IV SA 3112/02
WyrokWSA w Warszawie2004-02-25
Skład orzekający: Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Mariola Kowalska, Bogusław Cieśla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zjazd z drogi wojewódzkiej na działkę, który nie był przedmiotem zatwierdzenia projektu budowlanego ani pozwolenia na budowę, stanowi samowolę budowlaną uzasadniającą nakazanie rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, nawet jeśli istniało uzgodnienie z zarządcą drogi?Ratio decidendi
Budowa zjazdu z drogi wojewódzkiej na działkę, który nie był objęty ostateczną decyzją o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę, stanowi samowolę budowlaną. Nakaz rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego jest w takiej sytuacji obligatoryjny. Uzgodnienie z zarządcą drogi, choć wymagane z punktu widzenia zarządzania ruchem, nie zastępuje pozwolenia na budowę.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej rozbiórkę zjazdu z drogi wojewódzkiej na działkę, który został wybudowany przez inwestora stacji LPG. Organy administracji uznały, że zjazd nie był objęty pozwoleniem na budowę, a jedynie późniejsze uzgodnienie z zarządcą drogi potwierdzało jego istnienie. Skarżący podnosili, że zjazd był przewidziany w decyzji o warunkach zabudowy i stanowił integralną część inwestycji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając budowę zjazdu za samowolę budowlaną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Sędziowie NSA As. WSA Mariola Kowalska (spr.), As. WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Anna Kuklińska, po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi A.P., J.P., K.P., M.P., M.P. i L.P. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2002 r. nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki zjazdu z ulicy [...] w M. będącej w ciągu drogi wojewódzkiej nr [...] N. – D. skargę oddala
Decyzją z dnia [...] marca 2002r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] , zobowiązał A.P. do wykonania rozbiórki zjazdu z ulicy [...] w M.- będącego w ciągu drogi wojewódzkiej nr [...] N. – D. na działkę [...] Obręb [...] w M. od krawędzi nawierzchni bitumicznej ww. ulicy do jej linii rozgraniczającej, która przebiega w odległości 7,5 m od osi jezdni ul. [...]. Jako podstawę prawną wskazał art. 48 Prawa budowlanego
W uzasadnieniu ww. decyzji stwierdził, że z dokumentów przekazanych przez Starostwo Powiatowe w [...] wynika, iż w pozwoleniu na budowę stacji LPG przewidziano do ww. stacji dojazd z innej ulicy. Tak więc ww. pozwolenie na budowę nie uprawniało inwestora do budowy zjazdu na działkę [...] z ulicy [...]. Przedstawione przez inwestora uzgodnienie dokonane z zarządcą ulicy Wojewódzką Dyrekcją Dróg Miejskich w [...], wyrażone w formie adnotacji na planszy projektu zagospodarowania działki [...] w M. z dnia [...] kwietnia 1998r. dokonane zostało po wydaniu decyzji pozwalającej na budowę, tj. po dniu [...] marca 1998r. Stanowiło więc podstawę do ubiegania się przez inwestora o udzielenie mu pozwolenia na budowę zjazdu we wskazanym w adnotacji miejscu. Skoro więc inwestor nie dysponował ostateczną decyzją na wykonanie zjazdu w tym właśnie miejscu należy przyjąć , że wykonał go samowolnie , co uzasadniało orzeczenie rozbiórki.
Od powyższej decyzji wnieśli odwołanie A.P., L.P., M.P., K.P., J.P. i M. P. Domagając się uchylenia ww. decyzji podnieśli, że przedmiotowy zjazd stanowił integralną część budowy stacji LPG. Uzgodnienie z Wojewódzką Dyrekcją Dróg Miejskich z [...] kwietnia 1998r. usunęło niedopuszczalną niezgodność decyzji z dnia [...] marca 1998r. pozwalającej na budowę z warunkami zawartymi w decyzji z dnia [...] września 1997r. ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla ww. inwestycji. W decyzji tej w pkt [...] jednoznacznie określono, że "dostępność komunikacyjna z ulicy [...]".
Decyzją z dnia [...] czerwca 2002r.Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu ww. odwołania utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Ustosunkowując się do zarzutów zawartych w odwołaniu, wyjaśnił, że zarówno z decyzji z dnia [...] marca 1998r. zatwierdzającej projekt budowlany i pozwalającej na budowę, a także trzech dołączonych do niej załączników wynika, że udzielone zostało inwestorowi pozwolenie na budowę stacji LPG wraz z wiatą o konstrukcji stalowej ze ścianą oddzielenia p.poż oraz przyłączem elektrycznym. Na archiwalnym egzemplarzu brak jest zjazdu z ulicy [...] oraz brak jest istniejącego na egzemplarzu będącym w posiadaniu skarżących uzgodnienia dokonanego przez Wojewódzką Dyrekcję Dróg Miejskich w [...]. Tak więc "zjazd z ulicy [...]" nie był przedmiotem zatwierdzenia projektu budowlanego ani też przedmiotem udzielonego pozwolenia na budowę.
Na powyższą decyzję ze skargą do Naczelnego Sądu Administracyjnego wystąpili A.P., J.P., K.P., M.P., L.P., Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji podnieśli zarzuty zawarte w złożonym uprzednio odwołaniu. Nadto podkreślili, że sprawa zjazdu i wyjazdu na działkę winna być przedmiotem decyzji pozwalającej na budowę.
Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Dodał też, że inwestorzy otrzymali pozwolenie na budowę na zjazd usytuowany w innym miejscu niż wykonany zjazd od ulicy [...]
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zaskarżonej do Naczelnego Sądu Administracyjnego decyzji nie można zasadnie postawić zarzutu naruszenia prawa.
Zgodnie z treścią przepisu art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane(dz.U. Nr 89, poz. 414 z późn.zm.), zwanej dalej ustawą właściwy organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Pojęcie obiektu budowlanego, o którym mowa w tym przepisie zostało zdefiniowane w art. 3 ust. 1 ustawy i zgodnie z nim obiektem budowlanym może być m.in. budowla stanowiąca całość techniczno – użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. Do budowli ustawa zalicza m.in. drogi.
Będący przedmiotem niniejszej sprawy zjazd z drogi wojewódzkiej na działkę skarżących organy słusznie uznały za część drogi zgodnie z § 3 pkt 12 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. z 1999r. , Nr 43, poz. 430).
Stosownie do art. 28 ustawy do zbudowania obiektu budowlanego wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę chyba, że zaistniały stan faktyczny pozwoliłby na zastosowanie art. 29 ust. 1 zwalniającego z obowiązku uzyskania takiego pozwolenia.
Zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 7 ustawy pozwolenia na budowę nie wymaga m.in. remont dróg. Obowiązkiem inwestora byłoby w takim przypadku zgłoszenie wykonywania robót właściwemu organowi. Z akt niniejszej sprawy nie wynika, aby zostały spełnione przesłanki wymienione w tym przepisie.
W związku z powyższym uznać należy, że budowa przedmiotowego zjazdu z drogi wojewódzkiej na działkę skarżących jest samowolą budowlaną, a zatem prawidłowe jest rozstrzygnięcie o jej rozbiórce, podjęte w oparciu o art. 48 ustawy. Zastosowanie tego przepisu nie jest zależne od tego w jakich okolicznościach doszło do popełnienia samowoli budowlanej. Ujawnienie samowoli budowlanej nie tylko upoważniało organy nadzoru budowlanego do nakazania rozbiórki, lecz wręcz je obligowało. Podnoszona przez skarżących okoliczność, iż w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania wydanej dla celów tej inwestycji został przewidziany zjazd z ulicy [...] nie ma znaczenia w niniejszej sprawie. Inwestorów obowiązywały zapisy ostatecznej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę. Wszelkie odstępstwa od decyzji pozwalającej na budowę mogły stanowić podstawę do wszczęcia postępowania w trybie art. 48 Prawa budowlanego. Uzgodnienie usytuowania zjazdu z zarządcą drogi Wojewódzką Dyrekcją Dróg Miejskich w [...] wydane w trybie art. 29 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. Nr 14, poz. 60 z późn. zm.), jest wymagane z punktu widzenia funkcji określonej drogi publicznej, organizacji i bezpieczeństwa ruchu na tej drodze, jej przepustowości, płynności i swobody ruchu drogowego; nie zastępuje natomiast pozwolenia na budowę zjazdu wymaganego przez przepisy prawa budowlanego. (Tak też wyrok NSA z 4 lutego 1998r. sygn. akt II SA 1414/97 ONSA 1998/4/140).
Podnieść należy, że Sąd Administracyjny bada tylko legalność decyzji. Na ocenę zgodności decyzji z przepisami prawa nie mają wpływu względy celowości , słuszności czy też poczucie krzywdy skarżących. Prawo budowlane w sposób rygorystyczny traktowało wypadki tzw. samowoli budowlanej i wymagało bezwzględnie w wypadku jej stwierdzenia usunięcia skutków działań sprzecznych z prawem budowlanym.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) skargę jako bezzasadną należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło