IV SA/Wa 1276/18

PostanowienieWSA w Warszawie2018-09-17

Skład orzekający: Referendarz sądowy Michał Majcher

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona nie uzupełniła wezwania organu o dodatkowe oświadczenia i dokumenty dotyczące jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona, pomimo wezwania, nie przedłożyła wymaganych dokumentów i dodatkowych oświadczeń dotyczących jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Brak uzupełnienia tych informacji uniemożliwia sądowi dokonanie oceny faktycznej sytuacji majątkowej wnioskodawcy i tym samym ocenę, czy spełnione zostały przesłanki do przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
K. W. złożyła skargę na postanowienie Wojewody stwierdzające niedopuszczalność zażalenia i jednocześnie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Po uzupełnieniu wniosku, sąd wezwał ją do przedstawienia dodatkowych dokumentów i wyjaśnień dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów i wydatków. Skarżąca nie odpowiedziała na wezwanie, wnosząc jedynie o zawieszenie postępowania. W konsekwencji, referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy K. W. w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Michał Majcher po rozpoznaniu w dniu 17 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. W. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. W piśmie z dnia 21 maja 2018 r. K. W. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie z jej skargi na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia. W dniu 21 czerwca 2018 r. Skarżąca uzupełniła brak formalny wniosku o przyznanie prawa pomocy i złożyła go na urzędowym formularzu. W formularzu podała, że jest matką samotnie wychowującą dzieci, utrzymuje się dopłat obszarowych (11000 zł rocznie), alimentów na dzieci – łącznie 800 zł, podała również, że otrzymuje zasiłek rodzinny (350 zł) oraz świadczenia 500+ na dwoje dzieci. Wskazała, że jest właścicielką gospodarstwa rolnego o pow. 18,33 ha oraz lasu o pow. 12 ha, posiada również maszyny rolnicze o wartości 50000 zł. Jako konieczne, comiesięczne wydatki wskazała m.in.: prąd – 200 zł, woda – 50 zł, KRUS – 300 zł, podatek rolny – 200 zł, ubrania – 600 zł, telefon – 100 zł, środki czystości – 600 zł, pasze 1000 zł, jedzenie 1500 zł. W piśmie z dnia 12 lipca 2018 r. wezwano Skarżącą do nadesłania, w terminie 14 dni: wyciągów z posiadanych przez nią rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych oraz lokat terminowych z okresu ostatnich sześciu miesięcy, w tym również rachunku na którego przelewane są płatności z tytułu dopłat bezpośrednich z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, kopii decyzji właściwego organu administracji określającej wysokość zobowiązań z tytułu podatku od nieruchomości/podatku rolnego/podatku leśnego za 2018 rok; kopii dokumentów (rachunków, dowodów wpłat, potwierdzeń przelewów) wskazujących wysokość, ponoszonych w okresie ostatnich trzech miesięcy, stałych opłat związanych z eksploatacją domu (np. opłat za energię elektryczną, wodę, opał itp.), a także kopii dokumentów wskazujących wysokość innych stałych, niezbędnych wydatków w gospodarstwie domowym, wyjaśnienia jakie zwierzęta hodowlane są utrzymywane w gospodarstwie (skoro Skarżąca podała, że zakupuje pasze) oraz jaki osiąga dochód w związku z hodowlą tych zwierząt, wyjaśnienia czy podane w pkt 11 wniosku wydatki na jedzenie, ubrania, środki czystości, pasze ponoszone są co miesiąc, czy tez w innych odstępach czasu. Wezwanie to doręczono Wnioskodawczyni w dniu 1 sierpnia 2018 r. W piśmie z dnia 15 sierpnia 2018 r. Skarżąca wniosła jedynie o zawieszenie postępowania sądowego. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 dalej jako Ppsa), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym może następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustawodawca użył w tym przepisie określenia "gdy wykaże", co oznacza, że wnioskodawca ma obowiązek udowodnić, że znajduje się w sytuacji określonej w art. 246 § 1 i 2 P.p.s.a. (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym – komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek; wydanie II 2006 r.; str. 554). Sytuacja majątkowa Skarżącej przedstawiona we wniosku o przyznanie prawa pomocy okazała się niewystarczająca do oceny jej możliwości płatniczych, dlatego została wezwana do podania dodatkowych informacji oraz nadesłania stosownych dokumentów. Zgodnie bowiem z art. 255 Ppsa jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Wezwanie do nadesłania wskazanych wyżej informacji zostało doręczone Skarżącej w dniu 1 sierpnia 2018 r. Wnioskodawczyni nie odpowiedziała na to wezwanie. Wobec odmowy udostępnienia informacji na temat swojego stanu majątkowego – do czego Wnioskodawczyni, na podstawie art. 255 Ppsa była zobowiązana, Referendarz nie miał możliwości dokonania oceny faktycznej sytuacji majątkowej. Skarżąca uchylając się od złożenia pełnego oświadczenia, uniemożliwiła ocenę jej rzeczywistej sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych. Referendarz nie mógł również obiektywnie ocenić skali miesięcznych koniecznych wydatków niezbędnych na utrzymanie, w porównaniu z osiąganym dochodem, skoro Skarżąca nie odpowiedziała również na wezwanie w tym zakresie (lit. e wezwania). Dlatego prawo pomocy nie mogło zostać przyznane. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 Ppsa, należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło