IV SA/Wa 1647/17

PostanowienieWSA w Warszawie2017-10-10

Skład orzekający: Grzegorz Rząsa, Piotr Korzeniowski, Anna Sękowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, będący użytkownikiem nieruchomości objętej miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, posiada interes prawny do zaskarżenia uchwały w sprawie tego planu, zwłaszcza gdy plan ten utracił moc obowiązującą?
Ratio decidendi
Skarga podlega odrzuceniu, ponieważ skarżący, będący użytkownikiem nieruchomości, nie wykazał naruszenia swojego interesu prawnego lub uprawnienia przez zaskarżoną uchwałę, która dodatkowo utraciła moc obowiązującą. Brak wykazania konkretnych, negatywnych skutków prawnych dla skarżącego, które nadal oddziaływałyby na jego sytuację prawną, uniemożliwia merytoryczną ocenę skargi.
Stan faktyczny
Skarżąca O. S. V. wniosła skargę na uchwałę Rady Gminy z 1999 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, twierdząc, że jako użytkownik działki objętej planem posiada interes prawny. Wojewódzki Sąd Administracyjny wezwał do wykazania tego interesu. Po doręczeniu wezwania, skarżąca przedstawiła umowę użytkowania działki. Sąd I instancji odrzucił skargę, uznając, że skarżąca nie wykazała interesu prawnego, a ponadto gmina nie może zaskarżać własnych uchwał za pośrednictwem swoich jednostek organizacyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie, wskazując na potrzebę ponownego rozpoznania sprawy przez WSA, uwzględniając specyficzny status skarżącej jako instytucji kultury oraz kwestię obowiązywania planu.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Rząsa, Sędziowie sędzia WSA Piotr Korzeniowski (spr.), sędzia WSA Anna Sękowska, Protokolant sekr. sąd. Robert Dudek, po rozpoznaniu w dniu 10 października 2017 r. na rozprawie sprawy ze skargi O. z siedzibą w W. na uchwałę Rady Gminy W. z dnia [...] kwietnia 1999 r. Nr [...] w przedmiocie : miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego p o s t a n a w i a odrzucić skargę O. S. V. (dalej: skarżąca), reprezentowana przez M. C., wniosła skargę na wskazaną w sentencji uchwałę w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Sąd wezwał skarżącą, za pośrednictwem jej profesjonalnego pełnomocnika, do wykazania posiadania interesu prawnego do wniesienia skargi poprzez nadesłanie - w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi - dowodu własności albo użytkowania wieczystego działki objętej zaskarżonym planem. Powyższe wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej [...] sierpnia 2016 r. (k. 44). W wykonaniu wezwania pełnomocnik skarżącej wskazał m. in., że właścicielem działki ew. nr [...] z obr. [...] w [...] jest Miasto [...] (dalej: [...]). Skarżąca na podstawie umowy z [...] stycznia 2010 r. jest jej użytkownikiem. Skutkuje to posiadaniem w niniejszej sprawie przez skarżącą interesu prawnego we wniesieniu skargi. W postanowieniu z 12 grudnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, sygn. IV SA/Wa 1690/16 odrzucił skargę O. S. V. z siedzibą w [...] na uchwałę Rady Gminy [...] z [...] kwietnia 1999 r. Nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Uzasadniając odrzucenie skargi Sąd stwierdził, że skarga została wniesiona w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. W ocenie Sądu, zaskarżona uchwała nie narusza interesu prawnego lub uprawnienia skarżącej Wskazał, że kryterium "interesu prawnego" i "uprawnienia" ma charakter materialnoprawny i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącej, a kwestionowaną w skardze uchwałą. Zdaniem Sądu, skarżąca takiego związku nie wykazała. Sąd nie zgodził się ze stwierdzeniem skarżącej, że źródłem jej interesu prawnego lub uprawnienia jest przysługujące jej prawo użytkowania do działki objętej zaskarżonym planem. Ponadto, zdaniem Sądu, istotne jest to, że skarżąc plan skarżąca kwestionuje przeznaczenie rzeczy (przedmiotowej działki), co wykracza poza uprawnienia użytkownika i dotyka wyłącznie strefy praw właściciela. Sąd stwierdził także, że w sprawie nie bez znaczenia jest też fakt, iż użytkowanie służy jednostce organizacyjnej właściciela ([...]), którego organ (rada) uchwalił zaskarżony plan. W ocenie Sądu, występuje więc sytuacja, w której uchwalony przez organ właściciela plan jest przez niego (za pośrednictwem posiadającej osobowość prawną jednostki organizacyjnej [...]) zaskarżony. Skutkuje to niedopuszczalnością skargi jednostki organizacyjnej Miasta. Zdaniem Sądu, gmina nie może przez swoje jednostki organizacyjne, nawet posiadające osobowość prawną, skutecznie kwestionować swej własnej uchwały. Skutkowałoby to obejściem prawa, gdy chodzi o wymaganą procedurę zmiany planu miejscowego. W skardze kasacyjnej skarżąca, zaskarżając postanowienie Sądu w całości, zarzuciła naruszenie art. 58 § 1 pkt 5a, art. 3 § 2 pkt 5 i art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 1 Konstytucji RP, art. 251 i art. 252 k.c. oraz art. 27 ust. 1 i art. 28 ust. 1 ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, poprzez odrzucenie skargi w wyniku błędnego uznania, że O. S. V. z siedzibą w [...], posiadająca prawo użytkowania działki objętej zaskarżonym planem miejscowym, nie jest legitymowana do wniesienia skargi na ten plan, gdyż nie narusza on jej interesu prawnego lub uprawnienia, w sytuacji, gdy zdaniem skarżącej ustalenia planu ograniczają przysługujące jej prawo do nieruchomości, bowiem determinują sposób korzystania z działki. Ponadto zarzuciła błędne uznanie, jakoby skarga została wniesiona w imieniu [...], w sytuacji, gdy skarżąca, jako instytucja kultury, jest jednostką samodzielną wobec jednostki samorządu terytorialnego. W oparciu o tak przytoczone podstawy kasacyjne wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy Sądowi do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Ponadto skarżąca wniosła o przeprowadzenie rozprawy. Postanowieniem z 18 maja 2017 r., sygn. II OSK 1006/17 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu powołanego postanowienia Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że przytoczone w skardze kasacyjnej podstawy kasacyjne dotyczą w istocie tego samego i jedynego w sprawie zagadnienia, mianowicie błędnego - w ocenie skarżącej - uznania przez Sąd I instancji, że skarżąca nie była legitymowana do wniesienia - na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 446 ze zm., dalej: u.s.g.) - skargi na uchwałę Rady Gminy [...] z [...] kwietnia 1999 r., czego skutkiem było odrzucenie skargi w oparciu o art. 58 § 1 pkt 5a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji naruszył art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a., gdyż przedwcześnie przyjął, że zachodzą przesłanki wskazane w tym przepisie w zw. z art. 101 ust. 1 u.s.g. Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, według którego w tej sprawie skargę na uchwałę dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wniósł użytkownik - a więc podmiot, któremu przysługuje ograniczone prawo rzeczowe do działki objętej skarżonym planem. Mimo, że Sąd I instancji uznał, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego determinuje sposób korzystania z nieruchomości objętej planem, to jednak stwierdził, że nie dotyka uprawnień użytkownika, który ma jedynie prawo do używania rzeczy i pobierania jej pożytków, nie ma zaś prawa do kwestionowania przeznaczenia działki. To prawo należy wyłącznie do właściciela nieruchomości. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji nie uwzględnił jednakże faktu, że prawo użytkowania nieruchomości jest po prawie użytkowania wieczystego prawem o najszerszym zakresie korzystania z cudzej rzeczy, a nie jest kwestionowane, co przyznał Sąd I instancji, że użytkownik wieczysty jest legitymowany do wniesienia skargi na plan miejscowy. Nie można więc a limine wykluczyć legitymacji użytkownika nieruchomości. Ponadto nie uwzględniono, że w tej sprawie występują pewne szczególne okoliczności, jak te, że wybór sposobu korzystania z nieruchomości przez skarżącą był zdeterminowany jej prawnym charakterem. Nie ulega wątpliwości, że O. S. V. z siedzibą w [...] została utworzona przez [...] jako instytucja kultury posiadająca osobowość prawną (art. 14 ust. 1 ustawy z 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej - Dz.U. z 2012 r. poz. 406 ze zm.). Oznacza to, że jako osoba prawa skarżąca nie mogła być podmiotem prawa trwałego zarządu, a jednocześnie [...], jako organizator, było zobowiązane zapewnić jej środki do prowadzenia działalności oraz do utrzymania obiektów, w którym ta działalność ma być prowadzona (art. 12 ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej). W tych okolicznościach, w przypadku skarżącej, prawo użytkowania nieruchomości, której dotyczy sprawa, pełni funkcję zapewnienia jej statutowej działalności, a więc zbliżoną do prawa własności. Jednocześnie z faktu, że instytucje kultury posiadają osobowość prawną wynika, że charakteryzują się samodzielnością prawną i niezależnością od jednostek samorządu terytorialnego, że działają w obrocie prawnym we własnym imieniu i na własną odpowiedzialność (art. 49 ust. 1 u.s.g. oraz m.in. art. 14 ust. 2, art. 27 ust. 1 i art. 28 ust. 1 ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej). Tym samym nie można skarżącej utożsamiać z jej organizatorem - [...], co oznacza, że niezasadne są argumenty Sądu I instancji, jakoby skarga została wniesiona w imieniu [...]. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, te okoliczności Sąd I instancji powinien wziąć pod uwagę oceniając, czy zaskarżony plan naruszył interes prawnym lub uprawnienia skarżącej. Według Naczelnego Sądu Administracyjnego, niezależnie od tego Sąd I instancji, oceniając kwestię dopuszczalności wniesienia skargi na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g., powinien rozważyć, czy zaskarżony plan obowiązuje. Z odpowiedzi organu na skargę wynika bowiem, że w dniu [...] stycznia 2016 r. Rada [...] podjęła uchwałę nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...], obejmującego teren zaskarżonego planu. Oznaczałoby to, że zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zaskarżony plan utraciłby moc obowiązującą z chwilą wejścia w życie tego planu. Ponadto Wojewoda [...] rozstrzygnięciem nadzorczym z [...] lutego 2016 r. stwierdził nieważność części tego nowego planu miejscowego, w tym w zakresie działki, której dotyczy sprawa, jednakże nie może to przesądzać o "odżyciu" poprzedniego planu miejscowego. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że problem tak zwanego "odżycia" norm, "odżycia" przepisów na skutek derogacji nowelizującego aktu normatywnego jest sporny w doktrynie i orzecznictwie, przy czym z reguły pojawia się on w kontekście działalności Trybunału Konstytucyjnego (tytułem przykładu można wskazać na uzasadnienia postanowienia TK z 17 lipca 2014 r., sygn. akt P 28/10, wyroku NSA z 18 grudnia 2012 r., sygn. akt II OSK 1515/11 i wyroku NSA z 30 czerwca 2015 r., sygn. akt II OSK 2869/13), co jednakże nie dyskwalifikuje go, jako przydatnego do oceny relacji występujących pomiędzy rozstrzygnięciem nadzorczym, a planem miejscowym, gdyż podobnie jak w przypadku orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, w razie podjęcia rozstrzygnięcia nadzorczego w odniesieniu do planu miejscowego chodzi o derogację aktu normatywnego. Nie przesądzając o wyniku oceny w tym kontekście Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że kwestia ta powinna być rozważona przez Sąd I instancji z uwzględnieniem stanowiska judykatury i doktryny oraz przede wszystkim przepisów odnoszących się do planów miejscowych, w szczególności art. 28 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, który normuje skutki rozstrzygnięcia nadzorczego wobec planu miejscowego. Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił też uwagę, że kwestia obowiązywania zaskarżonego aktu wiąże się z oceną legitymacji skarżącej do wniesienia skargi na ten akt. Przyjmuje się bowiem, że nieobowiązujący akt prawa miejscowego może być zaskarżony, jeżeli może być stosowany do sytuacji sprzed jego uchylenia (uchwała TK z 14 września 1994 r., sygn. akt W 5/94, postanowienia NSA z 27 września 2013 r., sygn. II OSK 2231/13 i z 6 kwietnia 2017 r., sygn. II OSK 690/17). Wówczas skarżący musi wykazać, że także w tej specyficznej sytuacji plan miejscowy, mimo że już nie obowiązuje, nadal narusza jego interes prawny lub uprawnienie. W konkluzji Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że odrzucenie skargi skarżącej na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. było przedwczesne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpatrywania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Skarga w niniejszej sprawie podlega odrzuceniu. W pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 190 p.p.s.a., sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny. Związanie sądu administracyjnego przyjętą oceną prawną oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z poglądem wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny, a zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie, nawet wówczas, gdy nie podziela wyrażonych w tym wyroku ocen. Artykuł 190 p.p.s.a. znajduje zastosowanie, gdy doszło do wydania orzeczenia, o którym mowa wart. 185 § 1 p.p.s.a., a mianowicie, gdy zaszła konieczność ponownego rozpoznania sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. W takim wypadku sąd ten związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, przez którą należy rozumieć ustalenie jednoznacznej normy na podstawie określonego przepisu prawa materialnego lub procesowego. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez WSA granice sprawy podlegają zawężeniu do granic, w jakich Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną. Jednocześnie wskazać należy, że ocena prawna zawarta w orzeczeniu sądu utraci moc wiążącą w wypadku zmiany stanu prawnego, jeżeli to spowoduje, że pogląd sądu stanie się nieaktualny, jak również w przypadku zmiany istotnych okoliczności faktycznych, które powstały po wydaniu orzeczenia sądowego. Mając na uwadze tak zakreśloną kognicję, Sąd stwierdził, że skarga podlega odrzuceniu. Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza jej dopuszczalności. W niniejszej sprawie skarga dotyczy uchwały Nr [...] Rady Gminy [...] z [...] kwietnia 1999 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu ulicy [...] na odcinku od ul. [...] do ul. [...] i [...], obejmującego m. in. obszar nieruchomości znajdującej się w użytkowaniu skarżącej położony przy ul. [...] w [...] (dz. ew. nr [...] z obrębu [...]). Nieruchomość ta oznaczona jest w przedmiotowym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego rej. Ul. [...] jako: UK1, UK1.2 oraz 16KDD. Wskazać należy, że zaskarżona uchwała utraciła moc obowiązującą w związku z podjęciem uchwały Rady [...] Nr [...] z [...] kwietnia 2017 r., którą uchwalono miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] (Dz. Urz. Woj. [...] z [...] kwietnia 2017 r., poz. [...]). Przedmiotowy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego rejonu [...] część II, obejmuje obszar, którego granice wyznaczają: 1) od południa: południowe granice działek ew. nr [...] z obrębu [...] oraz nr [...],[...],[...],[...] z obrębu [...]) od wschodu: wschodnie granice działek ew. nr [...],[...],[...] i [...] z obrębu [...], do południowej linii rozgraniczającej ul. [...]) od północy: południowa linia rozgraniczająca ul. [...] na odcinku od wschodniej granicy działki ew. nr [...] z obrębu [...] do zachodniej linii rozgraniczającej ul. [...]) od zachodu: zachodnia linia rozgraniczająca ul. [...] od południowej linii rozgraniczającej ul. [...] do południowej granicy działki ew. nr [...] z obrębu [...]. z wyłączeniem obszarów, których granice wyznaczają linie rozgraniczające terenów A1.2MW/U, A1.3U-0 i A2.2ZP ustalone w uchwale Rady [...] Nr [...] z [...] stycznia 2016 r. w związku z rozstrzygnięciem nadzorczym nr [...] Wojewody [...] z [...] lutego 2016 r. 2. Granice obszaru planu, pokazano na rysunku planu sporządzonym w skali 1: 1000, stanowiącym załącznik graficzny nr 1 do niniejszej uchwały. Z postanowień planu uchwalonego uchwałą Nr [...] z [...] kwietnia 2017 r. oraz załącznika graficznego wynika, że działka skarżącej objęta została postanowieniami przedmiotowego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z treścią § 23 uchwały Nr [...] z [...] kwietnia 2017 r., traci moc miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego rejonu ul. [...] na odcinku od ul. [...] do ul. [...] i [...] uchwalony uchwałą Rady Gminy [...] Nr [...] z [...] kwietnia 1999 r. w obszarze objętym niniejszym planem. Podstawę prawną skargi na tego rodzaju uchwałę stanowi art. 101 ust. 1 u.s.g., który stanowi, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Podkreślenia wymaga, że w myśl art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a., sąd odrzuci skargę jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Jak wskazuje się w orzecznictwie, skarga na uchwałę organu gminy jest dopuszczalna także wtedy, gdy uchwała ta została wprawdzie uchylona lub zmieniona, lecz może być stosowana do sytuacji z okresu poprzedzającego uchylenie lub zmianę. Są bowiem takie akty, w oparciu o które w trakcie ich obowiązywania wydawane są indywidualne rozstrzygnięcia administracyjne (decyzje i postanowienia), a tym samym ich skutki nie ograniczają się do czasu funkcjonowania aktu w obrocie prawnym lecz trwają nadal pomimo utraty przez uchwałę mocy obowiązującej (np. uchwały w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego). W piśmiennictwie wyrażono pogląd, według którego utrzymanie mocy obowiązującej decyzji administracyjnych w przypadku utraty mocy przepisów stanowiących ich podstawę prawną wynika między innymi z zasady trwałości decyzji administracyjnej. Zmiana lub uchylenie podstawy prawnej nie mają, co do zasady, wpływu na dalszy byt decyzji administracyjnej. Wyjątek w tym względzie zachodzi wówczas, gdy przepisy ingerujące w dotychczasową treść podstawy prawnej tak stanowią lub gdy wynika to z całokształtu unormowania danej materii (zob. T. Woś, Stwierdzenie wygaśnięcia decyzji jako bezprzedmiotowej (art. 162), PiP 1992, z. 7, s. 53). Jeżeli taka uchwała (akt prawa miejscowego) nie przestała kształtować stosunków prawnych, wywołała trwające skutki prawne lub może znaleźć zastosowanie w okresie po utracie mocy obowiązującej, to jej zaskarżenie do sądu jest dopuszczalne, a prowadzone postępowanie nie jest bezprzedmiotowe (por. uzasadnienie wyroku TK z 14 września 1994 r., sygn. W 5/94, OTK 1994/2/44; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 września 2013 r., sygn. II OSK 2231/13; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 30 października 2013 r., sygn. II SA/GI 975/13 - dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.gov.pl). Konsekwencją przyjęcia tego stanowiska jest jednak uzależnienie dopuszczalności orzekania przez sąd o legalności już nieobowiązującej uchwały od skutków jakie ona wywołała, wywołuje bądź może wywoływać (por. m.in. postanowienie WSA w Gliwicach z 15 maja 2013 r., sygn. II SA/GL 143/13 - dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.gov.pl). W ocenie Sądu, tego rodzaju możliwość oddziaływania nieobowiązującego już aktu prawa miejscowego powinna zostać wykazana iub przynajmniej uprawdopodobniona przez skarżącą w skardze, co w rozpatrywanej sprawie nie miało miejsca. Strona skarżąca nie uprawdopodobniła aby zaskarżona uchwała wywołała w stosunku do niej określone skutki prawne, tj. stała się podstawą indywidualnego orzeczenia administracyjnego (decyzji, czy też postanowienia) nakładającego na nią określone obowiązki bądź ograniczającego wykonywanie przysługujących jej praw. Skarżąca nie powołała się też na jakąkolwiek decyzję administracyjną czy też inne orzeczenie oparte na ww. planie miejscowym, który w obszarze objętym skargą utracił moc obowiązującą. Na rozprawie przez Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w dniu 10 października 2017 r., pełnomocnik skarżącej oświadczył, że nie cofa skargi, albowiem jest zainteresowana rozstrzygnięciem Sądu z uwagi na oceny prawne Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczące statusu skarżącej jako jednostki kultury [...] i jego legitymacji do wniesienia skargi. Sąd będąc związany na zasadzie art. 190 p.p.s.a. wykładnią Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażoną w uzasadnieniu postanowienia z 18 maja 2017 r., sygn. II OSK 1006/17 nie kwestionuje statusu skarżącej jako jednostki kultury [...] i jej legitymacji do wniesienia skargi. W ocenie Sądu, skarga nie może podlegać merytorycznej ocenie. Jak bowiem wcześniej wyjaśniono, podstawową przesłanką do wniesienia skargi na uchwałę organu gminy w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. jest wykazanie przez stronę naruszenia jej interesu prawnego zaskarżonym aktem. Odnośnie pojęcia "interesu prawnego" orzecznictwo sądów administracyjnych wypracowało stanowisko, które uznać należy za już ugruntowane - wskazujące na podstawowe wyznaczniki prawne tego pojęcia. I tak, interes prawny musi wynikać z naruszenia konkretnej normy prawa kształtującej sytuację prawną wnoszącego skargę. Oznacza to, że stronie skarżącej powinno przysługiwać konkretne prawo podmiotowe o charakterze prywatnoprawnym, bądź publicznoprawnym, wynikające z przepisów prawa materialnego, które najpóźniej w dniu wniesienia skargi zostało naruszone zaskarżonym aktem. Skarżący - wnosząc skargę - musi wykazać, że zaskarżona uchwała negatywnie wpływa na jego sytuację prawną, np. pozbawia go pewnych uprawnień, czy też uniemożliwia ich realizację (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 6 czerwca 2016 r., sygn. II SA/GI 1418/14 - dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.gov.pl). W odniesieniu do przedmiotowej sprawy Sąd stwierdził, że skarżąca nie wskazała, które z jej praw podmiotowych zostało przez zaskarżoną uchwałę naruszone. Podkreślenia wymaga również, że interes prawny winien być aktualny, obiektywnie istniejący w dacie wejścia w życie zaskarżonego aktu, bądź najpóźniej w dacie złożenia skargi (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 listopada 2012 r., sygn. II OSK 2105/12 - dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.gov.pl). Naruszenie interesu konkretnej osoby ma polegać na stworzeniu realnego zagrożenia, istniejącego już w chwili wejścia w życie uchwały, a jeżeli nie zostanie zniwelowane na skutek wezwania do usunięcia naruszenia prawa, w dacie wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Naruszenie to nie może polegać na tym, że w przyszłości uchwała mogłaby wywołać skutki bliżej nieokreślone, czyli - stwarzać zagrożenie wystąpienia naruszenia w przyszłości (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 28 czerwca 2016 r., sygn. II SA/Bk 793/15; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 lipca 2008 r., sygn. I OSK 277/08 - dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.gov.pl). Również i ta przesłanka uznania, że interes prawny strony został naruszony, nie została spełniona, bowiem zaskarżona uchwała utraciła moc i nie może obecnie kształtować sytuacji prawnej skarżącej. Jeżeli jednak takie negatywne skutki wywołała, czy to w trakcie jej obowiązywania, cży w dniu wniesienia skargi - skarżąca winna je wskazać. Stwierdzenie, że plan miejscowy (obecnie już nieobowiązujący) nie pozwalał na wybudowanie nowej siedziby O. S. V. na nieruchomości oddanej skarżącej w użytkowanie nie jest wystarczające. Również podczas rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w dniu 10 października 2017 r. skarżąca nie podnosiła, że jej interes prawny został naruszony, a zaskarżona uchwała, która utraciła moc obowiązującą kształtuje nadal jej sytuację prawną. Skarżąca wskazała, że jest zainteresowana rozstrzygnięciem Sądu z uwagi na oceny prawne Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczące statusu skarżącej jako jednostki kultury [...] i jej legitymacji do wniesienia skargi. Reasumując Sąd stwierdził, że skarżąca nie wykazała, że w związku z uchwaleniem zaskarżonego aktu powstały dla niej negatywne skutki prawne, wkraczające w sferę jej praw i obowiązków - z czego mogłaby wywodzić swoją legitymację skargową. Zarówno bowiem ze skargi, jak i pisma wzywającego do usunięcia naruszenia prawa, można jedynie wywieść, że skarżąca widzi niezgodność nieobowiązującej w zakresie nieruchomości skarżącej uchwały Nr [...] Rady Gminy [...] z [...] kwietnia 1999 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu ulicy [...] na odcinku od ul. [...] do ul. [...] i [...] z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa powołanymi w skardze na ww. uchwałę. Wobec uznania, że skarżąca nie wykazała naruszenia jej interesu prawnego zaskarżoną uchwałą Rady Gminy, należało jej skargę odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło