III SA/Wa 681/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-05-08
Skład orzekający: Marcin Piłaszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka kapitałowa, która nie wykazała wystarczających środków na pokrycie kosztów sądowych i nie przedstawiła pełnej dokumentacji finansowej, może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Spółka kapitałowa nie może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli nie wykaże, że nie posiada wystarczających środków na ich pokrycie. Wymaga to przedstawienia pełnej dokumentacji finansowej, w tym informacji o kosztach prowadzenia działalności, przyczynach niedokonania dopłat przez wspólników oraz podjęcia kroków w celu pozyskania funduszy. Brak wykazania tych okoliczności uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca spółka A. sp. z o.o. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na stratę i niski stan rachunku bankowego. Sąd wezwał spółkę do uzupełnienia dokumentacji finansowej, jednak spółka nie przedstawiła wszystkich wymaganych informacji, w tym szczegółowych kosztów prowadzenia działalności i przyczyn braku dopłat od wspólników. W związku z tym sąd odmówił przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono spółce przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
08.05.2015 r. Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Marcin Piłaszewicz na posiedzeniu niejawnym w dniu 08.05.2015 r. po rozpoznaniu wniosku A. sp. z o.o. o przyznanie prawa pomocy w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] .01.2015 r Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu wpłat na PFRON p o s t a n a w i a odmówić spółce przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie
Skarżąca – A. sp. z o.o., złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (w skardze i w formularzu PPPr z 24.04.2015 r). Wyjaśniła, że "nie ma dostatecznych środków na poniesienie kosztów opłaty sądowej od skargi, co potwierdzają przedłożone w sprawie dokumenty". Wysokość kapitału zakładowego określiła na kwotę [...] zł, wysokość straty na kwotę 89310 zł, stan na rachunku bankowym na kwotę 78,59 zł.
Referendarz sądowy, w wezwaniu z 16/4/2015 r, zwrócił się – m.in. - o nadesłanie zestawienia faktur VAT, odpisów wyciągów z rachunków bankowych, wskazanie wysokości dopłat i przyczyn niedokonania dopłat przez wspólników, wskazania wysokości i źródeł finansowania prowadzonej działalności przez spółkę (w szczególności kosztów lokalu, korespondencji, pełnomocnika, obsługi księgowej).
Spółka poinformowała o tym, że źródłami finansowania spółki są przychody z wynajmu samochodów leasingowanych oraz kredyt kupiecki. Wspólnicy natomiast nie poczynili dopłat. Zadeklarowała przedłożenie: zestawienia faktur zakupowych, sprzedażowych, wyciąg z rachunku bankowego, jednostronny rachunek zysków i strat za poszczególne okresy, zestawienie zobowiązań, wypełniony formularz PPPr.
Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a.". Zgodnie z art. 246 § 2 p.p.s.a., osoba prawna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Natomiast stosownie do treści art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Wymagany wpis od skargi w sprawie to kwota 500 zł.
Referendarz sądowy zauważa, ze spółka nie wypełniła dokładnie wezwania z 16/4/2015 r. Brak jest w szczególności określenia kosztów prowadzenia działalności (we wskazanych w wezwaniu zmiennych), określenia przyczyn niedokonania dopłat przez wspólników. Z uwagi na stosowne pouczenie zawarte w wezwaniu referendarza sądowego, strona powinna mieć świadomość faktu, że niewykonanie wezwania jest równoznaczne z niewykazaniem sytuacji finansowej, w której strona znajduje się. Zarazem z przedłożonych zestawień faktur VAT wynika, ze spółka dokonuje rozporządzeń finansowych na poczet zaspokojenia potrzeb, które nie korzystają z pierwszeństwa zaspokojenia przed należnościami z tytułu kosztów postępowania. Koszty sądowe zaliczają się do kosztów prowadzenia działalności gospodarczej spółki. Jest to istotna uwaga, ponieważ z złożonych odpisów wyciągów z rachunków bankowych oraz z rachunku zysków i strat wynikają przepływy finansowe i przychody w dyspozycji spółki, w ramach których ponosi wydatki związane z działalnością gospodarczą.
Dlatego, zdaniem referendarza sądowego, brak jest jakichkolwiek powodów umożliwiających przyznanie spółce prawa pomocy. Decyzja o odmiennej treści byłaby wyrazem nieposzanowania dorobku sądów administracyjnych w zakresie badania zdolności strony do uiszczenia kosztów postępowania w sprawie. Nie został dochowany wymóg należytej dokumentacji wniosku ponieważ stosowne wezwanie zostało stronie doręczone 21.04.2015 r, a do dnia wydania niniejszego postanowienia strona nie przedłożyła całej wnioskowanej dokumentacji. Wobec powyżej poczynionych uwag drugorzędne jest nieuwzględnienie przez stronę w procesie oceny swojej zdolności do ponoszenia kosztów sądowych wpływu dopłat. Przyznanie prawa pomocy spółce kapitałowej w upadłości sądy uzależniają od wykorzystania możliwości pozyskania przez spółkę dodatkowych środków finansowych. Chodzi tu o zobowiązanie wspólników do dopłat (art. 177 § 1 ksh). Dopłata, jako forma wewnętrznej przymusowej pożyczki wspólników na rzecz spółki, może być wykorzystana także na pokrycie kosztów sądowych w sprawach prowadzonych przez spółkę. Należy wykazać, ze spółka podjęła niezbędne kroki w celu zdobycia funduszy na pokrycie wydatków związanych z postępowaniem. Nic nie stoi na przeszkodzie, aby spółka zwróciła się do swojego wspólnika o pomoc finansową konieczną do prowadzenia niniejszego postępowania. (Postanowienie z 17.12. 2014 r I FZ 459/14, CBOSA).
Zdaniem referendarza sądowego, skoro spółka nie wykazała zaistnienia którejkolwiek przesłanki z art. 246 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.), to należało odmówić przyznania prawa pomocy.
Mając to na uwadze, na podstawie art. 243 § 1 u.p.p.s.a., art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2 u.p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 u.p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło