III SO/Wa 44/11

Referendarz Sądowy Marcin Piłaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 lutego 2012 r. po rozpoznaniu wniosku J.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi J.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2011 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od czynności cywilnoprawnych p o s t a n a w i a odmówić skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu 1) Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej u.p.p.s.a, stronie może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub zwolnienie od kosztów sądowych albo ustanowienie pełnomocnika (art. 245 § 3 u.p.p.s.a.) i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów utrzymania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie całkowitym, o które strona wnioskuje w tym postępowaniu, obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego i następuje wtedy, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 245 § 2 u.p.p.s.a.). Zasadą przyjętą przez ustawodawcę w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest odpłatność za wnoszone do sądów środki prawne. Wyjątki od tej zasady mogą mieć charakter ustawowy albo znajdować zastosowanie w instytucji przyznania prawa pomocy, która jest uregulowana w art. 243 i n. u.p.p.s.a. (por. postanowienie z 1 kwietnia 2005 r sygn. II OZ 209/05). Jeżeli skarżący zamierza skorzystać z instytucji prawa pomocy, powinien wykazać okoliczności, od zaistnienia których zależy możliwość skorzystania przez Sąd z tej instytucji, natomiast Sąd jest zobowiązany do analizy przedstawionych materiałów, także z uwzględnieniem zasad logicznego myślenia i doświadczenia życiowego. 2) J.S., dalej jako strona, na formularzu PPF z 31 stycznia 2012 r, zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie doradcy podatkowego – czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu wniosku powołała się na drastyczna sytuację zawodową w ostatnich sześciu latach oraz na stan zdrowia ( w tym kurację [...] i konieczność [...] przy braku ubezpieczenia społecznego). Powołała się na bezskuteczne próby zbycia "współwłasności". Posiada mieszkanie o powierzchni 47-49 m.kw. oraz współwłasność "101,39 m.kw." Jako miesięczny dochód wskazała 1800,- zł brutto oraz opłaty za sporadycznie udzielane lekcje [...] w wysokości 80 zł. Do wniosku załączyła kserokopię dowodu uiszczenia wpisu od zażalenia, kserokopie skierowania do szpitala, kserokopie zeznań podatkowych PIT. 3) Referendarz sadowy uznał oświadczenia skarżącej o stanie majątkowym i pokryciu przez skarżącą kosztów za rzetelne i umożliwiające ocenę złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy wskazuje, że zasadność wniosku strony o zwolnienie od kosztów sądowych należy odnosić do wymagalnych kosztów sądowych w sprawie, na obecnym etapie postępowania. Mając na uwadze to, że skarżąca u i ś c i ł a wymagalne koszty sądowe w sprawie, brak jest podstaw do zwolnienia na tym etapie od kosztów sądowych, ponieważ zostały one już zapłacone. Wynika to z treści polecenia przelewu na stronie 28 akt sądowych. Natomiast w razie wystąpienia kosztów w przyszłości, należy zwrócić się z wnioskiem, przedstawiając aktualną sytuację majątkową oraz nadsyłając wypełniony formularz PPF - przed uiszczeniem wymagalnych kosztów. Odnosząc się do wniosku o ustanowienie pomocy prawnej, tj doradcy podatkowego, referendarz sądowy zauważa, że strona złożyła już, w ostatnim dniu terminu na jego wniesienie, środek prawny, będący przedmiotem badania NSA na posiedzeniu niejawnym, tj – jak sama nazwa wskazuje – na posiedzeniu, w którym wyłączony jest udział pełnomocnika. Ustanowienie pełnomocnika na tym etapie postępowania nie przyczyni się do rozstrzygnięcia sprawy, ponieważ Naczelny Sąd Administracyjny, badając zażalenie strony, z urzędu stosuje wszystkie przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa. 4) Mając na uwadze powyższe referendarz sądowy, na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1 , § 2, § 3art. 246 § 1 pkt 1 i 2 u.p.p.s.a., uznał, jak w sentencji.