IV SA 4548/03
WyrokWSA w Warszawie2005-02-25
Skład orzekający: Maria Rzążewska, Łukasz Krzycki, Wanda Zielińska-Baran
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Rada Miejska może w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczyć teren pod budowę drogi wewnętrznej, jeśli ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym dopuszcza jedynie wyznaczanie dróg publicznych?Ratio decidendi
Rada Miejska nie może w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczyć terenu pod budowę drogi wewnętrznej, ponieważ ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym w art. 10 ust. 1 pkt 2 dopuszcza jedynie wyznaczanie dróg publicznych. Określenie w planie terenu pod drogę wewnętrzną stanowi przekroczenie uprawnień gminy i narusza przepisy prawa.Stan faktyczny
Skarżący M. i W. B. zaskarżyli uchwałę Rady Miejskiej w K. z dnia [...].10.2003 r. dotyczącą rozpatrzenia zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zarzut dotyczył przeznaczenia części ich działek pod budowę drogi wewnętrznej. Rada Miejska odrzuciła zarzut, argumentując potrzebę budowy drogi dla obsługi komunikacyjnej działek pozbawionych dojazdu. Skarżący podważali potrzebę budowy drogi, twierdząc, że ich działki już posiadają odpowiedni dojazd.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały i orzekł o niewykonywaniu zaskarżonego aktu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Rzążewska (spr.) Sędzia WSA Łukasz Krzycki Asesor WSA Wanda Zielińska – Baran Protokolant Joanna Dziedzic po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lutego 2005 r. sprawy ze skargi M. i W. B. na uchwałę Rady Miejskiej w K. z dnia [...].10.2003 r. Nr [...] w przedmiocie rozpatrzenia zarzutu wniesionego do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały; II. wykonanie zaskarżonego aktu nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
IV SA 4548/03
Uzasadnienie
Zaskarżoną uchwałą Rada Miejska w K. w powołaniu na art. 24 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /Dz. U. z 1999 r. Nr 15 poz. 139/ i art.18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz.1591 ze zm./ odrzuciła zarzut skarżących do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego północnej części miasta K. dotyczący działek nr ewid. [...] i [...] obr. [...] w zakresie przeznaczenia części tych działek po budowę drogi wewnętrznej.
W uzasadnieniu swego stanowiska Rada podaje, że planowana droga wewnętrzna, o szerokości 8 m w liniach rozgraniczających, ma łączyć ul. [...] z ul. [...] wskazując, że istnieje potrzeba przeprowadzenia takiej drogi dla obsługi komunikacyjnej z drogami publicznymi działek, dotychczas pozbawionych wszelkiego dojazdu. Projektowana droga wewnętrzna ma za zadanie usankcjonować dojazdy do nieruchomości, które nie są jeszcze zagospodarowane z uwagi na brak dojazdu. W uzasadnieniu Rada przywołała art. 4 pkt 3a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543/ podnosząc, że przez działkę budowlaną, w myśl tego przepisu, należy rozumieć nieruchomość gruntową lub działkę gruntu, której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej spełniają wymogi realizacji obiektów budowlanych. Wskazano, że w myśl ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym /Dz. U. Nr 80, poz. 717/ za dostęp do drogi publicznej uważa się bezpośredni dostęp do drogi albo dostęp przez drogę wewnętrzną lub przez ustanowienie odpowiedniej służebności gruntowej. Podniesiono, powołując się na interes publiczny i obiektywne potrzeby społeczeństwa, że planowana droga wewnętrzna ma usankcjonować już istniejące dojazdy do nieruchomości, które nie są zagospodarowane właśnie ze względu na brak dojazdu do drogi publicznej. Proces wydzielania przedmiotowej drogi został rozpoczęty i w trakcie opracowania planu korzystano z podkładów geodezyjnych, na których zaewidencjonowano wydzielone fragmenty drogi.
Skarga na wymienioną uchwałę, kwestionuje rozwiązanie przyjęte w projekcie planu polegające na wyznaczeniu drogi wewnętrznej między innymi przez teren działek skarżących, podając równocześnie, że działki te mają już drogę zapewniającą odpowiedni dojazd. Skarżący podważają ustalenie, że przebieg planowanej drogi jest akceptowany przez lokalną społeczność i zgodny z jej potrzebami podnosząc, że podczas sesji Rady, na której były rozpoznawane zarzuty, tylko jedna osoba wyrażała zgodę na projektowaną drogę natomiast pozostałe osoby były przeciwne takiemu rozwiązaniu.
Odpowiadając na skargę Rada Miejska w K. wniosła o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Sąd administracyjny zważył, co następuje:
Z przedstawionych akt wynika, że uchwała o przystąpieniu do sporządzenia planu miejscowego jak i zawiadomienie o terminie wyłożenia do publicznego wglądu projektu planu pochodzą sprzed wejścia w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i wobec tego dopuszczalnym było w związku z treścią art. 85 ust. 2 tej ustawy prowadzenie przez Gminę procedury mającej na celu uchwalenie planu miejscowego na podstawie przepisów uprzednio obowiązujących tj. ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Oznacza to, że legalność zaskarżonej uchwały podlega ocenie przez sąd administracyjny przy zastosowaniu przepisów ostatniej z wymienionych ustaw.
Stosownie do treści art. 10 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego ustala się w zależności od potrzeb przeznaczenie terenu oraz linie rozgraniczające tereny o różnych funkcjach lub różnych zasadach zagospodarowania, linie rozgraniczające ulice, place oraz drogi publiczne wraz z urządzeniami pomocniczymi. Wymieniony art. 10 ust.1 pkt 2 dozwala na przeznaczanie w planie miejscowym terenów pod realizację ulic, placów i dróg publicznych. Przepis ten nie przewiduje wyznaczania w planach miejscowych dróg, które nie mają charakteru publicznych. Ocenić przy tym należy, że uregulowanie to w zakresie przeznaczania w planie miejscowym terenów na cele komunikacji obejmuje wyliczenie zamknięte, a nie przykładowe.
W myśl art.8 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych /Dz. U. z 2000 r. Nr 7, poz. 838 ze zm./ drogi wewnętrzne nie mają charakteru dróg publicznych. Zgodnie z tym uregulowaniem są to szlaki komunikacji, których budowa, utrzymanie i zarządzanie należy do zarządcy terenu, którego właścicielem nie musi być gmina ani organ administracji rządowej. W przeciwieństwie do dróg gminnych drogi te mogą, ale nie muszą stanowić własności gminy.
Określenie w projekcie planu terenu, z przeznaczeniem go pod drogę wewnętrzną pozostaje w sprzeczności z treścią uprzednio przywołanego art.10 ust.1 pkt 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym i w istocie oznacza, że uchwalenie planu zawierającego ten zapis stanowiłoby przekroczenie przez gminę jej uprawnień w decydowaniu o przeznaczaniu terenu w granicach przewidzianych omawianą ustawą.
Ubocznie należy przy tym podnieść, że realizacja drogi wewnętrznej w rozumieniu art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami nie jest celem publicznym, stąd w przypadku braku zgody właścicieli nieruchomości, przez które przedmiotowa droga wewnętrzna miałaby przebiegać, na zbycie tych terenów, urządzenie drogi nie byłoby praktycznie możliwe, bowiem terenu tego nie można by pozyskać przez wywłaszczenie, wobec ograniczeń wynikających z art.112 i 113 tej ustawy.
Odrzucając zarzut skarżących i akceptując sprzeczne z prawem zapisy projektu planu podjęła Rada Miasta K. uchwałę naruszającą wymieniony art.10 ust.1 pkt 2 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym i tym samym naruszyła wymagania wynikające z art. 24 ust.3 tej uchwały.
Ujawnione naruszenie prawa powoduje stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały.
Z przyczyn wymienionych na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 / w związku z art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U.Nr 153, poz. 1271/ stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały. Na podstawie art. 152 cytowanej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono o niewykonywaniu zaskarżonego aktu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło