IV SA/Wa 1225/05
WyrokWSA w Warszawie2006-01-31
Skład orzekający: Wanda Zielińska-Baran, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Agnieszka Wójcik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo orzekł o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego, jeśli osoba ta opuściła lokal ze względu na jego zły stan techniczny, ale nie dopełniła obowiązku wymeldowania się?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo orzekł o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego, jeśli osoba ta opuściła lokal bez dopełnienia obowiązku wymeldowania się, a ustalenia faktyczne potwierdzają dobrowolne opuszczenie miejsca stałego pobytu. Stan techniczny lokalu, nawet jeśli jest zły, nie stanowi przeszkody do wymeldowania, jeśli nie został on przeznaczony do rozbiórki, a inne osoby nadal w nim zamieszkiwały lub zamieszkują. Zameldowanie ma odzwierciedlać stan rzeczywisty, a nie subiektywną wolę przebywania w lokalu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi H. W. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta o wymeldowaniu skarżącej z pobytu stałego. Prezydent ustalił, że skarżąca nie zamieszkuje w lokalu od co najmniej 5 lat, co potwierdziły kontrole meldunkowe i zeznania świadków. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy, uznając, że skarżąca opuściła miejsce stałego pobytu dobrowolnie, mimo złego stanu technicznego lokalu. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa, wskazując na poniesione koszty remontów i opłacanie czynszu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę H. W. na decyzję Wojewody.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), asesor WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant Piotr Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi H. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego 1. oddala skargę; 2. przyznaje adw. M. P. prowadzącej Kancelarię Adwokacką przy [...] w W. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwoty 240 /dwieście czterdzieści/ złotych oraz kwotę 52 zł 80 gr. (pięćdziesiąt dwa złote 80/100) stanowiącą 22% podatku VAT tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] lutego 2005 r., który na wniosek Spółdzielni "K." orzekł o wymeldowaniu H. W. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w W.
Prezydent W. powołując się na zeznania świadków stwierdził, że w przedmiotowym lokalu przynajmniej od 5 lat nikt nie mieszka. Nadmienił także, iż W. K., zamieszkująca w tym budynku pod nr [...] zeznała, że nie zna H.W., jak i jej męża, stwierdziła natomiast, że w lokalu tym zamieszkiwała ich córka M. S. z mężem oraz dziećmi. Jednakże, gdy ich drugie dziecko ur. w [...] r. miało 2-3 lata także oni przestali tu zamieszkiwać. Prezydent W. przytoczył również wyniki dwukrotnie przeprowadzanych kontroli meldunkowych w lipcu i grudniu 2004 r., z których wynika, że aczkolwiek osoby zameldowane w tym lokalu mają do niego klucze i swobodny dostęp, to ilość rzeczy tam się znajdujących, ich stan i stan techniczny lokalu (brak prądu oraz ogrzewania) wskazuje, że osoby te, w tym H.W., w lokalu tym nie zamieszkują. Nadto wyjaśnił, że z dokonanych ustaleń wynika, że H. W. wraz mężem faktycznie zamieszkują pod innym adresem u drugiej córki.
Odwołanie od tej decyzji wniosła H. W. W uzasadnieniu podniosła, iż decyzja o wymeldowaniu jej z tego lokalu jest bezzasadna i tendencyjna. Dodała, że lokal został wybudowany wyłącznie z jej środków, po uprzednim wydzieleniu go na podstawie stosownego zezwolenia z obszernego korytarza. Następnie otrzymała przydział tego lokalu. Podkreśliła, iż budynek ma charakter zabytkowy, a jego obecny stan techniczny jest zły, mimo, że nabywca w akcie notarialnym zobowiązał się przeprowadzić do końca 2001 r. niezbędne remonty.
Rozpoznając powyższe odwołanie Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa w zw. z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, iż zgodnie z brzmieniem art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad dwa miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.
Wojewoda [...] rozpatrując sprawę w jej całokształcie uznał, iż ustalenia poczynione przez organ I instancji były prawidłowe. Podkreślił, iż zgromadzony w toku postępowania administracyjnego materiał dowodowy pozwala uznać, iż H. W. od kilku lat nie zamieszkuje w spornym lokalu. Wskazał w szczególności na ustalenia Policji z Dzielnicy T. z których wynika, że skarżąca faktycznie zamieszkuje w lokalu przy ul. [...] w W. u swojej drugiej córki – E. K. Ponadto stwierdził, że w spornym lokalu brak jest prądu i gazu, a rzeczy tam się znajdujące i ich stan nie wskazują na to, by ktokolwiek w lokalu tym na stałe przebywał. Wobec wskazanych okoliczności organ odwoławczy uznał, że zachodziły przesłanki do wymeldowania H.W. z przedmiotowego lokalu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie H.W. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając jej naruszenie art. 15 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Wskazała, iż poniosła znaczne koszty na remonty i użytkowanie spornego lokalu. W lokalu znajdują się jej rzeczy osobiste. Podkreśliła, że opłaca czynsz i inne świadczenia związane z tym lokalem. Ponownie zauważyła, iż nowy nabywca nie przeprowadził remontu przedmiotowego budynku.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie. W obszernym uzasadnieniu podtrzymał swoje stanowisko oraz argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wskazał, iż jedynie córka skarżącej M. S. czasami pojawia się w tym lokalu, lecz w nim nie mieszka.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Skarga nie może zostać uwzględniona. Sąd nie stwierdza bowiem, aby zaskarżona decyzja została wydana z napuszeniem prawa.
Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
W toku postępowania administracyjnego, stosownie do wymagań przewidzianych w art. 7 oraz art. 77 § 1 Kpa, w dostateczny sposób wyjaśniono stan faktyczny sprawy, opierając się na wyczerpująco zebranym i rozpatrzonym materiale dowodowym.
Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o dowodach osobistych i ewidencji ludności (tj. Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 ze zm.) organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad dwa miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.
W świetle powyższego stwierdzić należy, iż przesłanką wydania decyzji o wymeldowaniu było stwierdzenie opuszczenia miejsca stałego pobytu przez H.W. bez dopełnienia obowiązku wymeldowania się. Podstawowe znaczenie w sprawie miało w tej sytuacji ustalenie, czy skarżąca opuściła lokal nr [...] przy ul. [...] w W. Okoliczność ta została wielokrotnie potwierdzona w trakcie postępowania administracyjnego. Znajduje to potwierdzenie w protokołach z przesłuchań świadków, jak również w ustaleniach dokonanych przez Policję.
Nie można także podzielić argumentacji podniesionej na rozprawie przez pełnomocnika skarżącej ustanowionego z urzędu, iż skarżąca nie opuściła tego lokalu dobrowolnie, a jedynie zmusił ją do tego stan techniczny lokalu.
Zauważyć bowiem należy, że choć budynek przy ul. [...] w W. jest w złym stanie technicznym, nie dociera do niego gaz, a tylko niektóre lokale nadal mają dopływ energii elektrycznej (w przedmiotowym lokalu zaplombowano licznik), to dotychczas budynek ten nie został przez właściwy organ nadzoru budowlanego przeznaczony do rozbiórki. Jak wynika z akt sprawy (karta 27J akt administracyjnych), budynek ten stanowi część historycznego kompleksu budynków [...] i objęty jest szczególną ochroną Konserwatora Zabytków. Przede wszystkim zatem należy mieć na względzie, iż skarżąca w przedmiotowym budynku przestała zamieszkiwać wcześniej niż jej córka M. S. i przeniosła się wraz z mężem do drugiej córki E.K. na ul. [...] w W., co potwierdzają ustalenia Policji. Wszystkie powyższe okoliczności świadczą o dobrowolnym opuszczeniu budynku i to w czasie gdy inne osoby w nim zamieszkiwały. Stan techniczny tego budynku i przedmiotowego lokalu był wówczas nieco lepszy, skoro M. S. wraz z rodziną (w tym dwojgiem małych dzieci) nadal w nim zamieszkiwała do czasu, gdy jej drugie dziecko miało 2-3 latka. Dodać przy tym należy, iż w budynku przy ul. [...] w lokalu nr [...] nadal stale zamieszkuje K. W. wraz z mężem S., którzy nie zrezygnowali z zamieszkiwania w nim pomimo złych warunków technicznych, a w %woim lokalu nadal posiadają energię elektryczną. W tych okolicznościach, wynikających z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, nie można podzielić przekonania pełnomocnika skarżącej, iż jego mocodawczym opuściła lokal niedobrowolnie. Sam niski standard zamieszkiwania w przedmiotowym budynku, który w chwili opuszczenia lokalu przez skarżącą i tak był wyższy niż obecnie, nie przesądza jeszcze o tym, iż lokal nie nadaje się w ogóle do dalszego zamieszkiwania, zwłaszcza wobec okoliczności, że córka skarżącej wraz z dziećmi nadal w nim przez pewien czas zamieszkiwała.
Prawidłowo zatem przyjęto, iż skarżąca opuściła miejsce stałego pobytu i uczyniła to dobrowolnie. Bez znaczenia pozostają w tym przypadku sporadyczne wizyty w spornym lokalu córki skarżącego, mające stworzyć wrażenie, że lokal w dalszym ciągu jest zamieszkały.
Nadto zaznaczenia wymaga, że zameldowanie w określonym miejscu lub z niego wymeldowanie ma odzwierciedlać stan rzeczywisty. Urzędowe czynności meldunkowe służą zapewnieniu zgodności ewidencji ludności ze stanem faktycznym. Ewidencja ta nie służy odzwierciedlaniu subiektywnej woli
przebywania w lokalu lecz stasiu rzeczywistego (art. 1 ust 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych).
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 maja 2002 r. sygn. akt V SA 1496/00 (publ. Lex nr 54454), pobyt stały w danym lokalu oznacza zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego lub długotrwałego przebywania, z wolą koncentracji w danym miejscu swoich spraw życiowych, w tym założenia ośrodka osobistych i majątkowych interesów (art. 10 ust. 1 w zw. z art. 6 ust 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych).
W toku postępowania administracyjnego zasadnie przyjęto, iż lokal nr [...] przy ul. [...] w W. nie jest miejscem stałego pobytu skarżącej H.W., lokal ten opuściła dobrowolnie, a przebywa w nim jedynie sporadycznie jej córka.
Ze wskazanych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji. Koszty nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu przyznano na podstawie art. 250 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Powołane przepisy
art. 138 § 1 pkt 1 Kpart. 15 ust. 2 ustawyart. 15 ust. 1 ustawyart. 1 § 1art. 7art. 77 § 1 Kpart. 1 ust 2 ustawyart. 10 ust. 1art. 6 ust 1 ustawyart. 151 ustawyart. 250 ustawy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło