IV SA/Wa 1768/09

WyrokWSA w Warszawie2010-01-21

Skład orzekający: Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Jakub Linkowski, Agnieszka Łąpieś-Rosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, zmieniając kwalifikację prawną inwestycji z "budowy" na "przebudowę" przewodu wodociągowego, może utrzymać w mocy decyzję organu pierwszej instancji w części, w której inwestycję tę określił jako "budowę", czy też powinien uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, który zmienił kwalifikację prawną inwestycji z budowy na przebudowę, nie może utrzymać w mocy decyzji organu pierwszej instancji, która określała inwestycję jako budowę. W takiej sytuacji organ odwoławczy powinien uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ narusza to zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego polegającej na budowie przewodu wodociągowego. Skarżąca spółka R. wniosła odwołanie, proponując zmianę lokalizacji inwestycji w celu uniknięcia utrudnień w korzystaniu z miejsc postojowych, dojeździe do garażu oraz ochronie skarpy i placu zabaw. Po uchyleniu przez WSA decyzji umarzającej postępowanie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) zmieniło kwalifikację inwestycji z budowy na przebudowę, utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji w pozostałej części. Skarżąca spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie dwuinstancyjności i nieuwzględnienie interesów osób trzecich.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2009 r. i zasądził od SKO na rzecz R. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi R. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz R. z siedzibą w W. kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. IV SA/Wa 1768/09 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] marca 2007 r. Prezydent W. ustalił warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie przewodu wodociągowego w ul. [...] ([...]) na odcinku od ul. [...] do ul. [...], przewodu w ciągu od ul. [...], odcinek [...] oraz przewodu wodociągowego w ul. [...] na odcinku [...] w rejonie [...] na wymienionych w tej decyzji, położonych w W., działkach. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła R. w W. podnosząc, iż obecna lokalizacja przewodu wodociągowego na odcinku od ul. [...] do ul. [...] uniemożliwi na dłuższy czas korzystanie z miejsc postojowych oraz zatok parkingowych przy budynku [...]. Wskazano, że na odcinku od ul. [...] do ul. [...] budowa przewodu uniemożliwi dojazd do garażu podziemnego w budynku przy ul. [...]. Odwołujący się zaproponował, aby na tych odcinkach budować przewód wodociągowy po południowej stronie jezdni, a na odcinku od ul. [...] poprzez [...], [...] do ul. [...] ułożyć przewód w południowej części pasa zieleni i chodnika ciągu pieszego, aby nie zniszczyć skarpy i placu zabaw między budynkami [...] i [...]. Ponadto na odcinku od ul. [...] do ul. [...] poprowadzić przewód po południowej stronie budynku [...], aby ominąć hydrofornię przy budynku [...] oraz ogródki przydomowe. Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lipca 2007 r. umarzająca postępowanie odwoławcze w przedmiotowej sprawie została uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 października 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 1817/07. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd wskazał m. in., że rozpatrując ponownie sprawę organ odwoławczy powinien przeprowadzić postępowanie odwoławcze zgodnie z wymogiem wynikającym z art. 15 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "k. p. a.". Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. uchyliło decyzję Prezydenta W. z dnia [...] marca 2007 r. w części dotyczącej określenia planowanej inwestycji celu publicznego i w tym zakresie ustaliło, że polega ona na przebudowie, a nie na budowie przedmiotowego przewodu wodociągowego, a w pozostałej części utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że: * planowane zamierzenie inwestycyjne nie narusza przepisów odrębnych, więc stosownie do art. 56 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 80, poz. 717 ze zm.), zwanej dalej "u. p. z. p.", nie ma podstaw do odmowy wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, * w świetle korekty wniosku inwestora, dokonanej pismem z dnia 22 stycznia 2007 r. konieczna była stosowna zmiana decyzji organu pierwszej instancji, gdyż zamiarem inwestora nie jest budowa nowego przewodu wodociągowego, lecz przebudowa już istniejącego, co oznacza także brak możliwości zmiany lokalizacji inwestycji, * brak możliwości zmiany lokalizacji inwestycji wynika również z tego, że organ jest związany wnioskiem inwestora, więc nie może samodzielnie dokonać takiej zmiany. Skargę do Sądu na decyzję organu odwoławczego wniosła R. w W. W uzasadnieniu skargi wskazano, że przed wydaniem zaskarżonej decyzji organ pierwszej instancji złożył do akt sprawy pismo, z którego wynika zmiana charakteru inwestycji. Ma ona polegać już nie na budowie, lecz na przebudowie istniejącego przewodu wodociągowego, co powoduje konieczność rozpatrzenia sprawy od nowa, by zapewnić dwuinstancyjność postępowania administracyjnego. Skarżący nie zgodził się także, aby organ nie miał możliwości odmowy ustalenia lokalizacji inwestycji w przypadku, gdy nie uwzględnia ona interesów osób trzecich. Organ pominął rozważenie, czy zamierzona inwestycja narusza interesy skarżącego uznając ich ochronę dopiero w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę, podczas gdy art. 55 u. p. z. p. stanowi, iż decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego wiąże organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga podlega uwzględnieniu, ponieważ zaskarżona decyzja zastała wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 61 § 1 k. p. a. żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego określa jego przedmiot (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lipca 2008 r., II OSK 771/07, opubl. LEX 485362). Gdy organ ma wątpliwości, co do treści żądania, jego sprecyzowanie należy wyłącznie do wnioskodawcy. W przedmiotowej sprawie wnioskodawca – M. z siedzibą w W. w piśmie datowanym na 22 grudnia 2006 r. złożyło wniosek o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego dla inwestycji polegającej na przebudowie przedmiotowego przewodu wodociągowego. Pismem datowanym na 22 stycznia 2007 r. wnioskodawca na wezwanie organu pierwszej instancji dokonał korekty wniosku podając, iż przedmiotowa inwestycja polega na budowie polegającej na przebudowie przewodu wodociągowego. Zawiadomienie z dnia 8 lutego 2007 r. o wszczęciu postępowania dotyczyło inwestycji polegającej na budowie przedmiotowego przewodu wodociągowego. Tak też rodzaj inwestycji określiła wydana przez organ pierwszej instancji decyzja z dnia [...] marca 2007 r. - jako budowę przewodu wodociągowego. Natomiast decyzja organu odwoławczego określa przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne jako przebudowę przewodu wodociągowego. Decyzja organu odwoławczego została więc wydana w innym przedmiocie (przebudowa przewodu wodociągowego) niż decyzja organu pierwszej instancji (budowa przewodu wodociągowego). Sytuacja taka jest niedopuszczalna w świetle art. 15 k. p. a. stanowiącym, że postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Oznacza to, iż strona postępowania ma prawo, aby dotycząca ją sprawa administracyjna, w przedmiocie której orzekł już organ pierwszej instancji, została merytorycznie rozpatrzona ponownie, tym razem przez organ wyższej instancji. Organ odwoławczy powinien powtórnie rozpatrzyć i rozstrzygnąć sprawę załatwioną przez organ pierwszej instancji. Natomiast w niniejszej sprawie organ odwoławczy zmienił przedmiot postępowania, w którym wcześniej nie orzekał organ pierwszej instancji. Organ odwoławczy przyjmując, że korekta wniosku dokonana pismem datowanym na 22 stycznia 2007 r. określa rodzaj inwestycji jako przebudowę przewodu wodociągowego, powinien na podstawie art. 138 § 2 k. p. a. uchylić w całości decyzję organu pierwszej instancji określającą inwestycję jako budowę przewodu wodociągowego i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia. Odnośnie zarzutu skargi dotyczącego możliwości organu w przedmiocie zmiany lokalizacji inwestycji zauważyć należy, iż ustalenie, że przedmiotowa inwestycja polega na przebudowie istniejącego już przewodu wodociągowego pociąga za sobą niemożność zmiany jej lokalizacji. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p. p. s. a.", orzeczono, jak w pkt 1 sentencji wyroku. Rozstrzygniecie zawarte w pkt 2 sentencji wyroku zapadło na podstawie art. 152 p. p. s. a. O kosztach postępowania orzeczono w pkt 3 sentencji wyroku na podstawie art. 200 p. p. s. a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło