IV SA/Wa 1667/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Stępkowska - Bigiej po rozpoznaniu w dniu 4 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. C. i S. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. C. i S. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie rozłożenia na raty administracyjnej kary pieniężnej oraz odmowy umorzenia jej części postanawia 1) zwolnić R. C. i S. C. od kosztów sądowych ponad kwotę 200 zł (dwieście złotych) już uiszczoną tytułem wpisu od skargi; 2) odmówić zwolnienia od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi. R. C. i S. C. (dalej jako: "skarżący") wnieśli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2016 r. w przedmiocie odmowy umorzenia oraz rozłożenia na raty administracyjnej kary pieniężnej. Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału IV z dnia 1 lipca 2016 r. skarżący zostali wezwani do uiszczenia solidarnie wpisu w wysokości 200 zł. Wezwanie to zostało im doręczone w dniu 11 lipca 2016 r. W dniu 12 lipca 2016 r. skarżący uiścili wpis od skargi w wysokości 200 zł oraz złożyli pismo, w którym zwrócili się do sądu z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych Z informacji zawartych na urzędowym formularza PPF z dnia 29 lipca 2016 r. wynika, że skarżący prowadzą wspólnie gospodarstwo domowe. Mieszkają w pięćdziesięcioletnim domu o pow. ok. 85 m2, w bardzo złym stanie (do kapitalnego remontu). Oświadczyli, że w domu tym nie ma łazienki, ogrzewany jest piecykiem. Skarżący podnieśli, że są osobami starszymi, schorowanymi. Skarżąca uzyskuje dochód z tytułu emerytury w wysokości 858,12 zł netto, zaś skarżący – 921,74 zł. Rozpoznając wniosek o prawo pomocy zważono, co następuje: Przede wszystkim zaznaczyć należy, że prawo pomocy, zarówno w zakresie całkowitym, jaki i częściowym, jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest bowiem formą dofinansowania strony postępowania z budżetu Państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2012 r., sygn. akt I OZ 1099/11). Ponadto, w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Powinien on zatem przekonać Sąd o konieczności przyznania mu prawa pomocy. Stosownie bowiem do art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). W rozpatrywanej sprawie, z informacji przedstawionych przez skarżących wynika, że ich sytuacja materialna jest trudna. Skarżący są osobami starszymi, schorowanymi, mieszkają w domu bez wygód (brak łazienki), wymagającym remontu. Źródłem ich utrzymania są świadczenia emerytalne w łącznej wysokości 1779,86 zł. Biorąc pod uwagę powyższe, a także aktualny poziom cen i opłat za dobra i usługi utrzymania koniecznego należało uznać, że skarżący wykazali, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów związanych z niniejszym postępowaniem bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Należy jednak mieć na uwadze, że skarżący uiścili wpis sądowy w wysokości 200 zł. Zatem w tej sytuacji za uzasadnione uznano zwolnienie skarżących od kosztów sądowych ponad uiszczoną kwotę wpisu sądowego. Powyższe oznacza, że skarżący nie będą już obciążenie jakimikolwiek kosztami sądowymi, tj. nie będą musieli ponosić ewentualnych przyszłych kosztów, do uiszczenia których mogliby być zobowiązani na kolejnych etapach postępowania sądowoadministracyjnego. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.