IV SA/Wa 1196/15
WyrokWSA w Warszawie2016-04-13
Skład orzekający: Łukasz Krzycki, Grzegorz Rząsa, Anita Wielopolska-Fonfara
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uznało odwołanie Wspólnoty Mieszkaniowej za niedopuszczalne, nie rozpatrując go merytorycznie?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepisy postępowania, w tym art. 127 § 1 K.p.a., poprzez uznanie odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej za niedopuszczalne i nie rozpatrzenie go merytorycznie. Organ odwoławczy był zobowiązany do rozpatrzenia odwołania, jeśli nie zachodziły przeszkody formalne, a jego zaniechanie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny nie jest uprawniony do samodzielnego rozstrzygania merytorycznych zarzutów odwołania, gdyż prowadziłoby to do pozbawienia stron dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję o ustaleniu warunków zabudowy. Kolegium odwoławcze nie rozpatrzyło merytorycznie odwołania jednej ze Wspólnot Mieszkaniowych, uznając je za niedopuszczalne. Sąd administracyjny uchylił decyzję Kolegium, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądził od Kolegium na rzecz skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej kwotę 500 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Rząsa, sędzia WSA Anita Wielopolska-Fonfara, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w W. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], na zasadzie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", utrzymało w mocy decyzję Zarządu Dzielnicy [...] m. [...] z [...] marca 2011 r., o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji - budowy budynku biurowego i infrastruktury technicznej na działkach ew. nr [...] i [...] (obr. [...]), przy ul. [...] i [...] w [...], na rzecz p. A. W., zwanej dalej "Inwestorem".
W komparycji decyzji oraz w jej uzasadnieniu wskazano, że została ona wydana w następstwie rozpoznania odwołań dwu stron postępowania – Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości [...] i Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości [...]. Odrębnym postanowieniem z tego samego dnia ([...] sierpnia 2012 r.) orzeczono o niedopuszczalności odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...], od wskazanej decyzji o warunkach zabudowy z [...] marca 2011 r. Postanowienie to zostało chylone prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 5 kwietnia 2013 r. (sygn. akt IV SA/Wa 2511/12) - skarga kasacyjna oddalona wyrokiem Naczelnego Sądy Administracyjnego z 24 marca 2015 r. (sygn. akt II OSK 2026/13).
W skardze Wspólnota Mieszkaniowa [...] zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, co prowadziło do utrzymania w mocy wadliwej - w ocenie strony - decyzji o warunkach zabudowy.
W odpowiedzi na skargi organ administracji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie (k. 158) Inwestor wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga zasługują na uwzględnienie, chociaż z przyczyn, które nie zostały w niej wyartykułowane. Sąd, w związku z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zam.), nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi.
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W świetle art. 127 § 1 K.p.a. odwołanie może wnieść każda strona. Jak wynika z treści tzw. "rozdzielnika" decyzji organu I. instancji (wykazu podmiotów, którym doręczano orzeczenie) jak i zaskarżonego aktu, decyzja o warunkach zabudowy była także doręczana Wspólnocie Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...]. Była więc ona traktowana w toku postępowania przez organy administracji, jako strona w sprawie.
W takim razie, wobec wniesienia odwołania przez Wspólnotę Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] organ administracji był obowiązany rozpatrzeć odwołanie, co do meritum - poprzez rozważenie sformułowanych w piśmie zarzutów - równocześnie z innymi odwołaniami, o ile nie zachodziły przeszkody formalne dla jego rozpatrzenia. W przedmiotowej sprawie organ mylnie uznał, jakoby odwołanie nie zostało wniesione skutecznie, co skutkowało jego nie rozpatrzeniem.
W tej sytuacji nie sposób uznać, aby sprawa została rozpatrzona w jej całokształcie przez organ odwoławczy, co uzasadnia zarzut uchybienia przepisom postępowania (art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a.). Naruszanie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy, skoro nie odniesiono się do zarzutów jednego z odwołań (analogicznie wyrok NSA o sygn. akt II OSK 1065/14 – dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query - w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, zwanej dalej "CBOSA").
Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie jest natomiast uprawniony do oceny, czy wskazane naruszanie przepisów postępowania miało wpływ na jej wynik (a nie wyłącznie "mogło mieć"), ogólnie - w kontekście możliwości uwzględnienia odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...]. Wymagałoby to bowiem przesądzenia, na etapie sądowej kontroli legalności orzeczenia, zasadności jego zarzutów, co do meritum, w tym czy nie są one w istocie tożsame z zawartymi w innych odwołaniach.
Pełna ocena istotnych okoliczności sprawy przed wydaniem orzeczenia, co musi znaleźć odzwierciedlenie w jego uzasadnieniu (art. 11 i 107 § 3 K.p.a.), należy do organu administracji. Jeżeli nie uczyniono zadość temu wymaganiu, wada ta nie może być konwalidowana przez sąd administracyjny poprzez dokonanie samodzielnych ustaleń w tym zakresie, gdyż prowadziłoby to de facto do pozbawienia stron prawa rozpatrzenia sprawy w dwu instancjach administracyjnych (art. 15 K.p.a.) przed sądową kontrolą legalności ostatecznego orzeczenia (patrz tak samo wyroki NSA sygn. akt II OSK 672/10, 1717/10, 261/11 - dostępne w "CBOSA").
W tej sytuacji przedwczesne byłoby zajmowanie przez Sąd stanowiska w kwestiach podniesionych w skardze. Prowadziłoby to do iluzoryczności rozpatrzenia odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...]. Skutkowałoby przesądzeniem pewnych kwestii przez Sąd, przed rozważeniem przez organ administracji argumentacji jednego z odwołań.
W takiej sytuacji Sąd nie mógł uwzględnić wniosku Inwestora, zainteresowanego oddaleniem skargi, chociaż w danym przypadku, dostrzeżona przez Sąd wadliwość zaskarżonego orzeczenia, nie pozostawała w żadnym związku z ewentualnym zaniedbaniami czy uchybieniami po jego stronie.
Z przytoczonych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1 sentencji. O kosztach orzeczono w pkt 2 sentencji na podstawie art. 200 ustawy. Koszty postępowania obejmują kwotę uiszczoną tytułem wpisu od skargi.
Rozpatrując sprawę ponownie organ uwzględni także odwołanie Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...].
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło