IV SA/Wa 1603/08
PostanowienieWSA w Warszawie2009-06-18
Skład orzekający: Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędzia WSA Danuta Dopierała, Sędzia WSA Michał Sowiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy gmina, której teren jest wykorzystywany jako składowisko odpadów komunalnych, posiada interes prawny do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów na tym terenie, w sytuacji gdy organ gminy współdziałał przy wydawaniu decyzji administracyjnej?Ratio decidendi
Gmina C. nie posiada interesu prawnego do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym, ponieważ w sytuacji, gdy ustawa powierza organowi jednostki samorządu terytorialnego rolę organu administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 3 k.p.a. (w tym przypadku poprzez współdziałanie przy wydawaniu zezwolenia na odzysk odpadów), organ ten nie może dochodzić interesu prawnego jednostki w postępowaniu administracyjnym ani sądowoadministracyjnym. Posiadanie prawa własności nieruchomości nie stanowi samoistnej podstawy do wyprowadzenia interesu prawnego chronionego na drodze administracyjnej.Stan faktyczny
Gmina C. wniosła o dopuszczenie do udziału w sprawie ze skargi J. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. stwierdzającą nieważność decyzji zezwalającej na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów na terenie gminy. Gmina argumentowała, że posiada interes prawny, ponieważ składowisko odpadów znajduje się na jej terenie, a ponadto zawarła umowę ze skarżącym na rekultywację terenu. Sąd rozpatrywał wniosek Gminy C. o dopuszczenie do udziału w sprawie.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odmówić dopuszczenia do udziału w sprawie Gminy C.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędziowie Sędzia WSA Danuta Dopierała, Sędzia WSA Michał Sowiński (spr.), Protokolant Agnieszka Olszewska, po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2009 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. O. prowadzącego Przedsiębiorstwo R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] czerwca 2008 r. Nr [...] w przedmiocie : stwierdzenia nieważności decyzji zezwalającej na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów. p o s t a n a w i a odmówić dopuszczenia do udziału w sprawie Gminy C.
Pismem z dnia 16 czerwca 2009 r. Gmina C. -reprezentowana przez Wójta Gminy C. wniosła o dopuszczenie do udziału w sprawie ze skargi J. O., wskazując, iż składowisko odpadów komunalnych, którego dotyczy przedmiotowa sprawa, prowadzone jest przez gminę na jej własnym terenie, co uzasadnia jej interes prawny. Gmina podkreśliła, iż przedmiotowe składowisko odpadów komunalnych było prowadzone przez ponad 20 lat i gmina w roku 2007 zawarła ze skarżącym umowę, w której zleciła wykonanie robót rekultywacyjnych zgodnie z przedstawionym projektem. Wskazano, iż wydana przez Starostę P. decyzja, unieważniona przez SKO, umożliwiała przeprowadzenie procesu mającego na celu bezpieczne przywrócenie terenu przedmiotowego składowiska do właściwego stanu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) udział w charakterze uczestnika może zgłosić osoba, która nie brała udziału w postępowaniu, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego.
W literaturze przedmiotu przyjmuje się, że interes prawny, w przeciwieństwie do interesu faktycznego, to interes indywidualny, własny i osobisty, znajdujący podstawę w przepisach prawa materialnego oraz potwierdzenie w okolicznościach faktycznych (J. Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2005, s. 224). Natomiast jako interes faktyczny należy kwalifikować taki stan, w którym obywatel wprawdzie jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jak w przypadku interesu prawnego, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mającego stanowić podstawę skutecznego żądania stosownych czynności organu administracji (wyrok NSA z dnia 22 lutego 1984 r., I SA 1748/83 - E. Smoktunowicz, Kodeks postępowania administracyjnego w orzecznictwie Sądu Najwyższego, Naczelnego Sądu Administracyjnego i Trybunału Konstytucyjnego, Warszawa 1995, s. 109). Wynika z tego, iż przymiot uczestnika postępowania w rozumieniu art. 33 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, daje dopiero norma o charakterze materialnoprawnym, bezpośrednio legitymująca określony podmiot do uczestniczenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Przedmiotem niniejszego postępowania sądowego jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] czerwca 2008 r. o stwierdzeniu nieważności decyzji Starosty P. z dnia [...] września 2007 r. w sprawie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów do rekultywacji składowiska odpadów komunalnych w miejscowości C. Przedsiębiorstwu R.
Należy zauważyć, iż zgodnie z art. 26 ust. 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2007 r. Nr 39, poz. 251) starosta wydaje zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów po zasięgnięciu opinii wójta właściwego ze względu na miejsce prowadzenia działalności w zakresie odzysku odpadów. Powyższa regulacja nałożyła zatem na Wójta Gminy C. obowiązek współdziałania ze Starostą P. przy wydawaniu decyzji w przedmiocie wnioskowanego przez skarżącego zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów. Realizując powyższy obowiązek Wójt Gminy C. postanowieniem z dnia [...] września 2007 r. pozytywnie zaopiniował wniosek skarżącego o wydanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów na terenie gminy C.
Mając powyższe na względzie, wskazać należy, iż w przypadku, gdy ustawa powierza organowi jednostki samorządu terytorialnego rolę organu administracji publicznej w rozumieniu przepisu art. 5 § 2 pkt 3 k.p.a., organ ten może "bronić" interesu jednostki w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie. Powierzenie zatem organowi gminy właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w trybie współdziałania przy wydawaniu decyzji administracyjnej, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę gminę jej interesu prawnego zarówno w postępowaniu administracyjnym, jak i sądowoadministarcyjnym (por. uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 19 maja 2003 r., OPS 1/03, ONSA 2003, nr 4, poz. 114). Włączenie jednostek samorządu terytorialnego do systemu administracji publicznej ogranicza bowiem uprawnienia procesowe tych jednostek jako osób prawnych. W zakresie, w jakim organ jednostki samorządu terytorialnego wykonuje funkcje organu administracji publicznej nie jest on uprawniony do reprezentowania jej interesu prawnego, rozumianego jako interes osoby prawnej (J.P. Tarno, Status prawny jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym i sądowym, Państwo i Prawo 2006, z. 2, s. 27-28).
Niezależnie od powyższego, odnosząc się do stwierdzenia wnioskodawcy, iż interes prawny gminy uzasadnia prowadzenie przez gminę składowiska odpadów komunalnych, którego dotyczy przedmiotowa sprawa, na jej własnym terenie, należy wyjaśnić, iż podstawą do wyprowadzenia interesu prawnego mogą być jedynie przepisy prawa administracyjnego, które dają podstawę do autorytatywnej konkretyzacji normy prawa w zakresie uprawnienia lub obowiązku jednostki. Podstawy do wyprowadzenia interesu prawnego w przypadku wnioskodawcy nie mogłoby zatem stanowić posiadanie prawa własności nieruchomości, na której zlokalizowane było składowisko odpadów komunalnych, a to z tego względu, że przepisy prawa cywilnego nie dają podstaw prawnych do konkretyzacji sytuacji prawnej jednostki na drodze administracyjnej. Podstawą wyprowadzenia interesu prawnego jednostki mogą być zatem wyłącznie przepisy materialnego prawa administracyjnego, zaś przepisy prawa cywilnego tylko w związku z przepisami materialnego prawa administracyjnego. Samoistnie przepisy prawa cywilnego nie dają podstaw do wyprowadzenia interesu prawnego chronionego na drodze administracyjnej (por. wyrok NSA z dnia 2 października 2007 r., II OSK 1289/06, niepubl.)
Z tych względów, na podstawie art. 33 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło