IV SA/Wa 1558/15

WyrokWSA w Warszawie2015-09-29

Skład orzekający: Alina Balicka, Aneta Dąbrowska, Krystyna Napiórkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydent Miasta może zostać ukarany grzywną za niewykonanie prawomocnego wyroku sądu administracyjnego nakazującego rozpoznanie wniosku o ustalenie odszkodowania w określonym terminie?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że niewykonanie prawomocnego wyroku sądu administracyjnego, który wyznacza termin do załatwienia sprawy, stanowi podstawę do wymierzenia grzywny na podstawie art. 154 § 1 p.p.s.a. Termin wyznaczony przez sąd jest terminem dodatkowym i nie może być przedłużany. Grzywna ma charakter represyjny i ma na celu wymuszenie wykonania wyroku oraz ukaranie organu za lekceważenie orzeczenia sądu.
Stan faktyczny
Skarżący E. T. i U. T. wnieśli skargę na Prezydenta Miasta W. z powodu niewykonania prawomocnego wyroku WSA w Warszawie z 5 czerwca 2014 r., który zobowiązał Prezydenta do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość w terminie dwóch miesięcy. Pomimo upływu terminu decyzja nie została wydana. Organ wskazał na konieczność przeprowadzenia dodatkowych czynności dowodowych oraz uwarunkowania finansowe. Skarżący podnieśli, że termin wyznaczony przez sąd jest terminem dodatkowym i nie może być przedłużany.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi Miasta W. grzywnę w wysokości 2000 zł za niewykonanie wyroku WSA z dnia 5 czerwca 2014 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska, sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 września 2015 r. sprawy ze skargi E. T. i U. T. na Prezydenta Miasta W. w przedmiocie niewykonania wyroku wymierza Prezydentowi Miasta W. grzywnę w wysokości 2000 (dwa tysiące) złotych za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 czerwca 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 68/14. Pismem z [...] E. T. i U. T. wniosły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na niewykonanie wyroku z żądaniem wymierzenia Prezydentowi W. grzywny na podstawie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.". Powyższy wniosek pozostaje w związku z niewykonaniem przez ten organ wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 czerwca 2014 r. (sygn. akt I SAB/Wa 68/14). Wyrokiem tym zobowiązano Prezydenta do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania w trybie art. 98 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, za nieruchomość położoną w W. przy ulicy A., stanowiąca działki nr [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Akta administracyjne wraz z prawomocnym wyrokiem zostały przekazane Prezydentowi W. [...]. Według skarżących niezachowanie terminu określonego w wyroku Sądu jest rażącym lekceważeniem prawa. Podniosły, że termin do wydania decyzji wyznaczony przez Sąd, jest terminem dodatkowym, w jakim sprawa powinna być załatwiona i z tego względu nie może ulec przedłużeniu w trybie art. 36 czy 37 § 2 k.p.a. Podkreśliły, że w sprawie został zgromadzony kompletny materiał dowodowy, a decyzji nadal nie wydano. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. przedstawił tok postępowania po zwrocie akt z prawomocnym wyrokiem. Podał, że w dniu [...]odbyła się rozprawa administracyjna, na której rzeczoznawca majątkowy J. N. przedstawiła podstawy sporządzenia operatu szacunkowego oraz doboru nieruchomości przyjętych do porównań, w celu określenia rynkowej wartości przedmiotowej nieruchomości. Pełnomocnik skarżących zakwestionował wycenę nieruchomości i wniósł o zakreślenie 14- dniowego terminu do złożenia wniosków dowodowych, a w szczególności kontropinii (operatu szacunkowego), sporządzonej przez innego biegłego. Dnia [...]. pełnomocnik skarżących złożyła operat szacunkowy wykonany przez innego rzeczoznawcę – M. D.. Z kolei pismem z [...]. Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju –Departament Gospodarki Nieruchomościami poinformowało, że Minister Infrastruktury i Rozwoju wszczął z urzędu postępowanie z tytułu odpowiedzialności zawodowej w stosunku do rzeczoznawcy majątkowego M. D. Jednocześnie poinformowało, że pismem z dnia [...] przedmiotowa sprawa została przekazana do Komisji Odpowiedzialności Zawodowej w celu przeprowadzenia postepowania wyjaśniającego. Ponadto organ zaznaczył, że pełnomocnik skarżących w dniu [...]został poinformowany, stosownie do art. 36 § 1 k.p.a. o nowym terminie rozstrzygnięcia merytorycznego sprawy, który określono do [...]. Jednocześnie organ wyjaśnił, że sprawy administracyjne rozpatrywane są przez Prezydenta sukcesywnie według daty wpływu wniosku, kolejności zgromadzonego materiału dowodowego oraz środków finansowych zarezerwowanych w budżecie W.. Zaakcentował, że ze względu na liczbę kierowanych do Prezydenta W. roszczeń, nastąpiło spiętrzenie spraw w przedmiocie ustalenia i wypłaty odszkodowań za nieruchomości przejęte na rzecz Skarbu Państwa, jak również jednostek samorządu terytorialnego. Wskazał również na uwarunkowania natury finansowej związane z koniecznością zarezerwowania w budżecie W. niezbędnych środków finansowych celem zapewnienia wykonalności wydawanych decyzji. Na rozprawie 29 września 2015 r. pełnomocnik skarżących wskazała, iż organ wyznaczał wiele terminów na załatwienie sprawy, ale do dnia rozprawy decyzja nie została wydana i podkreślił, że podtrzymuje stanowisko, że decyzja zostanie wydana dopiero po zakończeniu procedury wewnętrznej projektu merytorycznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 154 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm., zwana dalej: p. p. s. a. w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Przepis ten otrzymał nowe brzmienie stosownie do nowelizacji p.p.s.a., która nastąpiła z dniem 15 sierpnia 2015 r. na mocy ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015r, poz. 658). Jednakże art. 2 ostatnio przywołanej ustawy stanowi, że przepisy ustawy p.p.s.a. w brzmieniu nadanym przez m.in. jej art. 1 pkt 42, który dotyczy zmiany art. 154, stosuje się również do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie. Rozpoznawana skarga została wniesiona w dniu [...]., to stosownie do art. 2 ustawy zmieniającej zastosowanie normy art. 154 p.p.s.a. w nowym brzmieniu nie budzi wątpliwości. Oznacza to, że w obecnym stanie prawnym grzywna może być nałożona wyłącznie w wypadku niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, nie zaś jak dotychczas także w razie bezczynności po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności. Jak wynika z akt administracyjnych, prawomocny wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 czerwca 2014 r. wraz z aktami wpłynął do organu - w dniu [...]Stosownie do art. 286 § 2 p.p.s.a. termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. W rozpatrywanej sprawie termin 2 miesięcy został wyznaczany przez sąd, a jego upływ nastąpił z dniem [...]. Do tego zatem dnia Prezydent. W. miał obowiązek rozpatrzeć wniosek skarżącego. Bezsporne jest, że organ uchybił temu terminowi. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 154 § 1 p.p.s.a., strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z przedstawionych przez organ akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika, że pismem z [...]. skarżące wezwały Prezydenta W. do wykonania wyroku. Tym samym został spełniony wymóg skuteczności złożenia skargi na niewykonanie przez organ wyroku. Przez niewykonanie wyroku należy rozumieć pozostawanie w bezczynności w podjęciu lub kontynuacji postępowania administracyjnego mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie przewidzianej prawem (por. wyrok NSA z dnia 30 maja 2001 r., sygn. akt II SA 2015/00). W wypadku wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność termin jego wykonania mija z upływem terminu wyznaczonego przez sąd na wydanie aktu lub dokonanie czynności. Wyznaczony przez sąd administracyjny termin do wydania aktu lub podjęcia czynności jest terminem dodatkowym w stosunku do terminu, w jakim sprawa powinna być załatwiona, i nie może ulec przedłużeniu w trybie art. 36 § 1 k.p.a. Skoro organ nie wykonał wyroku w terminie wskazanym, zaistniały przesłanki do nałożenia grzywny. Co więcej wykonanie wyroku po wniesieniu skargi, o której mowa w art. 154 § 1 p.p.s.a., nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi (art. 154 § 3 p. p. s. a.). Wymierzenie grzywny na podstawie art. 154 § 1 p.p.s.a. ma bowiem za zadanie nie tylko skłonienie organu do wywiązania się z nałożonego na niego w prawomocnym wyroku obowiązku, ale także element represyjny, stanowiący karę za ignorowanie przez zobowiązane organy orzeczeń sądowych (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 kwietnia 2008 r., IV SA/Wa 344/08, LEX nr 516097). Stosownie do art. 154 § 6 p. p. s. a. grzywnę, o której mowa w art. 154 § 1 p. p. s. a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Orzekając o grzywnie Sąd uznał, że wymierzenie jej w tej wysokości jest adekwatne do stopnia i okresu pozostawania w bezczynności w wykonaniu wyroku. Grzywna, zgodnie z dyspozycją art. 154 § 1 P.p.s.a. została nałożona na Prezydenta W. jako podmiot zobowiązany - mocą wyroku Sądu - do rozpoznania wniosku skarżących. Mając powyższe na uwadze Sąd, na zasadzie art. 154 § 1 i 6 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło