IV SA/Wa 1198/14

PostanowienieWSA w Warszawie2016-10-25

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Monika Stępkowska-Bigiej

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata może zostać merytorycznie rozpoznany, jeśli został złożony po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest uprawniony do merytorycznego rozpoznania i przyznania prawa pomocy, jeżeli wniosek o jego przyznanie został złożony po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowego. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy wniosek ten jednocześnie inicjuje nowe postępowanie, które miałoby doprowadzić do wzruszenia prawomocnego orzeczenia.
Stan faktyczny
Skarżący (Towarzystwo) wniosło skargę na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę wyrokiem z dnia 29 stycznia 2016 r. Odpis wyroku z uzasadnieniem doręczono skarżącemu 30 maja 2016 r., co oznaczało upływ terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w dniu 29 czerwca 2016 r. W dniu 3 sierpnia 2016 r., a więc po prawomocnym zakończeniu sprawy, Towarzystwo złożyło wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Monika Stępkowska-Bigiej po rozpoznaniu w dniu 25 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku [...] z siedzibą w K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi [...] z siedzibą w K. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy [...] z siedzibą w K. (zwane dalej: "skarżącym", "Towarzystwem") wniosło skargę na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] marca 2014 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania. Wyrokiem z dnia 29 stycznia 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 1198/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Towarzystwa. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczono skarżącemu w dniu 30 maja 2016 r. Pismem datowanym na dzień 29 czerwca 2016 r. (zawierającym podpis elektroniczny), które wpłynęło do Wydziału Informacji Sądowej w dniu 30 czerwca 2016 r. Towarzystwo poinformowało, że z uwagi na koszty zaangażowania adwokata, nie złożono skargi kasacyjnej. Jak wynika z wyjaśnień złożonych w dniu 3 sierpnia 2016 r, przy których nadesłano ww. pismo z własnoręcznym podpisem, pismo to miało charakter informacyjny. Jednocześnie w dniu 3 sierpnia 2016 r. Towarzystwo złożyło na urzędowym formularzu PPPr wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Rozpoznając wniosek, zważono co następuje. W oparciu o przytoczony wyżej stan faktyczny należy stwierdzić, że wniosek z dnia 3 sierpnia 2016 r. nie może zostać rozpoznany merytorycznie. Zgodnie bowiem z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016 poz. 718 ze zm.) - dalej w skrócie: p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Z powyższego przepisu wynika, że wniosek ten można złożyć dopóki trwa postępowanie sądowe, a po prawomocnym zakończeniu postępowania - o ile strona zainicjuje jednocześnie nowe postępowanie, które miałoby doprowadzić do wzruszenia prawomocnego orzeczenia (postanowienie NSA z 28 lipca 2009 r., sygn. akt I OZ 745/09, Lex nr 552405). Zatem z redakcji powołanego przepisu wynika zatem, że sąd administracyjny nie jest uprawniony do przyznania prawa pomocy stronie jeżeli wniosek złożono po zakończeniu postępowania. Taka sytuacja ma właśnie miejsce w niniejszej sprawie, bowiem Towarzystwo zwróciło się do sądu o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu w dniu 3 sierpnia 2016 r. Tymczasem, jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wyroku z uzasadnieniem (k. 236 akt sądowych), orzeczenie doręczono skarżącemu w dniu 30 maja 2016 r. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej upłynął w dniu 29 czerwca 2016 r. Złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w dniu 3 sierpnia 2016 r. zostało zatem dokonane po prawomocnym zakończeniu sprawy. Przy czym należy podkreślić, że pismo datowane na dzień 29 czerwca 2016 r., jak wynika z odpowiedzi udzielonej na wezwanie do jego sprecyzowania, stanowi jedynie pismo informacyjnie, a nie wniosek o przyznanie prawa pomocy. W świetle powyższego stwierdzono, że wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata - jako złożony po zakończeniu postępowania - nie może zostać merytorycznie rozstrzygnięty. W takim zaś przypadku należy odmówić przyznania prawa pomocy na zasadach ogólnych (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 23 maja 2006 r. sygn. akt III SA/Wa 2636/05). Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło