IV SA/Wa 1438/14

WyrokWSA w Warszawie2014-10-10

Skład orzekający: Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Łukasz Krzycki, Agnieszka Wójcik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy zatwierdzająca taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków, która różnicuje stawki opłat w oparciu o kryterium stałego przebywania na terenie gminy i zamiaru stałego pobytu, narusza przepisy ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i odprowadzaniu ścieków oraz zasady równości wobec prawa?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność uchwały rady gminy zatwierdzającej taryfy za wodę i ścieki, uznając, że kryterium stałego przebywania na terenie gminy i zamiaru stałego pobytu jest niedopuszczalne do różnicowania stawek opłat. Takie kryterium nie przekłada się na koszty świadczenia usług i narusza zasadę równości wobec prawa oraz przepisy dotyczące kalkulacji taryf, w szczególności wymóg eliminacji subsydiowania skrośnego.
Stan faktyczny
Skarżąca B. O. zaskarżyła uchwałę Rady Gminy P. zatwierdzającą taryfy za wodę i ścieki, zarzucając naruszenie przepisów Konstytucji RP, ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i odprowadzaniu ścieków oraz rozporządzenia w sprawie taryf. Główny zarzut dotyczył arbitralnego podziału odbiorców na dwie grupy taryfowe, w tym właścicieli działek letniskowych, co skutkowało wyższą stawką opłat dla skarżącej. Rada Gminy wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że podział jest uzasadniony specyfiką sezonowości i dodatkowymi kosztami utrzymania infrastruktury.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały, stwierdził, że uchwała nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku oraz zasądził od Gminy P. na rzecz skarżącej B. O. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2014 r. sprawy ze skargi B. O. na uchwałę Rady Gminy P. z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały; 2. stwierdza, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Gminy P. na rzecz skarżącej B. O. kwotę 557 (pięćset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem zaskarżenia była uchwała Rady Gminy P. z dnia [...] w sprawie zatwierdzenia taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków., zwana dalej "Uchwałą o zatwierdzeniu taryfy". W skardze, wniesionej na zasadzie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2013 r. poz. 594 ze zm.), p. B. O.– osoba korzystająca z usług K. - (patrz kopia faktury wystawianej dla Skarżącej za dostarczanie wody - w aktach sprawy) - sformułowała zarzuty naruszenie: - art. 32 Konstytucji RP poprzez utworzenia grup taryfowych w sposób całkowicie dowolny, bez uprawnionego kryterium różnicującego, co doprowadziło do ukształtowania praw i obowiązków odbiorów wody w sposób naruszający zasadę równości wobec prawa, - art. 20 ust. 3 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz.U. z 2006 r. Nr 123, poz. 858), zwanej dalej "ustawą o zaopatrzeniu w wodę", poprzez zróżnicowanie stawek opłat w taryfie bez oparcia w udokumentowanych różnicach kosztów zbiorowego zaopatrzenia w wodę, - art. 20 ust. 4 ustawy o zaopatrzeniu w wodę poprzez podjęcie Uchwały o zatwierdzeniu taryf bez uprzedniego dokonania przez Wójta Gminy weryfikacji kosztów związanych ze świadczeniem usług związanych z dostarczaniem wody przedstawionych przez zakład budżetowy, - art. 24 ust. 5 ustawy o zaopatrzeniu w wodę poprzez podjęcie przez Radę Gminy uchwały o zatwierdzeniu taryf w sytuacji, gdy taryfa była sporządzona niezgodnie z przepisami, - § 11, 13 i 15 rozporządzenia Ministra Budownictwa z dnia 28 czerwca 2006 r. w sprawie określania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryf oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków (Dz.U. Nr 127, poz. 886), zwanego dalej "rozporządzeniem w sprawie taryf", poprzez zatwierdzenie taryfy, w której stawki zostały skalkulowane i różnicowane w sposób niezgodny z zasadami zawartymi w rozporządzeniu, w tym nie eliminując subsydiowania skrośnego, - art. 7 i 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", poprzez działania organów, które naruszają słuszny interes obywateli oraz zasadę pogłębiania zaufania do władzy publicznej, Uzasadniając skargę wskazano: - zgodnie z załącznikiem do Uchwały o zatwierdzeniu taryfy w taryfie opłat za dostarczanie wody zostały wyróżnione dwie grupy taryfowe: - I. Użytkownicy systematycznie korzystający z urządzeń wodociągowych przez cały rok przebywający stale w gminie P. z zamiarem stałego przebywania ("Grupa 1") oraz - II. Użytkownicy prowadzący działalność gospodarczą oraz użytkownicy niesystematycznie korzystający z urządzeń wodociągowych, w tym właściciele działek letniskowych niespełniający przesłanek określonych dla 1 Grupy Taryfowej (dalej "Grupa 2"), - taryfa dla Grupy 1 ustala cenę jednostkową netto zł za m3 w wysokości 2,34 zł, natomiast dla Grupy 2 ustala cenę jednostkową w wysokości 4,09 zł za m3 wody, - Skarżąca jest odbiorcą wody dostarczanej do działki letniskowej, której jest właścicielką, położonej na terenie gminy P. i - zgodnie z Uchwałą o zatwierdzeniu taryfy - jest zaliczana do Grupy 2, - Skarżąca wezwała Radę Gminy do usunięcia naruszenia prawa pismem złożonym w kancelarii Urzędu Gminy 18 kwietnia 2014 r.; do dnia złożenia skargi Rada Gminy nie odniosła się do zarzutów zgłoszonych w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, - zróżnicowanie odbiorców wody, wprowadzone w Uchwale o zatwierdzeniu taryfy zostało dokonane w sposób nieuprawniony; w szczególności, gdy chodzi o podział odbiorców między Grupę 1 i 2; brak jest bowiem uzasadnionego kryterium podziału na tak zdefiniowane grupy taryfowe, - dodatkowo brak jest także jakichkolwiek uzasadnionych kryteriów do łączenia w ramach Grupy 2 przedsiębiorców i osób niesystematycznie korzystających z urządzeń wodociągowych, w tym właścicieli działek letniskowych, - mając na uwadze definicję taryfowej grupy odbiorców usług zawartej w art. 2 pkt 13 ustawy o zaopatrzeniu w wodę (mówiącej o odbiorcach wyodrębnionych na podstawie charakterystyki zużycia wody, warunkach zaopatrzenia, w tym na podstawie sposobu rozliczeń za świadczone usługi), podział przyjęty w Uchwale jest nieprawidłowy i całkowicie arbitralny; jeżeli zatem brak jest obiektywnych kryteriów podziału na grupy taryfowe, to podział wprowadzony Uchwałą narusza zarówno upoważnienie do tworzenia grup taryfowych znajdujące się w art. 20 ustawy o zaopatrzeniu w wodę, jak również zasadę równości wobec prawa, wyrażonej w art. 32 Konstytucji RP, - dodatkowo oznaczenie Grupy 1, jako grupy osób systematycznie korzystających z urządzeń wodociągowych przez cały rok, przebywających stale w gminie P. z zamiarem stałego pobytu, jak i fakt, że gmina nie jest w stanie stwierdzić, kto przebywa z zamiarem stałego pobytu inaczej niż przez faktyczne wykorzystanie kryterium zameldowania w gminie, sugeruje, że intencją gminy było objęcie niższą stawką taryfową wyłącznie osób zameldowanych w gminie P.; nieprawidłowość wyboru takiego kryterium różnicowania potwierdza wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 listopada 2012 r. (sygn. akt II OSK 1946//12 - dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl - w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych), - zgodnie z art. 20 ust. 2 ustawy o zaopatrzeniu w wodę, przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne określa taryfę na podstawie niezbędnych przychodów po dokonaniu ich alokacji na poszczególne taryfowe grupy odbiorców usług; zgodnie z art. 20 ust: 3 ceny i stawki opłat określone w taryfie są różnicowane dla poszczególnych taryfowych grup odbiorców usług na podstawie udokumentowanych różnic kosztów zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków; alokacja została dokonana nieprawidłowo; brak jest także podstaw do stwierdzenia, że różnicowanie stawek w Uchwale o zatwierdzeniu taryfy nastąpiło na podstawie udokumentowanych różnic kosztów zaopatrzenia w wodę, - zdaniem Skarżącej brak jest znaczących różnic w kosztach zaopatrzenia w wodę między stałymi mieszkańcami (którzy zaliczają się do Grupy 1) a właścicielami działek letniskowych (zaliczonymi do Grupy 2); właściciele działek dokonali podłączenia swoich nieruchomości do sieci na swój koszt; trudno jest wskazać dodatkowe koszty, jakie zakład budżetowy ponosi w związku z dostarczaniem wody do działek letniskowych w stosunku do innych nieruchomości położonych na terenie gminy, - przepisy ustawy o zaopatrzeniu w wodę wyraźnie wskazują, że przedsiębiorstwo wodociągowe nie może dowolnie ustalać cen, taryf i opłat za dostarczoną wodę, lecz zawierają przepisy określające zasady ich obliczania; zatem dla zróżnicowania stawek konieczne jest udokumentowanie różnic pomiędzy kosztami poszczególnych grup taryfowych; wątpliwe jest, aby możliwe było wyodrębnienie osobno kosztów dla stałych mieszkańców i osobno dla odbiorców z działek letniskowych, w szczególności gdy działki letniskowe są położone między domami na stałe zamieszkałymi i nie można wyróżnić fizycznie części sieci obsługującej wyłącznie działki letniskowe; jeżeli zaś koszty dostarczania wody do nieruchomości działek letniskowych nie są wyższe niż u stałych mieszkańców gminy, to nie jest dopuszczalne różnicowanie stawek i cen w taryfie dla tych grup, - Uchwała zatwierdziła taryfę, która została przygotowana niezgodnie z zasadami przyjętymi w rozporządzeniu i może powodować powstanie subsydiowania skrośnego; zgodnie z art. 24 ust. 3 ustawy o zaopatrzeniu w wodę, wójt (burmistrz, prezydent miasta) sprawdza, czy taryfy i plan zostały opracowane zgodnie z przepisami ustawy, i weryfikuje koszty, o których mowa w art. 20 ust. 4 pkt 1 ustawy, pod względem celowości ich ponoszenia; weryfikacja taka nie została dokonana, o czym świadczy fakt, że stawka w taryfie przewidziana dla Grupy 2 jest o prawie 75% wyższa od stawki dla Grupy 1; powody i przesłanki tak dużej różnicy w stawkach za dostarczanie wody powinny być wyjaśnione i uzasadnione odbiorcom wody, natomiast Uchwała nie zawiera żadnego uzasadnienia, - Rada Gminy podejmując Uchwałę o zatwierdzeniu taryfy przy tak dużym zróżnicowaniu stawek powinna zadbać o właściwe uzasadnienie i wytłumaczenie takiej różnicy w stawkach oraz jakie były przesłanki tak przyjętych grup taryfowych dla odbiorców wody; w braku takich działań Skarżąca upatruje naruszenie art. 7 i 8 K.p.a., podstawowych zasad postępowania administracyjnego związanych ze staniem na straży słusznego interesu obywateli oraz pogłębiania zaufania obywateli do organów władzy, - naruszenie art. 24 ust. 5 ustawy o zaopatrzeniu w wodę wynika stąd, że zgodnie z tym przepisem rada gminy podejmuje uchwałę o zatwierdzeniu taryf, albo o odmowie zatwierdzenia taryf, jeżeli zostały one sporządzone niezgodnie z przepisami; w istniejącej sytuacji były podstawy do odmowy zatwierdzenia taryf objętych Uchwałą. Wniesiono o zwrot kosztów postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę Rada Gminy wniosła o jej oddalenie. Wskazano, że zarzuty są bezzasadne, argumentując to następująco: - zgodnie z § 13 ust. 1 rozporządzenia w sprawie taryf wyboru struktury rodzaju taryfy dokonuje się uwzględniając lokalne uwarunkowania w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków; na terenie Gmin P. występuje specyfika sezonowości, z uwagi na użytkowników działek letniskowych; biorąc pod uwagę art. 5 pkt 1 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę przedsiębiorstwo wodociągowo - kanalizacyjne ma obowiązek zapewnić zdolność posiadanych urządzeń wodociągowych kanalizacyjnych do realizacji odprowadzania ścieków w sposób ciągły i niezawodny; z uwagi na powyższe pociąga to za sobą dodatkowe koszty utrzymania w gotowości urządzeń; specyfika ta uzasadnia wprowadzenie zróżnicowanych opłat z podziałem na odbiorców, celem eliminacji tzw. finansowania skrośnego; brak wprowadzenia zróżnicowanych opłat z podziałem na grupy taryfowe przerzucałby cały ciężar utrzymania infrastruktury przez odbiorców wody przez 12 miesięcy w roku, - Uchwała o zatwierdzeniu taryfy wprowadza dwie taryfowe grupy odbiorców; Grupę 1 stanowią użytkownicy systematycznie korzystający z urządzeń wodociągowych przez cały rok przebywający na terenie gminy P. z zamiarem stałego przebywania, Grupę 2 natomiast stanowią użytkownicy prowadzący działalność gospodarczą oraz użytkownicy niesystematycznie korzystający z urządzeń wodociągowych, w tym właściciele działek letniskowych, niespełniający przesłanek określonych dla Grupy 1; jak wskazano we wniosku K., podział na tak określone taryfy jest w pełni uzasadniony; Gmina P. jest terenem rekreacyjno-wypoczynkowym gdzie około 1/3 wszystkich odbiorców wody stanowią działki rekreacyjne; szczególnie część gminy zasilana z ujęć wody [...], [...], [...], [...] w okresach letnich jest wysoko eksploatowana; w tych częściach gminy odbiorcy wody niesystematycznie korzystający z wody stanowią niemal 2/3 wszystkich odbiorców zasilanych ze wskazanych ujęć; dla zaspokojenia potrzeb mieszkańców stale przebywających na terenie gminy i systematycznie korzystających z wody wystarczyłoby urządzenie o dużo mniejszej wydajności; taka specyfika przekłada się na cenę, zużycie energii oraz późniejsze koszty eksploatacji ujęć wodociągowych; pomimo dużych możliwości wydajności pomp, poza sezonem letnim zużycie wody znacząco się obniża, co nie pozwala na zwrot zainwestowanych środków, w szczególności wydatkowanych na to, aby mieszkańcy działek letniskowych mogli latem w pełni cieszyć się wypoczynkiem; ponadto, woda, która zalega w sieci wodociągowej w okresach jesienno-zimowych, musi być wypłukana; w momencie poboru wody na przyłączach sezonowych, K. w P. otrzymuje od mieszkańców sygnały o potrzebie płukania sieci; choć zabieg jest konieczny i zasadny, naraża Zakład na duże straty wody, - taryfy zostały wprowadzone ze względu na specyfikę sezonowości, z uwagi na użytkowników działek letniskowych; biorąc pod uwagę art. 5 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniu w wodę przedsiębiorstwo wodociągowo – kanalizacyjne ma obowiązek zapewnić zdolność posiadanych urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych do realizacji zadań związanych z dostarczeniem wody w sposób ciągły i niezawodny; z uwagi na powyższe pociąga to za sobą dodatkowe koszty utrzymania w gotowości urządzeń; specyfika ta uzasadnia wprowadzenie zróżnicowanych opłat z podziałem na odbiorców, celem eliminacji tzw. finansowania skrośnego; brak wprowadzenia zróżnicowanych opłat z podziałem na grupy taryfowe przerzucałby cały ciężar utrzymania infrastruktury przez odbiorców korzystających z wody przez 12 miesięcy w roku. W trakcie rozprawy (k. 32) ustanowiony przez Skarżąca Pełnomocnik – radca prawny wsadzał, że opłaty za wodę, gdy chodzi o działki letniskowe rozliczane są na podstawie odczytu z wodomierza – raz w roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż nie wszystkie sformułowane w niej zarzuty są zasadne a część z nich należy ocenić, jako przedwczesne. W sprawie nie jest sporny stan faktyczny ani treść regulacji, określających zasady dokonywania kalkulacji opłat, regulowanych stosowną taryfą oraz zatwierdzania taryf. Skarżąca trafnie wskazuje (czego w odpowiedzi na skargę nie podważano), że w świetle zasad wynikających z ustawy o zaopatrzeniu w wodę i wydanego na podstawie upoważnienia w niej zawartego rozporządzenia w sprawie taryf zasada jest taka kalkulacja cen, aby eliminować sytuację, gdy jedna grupa odbiorców będzie finansować inną (tzw. subsydiowanie skrośne – patrz § 2 pkt 2 rozporządzenia w sprawie taryf). Wobec tego podstawą ustalania cen powinna być stosowna kalkulacja, oparta na rzetelnych szacunkach kosztów świadczenia sług ewentualnym taryfowym grupom odbiorców usług. Mogą być one wyodrębniane właśnie na podstawie ustalenia, że istnieją udokumentowane różnice kosztów świadczenia na ich rzecz usług. Warunkiem przy tym zróżnicowania cen usług dla grup taryfowych jest właśnie udokumentowana różnica kosztów (art. 20 ust. 3 ustawy o zaopatrzeniu w wodę) Jak wynika z art. 2 pkt 13 ustawy o zaopatrzeniu w wodę różnica kosztów może mieć związek zarówno z obiektywnymi cechami danego odbiorcy (charakterystyka zużycia, warunki jego zapatrzenia w wodę) jak i np. wybranym przez odbiorcę sposobem rozliczania a co za tym idzie kosztami obsługi z tym związanymi ponoszonymi przez przedsiębiorstwo. Mianowicie, gdy umożliwi się danej grupie podmiotów wybór taryfy – np. w kontekście ilości rozliczeń w roku, co ma wpływ na koszty odczytów wodomierzy, określenie należności, kontroli ich regulowania i itp. Skarżąca, jako korzystająca z usług przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego (właścicielka przyłączonej do sieci działki letniskowej), których ceny zostały zatwierdzone taryfą, ma prawo żądania zbadania przez Sąd jej legalności, wywodząc, skoro wywodzi jakoby jej interes prawny w tym zakresie został naruszony. Skarga jest uzasadniona przede wszystkim w tej części gdzie wskazano, że nie było dopuszczalne różnicowanie stawek opat za dostarczenie wody w powiazaniu z kryterium stałego przebywania na terenie gminy przy równoczesnym warunku zamiaru stałego przebywania. Jak trafnie wywodzono w skardze, samo kryterium zamiaru stałego przebywania nie może mieć żadnego przełożenia na koszt dostarczania wody do nieruchomości. Kwestia z kolei faktycznego stałego korzystania z urządzeń przez cały rok nie jest cechą obiektywną, w oparciu, o którą można skutecznie dokonać rozróżnienia odbiorców. Kryterium to bowiem nie jest ostre (patrz: uzasadniona wątpliwość, jakie przerwy w stałym przebywaniu mogą mieć znacznie – liczone w dniach, tygodniach miesiącach ?) a także trudne do faktycznego zweryfikowania, zwłaszcza np. wobec oświadczenia Pełnomocnika skarżącej, że w jej przypadku odczyt dokonany jest raz w roku. Kryterium to nie może stanowić wyróżnika decydującego o zakresie ciążącego obowiązku z tytułu korzystania z wody, wobec woli przedsiębiorstwa wodno-kanalizacyjnego znacznego zróżnicowania stawek opłat. Trafnie wywodzi Skarżąca, że przyjęcie, jako kryterium określonego subiektywnego stanu: zamiaru stałego przebywania, które jest tożsame z przesłankami zameldowania na pobyt stały – tak art. 6 ust. 1 w zw. z art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) – przywodzi uzasadnione przypuszczenie, że podstawą stosowania odpowiednich stawek przez dostawcę usług (zaliczenia do grupy) ma być w istocie fakt zameldowania na terenie gminy. Z treści opisu Grupy 2, wywodzić można wprawdzie, że o ile na terenie domów letniskowych (wymienionych expressis verbis) przebywają osoby na stałe, ma do nich zastosowanie stawka dla Grupy 1, jednak pod warunkiem spełnienia przesłanki "zamiaru stałego przebywania". W tym świetle przywołać wypada trafny pogląd wyrażony w wyroku o sygn. akt II OSK 1946//12, że kryterium zameldowania nie może być przesłanką wyróżnienia taryfowych grup odbiorców, bowiem nie przekłada się w istocie na koszty świadczenia usług. W tym świetle trafne są zarzuty skargi, że nie dokonując prawidłowego podziału odbiorców, gdy chodzi o grupy taryfowe naruszono zasady wskazane w rozporządzeniu w sprawie taryf, w szczególności w § 3 pkt 1 lit c i e, § 13 ust. 2 pkt 3 i 4, z których wynika, wprost że taryfa ma zapewnić łatwość obliczania i sprawdzania cen i stawek opłat a przewidywane opłaty dla grupy odbiorców muszą pozostawać w związku z ponoszonymi kosztami związanymi z ich obsługą. Trafnie dodatkowo może wskazywać Skarżąca, że jest mało prawdopodobnym by skalkulowane koszty dotyczące dostarczania wody użytkownikom prowadzącym dzielność gospodarczą były identyczne z kosztami ponoszonymi na rzecz osób korzystających z wody jedynie sezonowo. Wadliwość taryfy, wobec tego że kształtuje ona sytuację prawną skarżącej, przesądza o możliwości skutecznego zaskarżenia przez nią uchwały w przedmiocie zatwierdzenia taryfy, jako naruszającej jej interes prawny. Sąd - stwierdzając, że naruszenie interesu prawnego w tym zakresie nie znajdowało podstaw w porządku prawnym - był obowiązany do stwierdzenia nieważności wadliwej uchwały. Na marginesie wypada zaznaczyć, że taryfa, w zakresie podziału na grupy, nie jest właściwie jasna. Nie wynika z niej jednoznacznie, jakie opłaty mieliby, ponosić przedsiębiorcy, którzy jednocześnie spełniają warunki wskazane dla Grupy 1 - korzystający z urządzeń cały rok, oraz przebywający na terenie gminy z zamiarem stałego przebywania. Czy ich wymienienie expressis verbis w Grupie 2 należy traktować, jako lex specialis, gdy chodzi o dany zbiór odbiorców czy też zastosowanie znajdą reguły ogólne podziału na grupy, co z koli nie czyni jasnym powodu ich wskazania expressis verbis w Grupie 2. Wobec zasadności zarzutu wadliwego zdefiniowania taryfowych grup odbiorców, bezzasadna byłaby ocena przez Sąd, czy dokonano prawidłowo kalkulacji, różnicując w konkretny sposób ceny dostarczania wody dla odbierających ją z sieci w sposób ciągły w stosunku do osób korzystających z niej sezonowo (właścicieli działek letniskowych, zamieszkujący w nich sezonowo). Nie było więc niezbędne w danym przypadku uzupełnianie akt o nieprzedłożoną Sądowi przez Organ Gminy stosowną kalkulację, stanowiąca uzasadnienie wniosku o zatwierdzanie taryfy; treść tego dokumentu - w realiach rozpoznawanej sprawy - nie mogłaby mieć wpływu na rozstrzygnięcie Sądu, wobec wskazanej wyżej wadliwości zatwierdzonej taryfy opłat. Odnosząc się do zarzutów skargi oraz odpowiedzi organu trzeba jedynie wskazać, że gdy chodzi o stałe koszty związane z potrzebą całorocznego utrzymania sieci, przy jedynie sezonowym jej użyciu, z woli prawodawcy różnica kosztów świadczenia usług w celu dostarczania jednostki miary wody powinna być, co do zasady niwelowana poprzez instytucje tzw. opłaty abonamentowej, w rozumieniu § 2 pkt 11 w związku z § 13 ust. 3 rozporządzenia w sprawie taryf. Wprawdzie, w myśl rozporządzenia, dopuszczalne jest ustalanie taryfy jednostkowej - opartej wyłącznie o kryterium jednostkowej stawki ceny wody (§ 14 pkt 2), jednak jest to możliwe np. gdy nie są dostępne odpowiednio precyzyjne dane dotyczące samych kosztów utrzymania sieci (bez dostarczania wody) bądź skutkuje znacznym uproszczeniem sytemu poboru należności (w myśl § 3 pkt 1 lit e i § 13 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia), lecz nie może jednak skutkować naruszeniem postulatu eliminowania subsydiowania skrośnego (§ 3 pkt 1 lit c, § 13 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia). Podkreślane z kolei w stanowisku Rady Gminy dodatkowe koszty, wykraczające poza potrzebę całorocznej utrzymania i konserwacji całej sieci a związane wyłącznie z korzystaniem z niej sezonowo (konieczność płukania niewykorzystywanych intensywnie fragmentów) mogą być uwzględnione właśnie w ramach zróżnicowania opłaty abonamentowej – która odzwierciedla najpełniej zróżnicowane koszty utrzymania sieci. Wobec wskazanej wcześniej wadliwości zatwierdzonej taryfy, Sąd był obowiązany stwierdzić nieważność uchwały w przedmiocie jej zatwierdzenia. Sąd nie uznał przy tym za zasadne stwierdzenie nieważności uchwały jedynie w określonej części. Miał bowiem na uwadze, że opracowując ponownie taryfę, nieobarczoną wskazanymi wadami, wnioskodawca – przedsiębiorstwo wodno-kanalizacyjne - musi kompleksowo uwzględnić realne koszty swojej działalności i koszty świadczenia usług, zarówno na rzecz podmiotów korzystających jedynie z części jego usług (pobór wody albo odprowadzanie ścieków) jak i w pełnym zakresie. Musi przy kalkulacji cen uwzględnić także zasadę samofinansowania (art. 20 ust. 2 ustawy o zaopatrzeniu w wodę), stąd zasadne jest pozostawienie pełnej swobody dla przyjęcia przyszłych rozwiązań. W świetle powyższego, odnosząc się do zarzutów skargi, wskazać wypada: - przedwczesne byłoby rozważanie przez Sąd, czy naruszono szczegółowe zasady przygotowania kalkulacji taryf, w szczególności, gdy chodzi o konkretne zróżnicowanie stawek na podstawie stosownych danych z lat poprzednich (art. 20 ust. 3-5 ustawy o zaopatrzeniu w wodę czy § 13 i 15 rozporządzenia w sprawie taryf), - bezzasadne byłoby rozważanie czy naruszono stosowne zasady konstytucyjne, skoro uchybiono w istocie konkretnym normom prawa materialnego, - chybiony jest zarzut naruszenia przepisów K.p.a. – bowiem Kodeks w danym przypadku nie znajduje zastosowania – nie chodzi bowiem o sprawę indywidualną załatwianą w drodze władczego rozstrzygnięcia. Z przytoczonych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 147 § 1 i art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono w pkt 3 sentencji wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 ustawy oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490). Na koszty postępowania składa się kwota 300 zł uiszczona tytułem wpisu od skargi, 240 zł tytułem wynagrodzenia radcy prawnego oraz 17 zł uiszczone tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło