IV SA/Wa 1260/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska - Bigiej po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. O. przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. O. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Uchodźców z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony postanawia odmówić przyznania prawa pomocy Wraz ze skargą na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] kwietnia 2014 r. A. O. (dalej: "skarżący"), reprezentowany przez pełnomocnika radcę prawnego J. B., złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że skarżący jest obywatelem [...], obecnie mieszka z żoną i dzieckiem [...]. W Polsce mieszkał do grudnia 2013 r., kiedy to został wydalony. Skarżący pozostaje bez stałej pracy, wykonuje jedynie pracę dorywczą – tłumaczenia. Jako składniki majątku wskazano: mieszkanie o pow. 46 m2 położone w K., oraz samochód osobowy [...], rok produkcji 2006. Żona skarżącego od kwietnia 2014 r. otrzymuje zasiłek macierzyński w wysokości 1800 zł, Z tłumaczeń skarżący od początku roku uzyskał dochód ok. 120 zł, w grudniu 2013 r, otrzymał od ojca [...]. Mieszkanie w K. należy do majątku wspólnego skarżącego i jego żony, na jego zakup zaciągnięty był kredyt, którego rata miesięczna wynosi 1550 zł. Z informacji zawartych na formularzu wynika, że mieszkanie to jest wynajmowane, czynsz najmu wynosi 865 zł. Miesięczny koszt utrzymania skarżącego i jego rodziny [...] wynosi ok. [...] (ok. 900 zł).. Zarządzeniem z dnia 7 lipca 2014 r. referendarz sądowy na podstawie art. 258 § 2 pkt 5 w związku z art. 155 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako: "P.p.s.a.", wezwał pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia wniosku – w terminie 14 dni - poprzez: a) nadesłanie kopii umowy kredytowej, dotyczącej kredytu przeznaczonego na zakup nieruchomości w K., b) nadesłanie kopii umowy najmu mieszkania w K., c) udokumentowanie wysokości zasiłku macierzyńskiego otrzymywanego przez żonę skarżącego, d) nadesłanie wyciągów z wszelkich posiadanych przez skarżącego i jego żonę rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych oraz lokat terminowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, e) szczegółowe wskazanie wydatków przeznaczonych na utrzymanie skarżącego i jego rodziny. W dniu 17 lipca 2014 r. pełnomocnik skarżącego złożył pismo, do którego dołączył dowód wpłaty kwoty 300 zł tytułem uiszczenia wpisu sądowego od niniejszej skargi. Rozpoznając wniosek zważono co następuje: Przede wszystkim zaznaczyć należy, że prawo pomocy, zarówno w zakresie całkowitym, jaki i częściowym, jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest bowiem formą dofinansowania strony postępowania z budżetu Państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2012 r., sygn. akt I OZ 1099/11). Ponadto, w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Powinien on zatem przekonać Sąd o konieczności przyznania mu prawa pomocy. Wnioskodawca ubiegający się o przyznanie prawa pomocy musi wykazać, tj. należycie udokumentować swoją sytuację materialną, gdyż to na podstawie przekazanych przez niego informacji Sąd dokonuje merytorycznej oceny wniosku pod kątem wystąpienia przesłanek przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (por. np. postanowienia NSA z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt II GZ 409/10 i z dnia 20 stycznia 2012 r., sygn. akt IIFZ833/11). Stosownie bowiem do art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego dla siebie i rodziny. Zatem rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe potraktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na występującym z wnioskiem spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę wykazane. Rozpoznając złożony w przedmiotowej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych referendarz sądowy uznał, że zawarte w urzędowym formularzu PPF oświadczenie skarżącej jest niewystarczające dla dokonania oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych, szczególnie przy braku szczegółowych informacji na temat wysokości wydatków ponoszonych na bieżące utrzymanie oraz posiadanie/nieposiadania rachunków (kont) bankowych, udokumentowania faktu zaciągnięcia kredytu oraz wynajmowania mieszkania. Przedłożenie przez skarżącego żądanych oświadczeń, pozwoliłoby nie tylko na weryfikację danych zawartych w formularzu PPF, ale także potwierdziłoby podnoszoną przez stronę trudną sytuację materialną, w jakiej się znajduje. Skarżący nie nadesłał żądanych informacji, a ponadto uiścił wpis w wysokości 300 zł. W tej sytuacji uznano, że skarżący nie wykazał, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a, postanowiono jak w sentencji.