IV SA/Wa 1725/05
WyrokWSA w Warszawie2005-11-07
Skład orzekający: Jakub Linkowski, Jarosław Stopczyński, Wanda Zielińska-Baran
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa wydania uwierzytelnionej kopii dokumentu z akt sprawy administracyjnej jest dopuszczalna bez rozważenia ważnego interesu strony w świetle art. 73 § 2 kpa?Ratio decidendi
Odmowa wydania uwierzytelnionych dokumentów z akt sprawy administracyjnej wymaga rozważenia ważnego interesu strony. Organ powinien wezwać stronę do uzupełnienia wniosku, jeśli ten nie zawiera uzasadnienia ważnego interesu, zamiast od razu odmawiać. Odmowa nie może opierać się jedynie na upływie czasu od zakończenia postępowania czy braku sprecyzowania celu wniosku bez analizy interesu strony.Stan faktyczny
K. i I. L. zwrócili się do Prezydenta Miasta R. o wydanie uwierzytelnionej kopii dokumentu dotyczącego zmian w ewidencji gruntów związanych z ugodą sądową. Prezydent odmówił wydania dokumentu powołując się na brak podstaw prawnych i upływ czasu od zakończenia postępowania. Organ II instancji utrzymał odmowę, wskazując na brak ważnego interesu i nieprecyzyjne wskazanie celu wniosku. Skarżący podnosili podejrzenia o przerobienie dokumentów i potrzebę ich uzyskania dla ewentualnego wznowienia postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego oraz utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędziowie sędzia WSA Jarosław Stopczyński, sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2005 r. sprawy ze skargi K. i I. L. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania uwierzytelnionej kopii dokumentu uchyla zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji
`Sygn. akt IV SA/Wa 1725/05
U Z A S A D N I E N I E
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta m. R. z dnia[...] lipca 2005r. nr[...] o odmowie wydania uwierzytelnionego dokumentu w spawie zmian w ewidencji gruntów.
Wskazane postanowienie zostało wydane w następujących okolicznościach.
Wnioskiem z dnia 13 lipca 2005 r. K. i I. małż. L. zwrócili się do Prezydenta Miasta R. z wnioskiem o doręczenie uwierzytelnionego zgłoszenia [...] Wytwórni Telefonów S.A. w upadłości do Urzędu Miejskiego w R. o dokonanie zmian
w ewidencji gruntów dot. działki o nr [...] w związku z zawartą ugoda sądową. Wnioskodawcy zwrócili się o doręczenie uwierzytelnionej kopii tego dokumentu wraz z załącznikami.
Po rozpatrzeniu tego wniosku Prezydent Miasta R. postanowieniem z dnia [...] lipca 2005r. nr[...]-na podstawie art.73 i art.74 kpa-odmówił wydania uwierzytelnionej kopii ww. dokumentu..
W uzasadnieniu postanowienia organ podniósł, że brak jest podstaw do wydania uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy zakończonej, a w tym przypadku żądanie wydania dokumentów następuje po upływie 6 lat od zakończenia postępowania. Ponadto organ stwierdził, że wniosek państwa L. nie jest uzasadniony ochroną interesów wnioskodawców, nie zachodzą zatem przesłanki określone w art. 73 kpa.
W zażaleniu na powyższe postanowienie K. i I. małż. L. zarzucili naruszenie art. 73 § 2 kpa. Podnieśli m. in., że podejrzewają, iż przedmiotowe dokumenty zostały przerobione, wbrew treści ugody sądowej i bez zgody [...] S.A. w upadłości. Stwierdzili także, że "funkcjonariusze publiczni przerabiają dokumenty i okazują je
w wersji uprawdopodobniającej zasadność dokonanej zmiany w ewidencji gruntów".
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2005 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] utrzymał w mocy postanowienia Prezydenta Miasta R., nie dopatrując się naruszenia art. 73 § 2 kpa. Organ podniósł, że wbrew wymaganiom określonym w tym przepisie, wnioskodawcy nie sprecyzowali celu uzyskania dokumentu oraz posiadania ważnego interesu.
Stwierdzono, że zgłoszenie zmiany w ewidencji gruntów złożone w dniu 22 grudnia 1999 r. przez [...] S.A. w upadłości - którego uwierzytelnioną kopię chcą uzyskać wnioskodawcy - zapoczątkowało postępowanie administracyjne. Zostało ono zakończone decyzją administracyjną, następnie zaskarżoną przez państwa L. do sądu administracyjnego. Prawomocnym wyrokiem z dnia 20 grudnia 2004 r. (sygn. akt 6 II SA 3817/03) skargę oddalono. Zatem tok instancyjny i skargowy został wyczerpany.
Ponadto organ podniósł, że niniejszą sprawę badała Prokuratura Rejonowa
w R., której udzielono wyjaśnień oraz udostępniono całość akt sprawy, w tym także - dokument, którego uwierzytelnionej kopii żądają wnioskodawcy.
Powyższe postanowienie z dnia [...] sierpnia 2005 r. stało się przedmiotem skargi K. i I. małż. L. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego i poprzedzającego go postanowienia. Z uzasadnienia skargi wynika, że w sierpniu 2005 r. I. L. zapoznał się aktami Sądu Rejonowego w R. [...] Wydziału Karnego (sygn. akt [...]), w tym m. in.
z protokołem z przesłuchania geodety, który wykonał mapy dla potrzeb ugody sądowej zawartej pomiędzy małż. L. a [...] S.A. w upadłości oraz dla potrzeb Urzędu Miejskiego w R. Geodeta stwierdził, iż są to te same mapy. Tymczasem zdaniem skarżących, oczywiste jest, że mapy te się różnią. Dlatego też skarżący podejrzewają, że mapa okazywana przez organy nadzoru geodezyjnego nie jest tą mapą, jaka załączył [...] S.A. w upadłości do wniosku o zmianę w ewidencji gruntów. We wniosku tym [...] wniósł jedynie o zmianę w ewidencji gruntów powierzchni działki o nr [...] i "przybicie" pieczęci na tej mapie, a nie o wydzielenie działek o nr [...],[...], [...]. Zdaniem skarżących, jeżeli dołączona do wniosku [...] mapa jest inna niż okazywana przez organy nadzoru geodezyjnego w toku postępowań, to postępowania te "winny być wznowione w celu stwierdzenia ich nieważności". To uzasadniało, w ocenie skarżących, żądanie wydania z akt sprawy uwierzytelnionej kopii wniosku [...] S.A. wraz z załącznikami do tego wniosku.
Odpowiadając na skargę K. i I. małż. L., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] wniósł o jej oddalenie jako niezasadnej, nie znajdując podstaw do zmiany stanowiska zajętego w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym
w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że zasługuje ona na uwzględnienie, co prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Stosownie do treści art. 73 § 2 kpa, który stanowił podstawę wydania zaskarżonego postanowienia o odmowie wydania uwierzytelnionych dokumentów, strona może żądać uwierzytelnienia sporządzonych przez siebie odpisów lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. Jest to element zasady tzw. jawności wewnętrznej postępowania administracyjnego. Przepisy art. 73 i art. 74 kpa określające warunki
i zasady udostępniania akt, stanowią uszczegółowienie na gruncie postępowania administracyjnego konstytucyjnie gwarantowanych praw i wolności. Otóż, art. 51 ust. 3 Konstytucji RP stanowi:"Każdy ma prawo dostępu do dotyczących go urzędowych dokumentów i zbiorów danych. Ograniczenie tego prawa może określać ustawa." Oznacza to, że w tych wszystkich wypadkach, gdzie prawo określa warunki
i sposobu udostępniania akt, odmowa ich udostępnienia powinna mieć swe uzasadnienie przepisach prawa, w przeciwnym razie będzie prowadzić do naruszenia konstytucyjnie gwarantowanych praw i wolności.
Zagadnienie ważnego interesu stron powinno być badane w sposób wnikliwy. Odmowa wydania uwierzytelnionych dokumentów powinna być szczegółowo uzasadniona, przy zastosowaniu kryterium "ważnego interesu" strony. Warto również zwrócić uwagę, na pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 22 stycznia 2004 r., (sygn. akt II SA/Lu 1001/02, niepubl.). Otóż, zdaniem Sądu, odmowa wydania przez właściwy organ uwierzytelnionych odpisów i kserokopii dokumentów w trybie art. 73 § 2 kpa, nie może naruszać ważnego interesu strony w zakresie zgromadzenia dowodów do uruchomienia nadzwyczajnego trybu kontroli ostatecznej decyzji administracyjnej.
Z powyższego wynika, iż odmowa wydania uwierzytelnionego dokumentu z akt sprawy, nie znajduje uzasadnienia w fakcie zakończenia danego postępowania administracyjnego. Należy mieć na uwadze, że żądane dokumenty mogą służyć wnioskodawcom do ewentualnego wystąpienia o stwierdzenie nieważności decyzji, czy też o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją administracyjną.
W niniejszej sprawie, skarżący we wniosku o wydanie uwierzytelnionego dokumentu, rzeczywiście nie wskazali jaki ważny interes uzasadnia ich żądanie. Jednakże organ w takim przypadku winien rozważyć, czy nie należy wezwać skarżących do ewentualnego uzupełnienia wniosku w trybie art. 64 § 2, zgodnie
z którym, jeżeli podanie nie czyni zadość wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni
z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Na uwadze bowiem mieć należy, że organ administracji publicznej
w toku postępowania - stosownie do treści art. 7 kpa - stoi na straży praworządności i zobowiązany jest podjąć wszelkie kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny
i słuszny interes obywateli.
W rozpatrywanej sprawie w postanowieniu organu I instancji stwierdzono, że z uwagi na to, że żądanie wydania dokumentów następuje po upływie 6 lat od zakończenia postępowania, brak było podstaw do wydania uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy zakończonej, a ponadto stwierdzono, że wniosek nie jest uzasadniony "ochroną interesów wnioskodawców". Organ drugiej instancji odmowę uzasadnił z kolei m. in. tym, że w sprawie dotyczącej zmian w ewidencji gruntów,
w której jednym z dowodów był sporny dokument prowadzone było postępowanie administracyjne oraz sądowoadministracyjne jak również przedmiotową sprawę badała Prokuratura Rejonowa w R. Stwierdzić należy, że takie uzasadnienie odmowy wydania uwierzytelnionych kopii dokumentów nie znajduje podstaw w treści art. 73 § 2 kpa. Zatem argumenty podnoszone przez organy obydwu instancji, nie mogły uzasadniać odmowy wydania wnioskowanych przez stronę dokumentów.
Stwierdzić zatem należy, że organ w istocie nie rozważył, czy w sprawie można mówić o ważnym interesie strony, poprzestając jedynie na twierdzeniu, że we wniosku wnioskodawcy nie sprecyzowali celu uzyskania dokumentu oraz posiadania ważnego interesu.
W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że postanowienia wydane w niniejszej sprawie, zapadły z naruszeniem powyżej powołanych przepisów, zaś naruszenia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło