III SA/Wa 688/10

WyrokWSA w Warszawie2010-10-18

Skład orzekający: Artur Kot, Jerzy Płusa, Jarosław Trelka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obowiązek podatkowy w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego powstaje w przypadku umowy najmu, gdy samochód zostaje zarejestrowany na terytorium kraju, nawet jeśli najemca nie posiada prawa do rozporządzania samochodem jak właściciel?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że obowiązek podatkowy w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego powstaje również w sytuacji, gdy najemca nie posiada prawa do rozporządzania samochodem jak właściciel, ale dochodzi do jego rejestracji na terytorium kraju. Rejestracja pojazdu stanowi najpóźniejszy moment powstania obowiązku podatkowego, niezależnie od posiadania prawa do rozporządzania nim jak właściciel. Interpretacja indywidualna wydana dla innego podatnika nie wiąże organów w danej sprawie.
Stan faktyczny
Spółka zawarła umowę najmu samochodu osobowego w Niemczech, a następnie przemieściła go do Polski i zarejestrowała. Organy podatkowe uznały, że rejestracja pojazdu spowodowała powstanie obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym, mimo że umowa miała charakter najmu, a nie sprzedaży. Spółka kwestionowała to stanowisko, powołując się na wcześniejszą interpretację indywidualną i twierdząc, że rejestracja sama w sobie nie stanowi przesłanki powstania obowiązku podatkowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Kot (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Płusa, Sędzia WSA Jarosław Trelka, Protokolant st. sekr. sąd. Alicja Bogusz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2010 r. sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. [...] Spółka Komandytowa z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego oddala skargę 1.1. Decyzją z [...] grudnia 2009 r. Dyrektor Izby Celnej w W. (dalej: "organ odwoławczy" lub "Dyrektor IC") po rozpatrzeniu odwołania M. Sp. z o.o. [...] Spółka Komandytowa z siedzibą w W. (dalej: "Spółka" lub "Skarżąca") uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. (dalej: "organ I instancji" lub "Naczelnik UC") z [...] lutego 2009 r. Przedmiotem decyzji było określenie Spółce zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu marki BMW 520D. Dyrektor IC wydał jednocześnie rozstrzygnięcie reformatoryjne, określając Spółce zobowiązanie z tytułu podatku akcyzowego w kwocie 3.673 zł. Z motywów decyzji wynika, że Spółka zawarła 22 listopada 2007 r. w I. (Niemcy) umowę najmu samochodu służbowego z M. GmbH z siedzibą w I. (dalej "wynajmujący"). Umowa dotyczyła najmu samochodu osobowego marki marki BMW 520D, rok produkcji 2007, będącego własnością wynajmującego, zakupionego na podstawie faktury nr [...] z 6 listopada 2007 r. za kwotę 45.018,35 euro. Umowa została zawarta na okres 44 miesięcy. Z tytułu najmu najemca uiszcza miesięczny czynsz. Umowa ta zawiera opcję kupna po upływie terminu najmu. Oprócz umowy najmu strony zawarły umowę powierzenia przedmiotowego samochodu osobowego, z której wynika, że umowa ta została podpisana "w celu umożliwienia zarejestrowania przez Spółkę samochodu w Polsce". Pojazd ten został przemieszczony wewnątrzwspólnotowo przez Skarżącą na terytorium RP. Następnie pojazd ten Skarżąca zgłosiła do rejestracji w rozumieniu ustawy z 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), a 25 lutego 2008 r. Urząd m. W. dokonał pierwszej rejestracji pojazdu, nadając numer rejestracyjny [...]. 1.2. Po wszczęciu postępowania podatkowego, Naczelnik UC decyzją z [...] lutego 2009 r. określił Spółce zobowiązanie w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki BMW 520D, rok produkcji 2007. Organ stwierdził, że z uwagi na fakt, iż przedmiotowy pojazd jest samochodem osobowym i jest użytkowany w Polsce, nastąpiło nabycie wewnątrzwspólnotowe. Zgodnie z art. 80 ust. 3 pkt 3 ustawy z 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29, poz. 257 ze zm.; dalej: "u.p.a."), powstał obowiązek podatkowy w akcyzie nie później niż z chwilą jego rejestracji na terytorium kraju. 1.3. W odwołaniu Skarżąca postawiła zarzuty naruszenia: art. 121 § 1 oraz art. 124 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.; dalej: "O.p.") poprzez wydanie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym w sposób sprzeczny z treścią postanowienia w sprawie interpretacji prawa podatkowego z [...] stycznia 2006 r., co narusza zasadę zaufania do organów podatkowych w sytuacji, gdy brak jest prawnie relewantnych elementów stanu faktycznego różnicujących sytuację przedstawioną we wniosku o wydanie postanowienia w sprawie interpretacji prawa podatkowego i sytuację zaistniałą w niniejszej sprawie; art. 122, art. 187 § 1, art. 191 oraz art. 194 § 1 O.p. poprzez wadliwe przeprowadzenie postępowania dowodowego w sprawie, tj. błędne uznanie faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy za udowodnione, wadliwą i jednostronną ocenę zgromadzonych dowodów z punktu widzenia wierzyciela podatkowego, bez zachowania wymaganej bezstronności, zaniechanie działań w celu ustalenia wszystkich istotnych dla okoliczności sprawy faktów oraz błędne uznanie dokumentów rejestracyjnych samochodu za dokument stwierdzający istniejące stosunki cywilnoprawne; art. 80 ust. 3 pkt 3 u.p.a. poprzez błędne uznanie, że przy czasowym najmie samochodów, powstaje obowiązek podatkowy w podatku akcyzowym. 1.4. W uzasadnieniu Skarżąca podniosła, że Naczelnik UC w interpretacji z [...] stycznia 2006 r. wydanej na wniosek M. sp. z o. o. L. sp. k. stwierdził, że nabycie wewnątrzwspólnotowe samochodu osobowego związane z umową najmu bądź leasingu nie podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym. Spółka wskazała, że interpretacja została wydana w sprawach, w których stan faktyczny nie różni się żadnymi prawnie istotnymi elementami w stosunku do stanu rozpatrywanej sprawy, a stan prawny mający zastosowanie w sprawie nie uległ zmianie. Wyjaśniła, że mając na uwadze niezmienność stanu prawnego i tożsamość stanu faktycznego stanowiącego podstawę oceny prawnej zawartej w interpretacji, doszła do wniosku, że ocena prawnopodatkowa wyrażona wcześniej, pozostaje aktualna. Potwierdza prawidłowość działań podjętych przez Spółkę. W kwestii dotyczącej naruszenia art. 80 ust. 3 pkt 3 u.p.a. Skarżąca podniosła, że obowiązek podatkowy powstaje wyłącznie wskutek nabycia względem towaru prawa do rozporządzania nim jak właściciel, natomiast obowiązek rejestracji pojazdu nie stanowi samoistnej przesłanki dla powstania obowiązku podatkowego. Zdaniem autora odwołania, w przypadku umowy najmu samochodu osobowego nie następuje bowiem nabycie prawa do rozporządzania rzeczą jak właściciel. 1.5. Dyrektor IC w przywołanej na wstępie decyzji stwierdził, że nabycia wewnątrzwspólnotowego dokonała Skarżąca. W związku z tym należy ją uznać za podatnika w rozumieniu art. 11 ust. 1 u.p.a. To na niej ciążą zatem obowiązki wynikające z tej ustawy. Organ odwoławczy powołując się na art. 2 pkt 11 u.p.a. wyjaśnił, że nabyciem wewnątrzwspólnotowym jest przemieszczenie wyrobów akcyzowych z terytorium Państwa Członkowskiego na terytorium kraju, zaś stosownie do postanowień art. 4 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy, każdy przywóz takich wyrobów podlega opodatkowaniu akcyzą. Przytoczył także treść art. 80 ust. 2 i 3, art. 81 ust. 1, art. 82 ust. 3 i art. 75 ust. 1 u.p.a. Wskazał, że rejestracja samochodu 25 lutego 2008 r. spowodowała, zgodnie z art. 80 ust. 3 pkt 3 u.p.a., powstanie obowiązku w podatku akcyzowym. Opodatkowanie akcyzą nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego następuje bowiem również wtedy, gdy wprawdzie nabywca nie posiada prawa rozporządzania samochodem jak właściciel, ale dochodzi do rejestracji tego samochodu zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Skoro Skarżąca dokonała nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego marki BMW 520D, rok produkcji 2007 i nie dopełniła w terminie formalności, o których mowa w art. 81 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.a., to powinna ich dokonać nie później niż z chwilą rejestracji pojazdu. Dyrektor IC stwierdził, że podstawy opodatkowania nie może stanowić kwota wynikającą z faktury wystawionej dla wynajmującego, ponieważ Skarżąca nie była zobowiązana do jej zapłaty. Obowiązek ten ciążył na wynajmującym. Dlatego stosownie do treści art. 10 ust. 5 u.p.a. w związku z art. 10 ust. 1 pkt 2 i art. 82 ust. 3 tej ustawy, podstawę opodatkowania ustala się na podstawie przeciętnych cen stosowanych w danej miejscowości lub na rynku krajowym w obrocie wyrobami akcyzowymi tego samego rodzaju, w dniu powstania obowiązku podatkowego, pomniejszonych o kwotę podatku od towarów i usług oraz o kwotę akcyzy. Organ przedstawił sposób w jaki ustalono stawkę podatku akcyzowego oraz kwotę zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy wskazał, iż Skarżąca powołała się na interpretację wydaną w drodze postanowienia Naczelnika UC z [...] stycznia 2006 r. wydaną na wniosek M. Sp. z o. o. L. sp. k. z siedzibą w W.. Natomiast stroną obecnego postępowania jest M. sp. z o. o. [...] Sp. k. z siedzibą w W.. Czyli inny podatnik w rozumieniu art. 11 u.p.a. w związku z przepisami ustawy z 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.). Z tego względu, interpretacja z [...] stycznia 2006 r. nie wiązała organów podatkowych w przedmiotowej sprawie. Interpretacja indywidualna ma bowiem charakter jednostkowy i konkretny. Skierowana jest wyłącznie do podmiotu, który wystąpił z wnioskiem do organu podatkowego. Poza tym, wydanie interpretacji w indywidualnej sprawie nie pozbawia organów podatkowych prawa do zmiany wcześniej wyrażonego stanowiska w innych sprawach. Dyrektor IC uznał za bezzasadny zarzut naruszenia art. 80 ust. 3 pkt 3 u.p.a. Stwierdził, że termin rejestracji samochodu określa ostateczny moment powstania obowiązku podatkowego. Podniósł, że ustawodawca przy określaniu momentu powstania obowiązku podatkowego w nabyciu wewnątrzwspólnotowym samochodu osobowego posłużył się dwoma innymi czynnościami prawnymi, które są dokumentowane, w związku z czym pozwalają na ścisłe określenie ram czasowych powstania obowiązku podatkowego. Najwcześniejszą z tych czynności jest nabycie prawa do rozporządzania samochodem jak właściciel. Jeżeli jednak nabywca wewnątrzwspólnotowy nie posiada takiego prawa, np. przyjął do użytkowania samochód na podstawie umowy najmu, to ostatecznym momentem powstania obowiązku podatkowego jest rejestracja samochodu. Za niezasadne Dyrektor IC uznał też pozostałe zarzuty odwołania. 2.1. Z ostatecznym w administracyjnym toku instancji rozstrzygnięciem organu odwoławczego nie zgodziła się Spółka. Pismem z 9 lutego 2010 r. wniosła zatem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Autor skargi, występując o uchylenie zaskarżonej decyzji, postawił zarzuty naruszenia: - art. 80 ust. 3 pkt 3 u.p.a. poprzez jego błędną wykładnię, w wyniku której strona przeciwna uznała, że w przedmiotowym stanie faktycznym, tj. przy czasowym najmie samochodów nabywanych wewnątrzwspólnotowo w Niemczech, powstaje obowiązek podatkowy w podatku akcyzowym, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy; - art. 120, art. 121 § 1 oraz art. 124 O.p. w związku z art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez wydanie decyzji określającej Spółce zobowiązanie w podatku akcyzowym w sposób niezgodny z treścią wydanego uprzednio postanowienia z [...] stycznia 2006 r. w sprawie interpretacji przepisów prawa podatkowego w sytuacji tożsamości elementów istotnych dla dokonania oceny prawnej zarówno w odniesieniu do stanu faktycznego stanowiącego przedmiot niniejszej skargi, jak również stanu faktycznego, który stanowił podstawę wydania postanowienia w sprawie interpretacji podatkowej; - art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 O.p. poprzez nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego w sprawie, tj. dokonanie nieprawidłowej oceny faktów oraz zgromadzonych dowodów, istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy oraz niedopełnienia obowiązku sporządzenia rzetelnego uzasadnienia faktycznego i prawnego wydanego rozstrzygnięcia. 2.2. Uzasadniając skargę jej autor wskazał, że art. 80 ust. 3 pkt 3 u.p.a. nie daje podstaw do wniosku, iż rejestracja samochodu na terenie kraju sama w sobie stanowi przesłankę powstania obowiązku podatkowego w akcyzie. Z przepisu tego wynika bowiem jego zdaniem, że jedyną przesłanką powstania obowiązku podatkowego w akcyzie z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towaru objętego opodatkowaniem tym podatkiem jest nabycie prawa do rozporządzania tym towarem jak właściciel. Gdyby intencją ustawodawcy było nadanie rejestracji samochodu charakteru przesłanki powstania obowiązku podatkowego w akcyzie, dałby temu wyraz formułując przepis w następujący sposób: "obowiązek podatkowy powstaje z chwilą nabycia prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel albo z chwilą jego rejestracji na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym [...]". Według Skarżącej, prawidłowość takiego rozumowania potwierdzają uregulowania nowej ustawy o podatku akcyzowym, dotyczące opodatkowania akcyzą samochodów nabywanych wewnątrzwspólnotowo. W ocenie Spółki, za prawidłowością prezentowanego przez nią stanowiska przemawiają również wyniki wykładni systemowej analizowanego przepisu. Powołując się na przepisy ustawy o ruchu drogowym podniosła, że warunkiem rejestracji samochodu osobowego nabytego w innym państwie członkowskim jest przedstawienie dowodu zapłaty podatku akcyzowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego pojazdu. Jeżeli więc w momencie rejestracji pojazdu wymagane jest przedstawienie dokumentu potwierdzającego zapłatę podatku, to nie do zaakceptowania jest pogląd, że moment rejestracji stanowi moment powstania obowiązku podatkowego. Opodatkowanie akcyzą samochodów stanowiących przedmiot najmu lub leasingu mogłoby być dopuszczalne tylko wówczas, gdy dany pojazd został sprowadzony na terytorium kraju na czas nieoznaczony. Przyjęcie zaś za słuszny pogląd przeciwny, skutkowałoby więcej niż jednokrotnym opodatkowaniem akcyzą tego samego samochodu w różnych państwach członkowskich UE. 2.3. Uzasadniając zarzut naruszenia art. 120 i art. 121 § 1 O.p. Spółka podniosła, że organy kierując się wyłącznie względami fiskalnymi, zastosowały niedopuszczalną wykładnię rozszerzającą uznając, że wewnątrzwspólnotowe nabycie samochodu powinno podlegać opodatkowaniu akcyzą. W rezultacie, w obrocie prawnym funkcjonuje rozstrzygnięcie, która nie opiera się na przepisie prawa, uchybiając tym samym generalnej zasadzie legalizmu, która wynika wprost z art. 2 Konstytucji RP. Za niedopuszczalną uznała sytuację, w której organ, kierując się wyłącznie interesem fiskalnym, konsekwentnie pomija argumenty w oczywisty sposób przemawiające na korzyść podatnika, koncentrując się przy tym wyłącznie na poszukiwaniu tych, które mają świadczyć przeciw stanowisku Skarżącej. Spółka podkreśliła, że jej postępowanie znajdowało umocowanie w oficjalnie upublicznionym stanowisku organów dotyczącym wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu w wykonaniu umowy najmu na tle przepisów ustawy akcyzowej. Natomiast postępowanie organów podatkowych w zakresie określenia zobowiązania podatkowego w akcyzie stanowi naruszenie konstytucyjnej zasady równości, wynikającej wprost z art. 32 Konstytucji RP. Dokonując bowiem odmiennej oceny prawnej tożsamych stanów faktycznych organy różnicują podmioty prawa funkcjonujące w identycznych realiach prawnogospodarczych. W kwestii dotyczącej naruszenia art. 210 § 6 O.p. Spółka wskazała, że organ odwoławczy nie uwzględnił powoływanych przez nią argumentów i przedstawianych dowodów, w szczególności interpretacji podatkowych potwierdzających słuszność prezentowanego przez nią stanowiska w odniesieniu do kwestii zasadności opodatkowania akcyzą wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego związanego z umową najmu lub leasingu. 3. Odpowiadając na skargę, Dyrektor IS podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wystąpił o jej oddalenie. Za chybione uznał zarzuty skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 4.1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji (podatkowe) w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "u.p.p.s.a."). 4.2. Sąd, w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie, nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nie dopatrzył się też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub wystąpienia przesłanek pozwalających na stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji. 5.1. W realiach niniejszej sprawy, istota sporu dotyczy opodatkowania podatkiem akcyzowym przywiezionego do kraju samochodu osobowego wynajętego przez Spółkę od podmiotu niemieckiego (M. GmbH). Organy podatkowe stanęły na stanowisku, że rejestracja pojazdu 25 lutego 2008 r. spowodowała powstanie obowiązku w podatku akcyzowym na podstawie art. 80 ust. 3 pkt 3 u.p.a. Opodatkowanie akcyzą nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego następuje bowiem także wówczas, gdy nabywca nie posiada prawa rozporządzania samochodem jak właściciel, ale dochodzi do rejestracji tego samochodu zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Spółka utrzymuje zaś, że przepis art. 80 ust. 3 pkt 3 u.p.a. nie daje podstaw do wniosku, iż rejestracja samochodu na terenie kraju sama w sobie stanowi przesłankę powstania obowiązku podatkowego w akcyzie. Jej zdaniem, z przepisu tego wynika, że jedyną przesłanką powstania obowiązku podatkowego w akcyzie z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towaru objętego opodatkowaniem tym podatkiem jest nabycie prawa do rozporządzania tym towarem jak właściciel. 5.2. W ocenie Sądu, rację w tym sporze mają organy podatkowe. Przede wszystkim wskazać należy, że zgodnie z art. 2 pkt 11 u.p.a., pojęcie "nabycie wewnątrzwspólnotowe" oznacza przemieszczenie wyrobów akcyzowych z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju. Zatem każde przemieszczenie faktyczne towaru z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju powinno być kwalifikowane jako nabycie wewnątrzwspólnotowe. Bez znaczenia pozostaje zaś, czy podmiot przemieszczający towar rozporządza nim jak właściciel, czy też takich uprawnień nie posiada. W art. 4 ust. 1 pkt 5 u.p.a. ustawodawca zdecydował, że nabycie wewnątrzwspólnotowe podlega opodatkowaniu akcyzą. W art. 80 u.p.a. zawarł szczególne regulacje dotyczące samochodów osobowych. I tak, ust. 1 tego artykułu stanowi, że akcyzie podlegają samochody osobowe niezarejestrowane na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. W ust. 2 art. 80 wskazany został krąg podmiotów będących podatnikami akcyzy. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu podatnikami akcyzy od samochodów są: 1) podmioty dokonujące każdej sprzedaży samochodu osobowego przed pierwszą jego rejestracją na terytorium kraju; 2) importerzy i podmioty dokonujące nabycia wewnątrzwspólnotowego. Akcyzie podlega zatem każdy samochód osobowy niezarejestrowany na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Podatnikami akcyzy są zaś podmioty dokonujące nabycia wewnątrzwspólnotowego. Bezpodstawne jest kontestowanie przez Spółkę obowiązku podatkowego w przypadku przywozu przez nią na terytorium kraju samochodu osobowego wynajętego w firmie niemieckiej. Skarżąca przemieściła wyrób akcyzowy, tj. samochód osobowy, z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju, czyli dokonała nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu, który nie był zarejestrowany na terytorium kraju. W konsekwencji, jest ona podmiotem, o którym mowa w art. 80 ust. 2 pkt 2 u.p.a. Spełnione więc zostały wszystkie przesłanki, których wystąpienie warunkuje opodatkowanie nabytego wewnątrzwspólnotowo samochodu. 5.3. W tym miejscu warto wskazać na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z 27 lutego 2007 r. (sygn. akt I FSK 1035/06) stwierdził, iż "Cechą charakterystyczną jest uznanie w ustawie o podatku akcyzowym za wewnątrzwspólnotową dostawę lub wewnątrzwspólnotowe nabycie wyrobów akcyzowych również fizyczne przemieszczenie wyrobów z terytorium jednego państwa na terytorium drugiego państwa członkowskiego nawet w ramach jednego przedsiębiorstwa. W konsekwencji czynności opodatkowane akcyzą będą występowały również w sytuacji, gdy dany podatnik przemieści należące do swojego przedsiębiorstwa wyroby z zakładu w jednym państwie członkowskim do zakładu znajdującego się w innym państwie członkowskim. W takim przypadku, pomimo iż nie wystąpi transakcja gospodarcza, przemieszczenie wyrobów będzie stanowić czynność opodatkowaną akcyzą. Poza tym należy pamiętać, że w przypadku przemieszczenia wyrobów akcyzowych pomiędzy państwami członkowskimi ustawodawca nie wskazuje na żadne wyjątki lub wyłączenia tego rodzaju czynności z zakresu transakcji wewnątrzwspólnotowego nabycia lub dostawy." Pogląd ten został podzielony przez skład orzekający tut. Sądu zarówno w prawie niniejszej, jak i w innych porównywalnych sprawach (zob. wyroki z: 23 sierpnia 2010 r., III SA/Wa 307/10; z 20 września 2010 r., III SA/Wa 779/10; wyroki te dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, adres: www.nsa.gov.pl, w skrócie: "CBOSA"). Nie można więc zgodzić się ze Skarżącą, że przesłanką powstania obowiązku podatkowego z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu jest nabycie prawa do rozporządzania samochodem jak właściciel. Jak już to wykazano, w takim przypadku obowiązek podatkowy powstaje niezależnie od tego, czy podatnik takowe prawo posiada. 5.4. Odmienną kwestią jest ustalenie kiedy ów obowiązek podatkowy powstaje, ta zaś kwestia została uregulowana w art. 80 ust. 3 pkt 3 u.p.a. Według postanowień tego przepisu, obowiązek podatkowy w akcyzie powstaje w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego z chwilą nabycia prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel, nie później jednak niż z chwilą jego rejestracji na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Występujący w niniejszej sprawie spór oscyluje właśnie wokół wyżej przytoczonego przepisu. Zdaniem Sądu, dokonana przez organy podatkowe interpretacja tego przepisu jest prawidłowa. W przepisie tym została bowiem wskazana najwcześniejsza i najpóźniejsza chwila powstania obowiązku podatkowego. Zasadniczo obowiązek podatkowy w omawianych sytuacjach powstaje w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego z chwilą nabycia prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel. Jeśli jednak nabywca wewnątrzwspólnotowy nie dysponuje takim prawem, wówczas obowiązek podatkowy powstaje najpóźniej z chwilą rejestracji samochodu (zob. prawomocny wyrok WSA w Warszawie z 11 kwietnia 2004 r., sygn. akt 3048/05; CBOSA). Zauważyć należy, że z treścią art. 80 ust. 3 pkt 3 u.p.a. koreluje regulacja zamieszczona w art. 10 ust. 5 tej ustawy. W przepisie tym wskazany został sposób określania podstawy opodatkowania, jeśli nie jest znana kwota jaką miał zapłacić podatnik z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego. Czyli sytuacja taka, jak występująca w niniejszej sprawie. Istnieją więc podstawy prawne do ustalenia podstawy opodatkowania, jeśli nie ma dokumentów, w których są wykazane kwoty wymienione w art. 10 ust. 1 u.p.a. Przepis ten stanowi, że podstawą opodatkowania w przypadku wyrażenia stawki akcyzy w procencie podstawy opodatkowania jest: 1) kwota należna z tytułu sprzedaży na terytorium kraju wyrobów akcyzowych pomniejszona o kwotę podatku od towarów i usług oraz o kwotę akcyzy, należne od tych wyrobów; 2) kwota, jaką nabywca jest obowiązany zapłacić za wyroby akcyzowe, w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego; 3) kwota należna z tytułu dostawy wyrobów akcyzowych na terytorium państwa członkowskiego, w przypadku dostawy wewnątrzwspólnotowej; 4) wartość celna wyrobów akcyzowych powiększona o należne cło, w przypadku importu, z uwzględnieniem ust. 6-9. Wskazanymi w tym przepisie dokumentami przeważnie dysponują podatnicy, którzy mają prawo do rozporządzania towarem jak właściciel. W przypadku osób, które dokumentów takowych nie posiadają i takim prawem nie mogą się wykazać, zastosowanie znajduje art. 10 ust. 5 u.p.a. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli nie można określić kwot, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3, wówczas podstawę opodatkowania ustala się na podstawie przeciętnych cen stosowanych w danej miejscowości lub na rynku krajowym w obrocie wyrobami akcyzowymi tego samego rodzaju, w dniu powstania obowiązku podatkowego pomniejszonych o kwotę podatku od towarów i usług oraz o kwotę akcyzy. Kompleksowość regulacji w zakresie opodatkowania akcyzą nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego tym bardziej uzasadnia prawidłowość zajętego w niniejszej sprawie stanowiska organów podatkowych. Zważywszy na argumenty skargi zauważyć jeszcze trzeba, że bez wpływu na zakres obowiązków Skarżącej z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego określonych zaskarżoną decyzją oraz poprzedzającą ją decyzją organu pierwszej instancji pozostają regulacje zawarte w ustawie o podatku akcyzowym, która weszła w życie 1 marca 2009 r. 6.1. W odniesieniu do argumentów skargi, iż moment rejestracji samochodu nie może być momentem powstania obowiązku podatkowego, gdyż warunkiem rejestracji jest przedstawienie dowodu zapłaty akcyzy, zauważyć należy, iż moment rejestracji samochodu, zgodnie z art. 80 ust. 3 pkt 3 u.p.a., jest najpóźniejszym momentem powstania obowiązku podatkowego. Jeśli więc nabywca wewnątrzwspólnotowy chce sprostać wymogom Prawa o ruchu drogowym, powinien dokonać zapłaty podatku akcyzowego przed rejestracją samochodu. Dla potrzeb postępowania podatkowego ustalenie najpóźniejszego momentu powstania obowiązku podatkowego jest istotne z wielu względów, np. ustalenie terminu płatności podatku, terminu przedawnienia zobowiązania, a także terminu, od którego naliczane winny być odsetki. 6.2. Nie można też zgodzić się ze Spółką, że korzysta ona z ochrony jaką daje interpretacja wydana w postanowieniu Naczelnika UC z [...] stycznia 2006 r. Akt ten został wydany dla M. Sp. z o. o. L. sp. k. z siedzibą w W., czyli dla innego podatnika. Zgodnie z art. 14a § 1 O.p., w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania ww. interpretacji, stosownie do swojej właściwości naczelnik urzędu skarbowego, naczelnik urzędu celnego lub wójt, burmistrz (prezydent miasta), starosta albo marszałek województwa na pisemny wniosek podatnika, płatnika lub inkasenta mają obowiązek udzielić pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w ich indywidualnych sprawach, w których nie toczy się postępowanie podatkowe lub kontrola podatkowa albo postępowanie przed sądem administracyjnym. Określona w powołanym przepisie informacja, w przypadku zastosowania się przez występującego o wydanie interpretacji podatnika, w sposób zgodny z jej treścią, na podstawie art. 14c O.p. wywiera skutki jedynie w stosunku do tego podatnika. Zgodnie z treścią art. 14b § 2 interpretacja, o której mowa w art. 14a § 1, jest wiążąca dla organów podatkowych i organów kontroli skarbowej właściwych dla wnioskodawcy i może zostać zmieniona albo uchylona wyłącznie w drodze decyzji, w trybie określonym w § 5. Z treści powołanych przepisów wynika, że Skarżąca nie mogła powoływać się na treść interpretacji, która nie została wydana w stosunku do niej. Wyraźnie określony w powołanych przepisach indywidualny charakter interpretacji skutkuje tym, że podatnicy, którzy nie byli wnioskodawcami, nie mogą powoływać się na określoną w art. 121 § 1 O.p. zasadę zaufania podatników do organów podatkowych z tego względu, że zastosowali się do interpretacji, która nie była skierowana do nich. W świetle powyższego również nietrafny jest zarzut naruszenia art. 32 Konstytucji RP. A to z tej przyczyny, że wszyscy w jednakowy sposób korzystają z ochrony jaką daje interpretacja indywidualna (oczywiście w sprawie dotyczącej konkretnego podatnika). Skarżąca mogła wystąpić o wydanie interpretacji w jej indywidualnej sprawie i wówczas skorzystałaby z gwarancji jakie daje podatnikowi interpretacja. Skoro tego nie uczyniła, to nie może skutecznie podnosić argumentu, że została wprowadzona w błąd, skutkiem czego podjęła niewłaściwą decyzję o rejestracji samochodu w Polsce. Poza tym, odmienne rozstrzygnięcia organów podatkowych w podobnych sprawach nie mogą być utożsamiane z naruszeniem art. 32 Konstytucji RP. W celu eliminacji błędnych rozstrzygnięć organów podatkowych stworzony został cały system ich kontroli i uruchomienie tego systemu jest właściwą drogą do ich eliminacji z obrotu prawnego. Reasumując, zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie, zaś zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 151 u.p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło