IV SA/Wa 1160/12
WyrokWSA w Warszawie2012-12-12
Skład orzekający: Aneta Dąbrowska, Iwona Szymanowicz-Nowak, Teresa Zyglewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydana w trybie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 127 § 3 K.p.a.) jest legalna, jeśli została wydana przez tego samego pracownika, który brał udział w wydaniu pierwotnej decyzji?Ratio decidendi
Decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydana w trybie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy została wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego, tj. art. 24 § 1 pkt 5 w związku z art. 127 § 3 K.p.a. Pracownik organu administracji publicznej, który brał udział w wydaniu pierwotnej decyzji, podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie ponownego rozpatrzenia tej decyzji. Naruszenie to stanowi podstawę do wznowienia postępowania i uchylenia zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi umorzył postępowanie w sprawie przedłużenia ważności zezwolenia na import równoległy środka ochrony roślin, uznając, że zezwolenie wygasło przed złożeniem wniosku o jego zmianę. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Ministra z dnia [...] kwietnia 2012 r. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie prawa materialnego i przepisów postępowania, w tym art. 105 K.p.a. poprzez jego zastosowanie, mimo braku podstaw do umorzenia postępowania. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję z urzędu z powodu naruszenia przepisów postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2012 r. i zasądził od Ministra na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, Sędzia WSA Teresa Zyglewska (spr.), Protokolant ref. staż. Renata Lewandowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi G. Ltd. z siedzibą w W. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz skarżącego G. Ltd. z siedzibą w W. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
IV SA/Wa 1160/12
UZASADNINIE
Decyzją z dnia [...] lutego 2012 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi umorzył postępowanie w sprawie przedłużenia ważności zezwolenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] marca 2011 r. na import równoległy środka ochrony roślin G.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. utrzymał w mocy opisaną powyżej decyzję.
W uzasadnieniu organ wywodził powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, że w sprawie brak jest przedmiotu postępowania, albowiem zezwolenie wygasło z dniem 31 stycznia 2012r. Wniosek zaś o zmianę decyzji został złożony w dniu 15 lutego 2012 r. Organ stwierdził, że brak przedmiotu postępowania powoduje niemożność rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty, albowiem posiadacz zezwolenia z dnia [...] marca 2011 r. na import równoległy środka ochrony roślin G. powinien wystąpić z wnioskiem o zmianę terminu ważności tego zezwolenia w okresie poprzedzającym upływ jego ważności.
Minister zauważył, że zezwolenie z dnia 17 marca 2011 r. zostało wydane zgodnie z art. 47 a ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o ochronie roślin ( DZ. U. z 2008 r. Nr 133, poz. 849, z zm.). Natomiast od dnia 14 czerwca 2011 r. stosuje się rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady ( WE) NR 1107/2009 z dnia 21 października 2009 r. dotyczące wprowadzenia do obrotu środków ochrony roślin i uchylające dyrektywy Rady 79/117/EWG i 91/414/EWG ( DZ. Urz. UE L 309 z 24.11.2009). Rozporządzenie to w art. 52 uregulowało zasady uzyskania pozwolenia na handel równoległy środków ochrony roślin, wprowadzając nowe wymagania odnośnie wydania pozwolenia na handel równoległy.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniosła G. Ltd. z siedzibą w Wielkiej Brytanii. Skarżącą zarzuciła tej decyzji naruszenie:
1. prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.
- art. 47e ustawy o ochronie roślin w zw. z art. 46 ust. 3 tej ustawy poprzez ich błędną wykładnię polegająca na przyjęciu, iż po upływie okresu ważności zezwolenia na import równoległy środka ochrony roślin zezwolenie to przestaje istnieć w obrocie prawnym,
- art. 52 ust. 6 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ( WE) nr 1107/2009 z dnia 21 października 2009 r. dotyczącego wprowadzenia do obrotu środków ochrony roślin i uchylającego dyrektywy Rady 79/117/EWG i 91/414/EWG poprzez jego niezastosowanie.
2. przepisów postępowania, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
- art. 105 kpa poprzez jego zastosowanie, pomimo iż w okolicznościach niniejszej sprawy nie było podstaw do umorzenia postępowania,
- art. 8 kpa poprzez prowadzenie postępowania w sposób sprzeczny z zasadą pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżąca podała obszerną argumentację uzasadniające postawione przez nią zarzuty.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr. 0, poz. 270, ze zm.) dalej w skrócie: P.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, uwzględnił skargę, aczkolwiek z przyczyny którą wziął pod uwagę z urzędu. W konsekwencji uznał, iż decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2012r. została wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego, tj. art. 24 § 1 pkt 5 w związku z art. 127 § 3 K.p.a., dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego na mocy art. 145 § 1 pkt 3 K.p.a. Naruszenie to musiało zatem skutkować wyeliminowaniem zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.
Zgodnie z art. 127 § 3 K.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. W ocenie Sądu Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi - rozpoznając w trybie art. 127 § 3 K.p.a. wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy - naruszył art. 24 § 1 pkt 5 w związku z art. 127 § 3 K.p.a. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji przez tego samego pracownika organu, który brał udział w wydaniu decyzji z [...] lutego 2012r.
Stosownie do art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. Przywołany art. 24 K.p.a. razem z art. 25 K.p.a. regulują kwestie wyłączenia pracownika organu administracji publicznej oraz wyłączenie organu od załatwienia sprawy, stwarzając przy tym warunki do bezstronnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy przez pracownika organu administracji. Uregulowanie to ma na celu uniknięcie sytuacji, w której dana osoba, działając z upoważnienia piastuna funkcji organu, dwukrotnie bierze udział w wydaniu rozstrzygnięcia. Pracownik, który raz już uczestniczył w czynnościach procesowych, ma przez to ugruntowane poglądy zarówno na stan faktyczny, jak i na sposób rozstrzygnięcia sprawy, co z kolei może budzić uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności i obiektywizmu.
Zarówno w orzecznictwie jak i w doktrynie przyjmuje się, że reguła wyłączenia ma zastosowanie także do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, zatem także do sytuacji, w której pracownik naczelnego organu administracji publicznej brał udział w wydaniu przez ten organ decyzji zaskarżonej do tego samego organu wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy (m. in. M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Zakamycze 2005, wyd. II; B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2005; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 213/06, publ. LEX nr 235133; uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 lutego 2007 r., sygn. akt II GPS 2/06, publ. ONSAiWSA 2007, nr 3, poz. 61). Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 20 maja 2010 r. (sygn. akt I OPS 13/09, publ. NSAiWSA 2010/5/82 i Lex nr 579940) stwierdził, że art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. nie ma zastosowania do osoby piastującej funkcję Głównego Geodety Kraju jako ministra w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 4 K.p.a. w postępowaniu, o jakim mowa w art. 127 § 3 K.p.a. Zatem osobą, której nie dotyczy zakaz ponownego rozpatrzenia sprawy przez tę samą osobę - zgodnie z istotą przywołanej uchwały -jest wyłącznie piastun funkcji ministra w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 4 K.p.a. w postępowaniu, o jakim mowa w art. 127 § 3 K.p.a. Dalej Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 23 czerwca 2010r. (sygn. akt I OSK 36/10, publ. Lex nr 595359), przy jednoczesnym przywołaniu powyższej uchwały z 20 maja 2010r., stwierdził że "pracownik organu upoważniony do działania w imieniu ministra, w żadnym wypadku nie może być uznany za osobę piastującą funkcję ministra, która nie podlegałaby wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a., przy ponownym rozpatrzeniu sprawy w trybie art. 127 § 3 K.p.a. Nie ulega bowiem wątpliwości, że
pojęcie pracownika organu administracji publicznej w rozumieniu art. 24 § 1 K.p.a. ma szeroki zakres znaczeniowy, który obejmuje również upoważnionego do działania w imieniu ministra podsekretarza stanu w ministerstwie".
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, iż zarówno pierwsza decyzja z [...] lutego 2012 r. jak i kolejna decyzja podjęta po ponownym rozpatrzeniu sprawy z [...] kwietnia 2012 r., wydane i podpisane zostały przez tę samą osobę, tj. działającego z upoważnienia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi [...] A. B. - nie zaś samego piastuna funkcji - czyli Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Wydanie zaskarżonej decyzji na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy przez tę samą osobę upoważnioną do działania w imieniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, która brała udział w wydaniu wcześniejszej decyzji stanowi istotne naruszenie art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. i jest to podstawa do wznowienia postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 3 K.p.a. (wyrok NSA z 23.06.2010r., sygn. akt I OSK 36/10, publ. Lex nr 595359), która uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji.
Wykazane naruszenie przepisów prawa procesowego dające podstawę do wznowienia postępowania uniemożliwiło Sądowi dokonanie oceny merytorycznej zaskarżonej decyzji, tym samym i odniesienie się do zarzutów skargi.
W tym stanie rzeczy Sąd - na mocy art. 145 § 1 pkt 1 b P.p.s.a. -orzekł jak w punkcie I wyroku.
O kosztach rozstrzygnięto w oparciu o art. 200 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło