IV SA/Wa 1196/07

WyrokWSA w Warszawie2007-09-25

Skład orzekający: Jakub Linkowski, Małgorzata Miron, Wanda Zielińska-Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej może prowadzić do merytorycznej zmiany rozstrzygnięcia sprawy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej nie może prowadzić do merytorycznej zmiany rozstrzygnięcia sprawy, a jedynie do poprawienia błędów pisarskich, rachunkowych lub innych oczywistych omyłek. Ponieważ postanowienie organu pierwszej instancji w przedmiocie sprostowania omyłki faktycznie zmieniło zakres rozstrzyganej sprawy, zarówno to postanowienie, jak i zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylono.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T. I. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., które uchyliło postanowienie Burmistrza Miasta i Gminy G. o sprostowaniu oczywistej omyłki w postanowieniu o podjęciu zawieszonego postępowania o rozgraniczenie działek. Burmistrz pierwotnie sprostował swoje postanowienie, wykreślając jedną z działek ewidencyjnych, co skarżący uznał za merytoryczną zmianę sprawy, a nie sprostowanie omyłki.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz poprzedzające je postanowienie Burmistrza Miasta i Gminy G. i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz T. I. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2007 r. sprawy ze skargi T. I. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki 1. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji; 2. zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz T. I. kwotę 100,- (sto) zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Sygnatura akt IVSA/Wa 1196/07 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia [...] maja 2007r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. - na zasadzie art. 138§2 kpa- uchyliło postanowienie Burmistrza Miasta i Gminy G. z dnia [...] grudnia 2006r. nr [...] wydane na podstawie art. 113 kpa o sprostowaniu oczywistej omyłki w postanowieniu tegoż organu z dnia [...] października 2006r. o podjęciu zawieszonego postępowania. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że postanowieniem z dnia [...] października 2006r. Burmistrz Miasta i Gminy G. orzekł o podjęciu zawieszonego postępowania o rozgraniczenie; działek nr [...], [...] i [...] położonych we wsi C. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2006r. - na podstawie art. 113 kpa - Burmistrz sprostował w/w postanowienie w ten sposób, że w treści postanowienia wykreślono działkę ewidencyjną nr [...]. W uzasadnieniu wskazano, że przedmiotowe postępowanie dotyczy jedynie działek ewidencyjnych nr [...] i [...]. Postępowanie dotyczące rozgraniczenia działek nr [...] i [...] zostało zakończone. J. I., T. I. i Z. I. złożyli zażalenie na w/w postanowienie. Wskazali, że postanowienie z [...] października 2006r. jest integralną częścią postępowania wszczętego postanowieniem z [...] października 2000r. Zakwestionowali także właściwość organu wydającego postanowienie z [...].10.2006r. Rozpoznając zażalenie Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że sprostowanie oczywistej omyłki nie może prowadzić do ponownego, odmiennego rozstrzygnięcia sprawy. Przyjęta w normie prawnej art. 113 §1 kpa klasyfikacja wadliwości jest wyczerpująca: są to błędy pisarskie, rachunkowe i inne oczywiste omyłki. Redakcja przepisu pozwala stwierdzić, że wszystkie wymienione wyżej wady orzeczenia charakteryzuje cecha oczywistości. Stanowi ona zarazem granice przedmiotowe dopuszczalności sprostowania wyrażająca się tym, że sprostowanie nie może prowadzić do merytorycznej zmiany decyzji. Natomiast nie mogą podlegać sprostowaniu w trybie art. 113 §1 kpa błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonych mocy prawnych. O ile możliwe jest sprostowanie zarówno w sentencji jak i w uzasadnieniu, (bowiem dopiero łącznie te elementy stanowią decyzję), to w żadnym razie jednak przedmiotem sprostowania nie mogą być mylne ustalenia faktyczne organu administracji. Powołując się na orzecznictwo wojewódzkiego sądu administracyjnego w Warszawie oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego organ wskazał, że nie jest dopuszczalne sprostowanie decyzji, które prowadziłoby do ponownego rozstrzygnięcia sprawy odmiennego od pierwotnego. Ponieważ "sprostowanie omyłki" w niniejszej sprawie jest w istocie odmiennym rozstrzygnięciem Kolegium orzekło jak w sentencji, przy czym - powołując się na treść orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 stycznia 2006i. I SA/Wa 819/05 LEX 196326) - organ wskazał, że w razie uznania, iż postanowienie; o sprostowaniu oczywistej omyłki jest wadliwe mógł tylko uchylić zaskarżone postanowienie. Nie ma bowiem podstaw w tym przypadku do odpowiedniego zastosowania przepis art. 105 §1 kpa przewidujący umorzenie postępowania Nie występuje bowiem z sprawie odrębne postępowanie w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki. Na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2007r. T. I. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając mu naruszenie art. 107§3 kpa. Na rozprawie dnia 25 września 2007r. skarżący skonkretyzował skargę w ten sposób, że wskazał, że przedmiotem jego zaskarżenia jest nie samo rozstrzygnięcie, lecz jego uzasadnienie, w którym organ wadliwie przywołał treść jego zażalenia, co wskazuje na to że nie zapoznał się z nim. W konsekwencji wniósł o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania na jego rzecz. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia. Uczestnik postępowania Z. I. - na rozprawie dnia 25 września 2007r przyłączył się do skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § ! i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art.134 § 1 ustawy P.p.s.a.). Mając na względzie powyższe unormowanie Sąd uznał, że skarga jest uzasadniona i prowadzi do uchylenia zaskarżonego orzeczenia oraz poprzedzającego go orzeczenia organu I instancji jednakże z innych przyczyn, niż w niej wskazanych. Jak wynika z sentencji postanowienia organu odwoławczego podstawą prawną wydanego rozstrzygnięcia był art. 138§2 kpa. Zgodnie z jego treścią organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji gdy rozstrzygniecie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części Należy zatem ze wszech miar podkreślić, że art. 138§2 kpa stanowi podstawę do wydania decyzji kasatoryjnej powodującej przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Wydanie takiej decyzji jest możliwe wtedy gdy organ odwoławczy stwierdzi istnienie podstaw do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy jednakże gdy rozstrzygnięcie organu I instancji zostało wydane z naruszeniem norm prawa procesowego polegającym na nienależytym wyjaśnieniu okoliczności faktycznych sprawy. W niniejszej sprawie organ - rozstrzygając na podstawie art. 138§2 kpa nie tylko nie "przekazał sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji", co jest niezbędnym elementem rozstrzygnięcia wydanego na tej podstawie prawnej, ale i nie wykazał, ażeby zaskarżone zażaleniem postanowienie organu I instancji było wydane z naruszeniem takich przepisów prawa procesowego, które skutkowałoby koniecznością jego uchylenia celem ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W konsekwencji, zatem postanowienie z dnia [...] maja 2007r. zostało wydane z naruszeniem art. 138§2 kpa, które niewątpliwie miało wspływ na wynik sprawy. Z uzasadnienia rozstrzygnięcia organu odwoławczego wynika natomiast, że intencją organu było wyeliminowanie wadliwego postanowienia w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej z obrotu prawnego. Art. 138§1 i 2 kpa enumeratywnie wymienia rodzaje rozstrzygnięć, które mogą być wydane w sprawie przez organ odwoławczy w wyniku rozpoznania środka odwoławczego. I tak - organ odwoławczy w wyniku ponownego rozpoznania sprawy może: -utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję (§1 pkt.1); * uchylić zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję umorzyć postępowanie pierwszej instancji (§1pkt2); * umorzyć postępowanie odwoławcze (§1pkt.3); - uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji (§2) Na podstawie art.144kpa przepis ten ma zastosowanie także do postanowień. Skoro zatem zaskarżone do Samorządowego Kolegium Odwoławczego rozstrzygnięcia było wadliwe i nie było podstaw do wydania postanowienia w oparciu o art. 138§1 pkt. 1 ani też pkt. 3 podstawą do wyeliminowania wadliwego rozstrzygnięcia mógł być §1 pkt.2 omawianego przepisu. Sąd - w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie podzielił przy tym stanowiska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przedstawionego w wyroku z dnia 27 stycznia 2006r (sygnatura akt ISA/Wa 819/05 Lex 196326) co do tego, że organ II instancji mógł jedynie uchylić zaskarżone orzeczenie (w przypadku stwierdzenia, że postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki jest wadliwe). Kodeks postępowania administracyjnego - co zostało wyżej wskazane-enumeratywnie wymienia rodzaje rozstrzygnięć. Katalog ten nie zawiera rozstrzygnięcia: "uchyla zaskarżoną decyzję". Rozstrzygnięcie takiej treści jest zatem wadliwe ( bez względu na to jaką podstawę prawną wskazał organ). Natomiast Sąd w pełni podzielił argumentację organu odwoławczego, co do wadliwości orzeczenia organu I instancji w przedmiocie sprostowania postanowienia z dnia [...] listopada 2006r. dotyczące podjęcia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości stanowiących działki nr [...], [...] i [...] polegającej na wykreśleniu z treści tego postanowienia działki o nr ewid. [...]. Tego rodzaju rozstrzygnięcie - w ocenie Sądu zmieniło zakres rozstrzygania sprawy przez organ a zatem nie można przyjąć- jak słusznie wskazał organ - że wadliwe wpisanie do treści postanowienia o podjęciu postępowania również działki nr [...] może być "naprawione" w trybie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej na podstawie art. 113§1 kpa. W konsekwencji powyższego Sąd - nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi ani też powołaną podstawą prawną- ( art. 135 P.p.s.a.) uznał, że postanowienie z dnia [...] grudnia 2006r. Burmistrza Miasta i Gminy G. narusza prawo w stopniu skutkującym konieczność wyeliminowania go z obrotu prawego. Natomiast nie zasługują na uwzględnienie zarzuty zawarte w skardze. Wprawdzie faktycznie organ wadliwie przywołał treść jego zażalenia (we wskazanym fragmencie) jednakże okoliczność ta - sama w sobie - nie stanowi tego rodzaju naruszenia prawa - art. 107§3 kpa, które miałoby wpływ na wynik sprawy. Nie znajduje również uzasadnienia prawnego zarzut skargi co do nieprawidłowej reprezentacji organu I instancji orzekającego w niniejszej sprawie. Jak wyjaśniono upoważnieniem z dnia 3 grudnia 2004r. Burmistrz Miasta i Gminy G. upoważnił swojego zastępcę do wydawania decyzji m.in. w zakresie objętym niniejszym postępowaniem. Podpisanie postanowienia przez zastępcę Burmistrza -nawet gdy brak jest pieczęci "z upoważnienia" nie skutkuje wadliwością decyzji w tym zakresie. Reasumując - zarówno zaskarżone postanowienie jak i poprzedzające je postanowienie organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa procesowego, które miały wpływ na wynik sprawy a zatem należało je wyeliminować z obrotu prawego. Z tych wszystkich względów - na podstawie art. 145§1 pkt. 1 lit. c oraz art. 135 i 152 usta vy P.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach zostało oparte o treść art. 200 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło