IV SA/Wa 1069/08
WyrokWSA w Warszawie2008-09-05
Skład orzekający: Krystyna Napiórkowska, Łukasz Krzycki, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił, że osoba opuściła miejsce pobytu stałego w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności, co uzasadnia wymeldowanie jej z urzędu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo ustaliły, iż skarżąca opuściła miejsce pobytu stałego w sposób dobrowolny i trwały, co uzasadnia jej wymeldowanie z urzędu. Sąd podkreślił, że ewidencja ludności ma na celu rejestrację stanu faktycznego, a nie prawnego, a ustalenie zamiaru osoby opuszczającej lokal wymaga analizy okoliczności faktycznych, a nie tylko jej oświadczeń.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. W. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję o wymeldowaniu jej z miejsca pobytu stałego. Organ administracji wszczął postępowanie z urzędu, ustalając, że lokal, w którym zameldowana była K. W., został przejęty od syna zmarłego najemcy, który oświadczył, że ruchomości pozostałe w mieszkaniu nie są mu potrzebne. Ojciec skarżącej zeznał, że córka nie przebywa w lokalu od około roku. Organ uznał, że K. W. faktycznie opuściła miejsce pobytu stałego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o ewidencji ludności, wskazując, że opuszczenie lokalu było spowodowane jego złym stanem technicznym, a jej pobyt poza granicami kraju nie przekroczył trzech miesięcy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 września 2008 r. sprawy ze skargi K. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania - oddala skargę -
Wojewoda [...] zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] lutego 2008 r. o wymeldowanie K. W. z miejsca pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ulicy [...] w W.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podał, iż postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte z urzędu w dniu 14 listopada 2007 r. Lokal, w którym zameldowana była na pobyt stały K. W., w dniu 16 października 2007 r. został komisyjnie przejęty od W. W. – syna zmarłego najemcy przedmiotowego lokalu – J. W. Przekazując klucze do lokalu W. W., który jest ojcem K. W., oświadczył, że pozostałe w mieszkaniu ruchomości, stanowiące jego własność, nie są mu potrzebne i mogą być zlikwidowane.
Przesłuchany w toku postępowania administracyjnego w sprawie o wymeldowanie K. W. – W. W. oświadczył, iż córka nie przebywa w przedmiotowym lokalu od około jednego roku.
Organ uznał, iż K. W. faktycznie opuściła miejsce pobytu stałego przy ul. [...] w W. i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Utrzymywanie zameldowania wyżej wymienionej w przedmiotowym lokalu byłoby fikcją meldunkową, której nie można utrzymywać na potrzeby skarżącej.
Odnosząc się do podniesionej przez stronę skarżącą w odwołaniu kwestii przydziału lokalu zastępczego, Wojewoda [...] wyjaśnił, iż zgodnie z przepisem art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i zmianie kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266 z późn. zm.) tworzenie warunków do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej należy do zadań własnych gminy, która na zasadach i w wypadkach przewidzianych we wspomnianej ustawie, zapewnia lokale socjalne i zamienne oraz zaspokaja potrzeby mieszkaniowe gospodarstw domowych o niskich dochodach.
Skargę na powyższą decyzję Wojewody [...] złożył pełnomocnik K. W. zarzucając naruszenie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych poprzez niezasadne przyjęcie, iż w niniejszej sprawie doszło do dobrowolnego i trwałego opuszczenia lokalu nr [...] przy ulicy [...] w W. Strona skarżąca podniosła, iż do opuszczenia przedmiotowego lokalu zmusił ją zły stan techniczny lokalu, który spowodował, że lokal ten nie nadawał się do zamieszkania bez przeprowadzenia remontu generalnego. Na okoliczność tą skarżąca wskazywała w toku postępowania prowadzonego przez organ pierwszej instancji, jednakże organ w tym zakresie nie zajął żadnego stanowiska.
Ponadto w skardze podkreślono, że skarżąca przebywa obecnie w [...], lecz jest to pobyt związany z nauką na Uniwersytecie w [...] i pobyt skarżącej poza granicami kraju nigdy nie przekroczył trzech miesięcy. Skarżąca również wyraźnie artykułowała w toku postępowania, że zamierza powrócić do przedmiotowego lokalu, który stanowił jedyne jej centrum życiowe i podjęła działania zmierzające do przywrócenia możliwości pobytu w tym lokalu, składając wniosek o jego przydzielenie.
W ocenie strony skarżącej brak należytego wyjaśnienia wszystkich okoliczności stanowiących ustawowe przesłanki wskazane w art. 15 ust. 2 w/w ustawy, uzasadnia zarzut rażącego naruszenia przepisów procesowych tj. art. 7, 77 i 80 kpa.
Wskazując na powyższe naruszenia prawa skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta W.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na podstawie art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.
Rozpatrywana pod tym względem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Według art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 993 z późn. zm.- zwanej dalej "ustawą"), organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania (art. 6 ust. 1 ustawy).
W orzecznictwie Sądu utrwalił się pogląd, że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu omawianego wyżej art. 15 ust. 2 ustawy jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne, ponadto organ winien ustalić zamiar osoby, która ma być wymeldowana. Oczywiście przy ustaleniu zamiaru nie można poprzestać na oświadczeniach zainteresowanej osoby. Dla oceny zamiaru istotne znaczenie mieć będzie, czy okoliczności istniejące w sprawie potwierdzają wolę osoby zainteresowanej, czy też pozostają z nią w sprzeczności. Do okoliczności takich należeć będą m. in.: sposób opuszczenia lokalu, koncentracja interesów życiowych w danym miejscu a także obiektywna możliwość realizacji woli przebywania w nim (por. wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2001 r., sygn. akt V SA 3169/00 (niepubl.), wyrok NSA z dnia 6 lutego 2002 r., sygn. akt SA/Sz 1278/00 (niepubl.).
Należy mieć na uwadze, że wydanie decyzji administracyjnej o wymeldowaniu z pobytu stałego, stanowi wyjątek od ogólnej zasady realizacji obowiązku wymeldowania przez osobę, która opuszcza miejsce pobytu stałego. Dlatego też obowiązkiem organu rozpatrującego sprawę o wymeldowanie jest niebudzące wątpliwości ustalenie istnienia bądź nieistnienia przesłanki do wymeldowania, tj. opuszczenia miejsca pobytu stałego. Obowiązek ten wynika z zasady dążenia do prawdy obiektywnej określonej w art. 7 kpa, tj. organy administracji publicznej powinny podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i w tym celu obowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 kpa), a następnie ocenić na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 kpa), zaś wynik tej oceny powinien znaleźć prawidłowe odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, w której m.in. organ winien wskazać fakty, które uznał za udowodnione, dowody na których się oparł, oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej (art. 107 § 1 i § 3 kpa).
Rozpatrując sprawę w świetle wyżej wskazanych kryteriów, Sąd doszedł do wniosku, iż rozstrzygnięcia organów obu instancji, są zgodne z obowiązującym porządkiem prawnym.
Przede wszystkim należy podkreślić, iż po przeprowadzeniu postępowania dowodowego Prezydent W., jak i Wojewoda [...] słusznie uznali, że zachodzą przesłanki wymeldowania K. W. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W.
W trakcie przeprowadzonego postępowania dowodowego ustalono, że K. W. nie mieszka w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W.
Wskazują na to zeznania ojca skarżącej – W. W. Również sama skarżąca podniosła w trakcie prowadzonego postępowania dowodowego, jak i w skardze do Sądu, że nie może zamieszkiwać w przedmiotowym lokalu z uwagi na jego bardzo zły stan techniczny. W piśmie z dnia 7 marca 2008 r., skierowanym do organu pierwszej instancji, załączonym do akt administracyjnych sprawy, strona podała, iż po śmierci dziadka tj. około dwóch lat temu zabrała wszystkie należące do niej rzeczy z przedmiotowego lokalu, gdyż mieszkanie to nie nadawało się do zamieszkania bez generalnego remontu. W lokalu tym nie było ogrzewania, instalacja elektryczna groziła pożarem, wymiany wymagała stolarka i podłoga, a ściany były zagrzybione.
W ocenie Sądu powyższe okoliczności uzasadniają stanowisko jakie zajęły organy, iż opuszczenie spornego lokalu przez skarżącą miało charakter dobrowolny.
Należy podkreślić, że ewidencja ludności służy rejestracji danych o miejscu rzeczywistego pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego.
W tej sytuacji, gdy bezspornym jest, że skarżąca nie zamieszkuje w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., rozstrzygnięcia obu organów uznać należy za zasadne.
Skoro zatem Sąd nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji naruszenia prawa, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło