IV SA/Wa 157/07
WyrokWSA w Warszawie2007-05-23
Skład orzekający: Grzegorz Czerwiński, Jakub Linkowski, Agnieszka Wójcik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji położonej w otulinie parku narodowego jest zasadna, gdy inwestycja może negatywnie wpłynąć na migrację zwierząt i równowagę przyrodniczą?Ratio decidendi
Odmowa uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji w otulinie parku narodowego jest zasadna, jeśli organy wykażą, że realizacja tej inwestycji może spowodować trwałą barierę dla zwierzyny, zagrozić stanowi równowagi przyrodniczej oraz negatywnie wpłynąć na migrację chronionych zwierząt, co jest sprzeczne z celem istnienia otuliny parku narodowego.Stan faktyczny
K. D. złożył skargę na postanowienie Ministra Środowiska utrzymujące w mocy odmowę uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy dla zagrody rolniczej na działce położonej w otulinie parku narodowego. Skarżący zarzucił brak wskazania konkretnej normy prawnej uzasadniającej odmowę oraz ogólnikowość uzasadnienia organów. Organy argumentowały, że inwestycja może negatywnie wpłynąć na zwierzynę i równowagę przyrodniczą.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Czerwiński, Sędziowie sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.),, asesor WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2007r. sprawy ze skargi K. D. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia (...) października 2006 r. nr (...) w przedmiocie uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy -oddala skargę-
Postanowieniem z dnia (...) stycznia 2006 r. Nr (...) Minister Środowiska utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora (...) Parku Narodowego z dnia (...) października 2005 r. znak (...) o odmowie uzgodnienia decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla zagrody rolniczej składającej się z budynku mieszkalnego i gospodarczego na działce nr (...) w S., gmina S., stanowiącej własność K. D..
W uzasadnieniu postanowienia Ministra Środowiska wskazano, że otulina parku narodowego, w której projektowana jest uzgadniania inwestycja, stanowi, zgodnie z art. 5 pkt 14 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. Nr 92, poz. 880, ze zm.), strefę ochronną, graniczącą z parkiem narodowym, jako formą ochrony przyrody, wyznaczoną indywidualnie dla tej formy w celu zabezpieczenia jej przed zagrożeniami wynikającymi z działalności człowieka. Oznacza to, że realizacja celów, jakim otulina ma służyć jest możliwa tylko przy uznaniu, iż podlega ochronie. Skutkiem tego, organ orzekający uznał, iż wobec harmonizacji polityki przestrzennej otuliny z polityką przestrzenną prowadzoną na terenie (...) Parku Narodowego, zakazy odnoszące się do parków narodowych, o których mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, dotyczą również jego otulin.
Na powyższe postanowienie K. D. wniósł skargę.
Po rozpatrzeniu ww. skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 1 sierpnia 2006r. sygn. akt IV SA/Wa 546/06 uchylił zaskarżone postanowienie Ministra Środowiska z dnia (...) stycznia 2006 r.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że zgodnie z art. 53 ust. 4 pkt 7 w zw. z art. 64 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz./ 717, ze zm.), decyzję o warunkach zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z dyrektorem parku narodowego w odniesieniu do obszarów położonych w granicach parku i jego otuliny. Na podstawie art. 91 pkt 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody należy zaś przyjąć, iż Minister Środowiska jest organem wyższej instancji wobec postanowień uzgadniających, wydanych przez dyrektora parku narodowego. Organom orzekającym w rozpatrywanej sprawie przysługuje ustawowe uprawnienie do uzgadniania decyzji o warunkach zabudowy dla obszaru zarówno parku narodowego, jak i jego otuliny. W dalszej części uzasadnienia Sąd stwierdził, że błędne było stanowisko Ministra Środowiska o stosowaniu art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody także do otuliny parku narodowego.
W art. 15 ust. 1 wyliczono bowiem różnego rodzaju działania, które są zabronione w parkach narodowych i rezerwatach przyrody, jako formach ochrony przyrody, stosownie do art. 6 pkt 1 i 2 ustawy o ochronie przyrody. Z treści powołanego art. 15 ust. 1 nie wynika, aby przepis ten dotyczył również otuliny parku narodowego. Otulina parku narodowego nie należy do ustawowo wyodrębnionych form ochrony przyrody, lecz zgodnie z art. 5 pkt 14 ustawy o ochronnie przyrody, stanowi strefę ochronną graniczącą z formą ochrony przyrody i wyznaczoną indywidualnie dla formy ochrony przyrody w celu zabezpieczenia przed zagrożeniami zewnętrznymi wynikającymi z działalności człowieka. Ochronny cel otuliny dla parku narodowego, jako formy ochrony przyrody, nie uzasadnia jednak utożsamiania jej z parkiem narodowym, jako obszarem o rygorach prawnych ochrony określonych m.in. w art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody. Zakres zakazów ustawowo przypisanych do obszaru parku narodowego i rezerwatu przyrody nie może być, z racji konstytucyjnej ochrony własności, dotyczącej także terenów znajdujących się w otulinie parku narodowego, rozszerzany w drodze interpretacji na obszary nie objęte art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody.
Brak jest również w ustawie o ochronie przyrody odrębnych regulacji prawnych precyzujących ograniczenia w wykonywaniu prawa własności nieruchomości znajdujących się w obszarze otuliny. Oznacza to, iż stosownie do art. 53 ust. 4 pkt 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 5 pkt 14 i art. 11 ustawy o ochronie przyrody, dyrektor parku narodowego jest uprawniony do uzgadniania decyzji o warunkach zabudowy dot. inwestycji lokalizowanych w otulinie parku narodowego, w kontekście ustawowego celu otuliny, a nie w kontekście działań zabronionych w obszarze samego parku, o których jest mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody.
W zakończeniu uzasadnienia wyroku z dnia 1 sierpnia 2006r. Sąd wskazał, że przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ orzekający winien dokonać merytorycznej oceny dopuszczalności lokalizacji projektowanej inwestycji w kontekście ustawowego celu otuliny (...) Parku Narodowego.
Rozpatrując sprawę ponownie po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Minister Środowiska postanowieniem z dnia (...) października 2006 r. Nr (...) utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora (...) Parku Narodowego z dnia (...) października 2005 r. znak (...) o odmowie uzgodnienia decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla zagrody rolniczej składającej się z budynku mieszkalnego i gospodarczego na działce nr (...) w S., gmina S., stanowiącej własność K. D..
W uzasadnieniu tego postanowienia organ naczelny wskazał, że działka nr (...) w S., gmina S., stanowiącej własność K. D. położona jest w otulinie (...) Parku Narodowego.
Zgodnie z art. 5 pkt 14 ustawy o ochronie przyrody otulina jest strefę ochronną graniczącą z formą ochrony przyrody i wyznaczoną indywidualnie dla formy ochrony przyrody w celu zabezpieczenia przed zagrożeniami zewnętrznymi wynikającymi z działalności człowieka. Zgodnie natomiast z art. 11 ustawy o ochronie przyrody na obszarach graniczących z parkiem narodowym wyznacza się otulinę parku narodowego.
Jak wskazano w uzasadnieniu postanowienia zadaniem otuliny jest chronienie zasobów przyrodniczych parku narodowego przed niekorzystnym wpływem wywołanym działaniami człowieka podejmowanymi w sąsiedztwie parku. Organ podał, że skoro w art. 11 ust. 1 ustawodawca nakazał wyznaczenie otuliny na obszarach graniczących z parkiem narodowym to nakaz ten miał na celu zabezpieczenie zasobów parku narodowego poprzez stworzenie obszaru otuliny, który, jako graniczący bezpośrednio z parkiem również podlega ochronie.
Wskazano, że przedmiotowa działka nr (...), na której planowana jest inwestycja, ma kształt kwadratu, który wchodzi na głębokość 200m w zwartą powierzchnię lasu należącego do (...) Parku Narodowego.
Działka ta jest z trzech stron otoczona lasem i jest chętnie penterowana przez zwierzynę płową i traktowana jako integralna część ostoi tej zwierzyny. Zabudowanie tej działki i osadnictwo na tym terenie spowoduje trwałą barierę dla zwierzyny, co w konsekwencji doprowadzi do zagrożenia stanu równowagi przyrodniczej i właściwego stanu ochrony siedliska przyrodniczego znajdującego się na terenie (...) Parku Narodowego jak też jego otuliny.
Zabudowa przedmiotowej działki miałaby negatywny wpływ na migrację będących pod ochroną zwierząt, żyjących na terenie parku i jego otuliny.
Z tych względów Minister Środowiska uznał, że odmowa uzgodnienia decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla zagrody rolniczej składającej się z budynku mieszkalnego i gospodarczego na działce nr (...) jest zasadna. Na powyższe postanowienie organu naczelnego wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarga K. D.. Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności postanowień organów obu instancji, względnie o ich uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania.
W skardze podniesiono, że ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości położonych w otulinie parku narodowego nie zostały powiązane z konkretną normą prawa materialnego. Zarzucono również brak wskazania zagrożeń planowanej inwestycji wobec parku narodowego. Planowana zagroda rolnicza nie stanowi bowiem nawet przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko. Skarżący wskazał, że organy obu instancji nie powołały się na konkretną normę materialną, która pozwalałaby w niniejszej sprawie odmówić uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy.
Skarżący wskazał, że stanowisko organów obu instancji nie zostało w sposób należyty uzasadnione, zaś uzasadnienie zaskarżonego postanowienia pomimo, że jest obszerne zawiera wyłącznie ogólniki nie odnosi się natomiast do zarzutów zażalenia.
W odpowiedzi na skargę Minister Środowiska wniósł o jej oddalenie, przytaczając motywy uzasadnienia zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Mając na względzie powyższe unormowanie Sąd uznał, że skarga nie jest uzasadniona, co prowadzi do jej oddalenia.
Zgodnie z art. 53 ust. 4 pkt 7 w zw. z art. 60 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz./ 717, ze zm.), decyzję o warunkach zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z dyrektorem parku narodowego w odniesieniu do obszarów położonych w granicach parku i jego otuliny. Na podstawie art. 91 pkt 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody należy zaś przyjąć, iż Minister Środowiska jest organem wyższej instancji wobec postanowień uzgadniających, wydanych przez dyrektora parku narodowego. Należy przypomnieć, że sprawa dotycząca uzgodnienia decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla zagrody rolniczej składającej się z budynku mieszkalnego i gospodarczego na działce nr (...) w S., gmina S., stanowiącej własność K. D. była już rozpoznawana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który wyrokiem z dnia 1 sierpnia 2006r. sygn. akt IV SA/Wa 546/06 uchylił postanowienie Ministra Środowiska z dnia (...) stycznia 2006 r.
W zakończeniu uzasadnienia wyroku z dnia 1 sierpnia 2006r. Sąd wskazał, że przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ orzekający winien dokonać oceny dopuszczalności lokalizacji projektowanej inwestycji w kontekście ustawowego celu otuliny (...) Parku Narodowego.
Zdaniem Sądu organ naczelny rozpoznając sprawę po wyroku WSA wykonał wskazania wyrażone w wyroku z dnia 1 sierpnia 2006r.
Organ dokonał oceny dopuszczalności lokalizacji projektowanej inwestycji w kontekście ustawowego celu otuliny (...) Parku Narodowego.
Zgodnie z art. 5 pkt 14 ustawy o ochronie przyrody otulina jest strefę ochronną graniczącą z formą ochrony przyrody i wyznaczoną indywidualnie dla formy ochrony przyrody w celu zabezpieczenia przed zagrożeniami zewnętrznymi wynikającymi z działalności człowieka. Zgodnie natomiast z art. 11 ustawy o ochronie przyrody na obszarach graniczących z parkiem narodowym wyznacza się otulinę parku narodowego.
Zadaniem otuliny jest chronienie zasobów przyrodniczych parku narodowego przed niekorzystnym wpływem wywołanym działaniami człowieka podejmowanymi w sąsiedztwie parku. Skoro w art. 11 ust. 1 ustawodawca nakazał wyznaczenie otuliny na obszarach graniczących z parkiem narodowym to nakaz ten miał na celu zabezpieczenie zasobów parku narodowego poprzez stworzenie obszaru otuliny, który, jako graniczący bezpośrednio z parkiem również podlega ochronie.
Przedmiotowa działka nr (...), na której planowana jest inwestycja, wchodzi na głębokość 200m w zwartą powierzchnię lasu należącego do (...) Parku Narodowego.
Zabudowanie tej działki i osadnictwo na tym terenie może spowodować trwałą barierę dla zwierzyny, co w konsekwencji doprowadzi do zagrożenia stanu równowagi przyrodniczej i właściwego stanu ochrony siedliska przyrodniczego znajdującego się na terenie (...) Parku Narodowego. Zabudowa przedmiotowej działki miałaby negatywny wpływ na migrację będących pod ochroną zwierząt, żyjących na terenie parku i jego otuliny.
W stanie faktycznym niniejszej sprawy Sąd doszedł do przekonania, że organy obu instancji wykazały, że odmowa uzgodnienia decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla zagrody rolniczej składającej się z budynku mieszkalnego i gospodarczego na działce nr (...) jest zasadna.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło