IV SA/Wa 1459/15

PostanowienieWSA w Warszawie2017-08-10

Skład orzekający: Michał Sułkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne z urzędu, złożony przez pełnomocnika substytucyjnego, jest skuteczny?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, złożony przez pełnomocnika substytucyjnego działającego w imieniu wyznaczonego adwokata, jest skuteczny. Wynagrodzenie dla adwokata ustanowionego z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji powinno być ustalone zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, uwzględniając minimalną wysokość opłaty oraz podatek VAT.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczy wniosku o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne z urzędu dla adwokata M. H., którego pełnomocnik substytucyjny, adwokat A. B., złożył wniosek po tym, jak Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną D. K. w sprawie odmowy nadania statusu uchodźcy. Wcześniej przyznano wynagrodzenie za pierwszą instancję i postępowanie zażaleniowe.
Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi M. H. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 120 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz kwotę 27,60 zł stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokat A. B. działającej z substytucji wyznaczonego adwokata M. H. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji w sprawie ze skargi D. K. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] marca 2015 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy postanawia: przyznać adwokatowi M. H. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 120 zł tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz kwotę 27,60 zł stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 22 maja 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 1459/15 ustanowił dla D. K. adwokata w sprawie ze skargi wymienionego na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] marca 2015 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy. Okręgowa Rada Adwokacka w [...] pełnomocnikiem strony wyznaczyła adwokata M. H. Wyznaczony pełnomocnik udzielił substytucji adwokat A. B. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 stycznia 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 1459/15 oddalił skargę D. K. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 21 stycznia 2016 r. przyznał adwokatowi M. H. kwotę 360 zł (powiększoną o kwotę 82,80 zł stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług ) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji oraz w postępowaniu zażaleniowym, zakończonym postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 2015 r. sygn. akt II OZ 962/15, oddalającym zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 czerwca 2015 r. o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pełnomocnik substytucyjna skarżącego złożyła wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 20 stycznia 2016 r., a po doręczeniu odpisu orzeczenia z uzasadnieniem, w dniu 25 marca 2016 r., wniosła skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zawarła w niej m.in. wniosek o przyznanie na rzecz wyznaczonego z urzędu adwokata M. H. kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, oświadczając, że nie zostały one zapłacone w żadnej części. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 18 maja 2017 r. sygn. akt II OSK 1486/16 oddalił skargę kasacyjną D.K. Jak wynika z protokołu rozprawy poprzedzającej wydanie powołanego orzeczenia, skarżący nie był na niej reprezentowany przez pełnomocnika. Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Treść powołanego przepisu nie pozostawia wątpliwości, co do tego, że wynagrodzenie ze pomoc prawną udzieloną z urzędu otrzymuje wyznaczony adwokat. Przez wyznaczonego należy zaś rozumieć adwokata wskazanego przez właściwą okręgową radę adwokacką. W przedmiotowej sprawie, zawarty w skardze kasacyjnej, wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu został złożony nie przez wyznaczonego pełnomocnika ale przez adwokat A. B. Ponieważ jednak działała ona z substytucji wyznaczonego pełnomocnika, należało przyjąć, że złożyła ona wniosek w imieniu adwokata M. H. (zob. też postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 2015 r. sygn. II OZ 308/15). Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, sposób określania tych kosztów oraz maksymalną wysokość opłat za udzieloną pomoc w przedmiotowej sprawie - w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji zakończonym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2017 r. - określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801). Zgodnie z § 4 ust. 1 powołanego rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Stosownie natomiast do treści § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia opłata maksymalna wynosi w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna bądź decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego - 480 zł. Wedle zaś § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej opłata maksymalna wynosi 50% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł. W przedmiotowej sprawie, w ramach pomocy prawnej przed sądem administracyjnym w drugiej instancji, działająca z substytucji wyznaczonego pełnomocnika adwokat A. B. wykonała czynności, o których mowa w powołanym § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. Ponieważ adwokat M. H. został wyznaczony przed wydaniem orzeczenia przez Sąd pierwszej instancji, opłata maksymalna wynosi 50% stawki określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia. Uwzględniając, stosownie do § 4 ust. 2 powoływanego rozporządzenia, zarówno niezbędny nakład pracy adwokata, jak i charakter sprawy, nie znaleziono podstaw do ustalenia opłat ponad wysokość minimalną, przewidzianą przez § 4 ust. 1 rozporządzenia. Adwokatowi M. H. należało zatem przyznać tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji wynagrodzenie w wysokości 120 zł. Stosownie do § 4 ust. 3 rozporządzenia, opłata ulega podwyższeniu o stawkę podatku od towarów i usług. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 250 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714) w zw. § 4 ust. 1 w zw. z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b oraz § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., orzeczono jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło