III SA/Wa 993/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Krystyna Kleiber (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Marek Krawczak, Sędzia WSA Maciej Kurasz, Protokolant referent stażysta Iwona Choińska, po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2012 r. na rozprawie sprawy ze skargi P. S.A. z siedzibą w B. (I. sp. z o.o.) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych postanawia zawiesić postępowanie sądowe Jak wynika z akt sprawy w dniu 21 grudnia 2007 r. odbyło się Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie firmy F. Sp. z o.o. w W. Zgromadzenie Wspólników Spółki podjęło uchwałę nr [...] w formie aktu notarialnego o podwyższeniu kapitału zakładowego Spółki z kwoty [...] zł do kwoty [...] zł, w drodze utworzenia 34.900 nowych udziałów o wartości nominalnej 500 zł. Wszystkie nowe udziały objęła Spółka P. S.A. pokrywając je wkładem pieniężnym w wysokości 1.291.900 zł oraz wkładem niepieniężnym w postaci prawa użytkowania wieczystego działki o pow. 2248,00 m2 położonej w W. przy ul. [...], o wartości rynkowej 16.208.100,00 zł. Notariusz, jako płatnik podatku od czynności cywilnoprawnych, pobrał podatek w kwocie 87.183,00 zł. Wnioskiem z dnia 28 stycznia 2010 r. I. Sp. z o.o. w W. (następca prawny Spółki F.) – dalej "Spółka" lub "Skarżąca" wystąpiła o stwierdzenie nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych w kwocie 81.040,50 zł oraz naliczenie stosownego oprocentowania od tej nadpłaty. Jako podstawę swojego żądania wskazała art. 75 § 1 w związku z art. 73 § 1 pkt 2 oraz art. 78 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60, z późn. zm.) – dalej "O.p.". Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W., nie podzielając stanowiska Spółki, decyzją z dnia [...] maja 2010 r. odmówił stwierdzenia nadpłaty podatku od czynności cywilnoprawnych w kwocie 81.040,50 zł. Spółka złożyła w terminie ustawowym odwołanie od powyższej decyzji wnosząc o jej uchylenie i orzeczenie co do istoty sprawy. Zaskarżonej decyzji zarzuciła, iż wydana została z naruszeniem: - art. 120 O.p., poprzez jego niezastosowanie w sprawie, czego przejawem jest stanowisko Naczelnika Urzędu Skarbowego; - art. 4 oraz art. 7 ust. 2 art. 7 ust. 2 Dyrektywy Rady z dnia 17 lipca 1969 roku (69/335/EWG) dotyczącej podatków pośrednich od gromadzenia kapitału (Dz. U. UE z 1969 r. L 249, poz. 25 ze zm.) - dalej "Dyrektywa 69/335/EWG", dotyczącej podatków pośrednich od gromadzenia kapitału, poprzez ich błędną wykładnię. W obszernym uzasadnieniu odwołania Skarżąca podkreśliła, że Polska zwalniając z chwilą przystąpienia do Unii Europejskiej wniesienie wkładu niepieniężnego (aportu) do spółki, nie była uprawniona do ponownego wprowadzenia opodatkowania ww. operacji. Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Stwierdził, że Polska nie była zobowiązana do implementowania Dyrektywy 69/335/EWG w brzmieniu wprowadzonym Dyrektywą Rady nr 73/80/EWG i Dyrektywą nr 73/79/EWG, ponieważ: - w dniu akcesji obowiązywała w Unii Europejskiej Dyrektywa Rady 69/335/EWG w brzmieniu nadanym przez Dyrektywę Rady 85/303; - Polska nie była przed dniem 1 maja 2004 r. obowiązana do stosowania stawek podatku kapitałowego wynikających z Dyrektywy 69/335/EWG: - w dniu 1 lipca 1984 r. w Polsce obowiązywały wyższe stawki podatku kapitałowego niż określone w art. 7 ust. 1 Dyrektywy 69/335/EWG. Spółka wniosła do skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2010 r., utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] maja 2010 r. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: 1. przepisów postępowania, tj.: - art. 120 O.p. poprzez jego niezastosowanie w sprawie, czego przejawem jest stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej; - art. 72 § 1 pkt 2 w zw. z art. 73 § 1 pkt 2 w zw. z art. 75 § 1 O.p. poprzez bezzasadną odmowę stwierdzenia nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych w związku z podwyższeniem kapitału zakładowego Spółki podczas, gdy mający bezpośrednie zastosowanie art. 7 ust. 2 Dyrektywy 69/335/EWG przewiduje zwolnienie z opodatkowania podatkiem kapitałowym takiej transakcji; które to naruszenie prawa procesowego miało istotny wpływ na wynik sprawy. 2. przepisów prawa materialnego, tj.: - art. 7 ust. 2 Dyrektywy 69/335/EWG, poprzez błędną jego wykładnię i w konsekwencji niezastosowanie w sprawie; - art. 2 Aktu Akcesyjnego, będącego integralną częścią Traktatu akcesyjnego zawartego przez Polskę z Państwami Członkowskimi Unii Europejskiej; które to naruszenia prawa materialnego przez Stronę przeciwną miały wpływ na wynik sprawy. W związku z powyższym Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] maja 2010 r. Spółka jednocześnie wniosła o zasądzenie zwrotu kosztów sądowych i zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 14 czerwca 2012 r. pełnomocnik Spółki wniósł o zawieszenie postępowania sądowego do czasu podjęcia przez Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów uchwały, stanowiącej odpowiedź na pytanie, zadane postanowieniem z dnia 2 kwietnia 2012 r. sygn. akt II FSK 1806/10 o treści: czy w stanie prawnym obowiązującym przed 1 stycznia 2007 r., w przypadku wniesienia do spółki wkładu niepieniężnego (aportu), dochodziło do wyłączenia opodatkowania w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych, zgodnie z art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. z 2005 r., Nr 41, poz. 399 ze zm.)? Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając niniejszą sprawę, powziął wątpliwości co do znaczenia art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 9 września 2000r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U.z 2010 Nr 101 poz. 649), dalej jako "u.p.c.c." w brzmieniu po 1 stycznia 2007 r., w aspekcie § 8 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 97 poz.970). Przepis art. 2 pkt 4 u.p.c.c. zwalniał od czynności cywilnoprawnych te czynności, przy których przynajmniej jedna ze stron była opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub z niego zwolniona z wyłączeniem od 1 stycznia 2007 r. umów spółki i zmiany tych umów. Przepis § 8 rozporządzenia wykonawczego, obowiązujący od 1 maja 2004 r. do 1 grudnia 2008 r., w ust. 1 pkt 6 zwalniał z podatku od towarów i usług wkłady niepieniężne wnoszone do spółek prawa handlowego i cywilnego. Należałoby więc, zgodnie z tymi przepisami, obowiązującymi do 1 stycznia 2007 r. uznać, że utworzenie spółki, której kapitał składał się z wniesionych aportów lub zmiana umowy spółki, polegająca na podwyższeniu kapitału w wyniku wniesienia aportów, była zwolniona z podatku od towarów i usług. Jednakże można również uznać że ten typ umów jako, że mieszczących się w pojęciu cywilnych czynności prawnych, jak każda czynność cywilnoprawna, była opodatkowana podatkiem od czynności cywilnoprawnych, chyba, że została z tego podatku zwolniona. Problem polega bowiem na tym, że przy umowie o utworzeniu spółki lub przy zmianie umowy spółki, jej kapitał może być utworzony albo przez wpłatę na kapitał gotówki, a więc pieniędzy lub przez wniesienie aportu, a więc oznaczonego przedmiotu, określonej wartości. Gotówkę i aport przyjmuje na utworzony kapitał, w imieniu spółki kapitałowej, zarząd spółki. Jednakże nie musi być to jednoczesna czynność prawna z zawarciem umowy spółki bądź jej zmianą. Może być to więc jedna czynność prawna bądź dwie autonomiczne czynności prawne. Zachodzi wiec pytanie czy wniesienie aportu, zwolnionego z podatku od towarów i usług, jest jednocześnie zwolnieniem z podatku od czynności cywilnoprawnych, gdyż wniesienie aportu jest immanentnie związane z umową spółki lub zmianą z umowy spółki czyli jedną czynnością prawną czy też różnymi czynnościami prawnymi. Aczkolwiek tekst badanej ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych w brzmieniu od 1 stycznia 2007 r. wyłącza ze zwolnienia z opodatkowania tym podatkiem umowy spółki i umowy zmiany spółek, nie mniej jednak wobec tego, że do 1 stycznia 2007 r. nie wyłączał tych umów, zagadnienie jednoczesnej czynności czy dwóch równoległych czynności prawnych, w sytuacji wniesienie na kapitał aportu - jest aktualny. Wskazuje bowiem na problem granic wpływu obu ustaw na zagadnienie wnoszenia na kapitał zakładowy aportów pod kątem zmiany badanej ustawy z dniem 1 stycznia 2007 r. Zagadnienie to zostanie rozwiązane w dacie podjęcia przez Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów uchwały, stanowiącej odpowiedź na pytanie, zadane postanowieniem z dnia 2 kwietnia 2012 r. sygn. akt II FSK 1806/10 o treści: czy w stanie prawnym obowiązującym przed 1 stycznia 2007 r., w przypadku wniesienia do spółki wkładu niepieniężnego (aportu), dochodziło do wyłączenia opodatkowania w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych, zgodnie z art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. z 2005 r., Nr 41, poz. 399 ze zm.)? Sąd postanowił więc zawiesić postępowanie sądowe w tej sprawie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 2002 r. Prawo o posterowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 1543, poz. 1270 ze zm.) uznając, że uchwała jest rozstrzygnięciem prejudycjalnym dla niniejszego postępowania.