tym samym Spółki do zawieszenia z dniem 14.01.2016 r. działalności gospodarczej, z uwagi na brak środków na jej kontynuowanie (należny zwrot VAT za ten okres wynosi ponad 5.300.000 zł.) i generowanie w miejsce zysku strat, co jest działaniem nie tylko na szkodę Skarżącej w znacznych rozmiarach, unicestwiając jej wypracowaną z trudem pozycję na rynku, lecz także na szkodę budżetu Państwa, który pozbawił się m. in. terminowych wpływów z podatków. W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest zasadna, aczkolwiek nie z powodów w niej powołanych. Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest postanowienie przedłużające po raz kolejny termin dokonania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym na rzecz Spółki za grudzień 2015 r. Sąd, przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonych postanowień NUS i DIAS, stwierdza, że na tle art. 87 ust. 2 ustawy o VAT pojawia się pytanie, czy warunkiem skutecznego przedłużenia terminów (60 dni – art. 87 ust. 2 ustawy o VAT oraz 25 dni – art. 87 ust. 6 ustawy o VAT) jest doręczenie podatnikowi postanowienia naczelnika urzędu skarbowego przed ich upływem, nadanie przed upływem tych terminów postanowienia w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2016 r., poz. 1113, 1250, 1823 i 1948), czy też wystarczy samo wydanie przed upływem tych terminów przez naczelnika urzędu skarbowego postanowienia w tym przedmiocie. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę uznaje za słuszne stanowisko zawarte w wyroku NSA z 23 kwietnia 2018 r. sygn. akt I FSK 255/17 (dostępne na www.nsa.gov.pl), że określony w art. 87 ust. 2 w związku z ust. 6 ustawy o VAT termin zwrotu różnicy podatku został przedłużony, jeżeli przed jego upływem podatnikowi doręczono postanowienie naczelnika urzędu skarbowego o przedłużeniu terminu zwrotu różnicy podatku do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanej w ramach czynności sprawdzających. Sąd podkreśla, iż z rozwiązań przyjętych w O.p. wynika, że wyłączną formą zakomunikowania oświadczenia woli podatnikowi o przedłużeniu terminu zwrotu różnicy podatku jest doręczenie postanowienia. Stosowany odpowiednio do postanowień przepis art. 212 O.p. przesądza, że organ podatkowy, który wydał postanowienie, jest nim związany od chwili jego doręczenia. W ocenie Sądu z uwagi na zasadę wyrażoną w 121 § 1 O.p., jeżeli podatnikowi nie doręczono postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu różnicy podatku przed upływem terminu przewidzianego w art. 87 ust. 2 lub w ust. 6 ustawy o VAT, to tym samym ma on uprawnione przekonanie, że zwrot różnicy podatku nastąpi w terminie 60 dni (ust. 2) lub 25 dni (ust. 6) od dnia złożenia rozliczenia. Sąd wskazuje, iż wydane na podstawie art. 87 ust. 2 w związku z ust. 6 ustawy o VAT postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu musi zostać uzewnętrznione przez jego doręczenie podatnikowi, gdyż tylko w takim przypadku wchodzi do obrotu prawnego i wywołuje skutek prawny. Brak doręczenia postanowienia w ustawowym terminie wywołuje skutek prawny w postaci zwrotu zadeklarowanej różnicy podatku, chyba że organ podatkowy określi ją w innej wysokości (art. 99 ust. 12 ustawy o VAT). W związku z powyższym, Sąd stwierdza, iż skarżone w niniejszej sprawie postanowienie organu pierwszej instancji z dnia [...] września 2017 r. zostało doręczone Skarżącej w dniu 16 października 2017 r., zaś bezpośrednio poprzednie postanowienie NUS z dnia [...] lipca 2017 r. przedłużało termin zwrotu do dnia 28 września 2017 r. Oznacza to, że skarżone postanowienie NUS z dnia [...] września 2017 r. zostało wydane po terminie, bowiem zostało doręczone Stronie po dacie wynikającej z postanowienia z dnia [...] lipca 2017 r. i tym samym nie wywołało ono skutku w postaci przedłużenia terminu, naruszając art. 87 ust. 2 ustawy VAT w zw. z art. 212 O.p. Ze względu na powyższe, bezcelowe było rozpoznawanie pozostałych zarzutów podniesionych w skardze. Z uwagi na opisane powyżej uchybienie, skutkujące naruszeniem wymienionych przepisów, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie NUS, jak też utrzymujące je w mocy postanowienie DIAS. Ponownie rozpoznając sprawę, NUS i DIAS obowiązane będą uwzględnić powyższe rozważania przedstawione w niniejszym wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł w oparciu o treść art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło