IV SA/Wa 1601/21

WyrokWSA w Warszawie2022-01-27

Skład orzekający: Joanna Borkowska, Anita Wielopolska, Agnieszka Wąsikowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Rada Gminy, uchwalając regulamin utrzymania czystości i porządku, może ograniczyć możliwość dokonywania napraw pojazdów samochodowych poza warsztatami do "drobnych i doraźnych napraw", jeśli ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach jedynie upoważnia do wskazania wymogów dopuszczalności mycia i napraw pojazdów poza myjniami i warsztatami?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność § 2 ust. 4 pkt 2 załącznika do uchwały Rady Gminy, uznając, że przepis ten został podjęty z przekroczeniem upoważnienia ustawowego. Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie upoważnia organu do wprowadzania ograniczeń w zakresie drobnych i doraźnych napraw pojazdów poza warsztatami, a jedynie do wskazania wymogów dopuszczalności takich czynności w kontekście ochrony środowiska i ludzi.
Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy wniósł skargę na uchwałę Rady Gminy dotyczącą regulaminu utrzymania czystości i porządku, zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego poprzez uregulowanie w § 2 ust. 4 pkt 2 Regulaminu kwestii wykraczających poza upoważnienie ustawowe, tj. dopuszczenie możliwości dokonywania poza warsztatami samochodowymi wyłącznie dobrych i doraźnych napraw. Rada Gminy uznała skargę za uzasadnioną.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność § 2 ust. 4 pkt 2 załącznika do zaskarżonej uchwały.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Borkowska Sędziowie sędzia WSA Anita Wielopolska (spr.) sędzia WSA Agnieszka Wąsikowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 27 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w [...] na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie gminy stwierdza nieważność § 2 ust. 4 pkt 2 załącznika do zaskarżonej uchwały. Rada Gminy G. (Rada) na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 3, art. 18 ust. 2 pkt 15, art. 40 ust.1, art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2020 r. poz. 713 z póź. zm.) oraz art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2020 r. poz. 1439) po zasięgnięciu opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. w dniu [...] grudnia 2020 roku podjęła uchwałę nr [...] w sprawie uchwalenia Regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy G.. W piśmie z dnia 8 października 2021 r. (prezentata Sądu - 26 października 2021 r.) Prokurator Rejonowy w W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powołaną wyżej uchwałę, zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego tj. art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. d ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, poprzez uregulowanie w § 2 ust. 4 pkt 2 Regulaminu kwestii wykraczających poza upoważnienie ustawowe, tj. dopuszczenie przez Radę Gminy możliwości dokonywania poza warsztatami samochodowymi wyłącznie dobrych i doraźnych napraw. Wobec powyższego w przedmiotowej skardze, Prokurator, na zasadzie art. 147 § 1 p.p.s.a., wniósł o stwierdzenie nieważności ww uchwały Rady Gminy G. w powyższym zakresie. W uzasadnieniu skargi Prokurator rozwinął swoje stanowisko dotyczące postawionego zarzutu przedstawiając argumenty potwierdzające, według skarżącego, jego zasadność. W odpowiedzi na skargę Rada G. uznała skargę w całości za uzasadnioną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę legalności działalności administracji publicznej. Zgodnie z art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a. zakres kontroli administracji publicznej obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego oraz inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego. Sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 p.p.s.a.). Skargę na przedmiotową uchwałę, zgodnie z treścią art. 53 § 2a p.p.s.a. można wnieść w każdym czasie, wobec tego prokuratora nie obowiązuje termin zakreślony w art. 53 § 3 p.p.s.a. Wprowadzając sankcję nieważności, jako następstwo naruszenia przepisu prawa, ustawodawca nie określił rodzaju naruszenia prawa. Przyjmuje się jednak, że podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały stanowią takie naruszenia prawa, które mieszczą się w kategorii rażących naruszeń. Powyższe wynika z treści art. 91 ust. 1 zdanie pierwsze, w zw. z ust. 4 u.s.g., zgodnie z którymi uchwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna, chyba że naruszenie prawa ma charakter nieistotny. Odnosząc się do meritum, po przeprowadzeniu analizy treści ww. Regulaminu Sąd stwierdził, zgodnie ze stanowiskiem Prokuratora, że kwestionowana regulacja pozostaje w sprzeczności z obowiązującymi przepisami prawa. Została ona bowiem podjęta z przekroczeniem ustawowego upoważnienia do wydania kwestionowanej uchwały zawartego w art. 4 u.c.p.g. Trzeba podkreślić, iż dwoma podstawowymi dyrektywami, którymi powinien kierować się organ przy kreowaniu przepisów prawa miejscowego jest zasada praworządności oraz jasności przepisów prawa, jako pochodna zasady pewności prawa i poprawnej legislacji. Konstytucyjna zasada określoności regulacji prawnych, wywodzona jest z klauzuli demokratycznego państwa prawnego, zawartej w art. 2 Konstytucji (zob. I.Wróblewska, Zasada państwa prawnego w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego RP, Toruń 2010, s. 75). Określona w art. 7 Konstytucji RP zasada praworządności w związku z art. 94 Konstytucji RP wymaga, aby akt prawa miejscowego (źródło powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej na obszarze działania organów, które je ustanowiły) czynił zadość upoważnieniu ustawowemu i nie tylko nie przekraczał jego zakresu, ale także w pełni i zgodnie z prawem je realizował. Odnosząc się zatem do kwestionowanego przez Prokuratora zapisu Sąd stwierdza, iż Regulamin w powołanej w skardze narusza obowiązujące na dzień podjęcia uchwały (tj. 30 grudnia 2020r.) przepisy ww ustawy z dnia 13 września 1996 r. o o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Regulamin wadliwie określa wskazaną w § 2 ust. 4 pkt 2 możliwość w zakresie czynienia napraw poza warsztatami samochodowymi, w brzmieniu: "naprawa pojazdów samochodowych poza warsztatami samochodowymi może odbywać się na terenie nieruchomości pod warunkiem: (...) 2) wykonywania drobnych i doraźnych napraw". W tym przypadku uchwalono ponad regulację ustawową, gdyż powołany przepis art. 4 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie upoważnia organu uchwałodawczego gminy do wprowadzenia tego rodzaju ograniczenia możliwości napraw pojazdów mechanicznych, tak jak w kwestionowanym zapisie, tylko do napraw doraźnych lub drobnych. Trzeba mieć na uwadze, iż organ gminy, w myśl ww przepisu, został upoważniony wyłącznie do wskazania wymogów dopuszczalności mycia i naprawy pojazdów poza myjniami i warsztatami, w kontekście zapewnienia ochrony środowiska i ludzi przed zagrożeniem zanieczyszczeniem lub uciążliwościami stwarzanymi na skutek wykonywania tych czynności (też min. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 18 września 2019 roku, sygn. II SA/Gd 121/1, WSA w Bydgoszczy z dnia 18 grudnia 2018 r., sygn. II SA/Bd 877/18). Kwestionowany przez Prokuratora zapis - § 2 ust. 4 pkt 2 Regulaminu uznać zatem należy za podjęty z przekroczeniem delegacji ustawowej i tym samym, zgodnie zarówno ze stanowiskiem Prokuratora jak i organu, winien zostać wyeliminowany z obrotu prawnego. Mając na uwadze opisane powyżej istotne naruszenia zaskarżoną uchwałą wskazanych przepisów prawa Sąd, na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., stwierdził jej nieważność w całości.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło