III SA/Wa 855/11
WyrokWSA w Warszawie2011-11-09
Skład orzekający: Dariusz Kurkiewicz, Marek Kraus, Anna Wesołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu podatkowego odmowna w sprawie zwrotu podatku VAT i naliczenia odsetek może być stwierdzona jako nieważna z powodu wcześniejszej ostatecznej decyzji rozstrzygającej tę samą kwestię?Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność decyzji organu pierwszej i drugiej instancji, ponieważ dotyczyły one sprawy uprzednio rozstrzygniętej ostateczną decyzją administracyjną. Organ powinien był odmówić wszczęcia postępowania na podstawie art. 165a § 1 o.p., gdyż kwestia zwrotu podatku VAT została już rozstrzygnięta. W konsekwencji decyzje te nie mogą być wykonane.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwrot podatku VAT za 2007 rok, na podstawie którego Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał decyzję o zwrocie podatku, która stała się ostateczna. Następnie Skarżący wniósł kolejny wniosek o natychmiastowy zwrot podatku wraz z odsetkami z tytułu nieterminowego zwrotu. Organ odmówił zwrotu i naliczenia odsetek, decyzję tę utrzymał Dyrektor Izby Skarbowej. Skarżący zaskarżył tę decyzję do WSA.Rozstrzygnięcie
Stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego, określił, że decyzje te nie mogą być wykonane, oraz zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz Skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie 757 zł.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III SA/Wa 855/11 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 listopada 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Marek Kraus Sędzia WSA Anna Wesołowska (sprawozdawca) Protokolant st. sekr. sąd. Anna Kurdej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2011 r. sprawy ze skargi M. w upadłości na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty kwoty zwrotu podatku oraz odmowy naliczenia i wypłaty odsetek z tytułu nieterminowego dokonania zwrotu podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2007 r. 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...], 2) określa, że decyzje, których nieważność stwierdzono nie mogą być wykonane w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz M. w upadłości kwotę 757 zł (słownie: siedemset pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z [...] grudnia 2010r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. (DIS), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez Skarżącego, M. z siedzibą w B. (Niemcy) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z [...] lipca 2010r. w przedmiocie odmowy wypłaty kwoty zwrotu podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2007r. oraz odmowy naliczenia i wypłaty odsetek z tytułu nieterminowego zwrotu podatku za okres do stycznia do grudnia 2007r.
Powyższa decyzja wydana została na podstawie następujących ustaleń faktycznych i prawnych :
Skarżący złożył 30 czerwca 2008r. do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. (NUS) wniosek w trybie przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z 23 kwietnia 2004r. w sprawie zwrotu podatku od towarów i usług niektórym podmiotom (Dz. U. nr 89 poz. 851 ze zm., dalej rozporządzenie) o zwrot podatku VAT za okres od stycznia do grudnia 2007r.w łącznej kwocie [...] złote. Decyzją z [...] września 2009r. NUS postanowił dokonać zwrotu podatku i usług za okres od stycznia do grudnia 2007r. w kwocie [...] zł. Od decyzji tej nie wniesiono odwołania.
Skarżący w dniu 24 marca 2010r. złożył wniosek o natychmiastowy zwrot podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2007r. wraz z zaległym oprocentowaniem. W uzasadnieniu powyższego wniosku wskazał, że decyzja w sprawie zwrotu podatku od towarów i usług w kwocie [...] zł. została wydana [...] września 2009r., a organ podatkowy w dalszym ciągu nie wywiązał się ze swojego obowiązku ustawowego i nie przekazał kwoty podatku i należnego procentowania od nieterminowego zwrotu kwoty podatku na wskazane konto.
Decyzją z [...] lipca 2010r. NUS postanowił odmówić zwrotu podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2007r., zgodnie ze złożonym wnioskiem oraz naliczenia i wypłaty odsetek z tytułu nieterminowego dokonania zwrotu ww. podatku od towarów i usług. W uzasadnieniu organ powołał się na fakt złożenia wniosku o zwrot podatku z 30 czerwca 2008r, wydania decyzji w dniu [...] września 2009r. a następnie wskazał, że zwrot podatku od towarów i usług wynikający z powyższej decyzji nie został dokonany z uwagi na zbieg egzekucji sądowej i administracyjnej oraz postępowanie upadłościowe. Wskazał również, że kwota zwrotu podatku nie może być utożsamiona z nadpłatą jak również, że brak jest podstawy prawnej do wypłaty odsetek z tytuł nieterminowego zwrotu podatku, o którym mowa w Rozporządzeniu.
W odwołaniu od powyższej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie
a. art. 87 ust. 7 ustawy z 11 marca 2004r. (Dz. U. nr 54, poz. 535 ze zm. zwanej dalej u.p.t.u.) w związku z §6 Rozporządzenia, oraz art. 78 § 1, 78a, 120 o.p. w związku z art. 2, 32 oraz 64 ust. 3 Konstytucji z uwagi na naruszeni zasady równego traktowania podmiotów unijnych oraz zasadę niedyskryminacji ze względu na narodowość (siedzibę) przez co traktuje się gorzej w identycznej sytuacji podmiot niemieckie niezarejestrowany dla celów polskiego podatku VAT aniżeli podmiot niemiecki zarejestrowany dla celów polskiego podatku VAT, czy też podmiot polski będący podatnikiem tego podatku,
b. art. 87 ust. 7 u.p.t.u. oraz art. 78 § 1, 78a, 120 o.p. w związku z art. 12 i 49 Traktatu Wspólnot Europejskich poprzez naruszenie zasady równego traktowania podmiotów,
c. art. 25 ust. 6 w związku z art. 25 ust. 5, art. 25 ust.1 umowy między Rzeczpospolitą Polską a Republiką Federalną Niemiec z 14maja 2003r. w sprawie unikania podwójnego podatkowania poprzez odmowę wypłaty oprocentowania od nieterminowego zwrotu podatku VAT podmiotowi z siedzibą na terytorium Niemiec, gdy oprocentowanie takie zdaniem organów podatkowych przysługuje podmiotom polskim. Odmowa zastosowania tych przepisów, w powiązaniu z art. 87 ust. 7 u.p.t.u., art. 78 § 1, 78a, 120 o.p spowodowała dodatkowo obrazę art. 91 ust. 2 Konstytucji.
Z uwagi na powyższe naruszenia Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Opisaną na wstępie decyzją DIS utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji uznając, że pojęcia zwrot podatku i nadpłata mają odmienne znaczenia, co oznacza, że do zwrotu podatku mają zastosowanie jedynie wskazane wprost w art. 76b o.p. przepisy to jest art. 76, 76a, 77b i 80 o.p., co oznacza, że nie ma do niego zastosowania art. 78 o.p. wprowadzający obowiązek naliczenia i wypłaty oprocentowania z tytułu nadpłaty. Wskazał też, że art. 87 ust. 7 u.p.t.u. dotyczy jedynie podatników a nie podmiotów, o których mowa w Rozporządzeniu. Organ podkreślił, że również przepisy Rozporządzenia nie przewidują wypłaty oprocentowania z tytułu zwrotu podatku, a przepisy te są powieleniem przepisów zawartych w Ósmej Dyrektywie Rady 79/1072/EEC z 6 grudnia 1979 w sprawie harmonizacji przepisów państwo członkowskich w zakresie podatków obrotowych. Odnosząc się do kwestii zróżnicowania zasad na jakich dokonywany jest zwrot podatku podmiotom polskim i podmiotom nie mającym siedziby w Polsce DIS wskazał, że nie stanowi on naruszenia zasad wynikających z Konstytucji.
W skardze na powyższą decyzję Skarżący podtrzymał argumentację podniesioną w odwołaniu i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji i o orzeczenie o kosztach postępowania.
W odpowiedzi na skargę DIS podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje :
Wojewódzkie Sądy Administracyjne powołane zostały do sprawowania kontroli działalności administracji publicznej, przy czym zakres tej kontroli ograniczony jest do kontroli legalności działania organów administracji (art. 1 §1 i 2 ustawy 25 lipca 2002 roku prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. nr 153 poz. 1269). Indywidualne akty administracyjne, takie jak akty wymienione w art. 3 § 2 pkt 1-4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zmianami, zwana dalej p.p.s.a.) podlegają uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd ich niezgodności z prawem. W razie stwierdzenia okoliczności, o których mowa w art. 156 kpa lub przepisach szczególnych, sąd administracyjny zobligowany jest do stwierdzenia nieważności decyzji. Jednym z przepisów szczególnych, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. jest art. 247 o.p. Stosownie do treści art. 247 § 1 pkt 4 o.p. organ stwierdza nieważność decyzji, która dotyczy sprawy uprzednio już rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną.
Jak wynika z akt administracyjnych przedstawionych sądowi, [...] września 2009r. wydana została przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. decyzja na mocy której organ postanowił dokonać zwrotu podatku od towarów i usług na rzecz Skarżącej za okres od stycznia do grudnia 2007r.w kwocie [...] zł., która to decyzja, wobec nie złożenia od niej odwołania, stała się decyzją ostateczną.
Następnie Skarżący złożył wniosek z 24 marca 2010r. w którym, wskazywał, że kwota zwrotu, wynikająca z decyzji NUS z [...] września 2009r. nie została mu wypłacona, w konsekwencji wnosił o jej wypłatę i naliczenie oprocentowania. Organ pierwszej instancji uznał (wbrew treści wniosku z 24 marca 2010r.), że Skarżący po raz kolejny występuje o zwrot podatku VAT. W takiej sytuacji organ winien był w tym zakresie zastosować art. 165a § 1 o.p. i odmówić wszczęcia postępowania w sprawie z uwagi na fakt, że w tym zakresie sprawa administracyjna została już rozstrzygnięta decyzją z [...] września 2009r.
NUS nie skorzystał z tej możliwości i decyzją z [...] lipca 2010r. odmówił zwrotu podatku od towarów i usług na rzecz Skarżącego za okres od stycznia do grudnia 2007r., a decyzja ta utrzymana została w mocy przez organ drugiej instancji.
Oznacza to, że w dniu wydawania przez NUS decyzji z [...] lipca 2010r. w obrocie prawnym funkcjonowała ostateczna decyzja administracyjna rozstrzygająca kwestię zwrotu na rzecz Skarżącego podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2007r. Organ drugiej instancji utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy decyzję rozstrzygającą kwestię już uprzednio rozstrzygniętą inną decyzją administracyjną.
W konsekwencji, w ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę zaistniały przesłanki uzasadniające wyeliminowanie z obrotu poprzez stwierdzenie nieważności zarówno decyzji organu pierwszej jak i drugiej instancji z uwagi na fakt, że, jak wynika z treści sentencji obu decyzji, rozstrzygają one kwestię zwrotu podatku VAT na rzecz Skarżącego za okres od stycznia do grudnia 2007r., która to kwestia rozstrzygnięta została wydaną uprzednio decyzji NUS z [...] września 2009r.
Wobec zaistnienia okoliczności uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu brak było konieczności analizowania pozostałych zarzutów podniesionych przez Skarżącego.
Z uwagi na powyższe, działając na podstawie art. 145 §1 pkt 2 p.p.s.a w związku z art. 135 p.p.s.a sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Podstawą orzeczenia o kosztach był art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. O zakresie, w jakim decyzje, których nieważność została stwierdzona, nie mogą być wykonane orzeczono stosownie do treści art. 152 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło