IV SA/Wa 1530/05

WyrokWSA w Warszawie2005-12-09

Skład orzekający: Otylia Wierzbicka, Anna Szymańska, Agnieszka Wójcik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Miasta w przedmiocie rozpatrzenia zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, dotycząca lokalizacji ciągu pieszo-rowerowego na nieruchomościach należących do Spółdzielni, narusza prawo własności tej Spółdzielni i czy takie ustalenie planistyczne jest racjonalne?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Rada Miasta, ustalając na działkach Spółdzielni projektowany ciąg pieszo-rowerowy, nie naruszyła obowiązującego porządku prawnego. Ograniczenie prawa własności Spółdzielni nastąpiło w granicach uprawnień gminy wynikających z ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, a przyjęte rozwiązanie planistyczne jest racjonalne, zapewniając dostęp do terenu publicznego i nie stanowiąc nadmiernej uciążliwości dla właściciela.
Stan faktyczny
Spółdzielnia B. wniosła zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kwestionując lokalizację planowanego ciągu pieszo-rowerowego na jej nieruchomościach. Spółdzielnia argumentowała, że droga ta będzie służyć jedynie sąsiednim działkom, narusza jej prawo własności i może prowadzić do wycinki drzew. Rada Miasta W. odrzuciła zarzut, wyjaśniając, że ciąg stanowi wejście do parku i jest niezbędny dla zapewnienia dostępu do terenów publicznych. Spółdzielnia wniosła skargę do WSA, domagając się uchylenia uchwały w tej części.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Spółdzielni B.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Otylia Wierzbicka (spr.), Sędziowie asesor Anna Szymańska,, asesor Agnieszka Wójcik, Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi Spółdzielnii B. w W. na uchwałę Rady Miasta W. z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie rozpatrzenia zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...] oddala skargę Spółdzielnia B. wniosła zarzut do projektu "Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...]" kwestionując ustalenia planu dotyczące lokalizacji na działkach spółdzielni drogi na granicy z działką nr ew. [...]. Planowana droga według spółdzielni będzie służyła jedynie właścicielom działek nr [...] i [...]. Drogi dojazdowe jej zdaniem łącznie z chodnikiem i ścieżką rowerową powinny się znaleźć w granicach działek, których właściciele zainteresowani są działalnością inwestycyjną na tych działkach. Spółdzielnia nie może ponosić konsekwencji działalności inwestycyjnych swoich sąsiadów w postaci uszczuplenia majątku. Istnieje wiele możliwości doprowadzenia dróg dojazdowych do działek nr [...] i [...] bez naruszenia prawa własności spółdzielni. Na rozprawie przed Sądem przedstawicielka Spółdzielni wyjaśniła, że wniesiony zarzut dotyczy projektowanego na jej nieruchomości ciągu pieszo - rowerowego. Rada miasta W. uchwałą Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2005r. odrzuciła zarzut spółdzielni dotyczący projektowanego ciągu pieszo - rowerowego na części działek nr ew. [...], [...], [...] i [...]. W uzasadnieniu uchwały podniesiono co następuje. Przedmiotem ustaleń planu [...] jest przeznaczanie terenów, ustalenie linii rozgraniczających tereny o różnych funkcjach lub różnych zasadach zagospodarowania, linii rozgraniczających ulice, place oraz drogi publiczne wraz z urządzeniami pomocniczymi, a także lokalne warunki, zasady i standardy kształtowania zabudowy. Jednym z zadań planu jest kształtowanie ładu przestrzennego, w tym uszczegółowienie rozwiązań z zakresu zabudowy, komunikacji i inżynierii. Planowana wokół użytku ekologicznego "[...]" zieleń miejska w formie ogólnodostępnego parku wymaga zabezpieczenia dostępu do tego terenu. W związku z tym w projekcie wydzielono wejścia do parku od strony wschodniej, północno - zachodniej i południowej. Wejście od strony wschodniej w postaci kwestionowanego ciągu pieszo - rowerowego o szerokości 5 m jest najwęższym z trzech projektowanych oraz jedynym umożliwiającym połączenie od ulicy [...] z istniejącym i projektowanym systemem ścieżek rowerowych na terenie [...]. Nie jest on ciągiem stanowiącym obsługę komunikacyjną sąsiednich nieruchomości a jedynie umożliwia dostęp pieszy i rowerowy do terenów publicznych. Brak działek Skarbu Państwa na obszarze przylegającym do [...] uniemożliwia bezkolizyjne wydzielenie połączeń z parkiem. W zawiązku z powyższym postanowiono utrzymać w projekcie planu kwestionowane rozwiązanie. Skargę na powyższą uchwałę wniosła Spółdzielnia. Domaga się uchylenia uchwały w części dotyczącej lokalizacji ścieżki pieszo - rowerowej na terenie będącym jej własnością. W uzasadnieniu powyższego stanowiska podnosi, że ustalenie planu w tym zakresie narusza jej prawo własności i że projektowana ścieżka "nie jest autostradą decydującą o rozwoju ekonomicznym kraju". Nadto zarzuca, że realizacja ścieżki musiałaby spowodować wycięcie drzew i krzewów (teren jest zagospodarowany) i zniszczenie w ten sposób siedlisk ptaków oraz dalsze kurczenie się i degradację biocenozy wokół [...]. Projektowaną ścieżkę uważa za zbędną, gdyż przy ulicy [...] po stronie zachodniej nie ma ścieżki rowerowej co jej zdaniem obala argument Rady, że projektowana ścieżka umożliwi połączenie z system ścieżek na [...]. Istniejąca ścieżka rowerowa po stronie wschodniej ul [...] nie ma połączenia z projektowanym ciągiem. Połączenie można uzyskać dopiero po przejechaniu na drugą stronę ulicy, ale w tym miejscu nie ma wyznaczonego przejścia dla pieszych, a jezdnię rozdziela stały podwyższony element o szerokości 1 - 1,5 m. Rada miasta W. w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej uchwale. Dodatkowo podniosła, że projektowany ciąg stanowi wejście do parku, a fragment parku w tym miejscu zlokalizowano na działkach [...] i [...] sąsiadujących z działką spółdzielni. Szerokość ciągu umożliwia zachowanie drzew i krzewów. Odległość alejki od najbliższego budynku spółdzielni wynosi około 3m. Realizacja projektowanego ciągu zajmie na cele publiczne niewielki fragment nieruchomości strony skarżącej, obecnie niezagospodarowany a projektowany, ciąg nie jest uciążliwy. Wskazana przez stronę skarżącą droga wiodąca w stronę [...] jest zwyczajowo wydeptaną ścieżką na gruntach prywatnych i nie stanowi alternatywy dla rozwiązania przyjętego w projekcie planu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W rozpoznawanej sprawie, zgodnie z art. 85 ust. 2 obecnie obowiązującej ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 80 poz.717 ze zm.) zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity Dz. U. z 1999r. Nr 15 poz. 139 ze zm.) Stosownie bowiem do powołanego przepisu, jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym to jest przed dniem 11 lipca 2003r. podjęto uchwałę o przystąpieniu do sporządzenia planu i zawiadomiono o terminie wyłożenia projektu planu do publicznego wglądu, dalsze czynności w postępowaniu planistycznym prowadzone są na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym. W niniejszej sprawie oba te warunki zostały spełnione. Rada miasta W. podjęła uchwałę o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...] dnia [...] lipca 1996r., zaś o terminie wyłożenia projektu planu zawiadomiono 8 lipca 2003r. Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym Gmina w ramach zadań własnych, ustala przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenu, a uprawnienie to realizuje między innymi przez uchwalanie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. To uprawnienie Gminy określane w doktrynie jako władztwo planistyczne oznacza, że Gmina samodzielnie rozstrzyga o zasadach zagospodarowania co nie może być rozumiane jako dowolność działania. Rozstrzyganie o przeznaczeniu terenu i zasadach jego zagospodarowania musi być dokonane z uwzględnieniem obowiązujących przepisów i na zasadach określonych w art. 1 cyt. ustawy. Miejscowy plan zagospodarowania terenu wraz z innymi ustawami kształtuje sposób wykonywania prawa własności, determinując w sposób istotny wykonywanie tego prawa w zakresie wykorzystywania nieruchomości (art.33 ustawy). W związku z tym wszelkie rozstrzygnięcia planistyczne, które ograniczają właściciela w sposobie korzystania z niej muszą być dokonane z uwzględnieniem obowiązujących przepisów. Ochrona indywidualnych interesów właścicieli nieruchomości położonych na obszarze objętym planem na etapie uchwalania miejscowego planu realizowana jest przez zapewnienie udziału w postępowaniu planistycznym określonym w art. 18 ustawy w tym przez składanie zarzutów do projektu planu (art. 24 ust. 1 ustawy). Każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone ustaleniami przyjętymi w projekcie planu może wnieść zarzut. Skarżąca Spółdzielnia jest użytkownikiem wieczystym nieruchomości położonej na obszarze objętym projektem planu. Ustalenia przyjęte w projekcie planu wyłożonym do publicznego wglądu w dniach od 19 września do 20 października 2003r. wskazują, że na działkach należących do Spółdzielni projektowany jest ciąg pieszo - rowerowy oznaczony na rysunku planu symbolem 25 KP+R. Ustalenie powyższe narusza interes prawny strony skarżącej. Naruszenie tego interesu jest przesłanką dopuszczalności wniesienia zarzutu. Jednak nie każde naruszenie interesu prawnego prowadzi do uwzględnienia wniesionego zarzutu. Obowiązek taki istnieje tylko wtedy, gdy owo naruszenie wiąże się z naruszeniem obowiązującego porządku prawnego. W ocenie Sądu Rada ustalając na działkach Spółdzielni projektowany ciąg pieszo - rowerowy nie naruszyła obowiązującego porządku prawnego. Uzasadniając przyjęte rozwiązanie planistyczne szczegółowo wyjaśniła przesłanki tego rozwiązania. Ustalenie to pozostaje w związku z projektowaną wokół [...] zielenią miejską postulowaną także przez Spółdzielnię w formie ogólnodostępnego parku. Ciąg pieszo - rowerowy stanowi jedno z trzech projektowanych wejść do parku. Jest to wejście od strony wschodniej od ul. [...]. Ciąg ten nie stanowi obsługi komunikacyjnej działek sąsiadujących z terenem Spółdzielni jak to podnoszono w zarzucie a jedynie umożliwia dostęp do terenów publicznych. Nie jest zatem uciążliwy dla Spółdzielni. Ciąg o szerokości 5 m projektowany jest na czterech geodezyjnie wydzielonych działkach i obejmuje łącznie niewielki fragment nieruchomości Spółdzielni. Droga dojazdowa 26 KUPJW do działek nr ew. [...] i [...] projektowana jest na tych działkach. W zarzucie Spółdzielnia nie kwestionowała potrzeby istnienia ciągu a jedynie lokalizację. Wskazywała bowiem że ciąg ten mógłby być zlokalizowany na działkach na których zaprojektowano drogę dojazdową. W projekcie planu uwzględniono częściowo żądanie Spółdzielni likwidując drogę dojazdową 26KUPJW od strony zachodniej jej działki. Jest to próba pogodzenia interesu spółdzielni i wspólnoty samorządowej. Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa własności podnieść należy, że ograniczenie tego prawa, które w przypadku Spółdzielni będzie miało miejsce nastąpiło w ramach określonych art. 4 i 33 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, a zatem w granicach przysługujących gminie uprawnień. Prawo własności choć konstytucyjnie chronione może być ograniczone tyle, że w drodze ustawy i trybie tam określonym. Ustawą ograniczającą prawo własności jest ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym, która daje gminie uprawnienia do przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu. W ocenie Sądu Rada nie nadużyła przysługujących jej uprawnień planistycznych. Uzasadnienie stanowiska Rady odpowiada wymogom określonym w art. 24 ust. 3 ustawy w zagospodarowani przestrzennym. Zarzuty podniesione w skardze, że ciąg pieszo - rowerowy projektowany jest na terenie zagospodarowanym co w przypadku jego realizacji spowoduje konieczność usunięcia drzew i krzewów nie zmienia powyżej wyrażonej oceny. W odpowiedzi na skargę Rada wyjaśniła, że projektowany ciąg nie spowoduje usunięcia drzew i krzewów i będzie zrealizowany na terenie niezagospodarowanym. Na rozprawie przedstawicielka Spółdzielni przyznała, że część terenu nie jest zagospodarowana, ale część tak. Choć twierdzenia obu stron nie pokrywają się w całości a załączone zdjęcia nie dają jednoznacznej odpowiedzi nie podważa to oceny, że ustalenie planu dotyczące ciągu jest racjonalne, zapewniające jedyny od strony wschodniej dostęp do miejsca publicznego. Okoliczność, że ścieżka rowerowa znajduje się po wschodniej stronie ul. [...], a nie po zachodniej nie świadczy o zbędności ciągu jak to sugeruje Spółdzielnia. Konieczność przemieszczania się rowerzystów na drugą stronę ulicy [...] by dojechać do parku wokół [...] nie przekreśla racjonalności rozwiązania przyjętego w projekcie planu. Dotyczy to także braku przejścia dla pieszych na wysokości projektowanego ciągu. Należy też wskazać, że projekt planu na realizację celu publicznego w tym obszarze przeznacza nie tylko część nieruchomości Spółdzielni. Projektowany ciąg przewidziany jest również na niewielkim odcinku także na działce nr [...] sąsiadującej z nieruchomością Spółdzielni. Skarga na uchwałę Rady odrzucającą zarzut do projektu planu kwestionujący ciąg na działce nr [...] został przez Sąd wyrokiem z dnia 24 listopada 2005r. oddalona (IV SA/Wa 1473/05). Również obszar zieleni miejskiej zapewniający wraz z ciągiem dostęp do [...] od strony ul. [...] został zaprojektowany na działkach nr [...] i [...] sąsiadujących z terenem spółdzielni. Z powyższych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 02.153.1270) skarga podlega oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło