III SA/Wa 937/12
WyrokWSA w Warszawie2012-12-05
Skład orzekający: Maciej Kurasz, Barbara Kołodziejczak-Osetek, Jolanta Sokołowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy usługi świadczone w ramach pogotowia technicznego, polegające na zabezpieczeniu i usuwaniu awarii instalacji, można uznać za roboty konserwacyjne podlegające opodatkowaniu stawką 8% VAT, czy też stanowią one remont podlegający stawce 23% VAT?Ratio decidendi
Sąd uznał, że usługi świadczone w ramach pogotowia technicznego, polegające na zabezpieczeniu i usuwaniu awarii instalacji, stanowią remont, a nie roboty konserwacyjne. W związku z tym nie podlegają one obniżonej stawce 8% VAT, lecz podstawowej stawce 23% VAT. Sąd podkreślił, że usuwanie zaistniałej awarii polega na przywróceniu sprawności uszkodzonej instalacji, co odróżnia je od konserwacji, której celem jest utrzymanie sprawności technicznej elementów budynku.Stan faktyczny
Spółka S. S.A. wystąpiła do Ministra Finansów o interpretację indywidualną dotyczącą stawki VAT dla usług "P." (zabezpieczenie i usuwanie awarii instalacji). Spółka uważała, że usługi te mają charakter konserwacyjny i powinny być opodatkowane stawką 8% VAT. Minister Finansów uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe, stwierdzając, że usługi te stanowią remont i podlegają stawce 23% VAT. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając błędną interpretację przepisów i naruszenie zasad postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Kurasz (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sędzia WSA Jolanta Sokołowska, Protokolant referent stażysta Iwona Choińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi S. S.A. z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę
1. Z przedłożonych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie akt sprawy wynikało, iż pismem z dnia 11 lipca 2011 r., S. S.A. z siedzibą w W. (dalej jako: "Spółka" lub "Skarżąca") wystąpiła do Ministra Finansów o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie świadczenia usługi "P." w lokalach i obiektach użytkowych oraz w budynkach mieszkalnych. Przedstawiając stan faktyczny, Skarżąca wskazała, że w ramach prowadzonej działalności gospodarczej świadczy usługi w zakresie zabezpieczenia i usuwania awarii, tzw. "P.". Usługi zabezpieczenia i usuwania awarii dotyczą: instalacji ciepłej wody (c.w.), instalacji zimnej wody (z.w.) oraz instalacji centralnego ogrzewania (c.o.). W ramach usług P. Spółka prowadzi udrażnianie kanalizacji wewnętrznej, naprawy (regulacje) węzłów cieplnych, zabezpiecza awarie sieci cieplnych. Z tytułu świadczonych usług P., zgodnie z postanowieniami umowy, Spółka wystawia faktury VAT. Wynagrodzenie jest powiększone o podatek VAT wg stawki obowiązującej w dniu wystawienia faktury. Usługi P. świadczone są m.in. w budynkach mieszkalnych sklasyfikowanych w PKOB 11 oraz budynkach sklasyfikowanych w PKOB 12. Przy czym Spółka nie dysponuje dokumentacją oraz wynikającymi z niej informacjami na temat powierzchni mieszkalnej i powierzchni użytkowej budynków, w których świadczy usługi P. Dlatego też w celu pozyskania informacji oraz danych niezbędnych do ustalenia właściwej stawki podatku VAT w Spółce zostały opracowane wzory "oświadczeń dla określenia stawki VAT". W ocenie Skarżącej usługi P. wykonywane przez ekipy Spółki w ramach zawartych umów mają charakter robót konserwacyjnych skutkujących utrzymaniem sprawności technicznej instalacji budynków. Działania ekip P. polegające na zapobieganiu powstawania awarii, usunięciu usterki oraz lub zabezpieczeniu miejsca awarii prowadzą do uruchomienia instalacji, czyli w konsekwencji do przywrócenia sprawności technicznej sieci i instalacji. W przypadku realizacji usług P. wartość materiałów (towarów) zużywanych przy realizacji prac przez ekipy techniczne Spółki co do zasady nie przekracza 50% podstawy opodatkowania (wartości usługi). W przypadku realizacji usług P., realizacja prac wykonywana jest w budynkach, jednakże prace wykonywane są w mieszkaniach i lokalach oraz na klatkach schodowych lub też w piwnicach. Miejsce wykonywania prac warunkowane jest miejscem awarii. W przypadku świadczenia usług P. w budynkach sklasyfikowanych w PKOB 12 prace wykonywane są między innymi w lokalach mieszkalnych.
2. W oparciu o tak przedstawiony stan faktyczny Skarżąca zadała pytania:
1) Czy usługi P. należy zaliczyć do robót konserwacyjnych, które zgodnie z § 7 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 4 kwietnia 2011 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 73, poz. 392) dalej jako: “Rozporządzenie" podlegają opodatkowaniu wg 8% stawki VAT?
2) Czy usługi P. wykonywane w budynkach mieszkalnych klasyfikowanych w PKOB 11 i budynkach klasyfikowanych w PKOB 12, zaliczanych na mocy art. 41 ust. 12-12c ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54, poz. 535 ze zm.) zwanej dalej “u.p.t.u." do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, podlegają opodatkowaniu 8% stawką VAT? W związku z tym, że usługi P. dotyczą całego budynku mieszkalnego: czy Spółka powinna ustalać wartość usługi odnoszącej się do powierzchni mieszkalnych objętych społecznym programem mieszkaniowym oraz wartości usługi odnoszącej się do pozostałej powierzchni budynku?
3) Czy usługi P. - bez względu na to w jakich obiektach są wykonywane - od 1 stycznia 2011 r. podlegają opodatkowaniu wg 23% stawki VAT?
4) Czy Spółka fakturując świadczone usługi może zastosować obniżoną stawkę podatku VAT, korzystając z informacji zawartych w oświadczeniu uzyskanym od klienta?
3. Własne stanowisko Skarżącej w odniesieniu do pytania nr 1 opierało się na założeniu, iż przedmiotowe usługi, których głównym celem jest zapobieganie powstawaniu awarii oraz zabezpieczenie i usunięcie awarii mają charakter usług konserwacyjnych utrzymujących sprawność techniczną sieci c.w., z.w. i c.o., o których mowa w § 7 ust. 1 i 2 Rozporządzenia. W konsekwencji zdaniem Spółki usługi P. są objęte 8% stawką VAT na mocy przepisów § 7 ust. 1 i 2 Rozporządzenia. W odniesieniu do pytania drugiego w ocenie Skarżącej przedmiotowe usługi mają charakter usług konserwacyjnych i nie mogą być traktowane jak remont rozumiany jako wykonanie prac mających na celu przywrócenie stanu technicznego, o którym mowa w art. 41 ust. 12 u.p.t.u. Skarżąca odnosząc się do pytania nr 3 stanęła na stanowisku, że stawką 23% będą opodatkowane usługi P. mające charakter konserwacji w zakresie powierzchni lokali użytkowych w budynkach sklasyfikowanych w PKOB 11 i PKOB 12, gdyż obniżona 8% stawka VAT zgodnie z przepisami Rozporządzenia nie dotyczy lokali użytkowych znajdujących się w budynkach zaliczanych do obiektów budownictwa mieszkaniowego (budynkach mieszkalnych stałego zamieszkania sklasyfikowanych w PKOB w dziale 11) oraz lokali innych niż mieszkalne znajdujących się w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w PKOB w dziale 12. Ponadto w sytuacji, gdy Spółka nie uzyska od właściciela (zarządcy) budynku informacji czy budynek posiada status obiektu budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym lub czy budynek mieści się w klasyfikacji PKOB 11 lub 12 oraz informacji o udziale powierzchni lokali użytkowych w ogólnej powierzchni budynku zdaniem Skarżącej usługa P. będzie opodatkowania 23% stawką VAT, zgodnie z art. 146a pkt 1 u.p.t.u. Tym samym 23% stawkę VAT należy przyjąć do usług P. w zakresie instalacji c.w., z.w., c.o. w obiektach użytkowych. W odniesieniu do pytania 4 Skarżąca stoi na stanowisku, że oświadczenie składane przez Zleceniodawcę, które określa status obiektu oraz zawiera informacje w zakresie powierzchni lokali mieszkalnych, powierzchni lokali użytkowych oraz informacje dotyczące udziału powierzchni lokali mieszkalnej w łącznej powierzchni lokali mieszkalnych i lokali użytkowych stanowi podstawę (dowód) do zastosowania obniżonej 8 % stawki VAT na wystawionych przez Spółkę fakturach VAT. Ponadto w opinii Spółki oświadczenie składane przez Zleceniodawcę należy uznać za wiarygodne dowody, które potwierdzają status i przeznaczenie obiektu, gdyż zgodnie z klauzulą zawartą w oświadczeniu Zleceniodawca usług zobowiązany jest na wniosek Spółki przedstawić do wglądu lub udostępnić na każde jej wezwanie oraz organów podatkowych i skarbowych kopię kompletnej dokumentacji techniczno - budowlanej lub inną określającą lub uzasadniającą dane zawarte w oświadczeniu. Zgodnie z zawartą klauzulą Zleceniodawca ponosi pełną odpowiedzialność za szkody powstałe na skutek wskazania przez Zleceniodawcę błędnych lub nieprecyzyjnych danych dotyczących świadczonych usług lub urządzeń będących przedmiotem tych usług, jak też wynikające z nieposiadania przez Zleceniodawcę lub posiadania niekompletnej lub wadliwej dokumentacji techniczno - budowlanej lub innej określającej lub uzasadniającej dane zawarte w niniejszym oświadczeniu. W związku z tym w ocenie Spółki powyższe okoliczności wskazują, że Spółka dochowuje wszelkiej staranności umożliwiającej uzyskanie od Zleceniodawcy wiarygodnych danych umożliwiających zastosowanie obniżonej 8% stawki VAT.
4. Minister Finansów w pisemnej interpretacji indywidualnej z dnia [...] października 2011 r., uznał stanowisko Skarżącej za nieprawidłowe w odniesieniu do pytania nr 1, 2, 4 oraz prawidłowe w odniesieniu do pytania nr 3 w części dotyczącej określenia stawki podatku VAT na świadczone usługi P. w lokalach i obiektach użytkowych oraz nieprawidłowe w odniesieniu do pytania nr 3 w części dotyczącej określenia stawki podatku VAT na świadczone usługi P. w przypadku nieuzyskania informacji o statusie obiektu. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z definicją zawartą w § 7 ust. 2 Rozporządzenia przez roboty konserwacyjne, rozumie się roboty mające na celu utrzymanie sprawności technicznej elementów budynku lub jego części inne niż remont. Pod tym pojęciem należy rozumieć wykonywane roboty niepolegające na odtworzeniu stanu pierwotnego, ale mające na celu utrzymanie instalacji w dobrym stanie, w celu jej zabezpieczenia przed szybkim zużyciem się, czy też zniszczeniem i dla utrzymania jej w celu użytkowania w stanie zgodnym z przeznaczeniem. Tak więc zdaniem organu konserwacją będą prace wykonywane na bieżąco w węższym zakresie niż roboty budowlane określone jako remont. Organ wskazał, iż takie też stanowisko przyjął Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 5 kwietnia 2006 r. sygn. art. II OSK 704/05 z dnia 5 kwietnia 2006 r. W ocenie organu roboty konserwacyjne to utrzymanie sprawności technicznej elementów budynku. Natomiast wykładnia językowa wskazuje zatem, że w pojęciu "konserwacji" nie mieści się naprawa niedziałających urządzeń, bo ta polega na przywróceniu ich sprawności. Zatem usługi P. w zakresie usługi zabezpieczenia i usuwania powstałej awarii (usterki) lub zabezpieczenie miejsca awarii instalacji ciepłej wody, zimnej wody, centralnego ogrzewania stanowią w istocie remont, o którym mowa w art. 41 ust. 12 u.p.t.u. Bowiem usuwanie zaistniałej już awarii jest związane z wykonaniem zespołu czynności, w wyniku których przywracana jest sprawność uszkodzonej instalacji. W związku z powyższym organ uznał, że Spółka nie świadczy usług konserwacji podlegających opodatkowaniu stawką w wysokości 8% w związku z powyższym stanowisko w tej części uznał za nieprawidłowe. W dalszej części Organ ustosunkowując się do argumentacji Spółki odnośnie pytania nr 2 stwierdził, że usługi P. tj. zabezpieczenia i usuwania awarii sieci przedmiotowych instalacji wykonywanych w budynkach objętych społecznym programem mieszkaniowym z wyłączeniem lokali użytkowych oraz w lokalach niemieszkalnych w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w PKOB w dziale 12, nie są usługami konserwacyjnymi. Zatem wykonywane przez Spółkę usługi są usługami remontowymi. Usługi remontowe wykonywane w całym obiekcie sklasyfikowanym w PKOB 11 będą podlegały w całości opodatkowaniu wg. stawki VAT 8% niezależnie od tego czy w obrębie tego budynku znajdują się lokale użytkowe. W sytuacji gdy Skarżący będzie wykonywał usługi w budynkach jednorodzinnych o powierzchni powyżej 300 m 2, bądź w lokalach o powierzchni przekraczającej 150 m 2, wówczas w myśl art. 41 ust. 12b i ust. 12c u.p.t.u. stawkę podatku w wysokości 8% należy zastosować tylko do części podstawy opodatkowania odpowiadającej udziałowi powierzchni użytkowej kwalifikowanej do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w całkowitej powierzchni użytkowej. Natomiast w odniesieniu do powierzchni przekraczającej powyższe limity określone w art. 41 ust. 12b dla budynków mieszkalnych jednorodzinnych oraz lokali mieszkalnych będzie miała zastosowanie podstawowa stawka podatku od towarów i usług w wysokości 23%. Z kolei remonty świadczone w obiektach zaliczanych do PKOB klasa ex 1264, jeśli dotyczą obiektów, będą również podlegały opodatkowaniu stawką podatku w wysokości 8%, bez względu na to, czy w ich obrębie będą znajdowały się lokale użytkowe. Ponadto ww. usługi świadczone w budynkach sklasyfikowanych w PKOB 12 wykonywane w obiekcie będą podlegały opodatkowaniu stawką podatku w wysokości 23%. Wobec powyższego Minister Finansów stwierdził, że przepis art. 41 ust. 12b i 12c u.p.t.u., nie będzie miał zastosowania do obiektów budownictwa mieszkaniowego w budynkach wielorodzinnych PKOB 11 i w klasie ex 1264 wyłącznie w budynkach instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych. Odnośnie stanowiska Skarżącej dotyczącego pytania nr 3 organ stwierdził, iż jest ono prawidłowe w zakresie w jakim Spółka uznała, iż usługi P. świadczone wyłącznie w lokalach użytkowych w obiektach budownictwa objętym społecznym programem mieszkaniowym sklasyfikowanych w PKOB 11 i PKOB 12 oraz w obiektach użytkowych opodatkowane są wg podstawowej stawki podatku od towarów i usług czyli 23% podatku VAT do 31 grudnia 2013 r., zgodnie z art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 u.p.t.u. Zdaniem Organu stanowisko Skarżącej jest nieprawidłowe w zakresie w jakim twierdzi, iż w sytuacji jeśli nie uzyska informacji o statusie obiektu wówczas opodatkuje wykonywane usługi stawką VAT w wysokości 23%. Według organu status budynku wynika z dokumentów określonych w przepisach prawa budowlanego m.in. takich jak projekt, pozwolenie na budowę, dokumentacji powykonawczej, dokumentu o przekazaniu do użytkowania. Ponadto w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej przez odpowiednie organy określony jest również status danego obiektu. W związku z powyższym dokumenty te stanowią podstawę do zastosowania odpowiedniej stawki podatku VAT, a nie uzyskanie lub brak możliwości uzyskania przez Spółkę właściwej informacji o statusie budynku. Odnosząc się natomiast do stanowiska Spółki zawartego w uzasadnieniu do pytania nr 4, zgodnie z którym fakturując świadczone usługi Skarżąca może zastosować obniżoną stawkę podatku VAT korzystając z informacji zawartych w oświadczeniu uzyskanym od klienta organ stwierdził, że sam fakt posiadania przez Spółkę oświadczeń składanych przez Zleceniodawcę nie jest wystarczającym do zastosowania preferencyjnej stawki podatku VAT. Jego zdaniem dokumenty uprawniające do obniżenia stawki podatku powinny być wiarygodne i w sposób niebudzący wątpliwości winny potwierdzać związek wykonanych robót z budownictwem mieszkaniowym. W związku z powyższym Spółka jest władna zastosować właściwą stawkę podatku do świadczonych usług w zależności od statusu obiektu wynikającego z odpowiednich dokumentów a nie na podstawie otrzymanego od Zamawiającego oświadczenia.
5. Pismem wniesionym 28 listopada 2011 r. Skarżąca wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa. Minister Finansów nie znalazł podstaw do zmiany stanowiska wyrażonego w wydanej wcześniej interpretacji.
6. W skardze wniesionej w dniu 3 lutego 2012 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca zarzuciła zaskarżonej interpretacji naruszenie: przepisów prawa materialnego, to jest § 7 ust. 1 pkt 2, 3 w związku z ust. 2 i 3 Rozporządzenia poprzez jego błędną interpretację; przepisów prawa materialnego, to jest art. 217 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, poprzez nałożenie na Spółkę nieuzasadnionego przepisami prawa obowiązku gromadzenia dokumentacji niezbędnego, w myśl stanowiska Organu, do zastosowania obniżonej stawki podatku od towarów i usług przy opodatkowaniu transakcji stanowiących podstawę wniosku stanowiącego podstawę skarżonej interpretacji; przepisów prawa procesowego, to jest art. 14b § 3 w związku z art. 14c § 1 i 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.; zwanej dalej: "ustawy Ord. pod."), poprzez brak oparcia skarżonej interpretacji w konkretnym przepisie prawa; przepisów prawa procesowego: art. 120 ustawy Ord. pod., wynikającego bezpośrednio z dyspozycji art. 7 Konstytucji RP, poprzez arbitralne rozstrzygnięcie Organu podatkowego bez osadzenia przedmiotowego aktu administracyjnego w obowiązującym stanie prawnym, co skutkować będzie nieuprawnionym zawyżeniem zobowiązania podatkowego a w konsekwencji także naruszenia art. 121 § 1 ustawy Ord. pod., poprzez całkowite podważenie zaufania do Organu podatkowego - jako Organu - zobowiązanego z mocy prawa do procesowania w jego granicach i w oparciu o nie. W uzasadnieniu skargi Spółka wskazała, iż całkowicie nie akceptuje poglądu Organu, zgodnie z którym w zakres robót konserwacyjnych nie wpisują się świadczone przez nią usługi P.. Ponadto wskazała, że w ramach usług P., nawet i tych związanych bezpośrednio z usuwaniem awarii instalacji, Spółka nie dokonuje odtworzenia stanu pierwotnego, czy też przywrócenia sprawności technicznej. Zdaniem Skarżącej w niniejszej sprawie brak jest przesłanek uzasadniających twierdzenie Organu, jakoby Spółka wykonywała w ramach spornych usług remont, bądź inną usługę budowlaną, gdyż świadcząc usługi doraźne w ramach bieżących wezwań, Spółka, prócz zabezpieczenia miejsca awarii, wymiany pojedynczych elementów instalacji, które uległy zużyciu, nie dokonuje jej remontu. W związku z powyższym zdaniem Spółki każde działanie pozwalające na utrzymanie sprawności technicznej elementów budynku lub jego części świadczone w ramach P., w trakcie którego wartość użytych do realizacji towarów bez podatku wchodzących w podstawę opodatkowania świadczonych robót konserwacyjnych nie przekracza 50% podstawy, powinno być kwalifikowane jako roboty konserwacyjne w rozumieniu § 7 ust. 2 Rozporządzenia. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 217 Konstytucji RP Spółka wskazała, że w żadnym z aktów prawnych regulujących kwestię opodatkowania podatkiem od towarów i usług, nie można odnaleźć postanowień nakładających konkretne obowiązki w dokumentowaniu statusu budynków, w celu zastosowania właściwej stawki podatku od towarów i usług. Zatem niezrozumiałym dla Skarżącej jest formułowanie obowiązku pozyskiwania dokumentów, w których zawarte są dane stanowiące o przynależności danego obiektu do odpowiedniego grupowania PKOB, o powierzchni poszczególnych pomieszczeń, to jest mieszkalnych, użytkowych i innych. Ponadto Skarżąca wyraziła wątpliwość co do prawidłowości stanowiska organu odnoszącego się do konieczności pozyskiwania dokumentacji stanowiącej częstokroć między innymi tajemnice handlową (umowy kupna nieruchomości sporządzone w formie aktu notarialnego) i jednocześnie uzależniającego od zgromadzenia takiej dokumentacji uznania poprawności przyjętej stawki podatkowej. Spółka w tym miejscu podkreśliła, iż "nałożony na Skarżącą mocą skarżonej interpretacji obowiązek" gromadzenia dokumentacji stoi w rażącej sprzeczności z jedną z podstawowych zasad prawodawczych Unii Europejskiej, a mianowicie zasady proporcjonalności, zgodnie z którą niezgodne byłoby nakładanie na Skarżącego obowiązków, które byłyby zbyt formalistyczne i uciążliwe. Ponadto wskazała, iż zasada ta choć nie znajduje swego odzwierciedlenia w konkretnej normie prawa unijnego, jest ugruntowana w orzecznictwie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości (jako przykład wskazała orzeczenie z 19 września 2000 r. w sprawach Ampafrance SA przeciwko Directeufdes services fiscaux de Maine-et-Loire C-l 77/99, C-181/99, orzeczenie z 10 kwietnia 1984 r. w sprawie 324/82). W dalszej części wskazała, iż takie stanowisko Organu jest szczególnie zaskakujące w świetle stanowiska Rządu Rzeczpospolitej Polskiej, które wyrażone zostało w uzasadnieniu do historycznej zmiany dokonanej mocą ustawy z dnia 25 marca 2011 r. o ograniczeniu barier administracyjnych dla obywateli i przedsiębiorców (Dz. U. z 2011 r. Nr 106, poz. 622), w którym wprowadzono prawo składania oświadczeń w miejsce obecnego obowiązku przedstawiania zaświadczeń. W dalszej części uzasadnienia Skarżąca wskazując na naruszenie art. 14b § 3 w zw. z art. 14c § 1 i 3 O.p. podniosła, iż Organ nie odniósł się w żadnym stopniu do kwestii zawartych przez Spółkę umów stałych na świadczenie usług P.. Nie rozstrzygnął, czy przedmiot takowej umowy spełnia, czy też nie kryteria robót konserwacyjnych, co w konsekwencji ograniczyło przedmiotowe rozstrzygnięcie o istotny dla Skarżącej aspekt jej działalności. Ponadto Spółka wskazała, iż w jej opinii rozstrzygnięcie Organu w sposób rażący narusza zasady demokratycznego państwa prawa wynikające bezpośrednio z art. 7 Konstytucji RP, gdyż Minister Finansów wydał skarżoną interpretację, w której dokonał oceny przedstawionego przez Skarżącą stanu faktycznego bez przywołania konkretnych norm prawnych. Ponadto Skarżąca stoi na stanowisku, iż wydana interpretacja w sposób rażący narusza zasadę zaufania do organów podatkowych wynikającą z art. 121 § 1 ustawy Ord. pod., gdyż opiera swoje stanowisko o interes fiskalny Skarbu Państwa, jednocześnie nie zwracając uwagi na normy prawne zawarte w obowiązującym stanie prawnym.
7. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonej interpretacji indywidualnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
8. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., dalej zwana "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. Podkreślenia wymaga, że specyfika postępowania w sprawie wydania pisemnej interpretacji polega między innymi na tym, iż organ podatkowy rozpatruje sprawę tylko i wyłącznie w ramach stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę oraz wyrażonej przez niego oceny prawnej (stanowisko podatnika). Opisany we wniosku stan faktyczny nie musi prezentować zdarzeń już zaistniałych, może również odnosić się np. do działań planowanych przez podatnika, które jeszcze nie nastąpiły. Dlatego też organ podatkowy nie przeprowadza w tego rodzaju sprawach postępowania dowodowego, ograniczając się do analizy okoliczności podanych we wniosku. W stosunku do tych tylko okoliczności wyraża następnie swoje stanowisko, które musi być jednak ustosunkowaniem się do poglądu (stanowiska) prezentowanego w danej sprawie przez wnioskodawcę (art. 14b § 3 i art. 14c § 1 ustawy Ord. pod.). Na podkreślenie zasługuje także to, iż orzeczenie Sądu administracyjnego wiąże wyłącznie w przedstawionym w sprawie stanie faktycznym i prawnym. Przyjmując przedstawione powyżej kryteria oceny zaskarżonego aktu administracyjnego Sąd uznał, iż wydana przez Ministra Finansów interpretacja przepisów prawa, w której stwierdzono, iż obniżona do 8% stawka VAT w odniesieniu do robót konserwacyjnych dotyczących budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym; robót konserwacyjnych dotyczących: obiektów budownictwa mieszkaniowego, o których mowa w art. 2 pkt 12 ustawy, lub ich części, z wyłączeniem lokali użytkowych, lokali mieszkalnych w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12 w zakresie, w jakim wymienione roboty nie są objęte tą stawką na podstawie pkt 2 – nie obejmuje usług "pogotowia ciepłowniczego" jest prawidłowa.
9. Zgodnie z definicją zawartą w § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z 4 kwietnia 2011 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług przez roboty konserwacyjne, o których mowa w § 7 ust. 1 pkt 2 i 3 rozumie się roboty mające na celu utrzymanie sprawności technicznej elementów budynku lub jego części inne niż remont. Uznać należy, iż dla odróżnienia robót konserwacyjnych od remontu wprowadzona została powyższa definicja robót konserwacyjnych. Rozumie się przez nie roboty mające na celu utrzymanie sprawności technicznej elementów budynku lub lokali inne niż remont. Konserwacją nie będzie z całą pewnością demontaż i montaż np. grzejnika, pionu lub części instalacji. Konserwacją nie będą także usługi interwencyjne – wykonywane w przypadku wystąpienia uszkodzeń spowodowanych różnymi, zazwyczaj nagłymi powodami (np. pęknięcie rury, wybuch (gazu), pożar itp.). Pod pojęciem roboty konserwacyjne, o których mowa w § 7 ust. 2 powołanego rozporządzenia, należy rozumieć wykonywane usługi nie polegające na odtworzeniu stanu pierwotnego, ale mające na celu utrzymanie instalacji w dobrym stanie, w celu jej zabezpieczenia przed szybkim zużyciem się, czy też zniszczeniem i dla utrzymania jej w celu użytkowania w stanie zgodnym z przeznaczeniem. Tak więc konserwacją będą prace wykonywane na bieżąco w węższym zakresie niż roboty budowlane określone jako remont. Takie też stanowisko przyjął Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 5 kwietnia 2006 r. sygn. art. II OSK 704/05 z dnia 5 kwietnia 2006 r. Sąd kasacyjny podniósł, że "Przez pojęcie "bieżącej konserwacji" o jakiej mowa w art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego należy rozumieć wykonanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót nie polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, ale mających na celu utrzymanie obiektu budowlanego w dobrym stanie, w celu jego zabezpieczenia przed szybkim zużyciem się, czy też zniszczeniem i dla utrzymania go w celu użytkowania w stanie zgodnym z przeznaczeniem tegoż obiektu, tak więc bieżącą konserwacją będą prace budowlane wykonywane na bieżąco w węższym zakresie niż roboty budowlane określone jako remont". Roboty konserwacyjne to utrzymanie sprawności technicznej elementów budynku. "Utrzymywać" oznacza zachować w stanie niezmienionym, należytym. Wykładnia językowa wskazuje zatem, że w pojęciu "konserwacji" nie mieści się naprawa niedziałających urządzeń, bowiem ta polega na przywróceniu ich sprawności. Tak jak już wskazano bieżącą naprawę urządzeń w ramach instalacji cw, co i zw dokonuje się poprzez remonty o charakterze interwencyjnym. W ocenie Sądu można także przyjąć, iż konserwacja bieżąca jest drobną pracą budowlaną, której celem jest zmniejszenie szybkości zużycia obiektu budowlanego lub jego elementów oraz umożliwienie ich użytkowania zgodnie z przeznaczeniem oraz z zapewnieniem bezpieczeństwa tego użytkowania. Mając na względzie powyższą definicję uznać także należy, iż zabezpieczenie miejsca awarii, wymiana instalacji, sprawdzenie skuteczności naprawy instalacji oraz usunięcie skutków awarii (zasypanie otworu w ziemi, położenie nowej nawierzchni itp.) nie może być uznane za drobną pracę budowlaną.
10. Z opisu sprawy wynikało, że Skarżąca wykonuje usługi zabezpieczenia i usuwania awarii dotyczące instalacji ciepłej wody (c.w.), instalacji zimnej wody (z.w.), instalacji centralnego ogrzewania (c.o.). Obejmują one zatrzymanie wypływu wody z uszkodzonej instalacji c.o., c.w. lub z.w. przez spuszczenie wody z instalacji lub jej części; usunięcie awarii (bez wymiany rur i armatury) przez: uszczelnienie armatury, założenie obejmy, miejscowe spawanie uszkodzonej rury. odcięcie niesprawnego grzejnika, pionu, lub części instalacji; uruchomienie instalacji po usunięciu awarii; przywrócenie ogrzewania przez: uzupełnienie ubytków wody instalacji c.o.. odpowietrzenie instalacji, lub poszczególnych grzejników, uruchomienie pomp cyrkulacyjnych; udrażnianie pionów i poziomów kanalizacji w budynkach (do 30 mb).
11. W ocenie Sądu zasadne jest stanowisko Ministra Finansów, że wykonywane przez Skarżącą usługi pogotowia ciepłowniczego w zakresie usługi zabezpieczenia i usuwania powstałej awarii lub zabezpieczenie miejsca awarii instalacji ciepłej wody, zimnej wody, centralnego ogrzewania stanowią w istocie remont, o którym mowa w art. 41 ust. 12 u.p.t.u. Bowiem usuwanie zaistniałej już awarii jest związane z wykonaniem zespołu czynności, w wyniku których przywracana jest sprawność uszkodzonej instalacji. Ponadto wskazać należy, iż Skarżący świadcząc usługę Pogotowia Ciepłowniczego tj. usunięcia awarii już po powstaniu awarii, nie może nawet bieżącej awarii zaliczyć do usług konserwacji, bowiem wykonując taką usługę Skarżący powinien zapobiec jej powstaniu, a nie w momencie jej powstania będzie świadczył naprawę.
12. Odnosząc się do składanych przez klientów oświadczeń, które określają status obiektu oraz zawierają informacje dotyczącą powierzchni pomieszczeń (lokal mieszkalnych, powierzchni lokali użytkowych oraz informacje dotyczące udziału powierzchni lokali mieszkalnej w łącznej powierzchni lokali mieszkalnych i lokali użytkowych usług), zasadne było stanowisko Ministra Finansów, iż fakt posiadania przez Skarżącą przedmiotowych oświadczeń nie jest wystarczającym do zastosowania preferencyjnej obniżonej stawki podatku VAT. Dokumenty uprawniające do obniżenia stawki podatku powinny być wiarygodne i w sposób niebudzący wątpliwości winny potwierdzać związek wykonanych robót o charakterze konserwacyjnym z budownictwem mieszkaniowym. Samo oświadczenie nabywcy usługi, bez szczegółowego opisu zakresu prac i jego charakteru zdaniem Sądu nie może stanowić wystarczającego dowodu dla Skarżącej, który będzie z tego oświadczenia wywodziła dla siebie określone skutki podatkowe. W ocenie Sądu dla celów zastosowanie obniżonej stawki podatku VAT Skarżąca powinna posiadać dowody z opisem zakresu wykonanych usług, ich charakteru pozwalające na jednoznaczną odpowiedź, czy usługi wykonywane przez Skarżącą mają charakter remontowy czy konserwacji bieżącej. Jednakże w ocenie Sądu fakt, iż usługi Skarżącej będą wykonywane w ramach "pogotowia" pozwala na założenie, iż usługi nagłe, interwencyjne nie będą stanowić konserwacji bieżącej.
13. W związku z zarzutem Skarżącej co do gromadzenia opisu obiektu i informacji o jego statusie za oczywiste uznać należy, iż Spółka takiego obowiązku nie posiada. Z analizy wydanego aktu nie wynikało także, że Minister Finansów o takim obowiązku się wypowiedział. Z tych też powodów Sąd uznał zgłoszony przez Skarżącą zarzut w tej kwestii za niezasadny.
14. Sąd nie dostrzegł w przedmiotowej sprawie zgłaszanych przez Spółkę naruszeń przepisów postępowania tj. naruszenia art. 120 i art. 121 § 1 ustawy ord. pod. Zgodnie z art. 120 ww. ustawy, organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa. W myśl art. 121 § 1 ustawy Ord. pod., postępowanie podatkowe powinno być prowadzone, w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. W ocenie Sądu organ podatkowy wydając zaskarżoną interpretację, dokonał wnikliwej analizy przedstawionego we wniosku stanowiska Skarżącej w odniesieniu do przedstawionego w złożonym wniosku stanu faktycznego oraz wskazał przepisy prawa, na podstawie których dokonał oceny stanowiska podatnika, odnosząc się do przedstawionej argumentacji Strony oraz dokonał uzasadnienia swojego stanowiska. W ocenie Sądu Ministrowi Finansów nie można również zarzucić naruszenia zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Z faktu, iż Organ nie zgodził się ze stanowiskiem Spółki przedstawionym we wniosku o wydanie interpretacji i dokonał negatywnej oceny Jego stanowiska nie można wnioskować, iż interpretacja została wydana z naruszeniem zasady zaufania do organów podatkowych.
15. W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, iż brak jest w rozpoznawanej sprawie przesłanek do uwzględnienia skargi i w związku z tym należało ją oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło