IV SA/Wa 1115/17

WyrokWSA w Warszawie2017-07-05

Skład orzekający: Joanna Borkowska, Anita Wielopolska, Aleksandra Westra

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania, jeśli osoba, której dotyczy zameldowanie, jest już zameldowana pod innym adresem, a pierwotny adres zameldowania nie istniał formalnoprawnie?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., gdy osoba, której dotyczy zameldowanie, jest już zameldowana pod innym, zgodnym ze stanem faktycznym adresem, a pierwotny adres zameldowania nigdy nie istniał formalnoprawnie. W takiej sytuacji prowadzenie postępowania w przedmiocie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania byłoby bezprzedmiotowe.
Stan faktyczny
Skarżąca K. P. złożyła wniosek o uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania M. D. pod adresem, który według niej nie istniał formalnoprawnie w dacie zameldowania. Prezydent odmówił wszczęcia postępowania, wskazując, że M. D. jest aktualnie zameldowany pod innym adresem, a adres wskazany we wniosku został usunięty z rejestru PESEL z powodu braku formalnoprawnego wyodrębnienia lokalu. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta. Skarżąca wniosła skargę, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędne zastosowanie art. 61a § 1 k.p.a. oraz dowolną ocenę materiału dowodowego. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Joanna Borkowska Sędziowie: Sędzia WSA Anita Wielopolska Sędzia del. SO Aleksandra Westra (sprawozdawca) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 5 lipca 2017 r. sprawy ze skargi K. P. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego oddala skargę Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. postanowieniem z dnia [...] lutego 2017r. nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2017r. nr [...], odmawiające wszczęcia postępowania w przedmiocie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania M. D. w lokalu nr [...] przy ul. S. [...] w W. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie sprawy. W dniu [...].12.2016 r. K. P. złożyła wniosek o uchylenie czynności materialno- technicznej zameldowania M. D. w lokalu nr [...] przy ul. S. [...] w W. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że w dacie zameldowania Wymienionego w przedmiotowym budynku nie istniało formalnoprawne wyodrębnienie lokalu nr [...]. Prezydent [...] Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2017r. odmówił wszczęcia postępowania o uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania M. D. w lokalu nr [...] przy ul. S. [...] w W. W uzasadnieniu decyzji podał, że z dokonanych ustaleń w rejestrze PESEL wynika, że M. D. aktualnie jest zameldowany w budynku nr [...] przy ul. S. w W. Wskazał, że Prezydent [...] zgodnie z zaleceniem Wojewody [...] wyrażonym w decyzji z dnia [...].11.2016 r. nr [...], działając zgodnie z art. 11 ustawy o ewidencji ludności, usunął nieprawidłowości poprzez doprowadzenie adresu zameldowania na pobyt stały w/Wymienionego do stanu zgodnego ze stanem faktycznym. Organ uznał, że wszczęcie postępowania o uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania na pobyt stały M. D. w lokalu nr [...] przy ul. S. [...] w W. w obecnym stanie prawnym nie znajduje uzasadnienia. Powołał się na art. 61 a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Po rozpatrzeniu zażalenia K. E. P. na postanowienie Prezydenta [...] z [...] stycznia 2017 r. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] lutego 2017r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 w zw. z art. 61 a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego . Wojewoda [...] uznał, że organ I instancji słusznie wskazał, że wszczęcie postępowania zgodnego z żądaniem Wnioskodawczyni nie znajduje uzasadnienia prawnego w świetle art. 61 a § k.p.a. Uznał, że kontrola tytułu prawnego do omawianego budynku oraz ustalenia w rejestrze PESEL, bez przeprowadzenia postępowania dowodowego, była wystarczająca dla oceny, że nie zachodzą ustawowe przesłanki do wszczęcia postępowania w przedmiocie objętym wnioskiem K. E. P. Wskazał, że K. E. P. C. jest stroną postępowania, gdyż w sprawach meldunkowych interes prawny przysługuje właścicielowi lub innemu podmiotowi dysponującemu tytułem prawnym do lokalu, a Wymieniona jest współwłaścicielem budynku przy ul. S. [...] w W. Natomiast druga przesłanka przedmiotowa "z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte" pozostaje w ścisłym związku z przedmiotem postępowania administracyjnego. Żądaniem Wnioskodawczym jest uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania M. D. w lokalu nr [...] przy ul. S. [...] w W. Natomiast z danych zawartych w rejestrze PESEL wynika, że aktualnie M. D. jest zameldowany na pobyt stały w budynku przy ul. S. [...] w W. Postanowienie Prezydenta [...] z [...] stycznia 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania M. D. w lokalu nr [...] przy ul. S. [...] w W., zdaniem organu II instancji było uzasadnione i zgodne z przepisami prawa. We wniesionej skardze K. P. zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 10 i 11 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. Nr 14 poz. 85), w brzmieniu obowiązującym w dacie zameldowania M. D., tj. [...] lutego 1979 r., poprzez przyjęcie, iż nie zachodzi podstawa do uchylenia czynności materialno - technicznej zameldowania M. D. z lokalu nr [...] przy ul. S. [...], w sytuacji gdy ww. został w 1979 r. zameldowany pod takim właśnie adresem czyli nieistniejącym adresem, co wynikało z ustaleń Wojewody [...], naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 61 a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez błędne przyjęcie, iż postępowanie o uchylenie czynności materialno - technicznej zameldowania M. D’ w lokalu nr [...] w budynku przy ul. S. [...] w W. dokonane w 1979 r, nie mogło być wszczęte z "innych uzasadnionych przyczyn", tj. z powodu zmiany w rejestrze PESEL aktualnego adresu ww. w dniu [...] listopada 2016 r., na skutek wydania decyzji przez Wojewodę [...], ponieważ M. D. jest obecnie zameldowany pod adresem S. [...] W., art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., poprzez dokonanie nieobiektywnej, jednostronnej i pobieżnej oceny materiału dowodowego, która w przedmiotowej sprawie przybrała charakter całkowicie dowolny i pozbawiony jakiejkolwiek logiki, w konsekwencji czego organ II instancji podtrzymał bezzasadną argumentację organu I instancji. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...] i poprzedzającego go postanowienia Prezydenta [...]z dnia [...] stycznia 2017 roku, nr [...] oraz nakazanie organowi uchylenia czynności materialno - technicznej zameldowania oraz uchylenia czynności zmiany adresów w rejestrze PESEL., wniosła również o zasądzenie od Wojewody [...] na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę, Minister Spraw Wewnętrznych wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzkie sądy administracyjne w oparciu m. in. o art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 P.p.s.a. uprawnione są do dokonywania kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oceny legalności zaskarżonych aktów Sąd dokonuje poprzez ustalenie, czy podjęto je zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego oraz czy prawidłowo zastosowano i zinterpretowano normy prawa materialnego. W myśl art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest nadto związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Trzeba też nadmienić, że w myśl art. 119 pkt 3 P.p.s.a. ustawodawca nie uzależnił możliwości rozpoznania przez Sąd sprawy w trybie uproszczonym od zgody pozostałych stron postępowania, czy też od zgody organu (por. a contrario art. 119 pkt 2 P.p.s.a.). Mając zatem na uwadze, że stan niniejszej sprawy jest dostatecznie wyjaśniony i jednoznaczny, Sąd nie stwierdził potrzeby skierowania jej do rozpoznania na rozprawie. Przeciwnie ustalił, że zachodzi możliwość rozpoznania jej w trybie uproszczonym, zwłaszcza że art. 119 pkt 3 P.p.s.a. nie zawiera żadnych warunków wstępnych skierowania tego typu sprawy do postępowania uproszczonego. Z tego względu, w myśl art. 120 P.p.s.a., sprawa rozpoznana została w tym trybie na posiedzeniu niejawnym, w składzie 3 sędziów. Skład orzekający w niniejszej sprawie, dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia - w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy - doszedł do przekonania, że wniesiona skarga nie jest zasadna. Podniesione w niej argumenty nie zasługiwały na uwzględnienie, a Sąd działając z urzędu nie dostrzegł takich uchybień obu postanowień, które mogłyby prowadzić do ich uchylenia. Wskazać należy, że zgodnie z art. 61a § 1 k.p.a., organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 k.p.a. (żądanie wszczęcia postępowania) zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Powołany przepis przewiduje zatem dwie sytuacje uzasadniające odmowę wszczęcia postępowania. Pierwsza z nich ma miejsce, gdy żądanie wszczęcia postępowania pochodzi od osoby niebędącej stroną tego postępowania – w przedmiotowej sprawie nie ulegało wątpliwości, że K. P. jest stroną postępowania jako współwłaściciel nieruchomości położonej w W. przy ul. S. [...]. Druga natomiast występuje, gdy postępowanie administracyjne nie może zostać wszczęte przez organ z innych uzasadnionych przyczyn. Przyczyny te nie zostały skonkretyzowane a dotyczą sytuacji gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło rozstrzygniecie, bądź też gdy przyczyny te związane są z przedmiotem postępowania administracyjnego. Art. 61a § 1 k.p.a. znajduje zastosowanie w sytuacji, gdy stwierdzenie wyżej wymienionych przesłanek nie wymaga prowadzenia postępowania wyjaśniającego. W przedmiotowej sprawie, na dzień złożenia przez skarżącą wniosku o uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania M. D. w lokalu nr [...], M. D. był zameldowany pod adresem ul. S. [...] w W. Prezydent [...] po wpłynięciu wniosku, dokonał ustalenia w rejestrze PESEL, z którego wynikała powyższa okoliczność i nie prowadził postępowania dowodowego w sprawie. Zmiana w rejestrze PESEL, polegająca na usunięciu niezgodności danych wobec braku wyodrębnienia lokali w budynku przy ul. S. w W., została dokonana przez Prezydenta [...], zgodnie z wytycznymi z decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2016r. Zmiana polegała na usunięciu z adresu M. D. lokalu nr [...] wobec braku formalnoprawnego wyodrębnienia takiego lokalu. Aktualnie M. D. zameldowany jest pod adresem ul. S. [...] w W. Prowadzenie postępowania w zakresie uchylenia czynności materialno -technicznej zameldowania w dniu [...] lutego 1979r. M. D. w lokalu na [...] w budynku przy ul. S. [...] byłoby więc całkowicie bezprzedmiotowe, skoro nigdy nie został wyodrębniony lokal nr [...] w tym budynku, a M. D. nie jest już zameldowany pod adresem S. [...] lokal [...]. Z uwagi na powyższe zarzut naruszenia art. 61a § 1 k.p.a. nie znajduje uzasadnienia. Niezasadny jest zarzut naruszenia art. 7 k.p.a., 8 k.p.a, 77 § 1 k.p.a., 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. Przepis art. 7 k.p.a. statuuje zasadę kontroli i nadzoru nad przestrzeganiem prawa w postępowaniu, prawdy obiektywnej i uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, natomiast art. 8 k.p.a. dotyczy zasady pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej. Art. 77 §1 k.p.a. nakłada na organy administracji obowiązek rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, a art. 80 k.p.a. zobowiązuje do dokonania oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego. W rozpoznawanej sprawie nie można organom administracji zarzucić naruszenia w.w. przepisów albowiem treść wniosku i weryfikacja zapisów w rejestrze PESEL przesądzały o tym, że nie ma potrzeby prowadzenia postępowania wyjaśniającego, a organy wydały rozstrzygnięcia na podstawie obowiązujących przepisów prawa. Należy zauważyć, że Prezydent [...] dokonując zmian w rejestrze PESEL działał zgodnie z wytycznymi organu II Instancji, wynikającymi z decyzji ostatecznej i podlegającej wykonaniu zgodnie z art. 16 § 1 k.p.a., w oparciu o przepisy ustawy z dnia 24 września 2010r. o ewidencji ludności. W tej sytuacji nie ma zaznaczenia fakt zaskarżenia decyzji organu II instancji skargą do sądu administracyjnego. Wobec uznania, prawidłowości rozstrzygnięcia organów w oparciu o art. 61 a § 1 k.p.a. skutkującej odmową wszczęcia postępowania w prawie, nieuzasadniony jest również zarzut naruszenia art. 10 i 11 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych w brzmieniu obowiązującym w dacie zameldowania M. D., albowiem brak było podstaw do merytorycznego badania sprawy. Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. na zasadzie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło