IV SA/Wa 1765/14

WyrokWSA w Warszawie2015-02-10

Skład orzekający: Marta Laskowska-Pietrzak, Piotr Korzeniowski, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie wniosku o nadanie statusu uchodźcy, nie odnosząc się do złożonego przez stronę wniosku dowodowego o przesłuchanie świadka, który mógł potwierdzić nowe okoliczności uzasadniające udzielenie ochrony?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, utrzymując w mocy decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie wniosku o nadanie statusu uchodźcy, naruszył przepisy postępowania, w tym art. 7, 78 i 107 § 3 K.p.a. oraz art. 15 K.p.a. Zaniechał on odniesienia się do wniosku dowodowego strony o przesłuchanie świadka, który mógł potwierdzić nowe okoliczności, co czyni rozstrzygnięcie przedwczesnym. Organ powinien był ocenić, czy zeznania świadka mogły zwiększyć prawdopodobieństwo spełnienia warunków do objęcia ochroną międzynarodową, a jeśli uznał wniosek za bezzasadny, powinien był to uzasadnić.
Stan faktyczny
Skarżący złożył drugi wniosek o nadanie statusu uchodźcy po tym, jak jego pierwszy wniosek został ostatecznie odrzucony. Organy administracji umorzyły postępowanie, uznając wniosek za niedopuszczalny, ponieważ opierał się na tych samych podstawach co poprzedni. Skarżący twierdził, że jego sytuacja uległa zmianie i dołączył zeznanie świadka Y. S. oraz wniosek o jego przesłuchanie, które miały potwierdzić nowe okoliczności uzasadniające udzielenie ochrony. Rada do Spraw Uchodźców nie odniosła się do tego wniosku dowodowego, co zostało zakwestionowane przez skarżącego w skardze do WSA.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...].07.2014 r. oraz stwierdzono, że decyzja ta nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Sędziowie sędzia WSA Piotr Korzeniowski, sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2015 r. sprawy ze skargi L. K. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...].07.2014 r., nr [....], Rada do Spraw Uchodźców (zwana dalej Radą), po rozpatrzeniu odwołania L. K. (zwanego dalej skarżącym) od decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...].05.2014 r. o umorzeniu postępowania wobec stwierdzenia, że wniosek jest niedopuszczalny - utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję, wydaną na podstawie art. 40 ust. 1 i ust. 2 pkt 2, ustawy z dnia 13.06.2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. 2012 r. poz. 680 ze zm.) w zw. z art. 513 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12.12.2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. 2013 r. poz. 1650). Wskazane decyzje obejmowały także małoletnie dzieci wnioskodawcy: 1. K. A., ur. 03.08.2008 r. 2. K. P., ur. 03.04.2010 r. Stan sprawy przedstawia się następująco. Skarżący jest obywatelem [...] i w dniu [...].11.2013 r. złożył drugi wniosek do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o nadanie statusu uchodźcy. Wnioskiem tym objęto uprzednio wymienione dzieci Cudzoziemca. Cudzoziemiec wskazał w nim, że nie mogą wrócić do kraju pochodzenia, ponieważ jest tam prześladowany. Jeśli wróciłby do [...], do domu nie dotarłby żywy. Wnioskodawca wskazał, że w kraju pochodzenia był prześladowany, nie brał udziału w działaniach wojennych, był poddany przemocy w postaci przetrzymywania przez 1-1,5 miesiąca, był w związku z tym zatrzymywany, nie prowadzono wobec niego postępowań sądowych lub administracyjnych, nie był skazany wyrokiem sądu i nie należał do organizacji politycznych, religijnych, kulturalnych, społecznych lub etnicznych. Tego samego dnia wniosek o nadanie statusu uchodźcy złożyła żona Cudzoziemca, Z. T.. Wnioskiem objęto dzieci Cudzoziemki: K. K., ur. 24.10.2011 r. oraz K. M., ur. 26.10.2013 r. Przyczyny złożenia tego wniosku były zasadniczo zbieżne, jak ustalił organ, z przyczynami wskazanymi przez L. K.. Do wniosku dołączono skierowanie małoletniej P. K. na badania do Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w B. z dnia [...].08.2013 r., zaświadczenie lekarskie z dnia [...].11.2013 r., potwierdzające ciężką infekcję układu oddechowego małoletniej A. K., zaświadczenie z dnia [...].11.2013 r. potwierdzające, że małoletnia A. K. uczęszcza do Szkoły Podstawowej nr [...] w B. , zaświadczenie lekarskie z dnia [...].11.2013r. potwierdzające, że L. K. cierpi na nadciśnienie tętnicze oraz zaświadczenie lekarskie z dnia [...].11.2013r. potwierdzające, że małoletnia P. K. ma wadę serca, która jest w trakcie diagnostyki. Cudzoziemiec swój pierwszy wniosek o nadanie statusu uchodźcy złożył w dniu [...].09.2012 r., za pośrednictwem Komendanta Placówki Straży Granicznej w T.. Wskazując na zasadnicze przyczyny ubiegania się o nadanie statusu uchodźcy w Rzeczypospolitej Polskiej, w punkcie E.8 ankiety aplikacyjnej Wnioskodawca oświadczył: Przyjechałem do Polski z powodu prześladowania w [...]. Mój kolega nocował u mnie jeden raz, z jego powodu mnie prześladują. Nie wiem, dlaczego oni jego szukają. Z wniosku powzięto ponadto następujące informacje: Cudzoziemiec wyjechał z kraju pochodzenia w sposób legalny, [...].09.2012 r., nie wskazał na jakiekolwiek problemy z przekraczaniem granicy kraju pochodzenia. Nie zadeklarował członkostwa w żadnej partii politycznej, bądź organizacji o innym charakterze. Nie brał udziału w działaniach wojennych. Aplikant zadeklarował, iż był prześladowany w kraju pochodzenia, dodał również, iż padł ofiarą przemocy psychicznej i fizycznej: Wojenni straszyli mnie i grozili z powodu mojego kolegi, który jeden raz u mnie przenocował. Nie był nigdy zatrzymany, aresztowany czy skazany wyrokiem sądowym w zamieszkiwanej republice. W dniu [...] lutego 2013 r. zostało przeprowadzone szczegółowe przesłuchanie Strony na temat przyczyn i okoliczności opuszczenia kraju pochodzenia oraz spodziewanych prześladowań, których może doświadczyć ze strony władz państwowych bądź innych podmiotów. Z treści oświadczeń złożonych przez Stronę wynika, że nie brał udziału w działaniach wojennych, nie angażował się również w udzielanie pomocy walczącym bojownikom. Motywując zasadnicze powody ubiegania się o nadanie statusu uchodźcy w Polsce Cudzoziemiec powołał się na krzywdzące działania pracowników miejscowej milicji, z powodu swojego znajomego, M. A.. Organy oceniły, że Aplikant nie posiadał zbyt dużej wiedzy na temat tego człowieka, oświadczył, iż pracowali na budowie w jednej brygadzie. Pod koniec lutego 2012 r. Pan A. nocował w domu Wnioskującego. Dnia [...] marca 2012 r. doszło do nocnego najścia miejsca zamieszkania Cudzoziemca przez niezidentyfikowanych mężczyzn, został on zabrany, a następnie był przetrzymywany przez okres półtora miesiąca w nieznanym obiekcie. Był wówczas przesłuchiwany na temat znajomego. Jego małżonka wraz z dziećmi, po namowie rodziców w obawie o własne bezpieczeństwo zdecydowała się na opuszczenie kraju pochodzenia i wyjazd do Polski. Aplikant po odzyskaniu wolności zmuszony był do ukrywania się, gdyż jego dom był kilkukrotnie nachodzony przez pracowników miejscowych struktur. Na adres jego miejsca zamieszkania przychodziły również wezwania na przesłuchania, jednak jak wynika z zeznań Strony, nie stawił się na nie. Organy ustaliły, że Skarżący – za wyjątkiem wskazanych incydentów - nigdy nie był zatrzymany, aresztowany czy skazany wyrokiem sądu w kraju pochodzenia. Cudzoziemiec zadeklarował ponadto, iż jego brat był zaangażowany w działania wojenne w czasie II. konfliktu [...] i na jego początku poniósł śmierć. Zainteresowany nie zadeklarował innych problemów w [...]. Cudzoziemiec nie przedstawił ponadto żadnych dowodów, jak również nie zażądał przesłuchania świadków w sprawie. W dniu [...].03.2013 r., w ramach własnej procedury o nadanie statusu uchodźcy w Polsce, przesłuchano małżonkę Wnioskującego, Z. T., która w swoich oświadczeniach zasadniczo potwierdziła zeznania małżonka, dotyczące problemów na jakie narażona była jej rodzina w kraju pochodzenia. Po rozpatrzeniu zebranego w sprawie materiału dowodowego Szef Urzędu w dniu [...].04.2013 r. wydał decyzję nr [...] o odmowie nadania skarżacemu statusu uchodźcy, odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej i wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany. W dniu [...].07.2013 r. Rada ds. Uchodźców decyzją nr [...] utrzymała w mocy tę decyzję. Badając kolejny wniosek Cudzoziemca, Szef Urzędu uznał, iż niniejsza sprawa jest tożsama, ze sprawą rozpatrywaną wcześniej, zakończoną decyzją ostateczną. Tożsamość sprawy dotyczy zarówno podmiotu, jak i przedmiotu postępowania. Analizowane wnioski dotyczą tego samego żądania - nadania statusu uchodźcy. Oparte są na tej samej podstawie prawnej, tj. ustawie z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Ta sama jest również ich podstawa faktyczna, na którą składają się informacje odnoszące się do indywidualnej sytuacji Cudzoziemca oraz sytuacji w jego kraju pochodzenia. Szefowi Urzędu do Spraw Cudzoziemców znana jest ogólna sytuacja polityczno-społeczna panująca w [...], charakteryzująca się znacznym stopniem niestabilności i dynamiczności w warunkach, w których dochodzić może do łamania praw, uznawanych za standardy w krajach demokratycznych (opracowanie nr [...] z dnia [...].04.2014r.) Jednakże nadanie statusu uchodźcy nie następuje ze wzglądu na warunki życia ani stan przestrzegania praw człowieka w kraju pochodzenia, lecz z uwagi na istniejące, uzasadnione obawy prześladowania osoby ubiegającej się o status uchodźcy. W opinii organu, w toku postępowania o nadanie statusu uchodźcy w Polsce skarżacy takich obaw nie wykazał. Ponadto, z zebranego materiału dowodowego nie wynika, aby pojawiły się jakiekolwiek nowe elementy lub informacje, zwiększające prawdopodobieństwo spełnienia przez Niego warunków do nadania statusu uchodźcy. Szef Urzędu zbadał też sytuację służby zdrowia w [...], mając na uwadze kłopoty zdrowotne Cudzoziemca i jego dzieci. Jak wynika z opracowania nr [...] z dnia [...].05.2014r. system opieki zdrowotnej w [...] został w dużej mierze przebudowany po zakończeniu obu konfliktów zbrojnych (1994-1996; 1999-2009). Szpitale są nowe i nowocześnie wyposażone, jednak jakość usług stoi na niskim poziomie. Jest to w dużej mierze spowodowane brakiem wykwalifikowanego personelu medycznego. Według danych czeczeńskiego Ministerstwa Zdrowia, na terytorium republiki pomoc medyczną ludności udziela 66 placówek szpitalnych, 7 ambulatoriów i 77 samodzielnych placówek ambulatoryjno-poliklinicznych, wśród nich 59 mieści się w wiejskich miejscowościach. Niezależnie od otwarcia w G. latem 2013 roku Regionalnego Centrum Naczyniowego (diagnostyka, chirurgia naczyniowa, neurochirurgia, kardiologia),osoby cierpiące na schorzenia kardiologiczne (dorośli i dzieci) nadal wyjeżdżają na leczenie poza granice republiki, w tym do M.. Jeżeli zaś chodzi o leczenie dróg oddechowych, to mieszkańcy [...] mogą korzystać między innymi z usług sanatorium "S. położonego 60 kilometrów od G., w pobliżu granicy między [...] i [...]. Wspomniane sanatorium oferuje leczenie następujących chorób układu oddechowego: przewlekłe zapalenie płuc, przewlekłe zapalenie oskrzeli oraz zawodowe choroby płuc. Jak wynika z powyższego, mimo niskiego poziomu opieki zdrowotnej, w kraju pochodzenia istnieje możliwość leczenia schorzeń, na które cierpi skarżący i jego dzieci. Jak zauważyła Rada do Spraw Uchodźców w orzeczeniu nr [...] z [...] lipca 2010r.: Fakt niskiego poziomu opieki zdrowotnej w kraju pochodzenia nie może stanowić o objęciu Strony ochroną międzynarodową gdyż tej nie dokonuje się ze względu na niski poziom życia czy niski poziom opieki zdrowotnej. Ochrona międzynarodowa nie służy polepszaniu standardów życia osobom niezadowolonym z poziomu gwarantowanego przez kraj pochodzenia. W związku z powyższym uznaje się, że okoliczność problemów zdrowotnych Aplikanta i jego dzieci nie ma znaczenia dla niniejszej sprawy. Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy nie ma też znaczenia fakt, że do szkoły podstawowej uczęszcza i posiada tam pozytywną opinię małoletnia A. K., co potwierdza orzeczenie Rady do Spraw Uchodźców nr [...] z [...] listopada 2010 r.: Należy zauważyć, że fakt, iż w Polsce dzieci mają lepsze szanse na zdobycie edukacji i mają lepsze warunki do życia, nie przesądza, że wydalenie do kraju pochodzenia narusza Konwencję o prawach dziecka. Po dokonaniu analizy zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, Szef Urzędu uznał, że Strona nie wskazała żadnych nowych, istotnych informacji lub dowodów w sprawie, które mogłyby mieć wpływ na rozstrzygnięcie postępowania. Z informacji będących w posiadaniu organu wynika, iż L. K., po otrzymaniu decyzji o wydaleniu, a przed złożeniem niniejszego wniosku, nie wyjeżdżał do kraju pochodzenia. Zaskarżoną decyzją Rada utrzymała kwestionowaną decyzję I. instancji. W uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia Rada podała, że w dniu [...].06.2014 r. Strona została poinformowana o możliwości wypowiedzenie się w trybie art. 10 K.p.a. Z możliwości tej nie skorzystała. Rozpatrując odwołanie Strony od decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, złożone w terminie, Rada do Spraw Uchodźców zważyła, co następuje: Organ przyjął, że w sprawie nie zachodzą żadne nowe okoliczności, na podstawie oświadczeń L. K., zawartych w badanym wniosku o nadanie statusu uchodźcy. O prześladowaniach w [...] L. K. informował organ w 2012 r. i okoliczności te stały się przedmiotem analizy obu organów. Uzupełnieniem informacji na temat sytuacji Cudzoziemca w kraju pochodzenia - w kontekście zasadności udzielenia mu międzynarodowej ochrony na terytorium RP, stały się dodatkowe wywiady (w tym przeprowadzony przez Radę do Spraw Uchodźców w dn. [...] lipca 2013 r.). Także w sporządzonym przez Stronę odwołaniu wspomina się o oświadczeniach złożonych podczas wywiadu, a zatem o okolicznościach, które stały się przedmiotem rozstrzygania obu organów. Ponadto przepis art. 40 ust. 1 i 2 cyt. ustawy nie nakłada na organ prowadzący postępowanie obowiązku przeprowadzenia w takiej sytuacji przesłuchania strony. Obowiązkiem organu jest zbadanie podstaw, na których oparty jest kolejny wniosek i wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w przypadku stwierdzenia, że po otrzymaniu decyzji ostatecznej o odmowie nadania statusu uchodźcy wnioskodawca złożył nowy wniosek oparty na tych samych podstawach. Biorąc powyższe pod uwagę orzeczenie o umorzeniu postępowania z powodu niedopuszczalności wniosku było w pełni uzasadnione. Cudzoziemiec miał możliwość wskazania na wszelkie istotne w postępowaniu okoliczności (m.in. w dn. 24.06.2014 r. był pouczony o możliwości wypowiedzenia się w trybie art. 10 K.p.a.). Strona postępowania w żaden sposób nie wskazała na faktyczne istnienie nowych okoliczności w sprawie. Za taką okoliczność Rada nie mogła uznać gołosłownego stwierdzenia skarżącego w kwestii adaptacji jego córki do polskiego otoczenia. Proces adaptacji jest procesem złożonym i nie może być oceniany wyłącznie na podstawie znajomości języka. Warto także nadmienić, że oświadczenie to nie jest poparte żadnym materiałem o charakterze dowodowym, a ponadto niespełna dwuletni pobyt w Polsce nie jest zgodnie z przesłankami wskazanymi w Konwencji Genewskiej z 1951 r. okolicznością przesądzającą o nadaniu statusu uchodźcy. Rada nie dostrzegła naruszenia artykułów Konwencji o Prawach Dziecka w reemigracji do ojczystego środowiska. Ostatecznej powrót na terytorium [...] nie wiąże się w przypadku tej rodziny z ryzykiem wystąpienia prześladowań ze strony organów państwowych. Zarówno Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, jak również Rada do Spraw Uchodźców na potrzeby postępowania o nadanie L. K. statusu uchodźcy ocenili sytuację Wnioskodawcy - w tym m.in. sytuację w kraju pochodzenia, także w świetle wiarygodnych i miarodajnych źródeł informacji o sytuacji w krajach i regionach pochodzenia cudzoziemców. Rada zakwestionowała zasadność zarzutu "wybiórczości" źródeł informacji o sytuacji w kraju pochodzenia. We wniesionej skardze zarzucono: 1. naruszenie prawa materialnego - art. 1 Konwencji Genewskiej dotyczącej statusu uchodźców z 1951 roku, oraz Protokołu Nowojorskiego z 1967 roku, poprzez stwierdzenie, że skarżący nie jest uchodźcą w rozumieniu tych artykułów, 2. istotne naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, a to - treści art. 7, 77 i 107 § 3 K.p.a., poprzez niewłaściwe przeprowadzenie postępowania dowodowego, oraz niewłaściwe uzasadnienie faktyczne decyzji, - art. 8 K.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w sposób naruszający zaufanie do organów państwa. W uzasadnieniu skarżący podał, że jego ucieczka do Polski była spowodowana prześladowaniem ze strony władz [...] z powodu zaangażowania w pomoc bojownikom [...]. Podczas przesłuchania statusowego zeznał, że był bezprawne przesłuchiwany przez organy władzy [...]. Chcieli aby przyznał się, że pomagałem bojownikiem [...] oraz żeby udzielił informacji na ich temat. Jego żona Z.T. uciekła do Polski prawie pół roku wcześniej, tuż po jego zatrzymaniu z obawy przed prześladowaniem. On mógł uciec do Polski nieco później, jak tylko został wypuszczony na wolność i udało mu się zdobyć paszport zagraniczny. Zaznaczył, iż paszport zagraniczny uzyskał tylko dzięki łapówce w wysokości 250 dolarów i przez pośrednika. Inaczej nie miałby szans na ucieczkę do Polski. Zaznaczył, że w ubiegłym roku ciężko chory był jego ojciec A. U.. Mimo wszystko nie mógł wyjechać do [...]. Ojciec zmarł. Ze względów bezpieczeństwa, nie mógł pojechać do kraju pochodzenia. Organ I. instancji nie wziął tej okoliczności pod uwagę. Obecnie ciężko chora jest jego matka, a mimo to nie może wyjechać do [...]. Zarzucił Organowi niewłaściwe przeprowadzenie postępowania dowodowego. Do odwołania – wezwany w trybie art. 10 K.p.a. - dołączył zeznanie świadka Y. S.. Zeznanie to nie było brane pod uwagę podczas postępowania prowadzonego przez Radę do Spraw Uchodźców. Ponadto do postępowania żony dołączył oficjalne wezwania na przesłuchania. Te dokumenty mają istotny wpływ przede wszystkim na jego sytuację, jednak ze względu na fakt późnego ich otrzymania, dołączył je do sprawy swej żony. W jego ocenie błędnie nie wzięto pod uwagę przesłanek przemawiających za przyznaniem mu pobytu tolerowanego, ze względu na Konwencję o Prawach Dziecka. Podniósł, że jego córka A. osiągnęła wysoki stopień integracji z polskim społeczeństwem. Świetnie mówi po polsku. Podczas przesłuchania statusowego oznajmiono mu, iż jego córka wraz z nim zostanie wezwana na dodatkowe przesłuchanie statusowe. Tymczasem takiego wezwania wcale nie otrzymali. Wnoszę zatem o ponowne rozpatrzenie sprawy pod kątem uzupełnienia przesłuchania statusowego dot. jego córki. Do skargi dołączył opinię jej dotyczącą. Kolejnym zarzutem jest wybiórcze powoływanie się na opracowania dot. sytuacji politycznej w Czeczenii. Sytuacja w regionie jest coraz bardziej napięta i dochodzi tam do masowych represji ludności narodowości [...]. Wniósł zatem o rozpatrzenie przyznania mu ochrony uzupełniającej, na podstawie najnowszych opracować dot. sytuacji w regionie. Zarzucił, że oparto się tylko na jego zeznaniach statusowych, zupełnie pomijając zeznania, które działały na jego korzyść. W odpowiedzi na skargę Rada do Spraw Uchodźców wniosła o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej P.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Przy czym w myśl art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy doszedł do przekonania, że skarga jest zasadna. W pierwszej kolejności zaznaczyć należy, że zgodnie z art. 513 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach do postępowań administracyjnych, których nie zakończono do dnia wejścia w życie tej ustawy decyzją ostateczną, a które zostały wszczęte przed tym dniem na podstawie ustaw zmienianych w tej ustawie, w tym ustawy z dnia z dnia 13.06.2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, stosuje się przepisy dotychczasowe. Niewątpliwie, w sprawie Cudzoziemca została uprzednio wydana odmowna decyzja ostateczna. Merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy wszczętej na skutek wniesienia kolejnego wniosku o nadanie statusu uchodźcy jest natomiast uzasadnione w sytuacji, gdy po wstępnym rozpatrzeniu tego wniosku zaistniały lub zostały przedstawione przez wnioskodawcę nowe elementy lub informacje, znacznie zwiększające prawdopodobieństwo spełnienia przez wnioskodawcę warunków statusu uchodźcy (art. 32 ust. 3 i 4 Dyrektywy Rady 2005/85/WE z dnia 1 grudnia 2005 r. w sprawie ustanowienia minimalnych norm dotyczących procedur nadawania i cofania statusu uchodźcy w Państwach Członkowskich). Z kolei wniosek jest niedopuszczalny (art. 40 ust. 2 pkt 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej), gdy po otrzymaniu decyzji ostatecznej o odmowie nadania statusu uchodźcy wnioskodawca złożył nowy wniosek oparty na tych samych podstawach. Wówczas organ wydaje decyzję o umorzeniu postępowaniu z powodu niedopuszczalności wniosku (art. 40 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej). Wobec wskazanych regulacji obowiązkiem organu jest zatem dogłębne zbadanie podstaw, na których oparto kolejny wniosek i porównanie ich z uprzednio podnoszonymi. W tym postępowaniu jednakże badaniu podlegają nie tylko okoliczności dotyczące spełnienia warunków do uznania za uchodźcę ale także, wobec stwierdzenia, że wnioskodawca na takie nowe okoliczności się nie powołuje, inne okoliczności skutkujące ochroną przed wydaleniem, tj. stwarzające realną możliwość zastosowania ochrony uzupełniającej bądź udzielenia ochrony w postaci zgody na pobyt tolerowany. W rozpatrywanej sprawie Rada podała, że Cudzoziemiec miał możliwość wskazania na wszelkie istotne w postępowaniu okoliczności (m.in. w dn. [...].06.2014 r. był pouczony o możliwości wypowiedzenia się w trybie art. 10 K.p.a.). Strona postępowania jednak w żaden sposób nie wskazała na faktyczne istnienie nowych okoliczności w sprawie. Odnosząc się do przytoczonego stwierdzenia Rady należy zauważyć, że wskazane wezwanie skierowane do Skarżącego w trybie art. 10 K.p.a., istotnie miało miejsce [...].06.2014 r. W zawiadomieniu tym podano, że "Ewentualne oświadczenia można składać w terminie 7 dni od daty otrzymania niniejszego pisma, drogą korespondencyjną (...) lub osobiście...". Skarżący pokwitował odbiór tego pisma [..].07.2014 r. i - wbrew twierdzeniu Rady - z uprawnienia tego skorzystał. Nadesłał bowiem oświadczenie świadka Y. S. o grożącym mu poważnym niebezpieczeństwie, w razie powrotu do kraju pochodzenia, opatrzone datą [...].07.2014 r. Jednocześnie przysłał - pochodzący z tej samej daty - wniosek o przeprowadzenie dowodu z zeznań tego świadka. Podał, że świadek ten zna jego sytuację w kraju pochodzenia i może potwierdzić jego słowa. Jak wynika z adnotacji na kopercie, pisma te wysłane zostały [..].07.2014 r. priorytetem i do organu wpłynęły [...].07.2014 r. W tej sytuacji - zważywszy, że zaskarżoną decyzję Rada wydała w dniu [...].07.2014 r. – zobowiązana była zająć stanowisko względem tego wniosku dowodowego. Został on skierowany do Rady w zakreślonym Skarżącemu, otwartym terminie. Rada powinna zatem ocenić, czy odebranie wskazanych zeznań mogło znacznie zwiększyć prawdopodobieństwo spełnienia przez wnioskodawcę warunków do objęcia go ochroną międzynarodową. W tym kontekście należy mieć na uwadze, że skarżący początkowo podawał, iż nie brał udziału w wojnach [...], a kłopoty swe wiązał z przenocowaniem kolegi z pracy, o którym mało co wiedział. W skardze natomiast oświadczył, że pomagał bojownikom [...] i to zaangażowanie sprowadziło na niego prześladowania ze strony władz [...]. Są to więc zasadniczo różniące się twierdzenia. Wobec tego nieodniesienie się przez Radę do przedłożonego oświadczenia świadka oraz do sformułowanego na piśmie wniosku dowodowego, czyni przedwczesnym podjęte rozstrzygnięcie. Jeśli Rada uznała za bezzasadne przesłuchanie wskazanego świadka, zobowiązana była dać temu wyraz w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia, podając motywy swego stanowiska. Należy przy tym odnotować, że okoliczność tę L. K. podniósł w skardze, zarzucając niewłaściwe przeprowadzenie postępowania dowodowego. Podał, że – wezwany przez organ w trybie art. 10 K.p.a. - dołączył zeznanie świadka Y. S. i wniosek dowodowy. Zarzucił, że zeznanie to nie było brane pod uwagę, podczas postępowania prowadzonego przez Radę do Spraw Uchodźców. W tym stanie rzeczy za przedwczesne należało uznać utrzymanie przez Radę w mocy decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...].05.2014 r. o umorzeniu postępowania wobec stwierdzenia, że wniosek L. K. jest niedopuszczalny. Podsumowując stwierdzić zatem należy, że Rada naruszyła przepisy postępowania, w postaci art. 7 w zw. z art. 78, 107 § 3 K.p.a., a także z art. 15 K.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, przez brak precyzyjnego ustalenia czy zachodzi tożsamość nowego wniosku Cudzoziemca o objęcie ochroną międzynarodową z poprzednim jego wnioskiem - w wyniku zaniechania odniesienia się do wniosku dowodowego Strony, zgłoszonego w terminie otwartym, wynikającym z art. 10 K.p.a. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., a także art. 152 P.p.s.a, - orzekł jak w sentencji wyroku. Po uprawomocnieniu się niniejszego wyroku, ponownie rozpatrując odwołanie, należy uwzględnić wskazania i ocenę prawną wyrażoną w tym wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło