IV SA/Wa 1332/12
PostanowienieWSA w Warszawie2013-05-07
Skład orzekający: Agnieszka Łąpieś-Rosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała istotnej zmiany okoliczności uzasadniającej zmianę poprzedniego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ strona skarżąca nie wykazała istotnej zmiany okoliczności uzasadniającej uwzględnienie wniosku w stosunku do poprzedniego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy. Ciężar udowodnienia pogorszenia sytuacji materialnej spoczywa na wnioskodawcy, a prawo do sądu może podlegać uzasadnionym ograniczeniom.Stan faktyczny
Skarżący M. J. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ jest pozbawiony wolności, nie osiąga dochodów i nie posiada majątku. Wcześniej referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, stwierdzając, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów, posiadając środki w kwocie 1860,29 zł. Sąd wezwał pełnomocnika skarżącego oraz skarżącego do wykazania zmiany okoliczności sprawy, jednak skarżący nie udzielił odpowiedzi.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego. postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy.
Skarżący M. J. w złożonym dnia 26 lutego 2013 r. (data wpływu) na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych, oświadczając że jest pozbawiony wolności, nie osiąga dochodów oraz nie posiada majątku.
Sąd z urzędu stwierdza się, że postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2012 r. (sygn. akt IV SA/Wa 1332/12) ustanowiono dla skarżącego adwokata z urzędu. Następnie, postanowieniem z dnia 4 grudnia 2012 r. (sygn. akt IV SA/Wa 1332/12) referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (k. 76). W uzasadnieniu tego postanowienia referendarz stwierdził, że skarżący nie wykazał, ze nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. W toku postępowania wyjaśniającego, poprzedzającego wydanie rozstrzygnięcia w sprawie prawa pomocy referendarz ustalił bowiem, ze skarżący, który przebywa w zakładzie karnym, ma do dyspozycji środki w kwocie 1 860, 29 zł.
Zarządzeniem z dnia 4 marca 2013 r. Sąd wezwał pełnomocnika skarżącego do wykazania zmiany okoliczności sprawy w zakresie dotyczącym przyznania prawa pomocy, przez wykazanie, że sytuacja majątkowa lub rodzinna skarżącego uległa zamianie w sposób uzasadniający zmianę postanowienia z 4 grudnia 2012 r. o odmowie przyznania prawa pomocy. Wezwanie w tym przedmiocie Sąd skierował także bezpośrednio do skarżącego, który jednak nie udzielił na nie odpowiedzi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: :
Zgodnie z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r., póz. 270 ze zm.) - dalej p.p.s.a. postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przez pojęcie "zmiany okoliczności sprawy" w rozumieniu art. 165 p.p.s.a. należy rozumieć zarówno zmiany stanu faktycznego, jak i prawnego, uzasadniające zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia. W przypadku sprawy dotyczącej prawa pomocy, którego przyznania prawomocnie odmówiono, zmiany musiałyby być tego rodzaju, żeby w ich świetle przyznanie prawa pomocy stało się uzasadnione. Musiałyby to zatem być zmiany polegające na pogorszeniu sytuacji materialnej wnioskodawcy. Przy czym z konstrukcji przepisu art. 246 wynika, że to na stronie spoczywa ciężar udowodnienia, że jej sytuacja ekonomiczna uzasadnia przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, bądź też nastąpiła zmiana tej sytuacji w stopniu uzasadniającym przyznanie jej prawa pomocy pomimo poprzedniej negatywnej oceny zasadności wniosku.
W realiach niniejszej sprawy skarżący przeszedł nad sygnalizowanymi kwestiami do porządku. W obecnym wniosku nie powołał bowiem żadnych nowych okoliczności w stosunku do tych, które ujawnił w poprzednim wniosku (vide: k. 62-63). Ponadto z treści złożonego wniosku nie da się wyinterpretować twierdzenia aby od chwili prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie prawa pomocy (odmowy zwolnienia od kosztów sądowych) nastąpiła istotna zmiana okoliczności. Wreszcie nie można tracić z pola widzenia, że skarżący nie podjął nawet próby ujawnienia informacji żądanych uprzednio od niego (k. 115, k. 124). Zarazem po lekturze uzasadnień postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 6 sierpnia 2012 r. oraz postanowienia z dnia 4 grudnia 2012 r. skarżący wiedział o warunkach jakie oświadczenie strony powinno spełniać oraz niezbędnych danych, które powinno zawierać i dokumentach źródłowych jakie należy przedstawić i musiał mieć świadomość konsekwencji niewywiązywania się z tego obowiązku. W ślad za Naczelnym Sądem Administracyjnym przypomnieć też wypada, że ponieważ prawo do sądu nie ma charakteru absolutnego i może być przedmiotem uzasadnionych prawnie ograniczeń (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 marca 2006 r. II OZ 258/06), to sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2005 r. I FZ 63/05).
Skoro M. J., wnosząc po raz kolejny o przyznanie prawa pomocy nie wykazał, że nastąpiła zmiana okoliczności uzasadniająca uwzględnienie wniosku, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 165 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło