IV SA/Wa 1544/11
WyrokWSA w Warszawie2011-12-15
Skład orzekający: Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Krystyna Napiórkowska, Anna Szymańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawach dotyczących wydawania zaświadczeń obowiązuje zasada res iudicata, a w konsekwencji czy ponowny wniosek o wydanie zaświadczenia o tej samej treści może skutkować umorzeniem postępowania?Ratio decidendi
W sprawach dotyczących wydawania zaświadczeń nie obowiązuje zasada res iudicata. Organ ma obowiązek merytorycznie ustosunkować się do ponownego wniosku o wydanie zaświadczenia, wydając je lub odmawiając jego wydania, a nie umarzać postępowanie. Sam fakt wystąpienia z ponownym wnioskiem o wydanie zaświadczenia takiej samej treści jak w poprzednim wniosku nie może skutkować umorzeniem postępowania.Stan faktyczny
Strona Z. S. wielokrotnie zwracała się do Wójta Gminy C. o wydanie zaświadczenia potwierdzającego jej użytkowanie działki ewidencyjnej nr [...] i płacenie od niej podatku. Wójt Gminy C. i Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. kolejno umarzały postępowanie, uznając, że sprawa została już rozstrzygnięta ostatecznym postanowieniem i wyrokiem sądu. Strona skarżąca kwestionowała te rozstrzygnięcia, twierdząc, że powinna uzyskać żądane zaświadczenie.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] lipca 2011 r. oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Wójta Gminy C. z dnia [...] czerwca 2011 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Sędzia WSA Anna Szymańska (spr.), Protokolant ref. staż. Marek Bereziński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi Z. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenie postępowania uchyla zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Wójta Gminy C. z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...]
Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia [...] lipca 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu zażalenia Z. S. na postanowienie Wójta Gminy C. z dnia [...] czerwca 2011r., którym umorzono postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia żądanej treści, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że Z. S. kolejny raz zwróciła się do Wójta Gminy C. o wydanie zaświadczenia, że jest użytkownikiem działki o nr ew. [...] i płaci za ten grunt podatek. Wójt Gminy C. umorzył postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia o żądanej treści gdyż wniosek strony dotyczy sprawy rozstrzygniętej innym postanowieniem ostatecznym, a zatem wydanie kolejnego postanowienia w tej samej sprawie nosiłoby znamiona nieważności określone w art. 156 § 1 pkt 3 kpa.
Dalej organ wywodzi, że sprawa wydania na rzecz zainteresowanej zaświadczenia żądanej treści została odmownie załatwiona postanowieniem Wójta Gminy C. z dnia [...] lipca 2010r. , które zostało utrzymane w mocy przez SKO w O. ostatecznym postanowieniem. Skarga wniesiona na powyższe postanowienie SKO została oddalona prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 8 grudnia 2010r. (sygn. akt IV SA/Wa 1930/10). Zainteresowana ponownie zwróciła się do Wójta Gminy C. z wnioskiem o wydanie zaświadczenia potwierdzającego użytkowanie przez nią działki nr [...] i płaceniu podatku rolnego od niej. Organ postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2011r. odmówił wydania zaświadczenia żądanej treści. Stanowisko swoje uzasadnił tym, że nie prowadzi rejestru, z którego wynikałby fakt użytkowania przez zainteresowaną gruntów oznaczonych numerem ew. [...]. Na powyższe postanowienie Z. S. wniosła zażalenie. Kolegium rozpoznając owo zażalenie uznało, że postanowienie Wójta dotyczy sprawy poprzednio rozstrzygniętej innym postanowieniem ostatecznym i postanowieniem z dnia [...] maja 2011r. orzekło, że postępowanie wszczęte wnioskiem strony przez organ pierwszej instancji należy umorzyć. Pomimo tego wnioskodawczyni ponownie zwróciła się do Wójta o wydanie zaświadczenia tej samej treści i dotyczącego tego samego przedmiotu.
Dlatego też organ uznał, że Wójt Gminy C. prawidłowo zaskarżonym obecnie postanowieniem umorzył postępowanie, gdyż sprawa została już poprzednio rozstrzygnięta.
Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła Z. S., prosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu skargi potwierdziła, że kilkakrotnie zwracała się do Wójta o wydanie zaświadczenia, że jest użytkownikiem działki nr [...] i płatnikiem podatku rolnego od tej działki. Kolegium stwierdziło, że skarżąca winna zwrócić się o wydanie zaświadczenia do Starosty [...]. W wykonaniu tego zalecenia skarżąca zwróciła się do starostwa i organ ten "wyjaśnił jej prawdę". Sąd Wojewódzki w Warszawie oddalił skargę na odmowę wydania zaświadczenia, bo nie znał prawdy i "szerokiej znajomości" SKO w O. Skarżąca kilka razy zwracała się do Wójta gdyż chciała wykazać, że niesłusznie odmawiał jej wydania zaświadczenia. Stoi na stanowisku, że winna taki dokument uzyskać.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, zajmując stanowisko jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwanej dalej P.p.s.a.).
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy stwierdzić, że zasługuje ona na uwzględnienie, choć nie zdecydowały o tym w żadnym stopniu wywody skargi. Sąd uchylił zaskarżony akt, jak i poprzedzające go postanowienie z przyczyn naruszenia przepisów procesowych. Organy obydwu instancji uznały, że w sytuacji gdy wniosek o wydanie zaświadczenia potwierdzającego okoliczność użytkowania przez skarżącą działki gruntu o nr ew. [...] i uiszczania podatku rolnego od tej nieruchomości był już poprzednio przedmiotem orzekania przez organy administracji oraz sąd administracyjny, nie jest możliwe ponowne merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, lecz należy wydać orzeczenie umarzające postępowanie.
W ocenie sądu orzekającego powyższe stanowisko jest błędne. Mianowicie w sprawach dotyczących wydawania zaświadczeń nie obowiązuje zasada res iudicata (vide wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 maja 2010r. sygn. akt I SA/Wa 2092/09 oraz z dnia 24 sierpnia 2005r. sygn. akt I SA/Wa 1210/04). W tego rodzaju sprawach urzędowo poświadcza się określone fakty albo stan prawny, bądź odmawia się ich poświadczenia. Organ administracji nie prowadzi postępowania dowodowego, lecz potwierdza fakty albo stan prawny, wynikający z prowadzonej ewidencji, rejestrów bądź innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Ograniczenie zakresu postępowania wyjaśniającego wynika z treści konkretnego żądania. Jednocześnie zaświadczenie nie kreuje nowej sytuacji prawnej i nie rozstrzyga o uprawnieniach lub obowiązkach ubiegającego się o uzyskanie zaświadczenia. Z tego powodu niedopuszczalne jest ograniczenie uprawnienia strony do prawa jednokrotnego uzyskania zaświadczenia o określonej treści. Strona bowiem może powoływać się na fakty albo stan prawny poświadczony przez organ zaświadczeniem w nieograniczonej liczbie przejawów swojej aktywności obywatelskiej. Innym natomiast zagadnieniem jest czy wniosek o wydanie zaświadczenie żądanej treści może zostać uwzględniony przez organ. Nie mniej jednak sam fakt wystąpienia z ponownym wnioskiem o wydanie zaświadczenia takiej samej treści jak w poprzednim wniosku nie może skutkować umorzeniem postępowania. Organ ma obowiązek ustosunkować się merytorycznie tj. wydać zaświadczenie bądź odmówić jego wydania do takiego ponownego wniosku.
Z tych względów oceniane postanowienie, jak i postanowienie organu pierwszej instancji należy uznać za naruszające prawo. Mając powyższe na uwadze, Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1c) i 135 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło