IV SA/Wa 143/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędzia WSA Marian Wolanin, Protokolant ref. staż. Renata Puchalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2012 r. sprawy ze skargi Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w W. Oddział w C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji - oddala skargę - Decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało w mocy swoją decyzję z dnia [...] października 2011 r. o stwierdzeniu nieważności decyzji Wójta Gminy L. z dnia [...] listopada 2008 r. zmieniającą decyzję Wójta Gminy L. z dnia [...] maja 2006 r. o ustaleniu środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przebudowy (modernizacji) przekroju podłużnego i poprzecznego koryta rzeki M. od km [...] do km [...]. W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] listopada 2011 r. wskazano, że przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t. j.: Dz. U. z 2006 r. nr 129, poz. 902 ze zm.), zwanej dalej "p. o. ś.", w brzemieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji Wójta Gminy L. z dnia [...] listopada 2008 r., jak i decyzji z dnia [...] maja 2006 r., nie przewidywały możliwości określenia w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach terminu ważności takiej decyzji. Przepis art. 46 ust. 4b p. o. ś. określał jedynie termin, w jakim po uprawomocnieniu się decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach należy złożyć wniosek o wydanie decyzji określonych w art. 46 ust. 4 p. o. ś. bez konieczności uzyskiwania nowej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W brzmieniu przepisów p. o. ś. przed dniem 19 sierpnia 2007 r. termin ten wynosił dwa lata, a potem - cztery lata. Zdaniem organu oznacza to, że orzekanie o zmianie terminu ważności decyzji środowiskowej pozbawione jest podstawy prawnej. Decyzja wydana bez podstawy prawnej podlega zaś stwierdzeniu nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "k. p. a.". Organ nie zgodził się ze stanowiskiem, że za brakiem podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] listopada 2008 r. przemawia fakt, że skoro wskazanie terminu ważności decyzji z dnia [...] maja 2006 r. nie było konieczne, to tym samym jego przedłużenie nie miało znaczenia dla sprawy. Organ wskazał bowiem, iż kontroli podlega decyzja z dnia [...] listopada 2008 r. o zmianie decyzji środowiskowej z dnia [...] maja 2006 r., a nie sama decyzja o środowiskowa z dnia [...] maja 2006 r., a zakres tej kontroli jest ograniczony do badania przesłanek nieważnościowych decyzji z dnia [...] listopada 2008 r. Kolegium podniosło, że kontrolowana decyzja z dnia [...] listopada 2008 r. nie wywołała nieodwracalnych skutków prawnych, gdyż nieodwracalność ta odnosi się jedynie do skutków prawnych, a nie do faktów (stanu zaawansowania realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia). W skardze na decyzję Kolegium z dnia [...] listopada 2011 r. Wojewódzki Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w W. - Oddział w C. podniósł, że: 1. wadą objęte jest postępowanie, a nie decyzja, 2. skoro wskazanie terminu ważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie było konieczne, to jego przedłużenie nie miało znaczenia dla sprawy, bo decyzja środowiskowa miała z mocy prawa charakter bezterminowy, 3. nie stwierdza się nieważności decyzji, gdy wywołała ona nieodwracalne skutki prawne, co miało miejsce w niniejszej sprawie, gdyż inwestycję zrealizowano już w ponad 61%, a wartość prac wyniosła już ponad 4 mln zł. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga podlega oddaleniu, ponieważ zaskarżona decyzja z dnia [...] listopada 2011 r. nie narusza prawa. Prawidłowe jest stanowisko organu, że kontrolowana przez niego w trybie nieważności decyzja Wójta Gminy L. z dnia [...] listopada 2008 r. została wydana bez podstawy prawnej. Wójt Gminy L. nie miał kompetencji do dokonania zmiany wydanej przez siebie decyzji środowiskowej z dnia [...] maja 2006 r. w zakresie terminu wskazanego w jej pkt 9 z uwagi na to, że ówcześnie obowiązujące przepisy nie ustanawiały terminu ważności decyzji środowiskowej. W szczególności należy zaznaczyć, że art. 46 ust. 4b p. o. ś. nie ustanawiał terminu ważności decyzji środowiskowej, lecz termin na złożenie wniosku o wydanie decyzji, o której mowa w art. 46 ust. 4 p. o. ś. Skoro żaden przepis p. o. ś. nie ustanawiał terminu ważności decyzji środowiskowej, to bez podstawy prawnej dokonano zmiany terminu określonego w pkt 9 decyzji środowiskowej z dnia [...] maja 2006 r. Wydanie decyzji bez podstawy prawnej jest przesłanką stwierdzenia jej nieważności (art. 156 § 1 pkt 2 k. p. a.). Nie można zgodzić się z zarzutami zawartymi w skardze. Po pierwsze, wskazana wada (ustanowienie w decyzji z dnia [...] listopada 2008 r. nieistniejącego terminu) - wbrew stanowisku skarżącego - dotyczy samej decyzji, a nie postępowania. Po drugie, przedmiotem postępowania nieważnościowego była wyłącznie decyzja z dnia [...] listopada 2008 r., a nie decyzja środowiskowa z dnia [...] maja 2006 r., stąd przedłużenie terminu ważności decyzji środowiskowej miało znaczenie dla rozstrzygnięcia i to niezależnie od tego, iż decyzja środowiskowa jest z mocy prawa bezterminowa. Po trzecie, nieodwracalności skutków prawnych nie można utożsamiać z niemożliwością przywrócenia stanu faktycznego istniejącego przed wydaniem wadliwej decyzji administracyjnej. Nie jest istotne także czy istnieją faktyczne możliwości odwrócenia następstw prawnych wydanej decyzji, a zwłaszcza przywrócenie stanu poprzedniego. Również uzyskanie pozwolenia na budowę nie świadczy o wywołaniu przez decyzję o stwierdzeniu nieważności nieodwracalnych skutków prawnych (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 12 stycznia 2011 r., sygn. akt II SA/Gd 669/10). Z nieodwracalnością skutków prawnych mamy do czynienia wtedy, gdy organ administracji we własnym zakresie nie może usunąć skutków prawnych decyzji z uwagi na brak przepisów prawnych mogących stanowić dla niego podstawę prawną do podjęcia aktów cofających, znoszących lub odwracających skutki prawne wywołane przez decyzję administracyjną dotkniętą wadą nieważności (por. wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 346/10). W niniejszej sprawie organ miał zaś podstawę prawną do stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] listopada 2008 r. W związku z powyższym Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).