IV SA/Wa 1109/11

PostanowienieWSA w Warszawie2011-08-23

Skład orzekający: Łukasz Krzycki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rada sołecka posiada zdolność sądową i procesową do wniesienia skargi do sądu administracyjnego w imieniu sołectwa?
Ratio decidendi
Rada sołecka nie posiada zdolności sądowej ani procesowej do samodzielnego wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Zgodnie z ustawą o samorządzie gminnym, organem wykonawczym w sołectwie jest sołtys, a rada sołecka ma jedynie charakter doradczy i opiniodawczy, nie jest uprawniona do reprezentowania sołectwa na zewnątrz. Wobec braku zdolności sądowej, skarga wniesiona przez radę sołecką podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 PPSA.
Stan faktyczny
Sołectwo wsi C. i Rada Sołecka wsi C. wniosły skargę na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2011 r. umarzającą postępowanie w sprawie odmowy wszczęcia postępowania dotyczącego stwierdzenia nieważności orzeczenia z 1954 r. w przedmiocie przejścia gruntów wsi C. na własność Skarbu Państwa. Sąd rozpoznał kwestię legitymacji Rady Sołeckiej do wniesienia skargi. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o oddalenie skargi.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę Rady Sołeckiej wsi C.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Łukasz Krzycki po rozpoznaniu w dniu 23 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Sołectwa Wsi C., Rady Sołeckiej wsi C. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania postanawia: odrzucić skargę Rady Sołeckiej wsi C.. Dnia 3 czerwca 2011 r. (data stempla pocztowego) Sołectwo wsi C. reprezentowane przez Sołtysa wsi C. oraz Rada Sołecka wsi C. wnieśli skargę na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2011 r. umarzającą postępowanie organu pierwszej instancji w sprawie odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności orzeczenia Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w N. z dnia [...] stycznia 1954 r. w tych częściach, w których parcele gruntowe o pow. 53,2 ha stanowiące własność i dobro wspólne wsi C. miały przejść na własność Skarbu Państwa. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o oddalenie skarg. Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Podstawowym zagadnieniem do wyjaśnienia w niniejszej sprawie jest kwestia legitymacji Rady Sołeckiej wsi C. do wniesienia skargi. Podmioty, którym przysługuje zdolność sądowa została wymienione w art. 25 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej "ppsa". Stosownie do § 2 i § 3 tego przepisu zdolność sądową mają państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej oraz organizacje społeczne nieposiadające osobowości prawnej. Zdolność sądową mają także inne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, jeżeli przepisy prawa dopuszczają możliwość nałożenia na te jednostki obowiązków lub przyznania uprawnień lub skierowania do nich nakazów i zakazów, a także stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Natomiast zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5 ppsa Sąd odrzuca skargę, jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. Jak wynika z treści art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001, Nr 142, poz. 1591 tj. ze zm.), dalej jako "usg", jednostką pomocniczą w gminie jest sołectwo. Natomiast zgodnie z art. 36 ust. 1 usg organem uchwałodawczym w sołectwie jest zebranie wiejskie, a wykonawczym - sołtys. Działalność sołtysa wspomaga rada sołecka, która nie ma samodzielnych kompetencji i jest jedynie podmiotem doradczym oraz opiniodawczym, natomiast nie jest uprawniona do reprezentowania sołectwa na zewnątrz. Organem właściwym do wniesienia skargi i reprezentowania sołectwa jest natomiast sołtys, działający na podstawie stosownej uchwały zebrania wiejskiego jako organu uchwałodawczego. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z dnia 20 maja 1991 r., sygn. akt SA/Wr 381/91 (LEX 25967) i z dnia 14 lipca 1995 r., sygn. akt SA/Łd 1280/95 (LEX 26126) zajął jednoznaczne stanowisko, że rada sołecka nie jest organem wyposażonym w uprawnienia do samodzielnego działania i reprezentowania sołectwa oraz do wnoszenia skargi do sądu administracyjnego. Organem właściwym do reprezentowania sołectwa i do wniesienia skargi byłby sołtys, działający na podstawie stosownej uchwały zebrania wiejskiego jako organu uchwałodawczego sołectwa. Wobec powyższego Rada Sołecka wsi C. nie ma kompetencji do działania w imieniu Sołectwa, zatem jej skarga podlega odrzuceniu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 w zw. z art. 58 § 3 ppsa orzekł jak w sentencji postanowienia. Na marginesie wskazać należy, iż kwestionowana decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju wsi z dnia [...] kwietnia 2011 r. będzie przedmiotem kontroli Sądu, gdyż została również zaskarżona przez Sołtysa wsi C. (działającego w imieniu Sołectwa), zatem przez podmiot uprawniony do reprezentowania jednostki pomocniczej gminy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło