IV SA 1781/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia Maria Rzążewska, Sędzia NSA Teresa Kobylecka, Asesor WSA Wanda Zielińska - Baran (spr.), Protokolant Helena Bordiuk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2004 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] marca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. postanowieniem z dnia [...] marca 2003r., wydanym na podstawie art. 58 i art. 59 kpa odmówiło J. i J. małż. S. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Burmistrza Miasta P. z dnia [...] sierpnia 2002r. ustalającej na wniosek S. G. warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie przyłącza wodociągowego i kanalizacji sanitarnej do działki nr [...], położonej przy ul. [...] w P.. Wskazując na treść przepisu art. 58 kpa, wedle którego jednym z warunków uwzględnienia prośby o przywrócenie uchybionego terminu jest wniesienie tej prośby w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, stwierdził organ odwoławczy, iż z materiału dowodowego sprawy wynika, że przeszkoda, która była przyczyną złożenia odwołania po upływie ustawowego terminu, ustała z dniem 1 października 2002 roku, w którym to skarżący otrzymali zwrot odwołania nadanego w dniu 25 września 2000 roku na błędny adres organu drugiej instancji. Ponadto, skarżący nadając odwołanie bezpośrednio do organu odwoławczego nie dołożyli należytej staranności, aby nadać je na właściwy adres. Wniosek o przywrócenie uchybionego terminu winien być przez skarżących złożony w nieprzekraczalnym terminie do dnia 8 października 2002r, a skoro tego w tym terminie nie uczynili, to brak jest podstaw faktycznych i prawnych do uwzględnienia ich prośby. Powyższe postanowienie zostało zaskarżone przez J. S. do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze skarżąca wniosła alternatywnie o uchylenie tegoż postanowienia i przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, bądź o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi drugiej instancji, wywodząc, że nie miała świadomości o uchybieniu terminu, ponieważ o tym dowiedziała się dopiero po otrzymaniu postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] grudnia 2002r. stwierdzającego, że odwołanie zostało złożone z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Skarżąca powołując się na wybrane orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego ( wyrok z dnia 11.03.1998r., SA/Sz 1697/97, niepublikowany i wyrok z dnia 24.03.199r. I SA/GD 1664/98, niepublikowany), podniosła, że początkowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu winien być liczony od dnia uzyskania przez nią wiadomości o tym, że odwołanie zostało złożone z uchybieniem terminu, czyli od dnia 6 lutego 2003r., w którym otrzymała ww. postanowienie organu odwoławczego. Ponieważ wniosek złożyła w dniu 11 lutego 2003r., to 7 termin został zachowany. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. podtrzymało stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Stosownie do przepis art. 58 § 1 i 2 kpa w razie uchybienia przez stronę terminu do dokonania czynności procesowej, termin ten należy przywrócić na jej prośbę, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie to nastąpiło bez jej winy. Prośbę o przywrócenie terminu strona winna wnieść w ciągu 7 dni od daty ustania przyczyny uchybienia terminu, dopełniając jednocześnie czynności, dla dokonania której określony był uchybiony termin. Brzmienie cytowanego przepisu wskazuje jednoznacznie, iż przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić, gdy spełnione zostaną łącznie wszystkie określone w nim przesłanki. Przyjmując a contrario, niespełnienie chociażby jednej z przesłanek czyni niedopuszczalnym przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Z materiału dowodowego rozpatrywanej sprawy wynika, że decyzja Burmistrza Miasta P. z dnia [...] sierpnia 2002r. zawierała prawidłowe pouczenie, że odwołanie składa się w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego za pośrednictwem Burmistrza Miasta P.. Decyzję skarżąca otrzymała w dniu 11 września 2002r., a zatem termin do wniesienia odwołania upływał w dniu 25 września 2002r. Wbrew pouczeniu odwołanie zostało nadane z pominięciem organu I instancji w ostatnim dniu terminu do jego wniesienia ( 25.09.2002r.) na błędny adres organu odwoławczego. Skarżąca, o tym, że odwołanie nie zostało skutecznie doręczone organowi drugiej instancji z powodu podania błędnego adresu skarżąca, dowiedziała się w dniu 1 października 2002r., w którym otrzymała zwrot przesyłki. W ocenie Sądu, należy zgodzić się ze stanowiskiem organu odwoławczego, że prośbę o przywrócenie uchybionego terminu do wniesienia odwołania skarżąca powinna wnieść najpóźniej w dniu 8 października 2002r., albowiem bieg 7 dniowego terminu do jej złożenia rozpoczął się następnego dnia, po dniu 1 października 2002r., w którym otrzymała zwrot przesyłki, albowiem z tej okoliczności uzyskała wiedzę o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Poza zachowaniem 7 dniowego terminu do wniesienia prośby o przywrócenie uchybionego terminu do dokonania czynności procesowej, strona wnosząca prośbę powinna uwiarygodnić swoją starnanność oraz fakt, że przeszkoda w zachowaniu terminu była od niej niezależna i istniała przez cały czas aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. Zgodnie z utrwalonymi już w tym względzie poglądami doktryny i praktyki sądowej, przy ocenie winy należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Brak winy w uchybieniu terminu można przyjąć wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku ( por. wyrok NSA z 12 grudnia 200 lr. sygn. II SA/Wr 1744/00, niepublikowany). W niniejszej sprawie, jak wynika z materiału dowodowego, skarżąca sama przyczyniła się do uchybienia terminowi do wniesienia odwołania poprzez niezastosowanie się do pouczenia zawartego w decyzji Burmistrza Miasta P. z dnia [...] sierpnia 2002r. i nadanie odwołania z pominięciem organu pierwszej instancji do organu odwoławczego na błędnie ustalony adres. Innymi słowy, gdyby odwołanie zostało nadane zgodnie z pouczeniem na adres organu pierwszej instancji, nawet w ostatnim dniu terminu do jego wniesienia, to ustawowy termin z art. 129 § 2 kpa były zachowany. Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie zabraniają przesłania odwołania bezpośrednio do organu drugiej instancji, jednakże strona musi się liczyć wówczas z różnymi konsekwencjami, np. przedłużaniem się postępowania odwoławczego lub nieskutecznym wniesieniem odwołania w ustawowym terminie na skutek błędnego ustalenia adresu organu odwoławczego, jak to miało miejsce w tej konkretnej sprawie. Zgodzić się, ze stanowiskiem organu odwoławczego, że skarżąca nie zachowała należytej staranności przy ustalaniu prawidłowego adresu organu drugiej instancji, co stanowiło faktyczną przyczynę uchybienia 14-dniowego terminu do wniesienia środka odwoławczego. Zdaniem Sądu, wskazane okoliczności niewątpliwie przemawiają za przyjęciem, że skarżąca nie bez własnej winy uchybiła terminowi do wniesienia odwołania i chociażby tylko z tych względów brak było podstaw prawnych do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu. Reasumując, w świetle powyższego nie do zaakceptowania jest pogląd skarżącej, że termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu powinien być liczony od dnia 6 lutego 2003r., w którym dowiedziała się o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. W ocenie Sądu, w rozpatrywanej sprawie nie mają zastosowania tezy przyjęte w orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego, na które w skardze powołuje się skarżąca, albowiem zapadły na tle innych stanów faktycznych. Biorąc pod uwagę wskazane wyżej względy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271).