IV SA/Wa 1680/06

WyrokWSA w Warszawie2006-11-17

Skład orzekający: Izabella Janson, Tomasz Wykowski, Marek Wroczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może wydać decyzję odmawiającą wznowienia postępowania administracyjnego bez wcześniejszego wydania postanowienia o wszczęciu postępowania wznowieniowego?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może wydać decyzji odmawiającej wznowienia postępowania administracyjnego bez uprzedniego wydania postanowienia o wszczęciu tego postępowania. Wszczęcie postępowania wznowieniowego następuje w formie postanowienia, a dopiero następnie, po merytorycznym zbadaniu sprawy, organ może wydać decyzję o odmowie wznowienia lub o jego kontynuacji. Poniechanie wydania postanowienia o wszczęciu postępowania wznowieniowego stanowi naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wznowienie postępowania w sprawie wymeldowania, twierdząc, że z powodu choroby nie mógł uczestniczyć w postępowaniu i odbierać korespondencji. Organ pierwszej instancji odmówił wznowienia, uznając, że skarżący nie dopełnił obowiązku zawiadomienia o zmianie adresu i korespondencja była skutecznie doręczana. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżący złożył skargę do WSA, zarzucając błędy w ustaleniach faktycznych i naruszenie przepisów KPA.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Zasądzono od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Izabella Janson, Sędziowie asesor WSA Tomasz Wykowski, sędzia WSA Marek Wroczyński (spr.), Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2006 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w przedmiocie wymeldowania I. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego W. P. kwotę 100 zł (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2006 roku nr [...] Wojewoda [...] na podstawie art.138 § 1 pkt 1 w związku z art.145 § 1 pkt 4 Ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego [ DZ.U z 2000 roku , nr 98 poz. 1071 z późniejszymi zmianami ] po rozpatrzeniu odwołania wniesionego od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2006 roku nr [...] odmawiającej wznowienia postępowania administracyjnego w przedmiocie wymeldowania W. P. wraz z córką E. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ulicy [...] w W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję . Podstawą wydania decyzji przez organ odwoławczy były następujące ustalenia faktyczne : Postępowanie administracyjne w sprawie wymeldowania W. P. wraz córką zostało wszczęte w dniu [...] października 2004 roku na wniosek K. P. Prezydent W. decyzją z dnia [...] czerwca 2005 roku orzekł o wymeldowaniu z pobytu stałego W. P. wraz z córką E. z lokalu nr [...] przy ulicy [...] w W .Zainteresowany nie złożył odwołania od decyzji organu I instancji i decyzja ta stała się ostateczna. W dniu 24 marca 2006 roku W. P. złożył w organie I instancji wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie jego wymeldowania z lokalu Wyjaśnił iż od dnia 31 kwietnia 2005 roku przebywał na zwolnieniu lekarskim i nie mógł odbierać do niego kierowanej korespondencji, jak też czynnie uczestniczyć w postępowaniu administracyjnym . Prezydent W. decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 roku odmówił wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie wymeldowania W. P. W ocenie organu odwoławczego w sprawie nie zachodziły podstawy do wznowienia postępowania . Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 kpa organ administracji wznawia postępowanie , jeżeli strona bez własnej winy nie brała w nim udziału .Z akt sprawy wynika , że W. P. został prawidłowo zawiadomiony o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie jego wymeldowania z lokalu przy ulicy [...] w W. W dniach 4 lipca 2004 roku i 17 stycznia 2005 roku zapoznał się osobiście z aktami sprawy .Ponadto składał pisemne wyjaśnienia w sprawie w dniach 3 października 2004 roku , 19 listopada 2004 roku , 25 stycznia 2005 roku i 10 lutego 2005 roku .Organ I instancji korespondencję dla niego kierował na wskazany przez niego adres – W. ul. [...]. Korespondencja od kwietnia 2005 roku nie była przez niego odbierana .W myśl art.41 § 1 kpa strona oraz jej przedstawiciel lub pełnomocnik mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdej zmianie swego adresu .W razie zaniedbania tego obowiązku doręczenie pisma pod dotychczasowym adresem ma skutek prawny Poza tym zgodnie ze zmianą brzmienia art.44 kpa w razie niemożliwości doręczenia pisma w sposób wskazany w art.42 i 43 kpa poczta przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej .Zawiadomienie o pozostawieniu pisma z informacją o możliwości jego odbioru w terminie o którym mowa w art.44 § 1 kpa , umieszcza się w skrzynce pocztowej lub w drzwiach wejściowych adresata . W przypadku nie podjęcia przesyłki w terminie określonym w art.44 § 2 kpa , pozostawia się powtórnie zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia .Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia czternastodniowego terminu wskazanego w art.44 § 1 kpa . W. P. do dnia wydania zaskarżonej decyzji nie zawiadomił organu I instancji o zmianie swojego adresu , ani o fakcie , iż przebywa na zwolnieniu lekarskim i nie jest w stanie odbierać kierowanej do niego korespondencji. Z tych też względów zdaniem organu odwoławczego brak jest przesłanek do wznowienia postępowania w myśl art. 145 § 1 pkt 4 kpa . Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył W. P. działając również w imieniu małoletniej córki E. Zaskarżonej decyzji zarzucał: * błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia wydanej decyzji, rażące naruszenie zasad postępowania administracyjnego wskazanych w artykułach 6 ,7 ,8,9 10 § 1 ,11 , 77,78 ,79, 80 ,81 ,107 kodeksu postępowania administracyjnego * wydanie decyzji " uznaniowej " bez przeprowadzenia właściwego postępowania administracyjnego czym organ rażąco naruszył art.77 § 4 kpa * uniemożliwienie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów w sprawie przed podjęciem decyzji czym prowadzący sprawę rażąco naruszył artykuły 9, 10 §1 ,11 ,78,79,81 kpa * uzasadnienie decyzji nie uwzględnia wielu przesłanek niezbędnych do jej podjęcia , czym rażąco naruszył artykuły art.7 ,11 ,77 § 1 ,80 ,81 , 107 § 3 kpa * wydanie decyzji w imieniu Prezydenta W., którego mandat wygasł z dniem [...] grudnia 2005 roku, ponieważ został [...]. W uzasadnieniu swojej skargi podnosił, że zaskarżona decyzja oparta została na błędnych ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia .Wadliwe jest jego zdaniem ustalenie iż nie złożył on odwołania od decyzji organu pierwszej instancji chociaż w dniu 27 kwietnia 2006 roku wniósł on odwołanie do Wojewody [...]. Podnosił iż w okresie od 31 kwietnia do 31 października 2005 roku przebywał na zwolnieniu lekarskim i nie mógł uczestniczyć w toczącym się postępowaniu administracyjnym i nie mógł odbierać pism wysyłanych na adres W. ul. [...]. Poinformował on organ o zmianie adresu do korespondencji, czym wypełnił, wbrew twierdzeniom organu obowiązek wynikający z art. 41 § 1 kpa .Z tego też względu zdaniem skarżącego nie można uznać iż korespondencja doręczana na dotychczasowy adres była skutecznie doręczana . W dalszej części swojej skargi W. P. podnosił, że sposób przeprowadzenia postępowania przez organ naruszył zasady praworządności, kontroli i nadzoru nad przestrzeganiem przepisów prawa w postępowaniu , prawdy obiektywnej, zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa . W ocenie skarżącego zaistniały podstawy do wznowienia postępowania ponieważ bez swojej winy nie uczestniczył w części postępowania administracyjnego , nie zapoznał się i nie miał możliwości do ustosunkowania się co do materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie . Nadto skarżący podnosił iż decyzja o wymeldowaniu została wydana w imieniu prezydenta W. w sytuacji gdy mandat prezydenta [...] wygasł. Wraz z wygaśnięciem mandatu prezydenta miasta wygasają wszystkie pełnomocnictwa dla osób , które działają w jego imieniu . W odpowiedzi na skargę wojewoda [...] nie uznawał skargi wnosił o jej oddalenie i podtrzymywał dotychczasową argumentację . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Zgodnie z treścią art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku -Prawo o ustroju sądów administracyjnych / DZ.U nr 153 ,poz.1269 / sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem .Według z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / DZ.U nr 153 ,poz. 1270 / sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną. Mając powyższe uregulowanie na uwadze Sąd uznał, że skarga jest uzasadniona i prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, choć nie z przyczyn w niej wskazanych . W niniejszej sprawie po złożeniu przez W. P. wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 2005 roku organ dokonał merytorycznej oceny czy wystąpiła w sprawie przesłanka wznowieniowa określona w art. 145 § 1 pkt 4 kpa . Organ administracji nie zbadał czy występują przesłanki podmiotowe i przedmiotowe wszczęcia postępowania wznowieniowego . Bezpośrednio po złożeniu przez skarżącego wniosku o wznowienie postępowania organ przystąpił do merytorycznego badania czy wystąpiła przesłanka wznowieniowa bez wydawania postanowienia o wszczęciu postępowania wznowieniowego. Postanowienie o wszczęciu postępowania jest tylko aktem procesowym , nie rozstrzygającym sprawy wznowienia postępowania , a jedynie otwierającym postępowanie w sprawie . Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego - art. 149 , w przeciwieństwie do postępowania zwykłego oraz pozostałych trybów nadzwyczajnych , regulują formę wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania .Wszczęcie postępowania w sprawie następuje w formie postanowienia . Odmowa wznowienia postępowania zgodnie z art. 149 § 3 kpa następuje w drodze decyzji .Wydanie decyzji odmawiającej wznowienia postępowania jest możliwe tylko w razie gdy wznowienie postępowania z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych jest niedopuszczalne oraz gdy strona złożyła żądanie wznowienia postępowania z uchybieniem ustawowego terminu określonego w art. 148 § 1 i 2 lub art. 145a § 2 kpa .Niedopuszczalność wznowienia z przyczyn przedmiotowych będzie miała miejsce gdy strona żąda wznowienia postępowania w sprawie , w której organ działał w innej formie prawnej, np. umowy cywilnej , czynności materialno- technicznej, w formie zaświadczenia ; gdy sprawa nie jest jeszcze zakończona decyzją ostateczną, gdy strona żąda wznowienia postępowania na podstawach wyliczonych w art. 156 § 1 kpa . Niedopuszczalność wznowienia z przyczyn podmiotowych wystąpi gdy żądanie złoży je podmiot nie będący stroną w sprawie lub strona nie mająca zdolności do czynności prawnych , a działająca bez przedstawiciela ustawowego . Z art. 149 § 2 kpa wynika wyłączenie dopuszczalności odmowy wznowienia postępowania z powodu braku podstaw wznowienia postępowania .Ustalenie wystąpienia podstaw wznowienia postępowania może nastąpić wyłącznie w toku postępowania wznowionego , prowadzonego zgodnie z regułami prawa procesowego / por. wyrok NSA z 20.06.1991r, IV S.A. 487/91 ONSA 1991 , nr 2 poz.50 / .Ocena przyczyn wznowienia postępowania przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania jest niedopuszczalna Przesłanką odmowy wznowienia postępowania / art. 149 § 3 kpa / nie może być negatywny wynik ustaleń co do przyczyn wznowienia postępowania . Poniechanie sprawdzenia przez organ czy istnieją przesłanki wszczęcia postępowania wznowieniowego i wydanie decyzji o odmowie wznowienia postępowania stanowi naruszenie przepisów art.7 , 77 § 1 , 107 § 3 , 149 § 1, 2 ,3 kpa i stanowi naruszenie przepisów postępowania , które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy . Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ zbada przy występują przesłanki podmiotowe i przedmiotowe wszczęcia postępowania wznowieniowego i albo odmówi wznowienia postępowania jeśli takie przesłanki nie występują albo jeśli występują wyda postanowienie o wszczęciu postępowania wznowieniowego i dopiero wtedy przystąpi do merytorycznego badania podstaw wznowienia z art. 145 kpa i wyda merytoryczne rozstrzygnięcie zgodnie z art. 151 kpa . Z tych też względów Sąd rozpoznając skargę nie odnosił się do merytorycznych argumentów podnoszonych przez skarżącego odnośnie występowania podstawy wznowieniowej z art. 145 § 1 pkt 4 kpa Z uwagi na powyższe biorąc za podstawę art.145 § 1 pkt1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [ DZ.U z 2002 roku nr 153 poz.1270 ze zmianami ] orzeczono jak w sentencji. Orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnia art.200 i 205 § 1 wyżej powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło