IV SA/Wa 1731/05
WyrokWSA w Warszawie2006-01-26
Skład orzekający: Łukasz Krzycki, Krystyna Napiórkowska, Zbigniew Rudnicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy zmieniająca miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, która narusza interes prawny właściciela nieruchomości poprzez ograniczenie możliwości inwestycyjnych w porównaniu do poprzedniego planu, oraz została podjęta z naruszeniem procedury zawiadomienia o wyłożeniu projektu planu, jest nieważna?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy zmieniająca miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, która narusza interes prawny właściciela nieruchomości poprzez ograniczenie możliwości inwestycyjnych w porównaniu do poprzedniego planu, oraz została podjęta z naruszeniem procedury zawiadomienia o wyłożeniu projektu planu, jest nieważna. Naruszenie procedury planistycznej, w tym brak skutecznego zawiadomienia o wyłożeniu projektu planu, skutkuje nieważnością uchwały na podstawie art. 27 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.Stan faktyczny
Skarżący D.R. wniósł skargę na uchwałę Rady Gminy w Ż. zmieniającą miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, zarzucając naruszenie prawa poprzez brak zawiadomienia o wyłożeniu projektu planu oraz niekorzystne dla niego zmiany w przeznaczeniu jego działki. Rada Gminy wniosła o oddalenie skargi, twierdząc, że skarżący był powiadomiony, a zmiany są korzystne dla środowiska. Sąd uznał, że skarżący miał legitymację do wniesienia skargi, a jego interes prawny został naruszony, ponadto potwierdził naruszenie procedury zawiadomienia.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej działki nr ew. [...] położonej w miejscowości Ż. gmina Ż. oraz zasądził od Gminy Ż. na rzecz skarżącego D. R. kwotę 550 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.),, sędzia WSA Zbigniew Rudnicki, Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26.01.2006 r. sprawy ze skargi D. R. na uchwałę Rady Gminy w Ż. z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] w przedmiocie zmiany Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Ż. 1.stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej działki nr ew. [...] położonej w miejscowości Ż. gmina Ż. 2.zaskarżona uchwała w części, w której stwierdzono jej nieważność nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku 3.zasądza od Gminy Ż. na rzecz skarżącego D. R. kwotę 550 (pięćset pięćdziesiąt )złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
D. R. reprezentowany przez radcę prawnego W. H. wniósł skargę na uchwałę nr [...] Rady Gminy Ż. z dnia [...] stycznia 2004 r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Ż. (Dz. Urzędowy Województwa [...] Nr [...], poz. [...]). W skardze wniesiono o stwierdzenie nieważności wskazanej uchwały jako podjętej z naruszeniem prawa.
W uzasadnieniu skargi stwierdzono, że zaskarżona uchwała została podjęta z naruszeniem prawa, gdyż w trakcie procedury planistycznej doszło do rażących uchybień.
Zarzucono naruszenie art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.), polegające na niedopełnieniu bezwzględnego obowiązku zawiadomienia na piśmie o terminie wyłożenia projektu planu właścicieli lub władających nieruchomościami, których interes prawny może być naruszony ustaleniami planu. Skarżący nie został powiadomiony o terminie wyłożenia planu.
Zdaniem skarżącego, na skutek ustaleń zawartych w zaskarżonej uchwale, został on z naruszeniem prawa pozbawiony możliwości korzystania w dotychczasowy sposób ze swojej nieruchomości oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] położonej we wsi Ż. w Gminie Ż.
Rada Gminy w Ż. wniosła o oddalenie skargi na przedmiotową uchwałę. Podniesiono, że przedstawione zarzuty nie znajdują potwierdzenia w dokumentach zawierających całokształt procedury planistycznej przed podjęciem kwestionowanej uchwały.
Organ wskazał, że podjęta uchwała porządkowała prawidłowe zagospodarowanie przestrzenne rejonu wsi Ż. w zakresie ochrony środowiska przyrodniczego, kulturowego i zdrowia ludzi oraz ochrony gruntów rolnych i lasu. Wieś Ż. stanowi obszar prawnie chroniony, wchodzący w skład zespołu Przyrodniczo - Krajobrazowego, obejmujący źródliska zasilające rzekę U. oraz siedliska ptactwa wodnego.
Wskazano, że uchwałą nr [...] z dnia grudnia 1994 r. Rada Gminy dokonała zmiany planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego i działka skarżącego nr ew. [...] została przeznaczona pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Uchwała ta przewidywała zakaz lokalizacji usług podstawowych i warsztatów pracy, których działalność powodowałaby wprowadzenie transportu ciężkiego ponad 3,5 tony.
Stosownie do zmian dokonanych uchwałą nr [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. działka skarżącego przeznaczona jest w części północnej pod budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne wolnostojące lub bliźniacze z usługami w parterze budynków mieszkalnych lub samodzielnych obiektów usługowo - handlowych, parterowych dostosowanych kubaturą i rozwiązaniami architektonicznymi do otaczającej zabudowy, w części przy cieku wodnym w terenie ekologicznym.
W ocenie Rady Gminy zabudowa działki skarżącego dokonana na podstawie ustaleń wynikających z uchwały nr [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. nie stoi w kolizji z ustaleniami zawartymi w uchwale z dnia [...] stycznia 2004r. Dokonane zmiany nie kwestionują dotychczasowej zabudowy, a jedynie ograniczają działalność zagrażającą środowisku.
Ponadto organ stwierdził, że zarzut niepowiadomienia skarżącego o wyłożeniu planu zagospodarowania przestrzennego gminy, jest bezzasadny. Podniesiono, iż w dniu 17 kwietnia 2003 r. wysłane zostało zawiadomienie o terminie wyłożenia do publicznego wglądu projektu zmiany zagospodarowania gminy, zaś z ustaleń dokonanych w urzędzie pocztowym wynika, ze kwestionowana przesyłka została doręczona.
Oznacza to - zdaniem organu - że skarżący był świadom ustaleń zawartych w planie zagospodarowania przestrzennego i nigdy nie podnosił dokonanych przez Radę Gminy zmian zarówno w odniesieniu do uchwały nr [...] z dnia [...] kwietnia 2000 r., jak też uchwały nr [...] z dnia [...] stycznia 2004 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z przepisem art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r., Nr 145, poz. 1591 ze zm.), każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia – zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. W trybie art. 101 w/w ustawy podlegają zaskarżeniu tylko akty stanowienia przepisów powszechnie obowiązujących (art. 40 ust. 1). W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest uchwała Rady Gminy Ż. z dnia [...] stycznia 2004r. w sprawie zmiany Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego. Z materiału dokumentacyjnego zgromadzonego w sprawie, a w szczególności z ustaleń planu zatwierdzonego Uchwałą Nr [...] Rady Gminy Ż. z dnia [...] grudnia 1994r. jak z również treści kwestionowanej w skardze uchwały wynika, iż działka nr ew. [...] położona w miejscowości Ż. objęta została zmianami wprowadzonymi do planu tą uchwałą. Według zapisów Miejscowego Ogólnego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Ż., zatwierdzonego uchwałą z dnia [...] grudnia 1994r. przedmiotowa działka objęta była strefą mieszkaniowo – usługową oznaczoną symbolem "M". Z tekstu planu, stanowiącego załącznik Nr 2 do w/w uchwały Rady Gminy w Ż. wynikało, iż na terenach zabudowy mieszkaniowej dopuszcza się lokalizację usług uciążliwych o uciążliwości nie przekraczającej granic własności.
Uchwała Nr [...] Rady Gminy Ż. z dnia [...] stycznia 2004r. wprowadzając zmiany do Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego gminy Ż. ograniczyła zakres obszaru objętego tymi zmianami wyłącznie tylko do granic administracyjnych wsi Ż. Jednocześnie w § 7 w/w uchwały zawarto klauzulę, iż dla terenów objętych niniejszą zmianą traci moc Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego zatwierdzony uchwałą Nr [...] Rady Gminy w Ż. z dnia [...] kwietnia 2000r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Ż. (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...] z dnia [...] czerwca 2000r. z późn.zm.).
Powyższe okoliczności wskazują, iż dla oceny czy skarżący spełnia przesłankę wynikającą z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, a mianowicie czy przysługuje mu legitymacja skargowa, istotnym jest ustalenie, czy zapisy uchwały z dnia [...] stycznia 2004r. mogą wpływać w sposób niekorzystny na jego uprawnienia jako właściciela działki nr [...] w porównaniu z planem zatwierdzonym uchwałą Nr [...] z dnia [...] grudnia 1994r. Z dokumentacji planistycznej dotyczącej uchwały z dnia [...] stycznia 2004r. wynika, iż działka ta obejmuje w części teren zabudowy mieszkaniowej (symbol "M"), a w części zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z dopuszczeniem usług – symbol "MU". Granica między tymi częściami działki została ściśle określona. Słuszny zatem jest zarzut skarżącego, iż obecny plan ogranicza możliwość inwestycji, a zatem nowy plan narusza jego interes prawny, albowiem według ustaleń poprzedniego Miejscowego Ogólnego Planu Zagospodarowania Przestrzennego zatwierdzonego uchwałą z dnia [...] grudnia 1994r., skarżący miał możliwość realizacji inwestycji na terenie całej działki nr [...].
Również spełniona została druga określona w art. 101 ustawy o samorządzie gminnym przesłanka, warunkująca zaskarżenie uchwały do sądu administracyjnego, a mianowicie bezskuteczne wezwanie do usunięcia naruszenia. W aktach sprawy znajduję się takie wezwanie skierowane do Rady Gminy Ż. opatrzone datą 29 kwietnia 2005r. Wezwanie to było przedmiotem rozpatrzenia przez Radę Gminy na sesji w dniu [...] czerwca 2005r., która uznała, że "zarzut rażących uchybień przed podjęciem uchwały jest bezzasadny", o czym powiadomiony został skarżący pismem z dnia 23 czerwca 2005r., którego odbiór potwierdził w dniu 8 lipca 2005r. Skarga do Sądu została wniesiona za pośrednictwem Rady Gminy Ż. w dniu 8 sierpnia 2005r. co potwierdza data stempla pocztowego widniejąca na kopercie złożonej do akt sprawy. Zatem należy uznać, iż skarga została wniesiona z zachowaniem wymogów formalnych
W ocenie Sądu słuszny również jest zarzut skarżącego naruszenia art. 18 ust 2 pkt. 5 lit. a) ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1998r. Nr 15, poz. 139), który przewiduje bezwzględny obowiązek zawiadomienia na piśmie o terminie wyłożenia projektu planu właścicieli lub władających nieruchomościami, których interes prawny może być naruszony ustaleniami planu.
W rozpatrywanej sprawie organ nie wykazał, ażeby takie zawiadomienie otrzymał skarżący. Nie można uznać, iż wskazany przez organ dokument, jakim jest znajdujący się w dokumentacji planistycznej wyciąg z pocztowej książki nadawczej, mógł stanowić dowód potwierdzający przez skarżącego odbiór pisma zawiadamiającego o terminie wyłożenia projektu planu. Skuteczne zawiadomienie skarżącego w tej sprawie nie nastąpiło, co stanowi naruszenie przepisu art. 18 ust. 2 pkt. 5 lit.a) w/w ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Zgodnie z art. 27 ust. 1 tej ustawy, każde naruszenie przepisów art. 18 powoduje nieważność uchwały w całości lub części.
W tym miejscu należy zauważyć, iż ustawodawca nadał niezwykle wysoką rangę procedurze tworzenia prawa miejscowego.
Jakiekolwiek bowiem naruszenie tej procedury powoduje z mocy art. 27 ustawy, nieważność uchwały rady gminy w całości lub części. Ustanowienie tego rodzaju zasady jest w pełni uzasadnione, bowiem plan miejscowy jest przepisem gminnym, a więc prawem lokalnym powszechnie obowiązującym i rygory jego stanowienia muszą być ściśle przestrzegane. Stanowi to jedną z gwarancji państwa prawnego w tworzeniu prawa lokalnego (por. wyrok NSA z dnia 29 maja 2001r. II SA/Nr 2350/00).
Z zatem, każde naruszenie przepisu art. 18 ust. 2 skutkuje nieważnością uchwały rady gminy.
Do takich naruszeń doszło w tej sprawie, co wyżej wykazano.
Z powyższych przyczyn, Sąd zgodnie z art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Powołane przepisy
art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawyart. 101 ustawyart. 101art. 40 ust. 1art. 18 ust 2art. 18 ust. 2art. 27 ust. 1art. 18art. 27 ustawyart. 147 § 1 ustawy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło