IV SA/Wa 1264/16
WyrokWSA w Warszawie2016-12-13
Skład orzekający: Agnieszka Wójcik, Piotr Korzeniowski, Grzegorz Rząsa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania administracyjnego, gdy strona skarżąca nie wskazała ustawowych podstaw wznowienia, a jedynie powołała się na przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego bez przedstawienia konkretnych okoliczności faktycznych lub dowodów?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania administracyjnego, ponieważ strona skarżąca nie wskazała ustawowych podstaw wznowienia, ograniczając się do powołania się na przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego bez przedstawienia konkretnych okoliczności faktycznych lub dowodów wypełniających przesłanki wznowienia. Wznowienie postępowania jest postępowaniem nadzwyczajnym, wymagającym wykazania kwalifikowanych wad postępowania zwykłego, a formalne wskazanie przepisów bez uzasadnienia stanowi przeszkodę formalną do jego wszczęcia.Stan faktyczny
Skarżący T. G. złożył wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego postanowieniem Głównego Geodety Kraju. Organ odmówił wznowienia, uznając, że wnioskodawca nie wskazał ustawowych podstaw wznowienia, mimo wezwania do uzupełnienia wniosku. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie jego interesu prawnego w zakresie zmian na mapie zasadniczej i rzekomego wywłaszczenia na podstawie sfałszowanego testamentu. Sąd oddalił skargę, uznając zaskarżone postanowienie za zgodne z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.) Sędziowie sędzia WSA Piotr Korzeniowski sędzia WSA Grzegorz Rząsa po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi T. G. na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę.
Postanowieniem z dnia [...] marca 2016r. Nr [...] Główny Geodeta Kraju po rozpoznaniu wniosku Pana T. G. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy postanowienie własne z dnia [...] lutego 2016r., znak: [...], orzekające o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostatecznym postanowieniem tegoż organu z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...].
W uzasadnieniu organ wskazał, że postanowieniem z dnia [...] lutego 2016 r., znak: [...], działając na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., odmówił wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej postanowieniem własnym z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...], utrzymującym w mocy postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] (dalej: WINGiK) z dnia [...] lipca 2015 r., znak: [...], odmawiające wznowienia postępowania zakończonego ostatecznym postanowieniem WINGiK z dnia [...] listopada 2014 r., znak: [...], utrzymującym w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...] października 2014 r., znak: [...], odmawiające "wszczęcia postępowania w przedmiocie ( ... ) samowolnych przeróbek mapy zasadniczej miasta [...] sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej dla działek nr [...], [...] i nr [...], obręb [...] w okresie od 6 kwietnia do 28 lipca 2004 r.".
Główny Geodeta Kraju po przeprowadzeniu postępowania stwierdził, że Pan T. G. w swoim wniosku z dnia 25 listopada 2015 r. (uzupełnionym późniejszymi pismami) o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostatecznym postanowieniem Głównego Geodety Kraju z dnia [...] listopada 2015 r., nie wskazał ustawowych podstaw wznowienia. Dlatego też, zaistniała przedmiotowa przeszkoda do zainicjowania żądanego przez wnioskodawcę postępowania administracyjnego.
Pismem z dnia 22 lutego 2016 r., Pan T. G. złożył od powyższego postanowienia, wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Rozpatrując ponownie sprawę organ wskazał, że Pan T. G. we wniosku z dnia 25 listopada 2015 r., żądając wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem Głównego Geodety Kraju z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...], wskazał jako podstawę swojego żądania art. 145 § 1 pkt 1,2 i 5 k.p.a. Poza jednak przytoczeniem ww. artykułów, wnioskodawca w ww. piśmie z dnia 25 listopada 2015 r., nie wskazał w istocie żadnych okoliczności, które wypełniałyby przesłanki wznowieniowe uregulowane tymi przepisami. Pan T. G. domagając się wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem Głównego Geodety Kraju z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...], zarzucając temu postanowieniu naruszenie szeregu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego i "błędne ustalenie okoliczności", wnosił o "uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez WINGiK".
Również pomimo wystosowania do Pana T. G. przez Głównego Geodetę Kraju pisma z dnia 11 stycznia 2016 r., zawierającego stosowne pouczenie, co do zasad wznawiania postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną (postanowieniem ostatecznym) oraz prośbę o uzupełnienie treści podania z dnia 25 listopada 2015 r., zainteresowany w swoich pismach z dnia 17 i 25 stycznia 2016 r., w dalszym ciągu nie przedstawił żadnych okoliczności, które wypełniałyby wymienione przez niego przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1, 2 i 5 k.p.a., a jedynie ograniczył się do przedstawienia kolejnych "wniosków dowodowych" .
Organ wskazał także dodatkowo, że wnioskodawca w toku postępowania, pomimo powoływania się na art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a., jako przesłankę do wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostatecznym postanowieniem Głównego Geodety Kraju z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...], nie dostarczył żadnego orzeczenia sądu lub innego organu stwierdzającego sfałszowanie dowodu i popełnienie przestępstwa, ani też nie wykazał okoliczności wymienionych wart. 145 § 2 i § 3 k.p.a, dowodzących o oczywistości sfałszowania dowodu, czy popełnienia przestępstwa. Wręcz przeciwnie Pan T. G. w swoich wystąpieniach sam mówi o "okolicznościach domniemanego oszustwa", czy też "domniemanego fałszerstwa". Podobnie we wniosku o ponowne rozpatrzenia sprawy z dnia 22 lutego 2016 r. skarżący zarzucił postanowieniu Głównego Geodety Kraju z dnia [...] lutego 2016 r., znaki [...], "przekroczenie swobodnej oceny dowodów w okolicznościach domniemanego fałszerstwa polegającego na przeróbkach ewidencji gruntów przez organ [...], przy zapewnionej bezkarności przez WINGiK służących domniemanemu oszustwu i wywłaszczeniu skarżącego ( ... )", nie przedkładając jednakże żadnego orzeczenia sądu lub innego organu stwierdzającego sfałszowanie dowodu i popełnienie przestępstwa.
Ponadto organ wskazał, że przedstawiana przez Pana T. G., w toku niniejszego postępowania, argumentacja oraz zgłaszane "wnioski dowodowe" nie dotyczą, tak naprawdę przedmiotu postanowienia, którego wzruszenia domaga się wnioskodawca w trybie wznowieniowym. Postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...], rozstrzygało bowiem jedynie kwestię dopuszczalności wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostatecznym postanowieniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] listopada 2014 r., znak: [...], zaś przedstawiane przez zainteresowanego argumenty dotyczą w istocie sprawy prawidłowości danych wykazywanych w operacie ewidencji gruntów i budynków.
Reasumując, w związku z tym, że Pan T. G. w swoim podaniu z dnia 25 listopada 2015 r., uzupełnionym kolejnymi wystąpieniami, nie wskazał ustawowych podstaw przewidzianych wart. 145 § 1 k.p.a., do wznowienia postępowania, Główny Geodeta Kraju orzekł o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostatecznym postanowieniem Głównego Geodety Kraju z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...].
Skargę na powyższe postanowienie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Pan T. G., wskazując na okoliczność naruszenia jego interesu prawnego przez Starostę [...] w zakresie dokonania " samowolnych przeróbek mapy zasadniczej dla działek [...], [...], [...] obręb [...], [...] w zakresie przebiegu ich granic prawnych. W ocenie skarżącego nastąpiło to niezgodnie z decyzją Burmistrza m. [...] z [...] września 2004r. Nr [...]. Żąda on usunięcia z mapy zasadniczej adnotacji "granica sporna". Podniósł także kwestię rzekomego "wywłaszczenia go na podstawie ( .. ) sfałszowanego testamentu wprowadzonego w obieg prawny zaświadczeniem BMT z d. [...].02.2012 r.".
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem w ocenie Sądu zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Na wstępie należy wskazać, że analiza akt wskazuje, że skarżący podejmuje różne czynności mające na celu doprowadzenie do sprostowanie zapisu znajdującego się na mapie zasadniczej dla działek [...], [...], [...] obręb [...], [...], poprzez usunięcie z niej zapisu " granica sporna" . M.in. postanowieniem z dnia [...] października 2014 r., znak: [...], Starosta [...] odmówił mu "wszczęcia postępowania w przedmiocie ( ... ) samowolnych przeróbek mapy zasadniczej miasta [...] sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej dla działek nr [...], [...] i nr [...], obręb [...] w okresie od 6 kwietnia do 28 lipca 2004 r.". Postanowieniem z dnia [...] listopada 2014 r., znak: [...], Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...], utrzymał to postanowienie w mocy. Na skutek wniosku skarżącego w/w organ postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r., znak: [...] orzekł z kolei o odmowie wznowienia w/w postępowania. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Głównego Geodety Kraju z [...] listopada 2015r. Nr [...].
Jak wynika z akt sprawy pismem z dnia [...] listopada 2015r. skarżący wniósł o wznowienie postępowania zakończonego w/w postanowieniem Głównego Geodety Kraju z [...] listopada 2015r. Główny Geodeta Kraju w wyniku przeprowadzonego postępowania zaskarżonym w sprawie postanowieniem stwierdził, że Pan T. G. w swoim podaniu z dnia [...] listopada 2015 r. (uzupełnionym późniejszymi pismami) o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostatecznym postanowieniem Głównego Geodety Kraju z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...], nie wskazał ustawowych podstaw wznowienia. Dlatego też, w sprawie zaistniała przedmiotowa przeszkoda do zainicjowania żądanego przez wnioskodawcę postępowania administracyjnego i działając na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. odmówił jego wszczęcia.
Rozpoznając sprawę należy przede wszystkim zauważyć, że wznowienie postępowania regulowane przez art. 145 - 152 k.p.a. jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego przedmiotem jest przeprowadzenie kontroli prawidłowości decyzji/ postanowień wydanych w postępowaniu zwykłym, a także zgodnie z odesłaniem zawartym wart. 126 k.p.a., postanowień, od których przysługuje zażalenie, oraz postanowień określonych w art. 134 k.p.a. Wznowienie postępowania stwarza możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją lub postanowieniem, o charakterze ostatecznym, jeżeli postępowanie, w którym zapadło dane rozstrzygnięcie, było dotknięte, kwalifikowaną wadą - wyliczoną wyczerpująco wart. 145 § 1 i art. 145a § 1 k.p.a.
Przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji jest zobowiązany do przeprowadzenia postępowania wstępnego, w którym bada, czy wniosek o wznowienie postępowania złożony został przez osobę legitymującą się interesem prawnym, czy jest oparty na ustawowych przesłankach wznowienia, enumeratywnie wymienionych wart. 145 § 1 k.p.a., oraz czy został wniesiony z zachowaniem terminów wymienionych wart. 148 k.p.a.
Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 12 lipca 2011 r., sygn. akt II OSK 2598110, jeżeli strona, występując z żądaniem wznowienia postępowania, nie wskazuje przesłanek wznowienia postępowania, czy to poprzestając jedynie na wskazaniu przepisów k.p.a., czy też w ogóle nie uzasadniając wniosku, czy też wreszcie uzasadniając wniosek w sposób, który nawet bez głębszej analizy prowadzi do konkluzji, że argumenty tam wskazane nie stanowią przesłanek wznowienia postępowania, to właściwy do wznowienia postępowania organ administracji powinien odmówić wznowienia postępowania, przyjmując, że istnieją formalne przeszkody do oceny wniosku w postępowaniu nadzwyczajnym. Czym innym jest bowiem stwierdzenie, że określone argumenty czy też zarzuty mogą stanowić podstawę wznowienia, ale w danej sprawie taką przesłanką nie są (ocena merytoryczna), a czym innym ocena, że przesłanki wznowienia postępowania w ogóle nie została wskazana (przeszkoda formalna).
Zatem, jeżeli we wstępnej fazie postępowania, weryfikującej dopuszczalność wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną organ stwierdzi, że w świetle twierdzeń wynikających już z samego wniosku o wznowienie wynika, iż brak jest ustawowych podstaw do wznowienia, powinien wydać postanowienie w oparciu o art. 149 § 3 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 7 stycznia 2009 r., sygn. akt II OSK 1747/07).
W ocenie Sądu z taką sytuacją mamy do czynienie w rozpoznawanej sprawie, co potwierdza dodatkowo treść skargi. Skarżący w swoim wniosku z dnia [...] listopada 2015 r., wskazał jako podstawę do wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem Głównego Geodety Kraju z dnia [...] listopada 2015 r., przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1,2 i 5 k.p.a. tj. zdaniem wnioskodawcy dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe, wskazane postanowienie wydane zostało w wyniku przestępstwa oraz wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji (postanowienia), nie znane organowi, który wydał decyzję lub postanowienie.
Jak słusznie zauważył organ, wznowienie postępowania z przyczyn wymienionych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a., na które powoływał się skarżący, jest dopuszczalne w sytuacji, gdy sfałszowanie dowodu, jak też fakt popełnienia przestępstwa w wyniku, którego wydano decyzje, są stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu (por. wyrok NSA z dnia 18 lipca 2013 r., sygn. akt II OSK 678/12). Przy czym art 145 § 2 i 3 k.p.a, przewiduje dwa wyjątki od tej zasady, otóż z przyczyn określonych w § 1 pkt 1 i 2 postępowanie może być wznowione również przed stwierdzeniem sfałszowania dowodu lub popełnienia przestępstwa orzeczeniem sądu lub innego organu, jeżeli sfałszowanie dowodu lub popełnienie przestępstwa jest oczywiste, a wznowienie postępowania jest niezbędne dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego, a także można wznowić postępowanie z ww. przyczyn także w przypadku, gdy postępowanie przed sądem lub innym organem nie może być wszczęte na skutek upływu czasu lub z innych przyczyn określonych w przepisach prawa.
W niniejszym przypadku skarżący, pomimo wezwania organu, nie przedstawił organowi prawomocnego orzeczenia uzasadniającego wznowienie, w oparciu o przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a., postępowania zakończonego postanowieniem Głównego Geodety Kraju z dnia [...] listopada 2015 r. W przedmiotowej sprawie nie zaistniały także podstawy do zastosowania art. 145 § 2 i 3 k.p.a., gdyż podane przez wnioskodawcę okoliczności nie dowodzą o oczywistości sfałszowania dowodu, czy popełnienia przestępstwa. W treści wniosku skarżący wspomina jedynie o przedmiocie samowolnych przeróbek mapy zasadniczej m. [...] przez wprowadzenie granicy spornej.
Skarżący poza samym przywołaniem przepisów, nie przedstawił więc żadnych nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania postanowienia, które byłyby nieznane organowi i które byłyby istotne dla tej konkretnej sprawy.
Tym samym zasadnie organ przyjął, że strona nie wskazała ustawowych podstaw wznowienia. Dlatego też, zaistniała przedmiotowa przeszkoda do zainicjowania żądanego przez wnioskodawcę postępowania administracyjnego. Odnosząc się do treści skargi, należy zauważyć, że zawarta w niej argumentacja skarżącego dotyczy przede wszystkim działań Starosty [...] w zakresie wprowadzania zmian do operatu ewidencji gruntów i budynków, a także kwestii rzekomego "wywłaszczenia skarżącego na podstawie (...) sfałszowanego testamentu wprowadzonego w obieg prawny zaświadczeniem [...] z d. [...].02.2012 r.". Tymczasem jeszcze raz należy podkreślić, że przedmiotem oceny organu, zgodnie z żądaniem skarżącego nie były działania Starosty [...], (choć Sąd domniemuje, że w ocenie skarżącego jest to jedna i ta sama sprawa) ale zbadanie przesłanek do wszczęcia postępowania wznowieniowego w zakresie postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] marca 2016 r., znak: [...], wydanego w trybie nadzwyczajnym i dotyczącego odmowy wznowienia postępowania w trybie art. 149 § 3 k.p.a. Czyli rozstrzygnięcia, któro nie dotyczyło kwestii merytorycznych związanych z danymi ewidencyjnymi, czy też zagadnieniami związanymi z "wywłaszczeniem skarżącego", lecz wyłącznie oceniało zaistnienie przesłanek formalnych dopuszczających wznowienie postępowania zgodnie z żądaniem wnioskodawcy.
W konsekwencji, na podstawie art. 151 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło