IV SA/Wa 1032/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie asesor WSA Marta Laskowska,, sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Protokolant Katarzyna Tomiło, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2006 r. sprawy ze skargi I. R. i H. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego 1. uchyla zaskarżone postanowienie i utrzymane nim w mocy postanowienie organu pierwszej instancji; 2. orzeka ,że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. na rzecz skarżących I. i H. R. kwotę 250 (dwieście pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego IV SA/Wa 1032/06 UZASADNIENIE Zaskarżonym do Sądu Administracyjnego postanowieniem z dnia [...].03.2007 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Gminy K. z dnia [...].01.2006 r., w którym kosztami postępowania w kwocie 2.700,00 zł, poniesionymi w związku z zakończonym postępowaniem rozgraniczeniowym obciążył I. i H. R., mając na względzie, iż postępowanie to wszczęto na ich wniosek. Burmistrz Gminy K. jako podstawę swego rozstrzygnięcia wskazał art. 262 § 1 i 2 Kpa oraz art. 264 § 1 i 2 Kpa, zaznaczając, że koszty postępowania rozgraniczeniowego zostały poniesione w interesie i na żądanie strony. Na skutek ich wniosku wyłoniony został i upoważniony do dokonania czynności rozgraniczeniowych geodeta posiadający uprawnienia zawodowe. W efekcie wykonał on czynności związane z ustaleniem przebiegu granic pomiędzy działkami należącymi do wnioskodawców a sąsiednimi, stanowiącymi własność K. P., położonymi w K. przy ul. L.. Nadmienił także, iż I. i H. R. uprzednio zostali zobowiązani do wpłacenia zaliczki na pokrycie kosztów postępowania rozgraniczeniowego, której nie wpłacili, a obecnie uchylają się od pokrycia kosztów tego postępowania, motywując to brakiem środków. W zażaleniu i piśmie je uzupełniającym I. i H. R. zauważyli, iż w swym początkowym wniosku zwracali się o uaktualnienie ich stanu posiadania, wynikającego z mapy geodezyjnej nr ew. [...], w oparciu o przedłożone przez nich dowody, a gdyby nie było to możliwe dopiero o rozgraniczenie. Organ natomiast nie rozważył pierwszej sugerowanej przez nich możliwości weryfikacji granic nieruchomości. Dokonał rozgraniczenia, którego kosztów nie są w stanie ponieść. Jednocześnie przyznali, że powierzchnia, o którą poprzednio inny geodeta pomniejszył ich nieruchomość, została im przywrócona w wyniku przeprowadzonych czynności rozgraniczeniowych. Organ odwoławczy podzielił argumentację zawartą w kwestionowanym postanowieniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. stwierdziło, że wszczęte na wniosek małż. R. postępowanie rozgraniczeniowe zakończono decyzją z dnia [...].01.2006 r., orzekającą o rozgraniczeniu objętych tym postępowaniem nieruchomości. Wysokość kosztów tego postępowania odpowiada wysokości rachunku wystawionego za te czynności przez upoważnionego geodetę. Mając na względzie, iż przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne nie zawierają zasad podziału kosztów między uczestników postępowania rozgraniczeniowego, w ocenie organu odwoławczego poprawnie w myśl art. 262 § 1 Kpa obciążono nimi wnioskodawców. We wniesionej skardze I. i H. R. wyrazili wątpliwość, czy w niniejszej sprawie istniała konieczność przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego i czy tylko ono mogło doprowadzić do usunięcia błędów w wykazie zmian gruntowych, powstałych wyniku błędnie przeprowadzonej aktualizacji ewidencji gruntów. Nadto ponownie podkreślili, że nie są w stanie ponieść wynikających z postanowienia Burmistrza Gminy K. z dnia [...].01.2006 r. kosztów owego postępowania rozgraniczeniowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć z innych przyczyn niż w niej podniesione. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami złożonej skargi, jak stanowi art. 134 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), a rozstrzyga w granicach danej sprawy. Przedmiotem niniejszego postępowania nie była ocena, czy należało przeprowadzić postępowanie rozgraniczeniowe, a więc czy ten sposób ustalenia właściwych granic nieruchomości należących do skarżących stanowił jedyną możliwość ustalenia przebiegu spornych granic. Jest faktem, iż przeprowadzone w tym przedmiocie postępowanie rozgraniczeniowe zakończyło się po myśli skarżących, przy braku protestu sąsiadów, a decyzja Burmistrza Gminy K. z dnia [...].01.2006 r., orzekająca o tym rozgraniczeniu stała się ostateczna. Prawidłowo wywiodło Samorządowe Kolegium Odwoławcze, iż przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne nie zawierają zasad podziału kosztów między uczestników postępowania rozgraniczeniowego. W tym zakresie należało zatem odwołać się do przepisów postępowania administracyjnego. Z akt sprawy wynika, że za przeprowadzone czynności rozgraniczeniowe geodeta wystawił rachunek w kwocie 2.700,00 zł. Słusznie podniosły organy obu instancji, iż co do zasady w tej sytuacji zastosowanie winien znaleźć art. 262 § 1 pkt 2 Kpa, jako że postępowanie wszczęto na wniosek I. i H. R. (pismo precyzujące z dnia 28.06.2005 r.). Jednakże całkowicie pominęły sygnalizowaną przez skarżących niemal od początku niemożność poniesienia kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Stwierdzenie takie skarżący zawarli już w swym piśmie z dnia 25.08.2005 r., wyjaśniając iż nie są w stanie ponieść kosztów zaliczki, do uiszczenia której w postępowaniu rozgraniczeniowym zostali wezwani. Jej zapłata podważyłaby możliwość ich dalszej egzystencji, a są ludźmi starymi i schorowanymi. Zaliczki tej ostatecznie nie uiścili. Wobec powyższego tak Burmistrz, jak i Samorządowe Kolegium jako organ odwoławczy, winny rozważyć możliwość zastosowania art. 267 Kpa, który stanowi, że w razie niewątpliwej niemożności poniesienia przez stronę opłat, kosztów i należności związanych z tokiem postępowania organ administracji a publicznej może ją_ zwolnić w całości lub w części od ponoszenia tych opłat, kosztów i należności. Oceny w tym przedmiocie, mimo wyraźnych twierdzeń skarżących, nie dokonano. Brak wypowiedzi organów obu instancji w tej kwestii, nie wskazuje na to, że została ona rozważona, a co za tym idzie, że dokonano w tym zakresie stosownej oceny. Takie działanie organów administracji publicznej narusza art. 7, 77, 107 Kpa, a nadto art. 8 Kpa. Dodatkowo podnieść należy, iż na organie odwoławczym, w myśl art. 15 Kpa spoczywał obowiązek rozpoznania sprawy od początku w jej. całokształcie, co wynika z zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, której uchybił organ odwoławczy pozostawiając tę kwestię niewyjaśnioną. Postanowienia obu instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz 152 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ponownie toczącym się postępowaniu administracyjnym w kwestii obciążenia skarżących kosztami przeprowadzonego postępowania rozgraniczeniowego organ I instancji zobowiązany będzie ustalić, czy po ich stronie istniała niewątpliwa niemożność poniesienia kosztów owego postępowania rozgraniczeniowego i czy zatem istnieją podstawy do zwolnienia ich w całości lub w części od tych kosztów.