IV SA/Wa 1709/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Miron,, Asesor WSA Tomasz Wykowski (spr.), Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2005 r. sprawy ze skargi R. M. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania uchyla zaskarżone postanowienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. stwierdził uchybienie przez R. M. terminu do wniesienia odwołania od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji w B. z dnia [...] marca 2004 r., nr [...], o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w pomniejszonej wysokości. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ wskazał, iż decyzję pierwszoinstancyjną odwołujący się odebrał osobiście w dniu 7 kwietnia 2005 r., w związku z czym termin na wniesienie odwołania upłynął z dniem 21 kwietnia 2005 r. Odwołanie to zostało natomiast wniesione dopiero w dniu 10 maja 2005 r. W skardze na powyższe postanowienie, złożonej łącznie ze skargami na postanowienia tego samego organu: 1) z dnia [...] lipca 2005 r., nr [...], odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] marca 2004 r. nr [...] o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w pomniejszonej wysokości, 2) z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...], również odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] marca 2004 r. nr [...] o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w pomniejszonej wysokości, 3) z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] w sprawie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] marca 2004 r. nr [...] o przyznaniu płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania w pomniejszonej wysokości R. M. podniósł, iż istotnie nie złożył odwołania w terminie, niemniej zwłokę tę spowodowały, po pierwsze, zły stan zdrowia skarżącego, będący następstwem poważnego wypadku samochodowego z dnia 6 kwietnia 2005 r., jakiemu skarżący uległ, po drugie, konieczność sprawowania opieki nad schorowaną i niedołężną matką. Odpowiadając na zarzuty skargi, organ przedłożył swoje stanowisko w dwóch pismach, jednym dotyczącym łącznie postanowień o numerach [...] i [...], oraz drugim dotyczącym łącznie postanowień o numerach [...] i [...]. W odniesieniu do postanowienia o numerze [...] organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, podkreślając, iż postanowienie to było konsekwencją negatywnego rozstrzygnięcia wniosku skarżącego z dnia 10 maja 2005 r. o przywrócenie mu terminu do wniesienia odwołania, co nastąpiło postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...]. W związku z wydaniem tego postanowienia, motywowanego nieuprawdopodobnieniem przez skarżącego, iż do uchybienia terminowi doszło z przyczyn przez niego niezawinionych, zaistniały podstawy do wydania na podstawie art.134 k.p.a. postanowienia stwierdzającego uchybienie przez skarżącego terminu do wniesienia odwołania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skargę należało uwzględnić. Zgodnie z art.134 k.p.a., w sytuacji, gdy strona postępowania administracyjnego wniesie odwołanie od rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego z uchybieniem terminu przewidzianego na dokonanie tej czynności procesowej, na organie odwoławczym ciąży obowiązek stwierdzenia tego uchybienia w drodze postanowienia. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne i podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Jednakże, o ile wraz z odwołaniem strona wniosła także prośbę o przywrócenie uchybionego terminu, postanowienie stwierdzające takie uchybienie organ odwoławczy wydać może dopiero po ostatecznym rozpatrzeniu wniesionej przez stronę prośby o przywrócenie terminu. Ewentualne postanowienie o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania wyłącza bowiem dopuszczalność wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu, a zatem wydanie takiego postanowienia przed rozpatrzeniem prośby strony byłoby niezgodne z prawem. Wskazana wyżej kolejność została zachowana w niniejszej sprawie, najpierw bowiem organ odwoławczy rozpatrzył wniosek skarżącego o przywrócenie uchybionego terminu i wydał w tym przedmiocie rozstrzygnięcie (postanowienie z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...]). Następnie, z racji tego, iż wspomniane wyżej rozstrzygnięcie było negatywne, organ odwoławczy uznał, iż ewidentne przekroczenie przez skarżącego terminu do wniesienia odwołania nie zostało konwalidowane, stąd zachodzi konieczność zastosowania instytucji z art.134 k.p.a. Należy jednakże wskazać, iż postanowienie z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...], załatwiające wniosek o przywrócenie uchybionego terminu wydane było w sytuacji, w której organ nie wyjaśnił w sposób dostateczny, czy istotnie ustawowe przesłanki do przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia odwołania nie zostały spełnione. Powyższemu dał wyraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który wspomniane postanowienie uchylił wyrokiem z dnia 15 listopada 2005 r., wydanym w sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 1708/05. Fakt ten pociąga za sobą daleko idące skutki dla niniejszej sprawy. Należy bowiem przyjąć, iż oceniane w niej orzeczenie, stwierdzające uchybienie przez skarżącego terminu zapadło przy braku prawidłowego rozstrzygnięcia odnośnie wniosku o jego przywrócenie. Przesądza to o konieczności wyeliminowania postanowienia wydanego na podstawie art.134 k.p.a. z obrotu prawnego. Ponowne orzeczenie w tym zakresie będzie możliwe dopiero po ponownym rozpatrzeniu przez organ odwoławczy wniosku skarżącego o przywrócenie uchybionego terminu. Z tych przyczyn na podstawie art.145§1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.