IV SA/Wa 1087/18
WyrokWSA w Warszawie2018-09-14
Skład orzekający: Agnieszka Wójcik, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Wanda Zielińska-Baran
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości w celu założenia sieci wodociągowej i kanalizacyjnej została wydana prawidłowo, w szczególności czy przeprowadzone zostały wymagane prawem rokowania z właścicielem nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości została wydana prawidłowo. Spełnione zostały przesłanki materialnoprawne, w tym realizacja celu publicznego (budowa sieci wodno-kanalizacyjnej) zgodna z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz brak zgody właściciela na takie ograniczenie. Sąd stwierdził również, że wymagane prawem rokowania z właścicielem zostały przeprowadzone, mimo braku porozumienia, co jest wystarczające do spełnienia obowiązku ustawowego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. J. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości gruntowych w celu założenia sieci kanalizacji sanitarnej i wodociągowej. Inwestorem była Gmina, a celem publicznym było podłączenie osiedla do istniejących sieci. Właściciel nieruchomości, J. J., nie wyraził zgody na proponowany przebieg sieci przez jego działki, argumentując, że spowoduje to znaczne szkody w jego gospodarstwie rolnym i uniemożliwi wypas koni. Zarzucił organom administracji nierzetelne przeprowadzenie rokowań.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant sekr. sąd. Wioletta Matuszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2018 r. sprawy ze skargi J. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę
Decyzją z [...] stycznia 2018 r. Nr [...] Wojewoda [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257) oraz art. 9a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r., poz. 121, dalej ugn) po rozpatrzeniu odwołania J. J., utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] Nr [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. Decyzją tą, orzeczono o:
1. ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości gruntowej, w gminie [...] w miejscowości [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr ew. [...] o pow. 67796 m2, z obrębu K., poprzez zezwolenie Gminie [...] na założenie i przeprowadzenie sieci kanalizacji sanitarnej w korytarzu o szerokości 1 metra i długości 98 o łącznej pow. zajętości 98 m2, oraz na założenie i przeprowadzenie sieci wodociągowej w korytarzu o szerokości 0,5 m i długości 96 m o łącznej powierzchni zajętości 48 m2,
2. ograniczeniu sposób korzystania z nieruchomości gruntowej położonej w gminie [...] w miejscowości [...] , oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr ew. [...] pow. 199193 m2, z obrębu K., poprzez zezwolenie Gminie [...] na założenie przeprowadzanie sieci kanalizacji sanitarnej w korytarzu o szerokości 1 metra i długości 390 metrów o łącznej pow. zajętości 390 m2, oraz na założenie i przeprowadzenie sieci wodociągowej o szerokości 0,5 metra i długości 400 m2, o łącznej powierzchni zajętości 200 m2,
3. zobowiązaniu każdoczesnych właścicieli ww. nieruchomości do udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń,
4. zobowiązaniu Gminy [...] do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego niezwłocznie po założeniu i przeprowadzeniu sieci kanalizacji sanitarnej i sieci wodociągowej.
W uzasadnieniu organ wskazał, że pismem z 29 sierpnia 2016 r., Gmina [...] jako inwestor budowy sieci kanalizacji sanitarnej i wodociągowej, wystąpiła do Starosty [...] z wnioskiem o wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z ww. nieruchomości gruntowych. Wnioskodawca wyjaśnił, iż sieć kanalizacji sanitarnej i sieć wodociągowa, zgodnie z art. 6 pkt 2 ugn jest inwestycją celu publicznego mającą na celu połączenie z istniejącymi już sieciami wodociągowymi i kanalizacyjnymi w K., co umożliwi zbiorowe zaopatrzenie w wodę oraz odprowadzenie ścieków bytowych z istniejącego osiedla zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej.
Decyzją Nr [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. Starosta [...] orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z powyższych nieruchomości.
Od powyższej decyzji odwołanie złożył J. J. - współwłaściciel, nie zgadzając się na dokonanie ograniczenia korzystania z działek, wyjaśniając, że stanowi to w praktyce wyłączenie z produkcji rolnej gruntów o łącznej powierzchni ponad 25 ha.
Po rozpatrzeniu odwołania i zbadaniu akt sprawy organ przywołał brzmienie art. 124 ust. 1 ugn. Wskazał, że w świetle tego przepisu organ wydający decyzję o ograniczeniu korzystania z nieruchomości powinien wziąć pod uwagę następujące kwestie. Po pierwsze, czy planowana realizacja inwestycji liniowej jest inwestycją spełniającą przesłanki inwestycji celu publicznego. Po drugie, czy planowane ograniczenie korzystania następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Po trzecie, czy właściciel, użytkownik wieczysty lub odpowiednio posiadacz nieruchomości nie wyraża zgody na wykonanie na nieruchomości prac niezbędnych do realizacji inwestycji celu publicznego. Po czwarte, czy wniosek o wydanie zezwolenia został złożony przez uprawniony do tego podmiot.
W art. 124 ust. 1 ugn w sposób jednoznaczny wskazano w jakim celu może być wydane zezwolenie ograniczające prawo własności. Założenie i przeprowadzenie sieci kanalizacji sanitarnej oraz założenie i przeprowadzenie sieci wodociągowej stanowi cel publiczny w rozumieniu art. 6 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zgodnie z którym celem publicznym jest budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń.
Ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości następuje zgodnie z treścią decyzji Nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego z [...] września 2015 r., utrzymanej w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. znak: [...], wskazującej, że na wyżej wymienionej nieruchomości zastała dopuszczona budowa sieci kanalizacji sanitarnej oraz budowa sieci wodociągowej.
Budowa sieci kanalizacji sanitarnej i sieci wodociągowej zaprojektowana została w taki sposób aby była jak najmniej uciążliwa dla nieruchomości, w pasie istniejącej napowietrznej sieci elektroenergetycznej SN- 15kV.
W uzasadnieniu decyzji Nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, opisano zasady budowy systemu infrastruktury technicznej dotyczącej sieci wodno-kanalizacyjnej, uwzględniające istniejącą już sieć wodno-kanalizacyjną zlokalizowaną w ulicy [...] w [...], do której zostanie przyłączona projektowana sieć wodno-kanalizacyjna. W ulicy [...] w [...] znajduje się, bowiem, wybudowany przy dofinansowaniu ze środków Unii Europejskiej przez Inwestora - Gminę [...], wodociąg PE D 160 mm, jak również sieć grawitacyjnej kanalizacji sanitarnej D 200 mm. Proponowana dalsza trasa obu urządzeń przebiegałaby od końcówek tych sieci, przez teren działek nr ew.[...] i [...], na początku przez istniejącą łąkę/pastwisko, później zaś równolegle do istniejącej napowietrznej linii energetycznej SN. Taki przebieg trasy planowanej linii wodnokanalizacyjnej gwarantuje brak ingerencji w środowisko naturalne. Ponieważ zgodnie z wymaganiami eksploatatora napowietrznych linii energetycznych, teren ten nie może być zabudowany jakimkolwiek budownictwem nadziemnym, stąd ograniczenie sposobu użytkowania, polegające na budowie na ich terenie sieci wodno-kanalizacyjnej jest znikome. Prowadząc prace budowlane Inwestor planuje wykorzystanie nowoczesnych technologii bezwykopowych, które zmniejszają do absolutnego minimum zniszczenia istniejącego poszycia gleby (które to poszycie - trawy -w krótkim czasie i tak wróci do stanu pierwotnego). Technologię wykopów otwartych przy zastosowaniu takiego rozwiązania wykonuje się jedynie w miejscach załamań trasy, montowania uzbrojenia sieci (hydranty, odpowietrzenia, zasuwy itp.) oraz w wypadku przejścia pod rzeką (wybudowania z dwóch stron szybów kontrolnych dla dodatkowej rury ochronnej). Podkreślono także, że o ile zachodzi konieczność dojazdu sprzętem na teren w celu budowy sieci, o tyle już dalsza konserwacja i kontrole sieci wodno-kanalizacyjnych nie będą wymagały takich działań.
Analizując alternatywne możliwości przebiegu sieci wodno-kanalizacyjnej, w uzasadnieniu decyzji Nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, wskazano, że Inwestor zmuszony został do odrzucenia proponowanego przez właścicieli działek nr ew. [...] i [...] wariantu przebiegu trasy urządzeń przez sąsiadujący las z uwagi na element ochrony przyrody (konieczność wycinki przy budowie części drzew i zniszczenie poszycia leśnego), zwiększone koszty budowy (trasa przebiegu sieci byłaby dłuższa) oraz brak zgody ze strony zarządcy lasu. Oznacza to, że jedyny realny, a jednocześnie najbardziej racjonalny i merytorycznie uzasadniony wariant przebiegu trasy sieci wodno-kanalizacyjnej do skanalizowania i zwodociągowania rozwijającego się osiedla "[...]" w [...] - przebiega przez teren działek nr ew. [...] i [...], na początku przez istniejącą łąkę/pastwisko, później zaś równolegle do istniejącej napowietrznej linii energetycznej SN.
Zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym wydanie zezwolenia na ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości dopuszczalne jest jedynie w celu realizacji celu publicznego, który nadto będzie zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a w razie jego braku, z decyzją o ustaleniu, lokalizacji inwestycji celu publicznego (I OSK 1493/15 - wyrok NSA z 21.03.2017r.
Z akt sprawy wynika, iż rokowania z właścicielami w sprawie zgody na przeprowadzenie sieci wodociągowej i kanalizacyjnej przez teren działek nr ew. [...] z obrębu [...] i nr ew. [...] z obrębu [...] w celu realizacji inwestycji nie dały rezultatu. Z pism skierowanych w dniu 19 maja 2016 r. przez Burmistrza Gminy [...] do G. L. (współwłaściciela działki nr ew. [...] z obrębu [...]), A. L. (współwłaściciela działki nr ew. [...] z obrębu [...]), J. J. (współwłaściciela działki nr ew. [...] z obrębu [...]), J. L. (współwłaściciela działki nr ew. [...], i nr ew. [...], z obrębu [...]) i J. G. (współwłaściciela działki nr ew. [...] z obrębu [...]) z prośbą o wyrażenie zgody na przeprowadzenie sieci wodociągowej i kanalizacyjnej przez teren działek nr ew. 10[...] obrębu [...] i nr ew.[...] z obrębu [...] wynika, iż ww. współwłaścicielom wyznaczono 14 dniowy termin do zajęcia stanowiska, natomiast brak zgody współwłaścicieli działek nr [...] i [...], z obrębu [...], we wskazanym terminie spowoduje zakończenie rokowań i skierowanie wniosku do Starosty [...] o wydanie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Na ww. pismo odpowiedział J. G. reprezentowany przez adw. J. Z.. Z treści pisma wynika, że nie wyraził zgody na ustanowienie jakiegokolwiek działania na działce nr ew. [...] z obrębu [...], bowiem zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję SKO utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] września 2015 r. w sprawie lokalizacji inwestycji celu publicznego. Dopiero po prawomocnym zakończeniu postępowania przez sądem administracyjnym będzie podejmować dalsze działania.
W ocenie organu odwoławczego nie można zgodzić się z odwołującym, iż wnioskodawca nie przeprowadził w sposób należyty rokowań ze współwłaścicielami działek. I chociaż art. 124 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami mówi o "wyrażeniu zgody", to w istocie chodzi w tym przypadku o zawarcie umowy cywilnoprawnej określającej sposób ograniczenia i jego warunki zgodnie z wolą zainteresowanych stron, co potwierdza ugruntowane orzecznictwo sądowoadministarcyjne. Rokowania może zatem przerwać każdy z uczestników negocjacji niedostrzegających realnych szans na zawarcie porozumienia.
W świetle powyższego organ uznał, że podejmowane były przez inwestora próby polubownego określenia warunków ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w celu realizacji inwestycji, które zakończyły się niepowodzeniem.
Brak porozumienia pomiędzy stronami toczących się rokowań nie może stanowić podstawy do ich oceny jako pozornych, bądź uznania, że rokowań takich w ogóle nie było. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 3 lutego 2010 r. sygn. akt II SA/Po 894/09 "ustawa nakłada jedynie obowiązek przeprowadzenia rokowań w celu ograniczenia prawa własności w drodze umowy cywilnej, a nie ich pozytywnego zakończenia. W niniejszej sprawie strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, których żadna nie chciała uwzględnić i ostatecznie nie doszło do porozumienia. Nie oznacza to jednak, że rokowania się nie odbyły".
Organ uznał, że rokowania w przedmiotowej sprawie zostały zakończone z wynikiem negatywnym, nie doszło bowiem do zawarcia porozumienia pomiędzy inwestorem a właścicielami nieruchomości.
Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Pan J. J.. Zarzucił jej naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7 kpa w zw. z art. 77 § 1 kpa w zw. z art. 145 § 1 pkt. ppkt c PPSA poprzez nieprzeprowadzenie rokowań oraz nieuwzględnienie informacji strony o możliwych szkodach przez co nie zebrano w sposób wyczerpujący materiału dowodowego i nie ustalono wszystkich okoliczności faktycznych na których powinno być oparte rozstrzygnięcie. Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Wojewody oraz decyzji organu I instancji oraz zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że łączna powierzchnia działek których dotyczy zaskarżona decyzja, to ok. 26 hektarów łąk użytkowanych do wypasu kilkudziesięciu koni.
Zakwestionował sposób wytyczenia trasy przebiegu sieci kanalizacji sanitarnej oraz wodociągowej - przez środek łąk, zarzucając, że organy nie uwzględniły szkód jakie to może wywołać w gospodarstwie rolnym skarżącego.
Wskazał, że rokowania z nim polegały jedynie na przyjęciu do wiadomości, że nie zgadza się on na wskazaną trasę przez łąkę.
Skarżący wyjaśnił, że jest rolnikiem, uprawnienia rolne posiadają także jego córki i rolnictwo stanowi źródło utrzymania jego całej rodziny. Wyłączenie z użytkowania rolniczego łąk nie tylko pasa o szerokości 1 metra spowoduje znaczne straty materialne. Łąki zostaną rozgrodzone, na ich terenie znajdzie się sprzęt mechaniczny a wykonane przez środek łąki wykopy uniemożliwią wypas zwierząt. Każdy, kto miał kiedykolwiek do czynienia z końmi powinien sobie zdawać sprawę a powinny to uwzględniać służby Starosty oraz Wojewody że nie jest możliwa koegzystencja tabunu koni z ciężkim sprzętem ryjącym łąkę. W uzasadnieniu Wojewody wskazano, że prace nie będą uciążliwe dla łąki, ale już w lesie nastąpiłaby wycinka drzew i zniszczenie poszycia leśnego (patrz str. 4 decyzji Wojewody). Wykonanie decyzji spowoduje zatem wyłączenie z dotychczasowego użytkowania rolniczego (wypas koni) ok. 26 ha łąk na okres co najmniej 1 roku a przywrócenie ich do dotychczasowego stanu wymagać będzie dużego nakładu sił i środków.
Ponadto uznał, że nie wzięto pod uwagę, iż istniejące osiedle zabudowy jednorodzinnej, mające swoją sieć wodociągową i kanalizacyjną, do której to sieci miałoby być podłączenie kanalizacji sanitarnej i wodociągowej, jest cały czas zasilane poprzez wodociąg z [...] oraz posiada własną oczyszczalnię ścieków, co było założeniem budowy tego osiedla w każdym stopniu jego planowanej budowy zaczynając od pierwszych podziałów i budowy pierwszych i kolejnych domów.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2188 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2018.1302 j.t. dalej: "p.p.s.a."), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Stosownie do art. 145 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności lub niezgodności z prawem, gdy dotknięte są naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.
Dokonując kontroli w zakreślonych granicach Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Podstawę materialnoprawną decyzji stanowił art. 124 ust. 1 u.g.n. Zgodnie z tym przepisem starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na niej ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku jego braku, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. W myśl ust. 3 tego artykułu, udzielenie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań.
Przesłankami wydania decyzji o ograniczeniu korzystania z nieruchomości są zatem: zamiar realizacji celu publicznego wynikającego z decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz brak zgody właściciela nieruchomości na takie ograniczenie.
W ocenie Sądu, powyższe przesłanki zostały spełnione.
Na podstawie art. 6 pkt 2 u.g.n., celem publicznym jest budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń.
Jak wynika z akt sprawy ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości nastąpiło zgodnie z treścią decyzji Nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego z [...] września 2015 r., utrzymanej w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. znak: [...] wskazującej, że na wyżej wymienionej nieruchomości zastała dopuszczona budowa sieci kanalizacji sanitarnej oraz budowa sieci wodociągowej.
Nie budzi zatem wątpliwości stanowisko organów, że przedmiotowa inwestycja, stanowi realizację celu publicznego, co zostało wyjaśnione w decyzjach organów.
W sprawie nie jest również sporne, że skarżący nie wyraził zgody na realizację inwestycji. Co więcej kwestionuje jej zasadność oraz przebieg. Wskazać jednak należy, że przedmiotem oceny Sądu w niniejszym postępowaniu nie jest i nie może być zasadność wydania decyzji lokalizacyjnej, która to rozstrzyga tę kwestię.
Kontrola Sądu dotyczy podstaw i prawidłowości wydania zaskarżonej w sprawie decyzji w przedmiocie spełnienia przesłanek uzasadniających ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości skarżącego.
Odnosząc się zatem do zarzutów skargi w zakresie prawidłowości przeprowadzonych rokowań, wskazać należy, że art. 124 ust. 3 u.g.n. oprócz samego wymogu przeprowadzenia rokowań przed złożeniem wniosku o wydanie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, nie wprowadza żadnych szczegółowych wymogów co do ich formy i treści, a także czasookresu trwania. Strony nie są związane jakimikolwiek regułami w tym zakresie. Spełnienie obowiązku przeprowadzenia rokowań oznacza sytuację, w której pomimo prowadzonych rozmów, wobec rozbieżności stanowisk i braku możliwości uzgodnienia satysfakcjonującego obie strony kompromisu, nie doszło do zawarcia porozumienia co do warunków udostępnienia nieruchomości. W gestii prowadzących postępowanie organów nie mieści się ocena stanowiska inwestora i właściciela nieruchomości co do zgłoszonych propozycji czy oczekiwań. W trybie art. 124 u.g.n. nie podlega weryfikacji okoliczność, czy inwestor zaproponował właścicielowi takie warunki, które są dla niego korzystne, czy takie które są dla niego nie do przyjęcia. Rolą organów jest wyłącznie zbadanie faktu czy rokowania się odbyły oraz czy na ich podstawie strony zawarły umowę, czy też do porozumienia pomiędzy stronami nie doszło (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 lutego 2018 r. II SA/Łd 37/18).
Sąd nie podziela więc zarzutu skarżącego kwestionującego prawidłowość przeprowadzonych w sprawie rokowań. Jak już wspomniano wyżej, czasokres trwania rokowań oraz rodzaj podejmowanych w jego ramach czynności nie został w przepisach oznaczony, mogą być zatem zakończone w momencie, w którym strony na podstawie ich przebiegu uznają, że osiągnięcie porozumienia nie jest możliwe (wymogiem ustawowym jest obowiązek ich przeprowadzenia i dołączenia do wniosku o ograniczenie potwierdzających tego dokumentów). Z pism skierowanych w dniu 19 maja 2016 r. przez Burmistrza Gminy [...] do G. L. (współwłaściciela działki nr ew. [...] z obrębu [...]), A. L. (współwłaściciela działki nr ew. [...] z obrębu [...]), J. J. (współwłaściciela działki nr ew. [...] z obrębu [...]), J. L. (współwłaściciela działki nr ew. [...], i nr ew. [...], z obrębu [...]) i J. G. (współwłaściciela działki nr ew. [...] z obrębu [...]) z prośbą o wyrażenie zgody na przeprowadzenie sieci wodociągowej i kanalizacyjnej przez teren działek nr ew. [...] z obrębu [...] i nr ew. [...] z obrębu [...] wynika, iż ww. współwłaścicielom wyznaczono 14 dniowy termin do zajęcia stanowiska, natomiast brak zgody współwłaścicieli działek nr [...] i nr [...], z obrębu [...], we wskazanym terminie spowoduje zakończenie rokowań i skierowanie wniosku do Starosty [...] o wydanie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Na ww. pismo odpowiedział J. G. reprezentowany przez adw. J. Z.. Z treści pisma wynika, że nie wyraził zgody na ustanowienie jakiegokolwiek działania na działce nr ew. [...] z obrębu [...], bowiem zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzję SKO utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Gminy B. Nr [...] z dnia [...] września 2015 r. w sprawie lokalizacji inwestycji celu publicznego. Dopiero po prawomocnym zakończeniu postępowania przez sądem administracyjnym będzie podejmować dalsze działania.
Powyższe nie uzasadnia tym samym trafności twierdzenia skarżącego, że rokowań nie było.
Wbrew zarzutom skargi organy ograniczając korzystanie z będącej współwłasnością skarżącego nieruchomości dokonały analizy związanych z tym okoliczności, uznając, że przeprowadzenie przez nią sieci kanalizacji sanitarnej i sieci wodociągowej zaprojektowana została w taki sposób aby była jak najmniej uciążliwa dla nieruchomości, w pasie istniejącej napowietrznej sieci elektroenergetycznej SN- 15kV. Wskazano również, że w decyzji Nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, opisano zasady budowy systemu infrastruktury technicznej dotyczącej sieci wodno-kanalizacyjnej, uwzględniające istniejącą już sieć wodno-kanalizacyjną zlokalizowaną w ulicy L. w K., do której zostanie przyłączona projektowana sieć wodno-kanalizacyjna. (..) Proponowana dalsza trasa obu urządzeń przebiegałaby od końcówek tych sieci, przez teren działek nr ew. [...] i [...], na początku przez istniejącą łąkę/pastwisko, później zaś równolegle do istniejącej napowietrznej linii energetycznej SN. Taki przebieg trasy planowanej linii wodnokanalizacyjnej gwarantuje brak ingerencji w środowisko naturalne. Ponieważ zgodnie z wymaganiami eksploatatora napowietrznych linii energetycznych, teren ten nie może być zabudowany jakimkolwiek budownictwem nadziemnym, stąd ograniczenie sposobu użytkowania, polegające na budowie na ich terenie sieci wodno-kanalizacyjnej jest znikome. Prowadząc prace budowlane Inwestor planuje wykorzystanie nowoczesnych technologii bezwykopowych, które zmniejszają do absolutnego minimum zniszczenia istniejącego poszycia gleby (które to poszycie - trawy -w krótkim czasie i tak wróci do stanu pierwotnego). Technologię wykopów otwartych przy zastosowaniu takiego rozwiązania wykonuje się jedynie w miejscach załamań trasy, montowania uzbrojenia sieci (hydranty, odpowietrzenia, zasuwy itp.) oraz w wypadku przejścia pod rzeką (wybudowania z dwóch stron szybów kontrolnych dla dodatkowej rury ochronnej). Podkreślono także, że o ile zachodzi konieczność dojazdu sprzętem na teren w celu budowy sieci, o tyle już dalsza konserwacja i kontrole sieci wodno-kanalizacyjnych nie będą wymagały takich działań.
Powyższe wskazuje, że realizacja inwestycji odbędzie się przy minimalnej uciążliwości i nie spowoduje przeszkód w dalszym - zgodnym z dotychczasowym (łąki-pastwiska) przeznaczeniem - korzystaniu z niej. Zaznaczenia w związku z tym wymaga, że decyzja wydawana w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n., poprzez dopuszczalną prawem ingerencję w prawo własności nieruchomości umożliwia uprawnionym podmiotom realizację wybranych inwestycji mających priorytetowe znaczenie z punktu widzenia interesu społecznego, to jednak nie pozbawia właściciela tego prawa, jedynie go w niezbędnym zakresie ograniczając. Przepisy u.g.n. nie przyznają jednak organom administracji kompetencji do orzekania o wynagrodzeniu w tym przedmiocie, ograniczając ich rolę do kontroli przeprowadzenia związanych z tym rokowań, w którym to zakresie Sąd względem zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji nie dopatrzył się żadnych uchybień prawa materialnego i procesowego. W przeprowadzonym postępowaniu dowodowym ustalono wszystkie istotne dla sprawy okoliczności, które wraz z wyjaśnioną podstawą prawną i przesłankami stojącymi u podstaw wszczęcia i prowadzenia postępowania znalazły odzwierciedlenie w ich uzasadnieniu. Z akt sprawy w ocenie Sądu bezspornie wynika, że podejmowana przez inwestora próba porozumienia nie przyniosła pozytywnego rezultatu.
Sąd nie dopatrzył się także względem zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji sformułowanych w skardze zarzutów naruszenia przepisów k.p.a.
W przeprowadzonym postępowaniu dowodowym ustalono wszystkie istotne dla sprawy okoliczności, które wraz z wyjaśnioną podstawą prawną i przesłankami stojącymi u podstaw wszczęcia i prowadzenia postępowania znalazły odzwierciedlenie w ich uzasadnieniu.
Podsumowując należy stwierdzić, że w rozpoznawanej sprawie zaistniały przesłanki do zastosowania instytucji ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 u.g.n., o czym prawidłowo rozstrzygnęły organy administracji.
Ponieważ w toku sądowej kontroli podniesione względem zaskarżonej decyzji zarzuty nie znalazły potwierdzenia, brak jest podstaw do wyeliminowania tej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z obrotu prawnego.
Stosownie do powyższego Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło