IV SA/Wa 1779/08

WyrokWSA w Warszawie2009-01-22

Skład orzekający: Alina Balicka, Krystyna Napiórkowska, Wanda Zielińska-Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo utrzymał w mocy decyzję o zmianie wpisu w ewidencji gruntów i budynków, mimo braku odpowiednich dokumentów potwierdzających stan prawny nieruchomości i naruszenia wytycznych sądu z poprzedniego postępowania?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy naruszyły art. 153 PPSA, nie stosując się do wiążącej oceny prawnej sądu z poprzedniego postępowania. Organy nie wyjaśniły wystarczająco stanu faktycznego, w szczególności dopuszczalności wpisów dotyczących władania gruntami innymi niż państwowe lub samorządowe, a także nie uwzględniły prawidłowo danych z poprzednich wpisów i orzeczeń sądowych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty O. o zmianie wpisu w ewidencji gruntów i budynków w części dotyczącej działki nr [...]. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz KPA, a także nieuwzględnienie poprzedniego wyroku WSA. Spór dotyczył podstaw prawnych i faktycznych dokonania zmian w ewidencji gruntów.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Starosty O. Zasądzono od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant Joanna Kurek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów i budynków 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji; 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] na rzecz skarżącego S. S. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] po rozpatrzeniu odwołania S. S. na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 kpa utrzymał w mocy decyzję Nr [...] Starosty O. z dnia [...] października 2007 r. orzekającej o zmianie wpisu w ewidencji gruntów i budynków miasta O. dokonanego w dniu [...] marca 2005 r. zmianą Nr [...] w części dotyczącej działki [...] w obrębie [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podał, iż zmianą nr [...] dokonaną w dniu [...] marca 2005 r. na wniosek S. S. – spadkobiercy H. S., organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków ujawnił H. S. jako właścicielkę działek nr [...] i [...] w obrębie [...] miasta O. Z uwagi na fakt, iż dokumenty przedłożone przez S. S. nie mogły stanowić podstawy do dokonania zmian w ewidencji, organ w dniu [...] czerwca 2005 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie prawidłowości wpisów dokonanych w/w zmianą. Istniejące bowiem w ewidencji gruntów zapisy, co do osób będących właścicielami poszczególnych działek ewidencyjnych oraz przebiegu granic tych działek, mogą być zmienione tylko na podstawie dokumentów, o których mowa w art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne, ponieważ dotyczą stanu prawnego przedmiotowego gruntu zaistniałego przed założeniem ewidencji gruntów dla m. O. Organ wskazał, iż wprawdzie przedłożona przez wnioskodawcę mapa sytuacyjna części nieruchomości [...] i [...] dz. [...] do celów prawnych została sporządzona w oparciu o obowiązującą w dniu składnia wniosku ewidencję gruntów, jednak tylko ze stosownym orzeczeniem sądowym lub tytułem prawnym do nieruchomości ustalonym w innym trybie, ale w oparciu o dane dotyczące granic, powierzchni i oznaczenia działek przedstawianych na tej mapie, może być podstawą zmian w ewidencji gruntów dla działek na niej wskazanych. W skardze na powyższą decyzję S. S. wniósł o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji organu pierwszej instancji podnosząc zarzut naruszenia art. 22 ustawy z dnia 17 maja 1989r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz przepisów § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków przez uznanie, że skarżący nie przedstawił dokumentów niezbędnych do wprowadzenia zmian w ewidencji i gruntów i budynków. Ponadto skarżący podniósł, iż organ naruszył również przepisy kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz brak należytego wyjaśnienia i uzasadnienia motywów rozstrzygnięcia, co stanowi naruszenie art. 107 § 3 kpa. W skardze wskazano także na nierespektowanie prawomocnych wyroków sądowych. W sprawie niniejszej wydany był przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrok z dnia 19 września 2006 r., którym uchylono poprzednie decyzje organów. Wydając zaskarżoną decyzję, dopuszczono się tych samych naruszeń i popełniono błędy, podobnie jak przy wydawaniu dotychczasowych decyzji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie i prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji, jak również utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Na wstępie należy zauważyć, iż sprawa niniejsza była już przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który wyrokiem z dnia 19 września 2006 r. – sygn. akt IV SA/Wa 776/06 uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] i utrzymaną nią w mocy decyzję Starosty O. z dnia [...] sierpnia 2005 r. orzekającej o zmianie wpisu w ewidencji gruntów i budynków dokonanego w dniu [...] marca 2005 r. zmianą Nr [...]. Podkreślić należy, iż stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. W uzasadnieniu przywołanego powyżej wyroku Sąd wskazał, iż rozpoznając ponownie sprawę organ administracji przeprowadzi postępowanie stosownie do zasad ogólnych zawartych w kpa, a wydane rozstrzygnięcie uzasadni zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 kpa. Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji Sąd uznał, iż nie spełnia ona wymogów przewidzianych w art. 107 § 3 kpa, a postępowanie wyjaśniające przeprowadzone zostało z naruszeniem zasad wynikających z art. 7 i 77 kpa. Należy zauważyć, iż decyzje uchylone cytowanym wyrokiem dotyczyły zmian dokonanych w odniesieniu do dwóch działek ewidencyjnych tj. działki nr [...] i [...]. Zaskarżoną decyzją orzeczono tylko w części dotyczącej działki numer ewidencyjny [...]. Natomiast odnośnie działki ewidencyjnej nr [...] o powierzchni 97 m² organ pierwszej instancji podał, iż umorzył postępowanie w związku z ujawnieniem w prowadzonej ewidencji gruntów i budynków decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] września 2006 r. stwierdzającej nabycie przez Powiat O. z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności nieruchomości zajętej w dniu 31 grudnia 1998 r. pod ulicę [...] oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka ewidencyjna [...] powierzchni 97 m² w obrębie [...]. W aktach administracyjnych niniejszej sprawy brak jest poza kwestionowaną przez organy mapą sytuacyjną części nieruchomości [...] i KW [...] przyjętej do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w O. i wpisaną do ewidencji zasobu w dniu 14 lipca 2004 r. za numerem ewidencyjnym [...] przez Starostę O., innego dokumentu potwierdzającego dokonanie podziału działki numer ewidencyjny [...] na działki [...] i [...]. W świetle powyższych okoliczności należy wskazać na wewnętrzną sprzeczność uzasadnienia rozstrzygnięcia, bowiem dokonując zaskarżoną decyzję zmiany wpisu w części dotyczącej działki numer ewidencyjny [...] organy podnoszą, iż mapa ta nie może być podstawą zmian w ewidencji gruntów i jednocześnie powołują się na ujawnienie w prowadzonej ewidencji prawa własności działki ewidencyjnej nr [...]. Ponadto należy zauważyć, iż orzeczonym zaskarżonym rozstrzygnięciem przywrócono poprzedni zapis w ewidencji gruntów i budynków zgodnie z którym, Gmina O. została wskazana jako władająca działką o numerze ewidencyjnym [...] obręb [...] na zasadach posiadania samoistnego, który to stan znajduje potwierdzenie w wypisie z rejestru gruntów z dnia 5 sierpnia 2004 r. włączonym do akt administracyjnych sprawy. Zatem z treści powyżej omówionego zapisu można wywieść, iż przedmiotowa działka nie miała uregulowanego stanu prawnego względem praw własnościowych, a więc nie stanowiła gruntu państwowego lub komunalnego, tym bardziej, iż z akt sprawy nie wynika aby działka ta była gruntem państwowym lub samorządnym. Organy w tym zakresie nie dokonały żadnych ustaleń, i w konsekwencji nie odniosły się do tej kwestii w uzasadnieniu rozstrzygnięcia. W tym miejscu należy zauważyć, iż według art. 20 ust. 2 pkt. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. nr 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.), w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się jedynie władających gruntami państwowymi i samorządowymi, a Rada Ministrów nie wydała rozporządzenia o rozszerzeniu zakresu informacji objętych ewidencją gruntów i budynków, dotyczących osób władających innymi gruntami, co oznacza, iż nie można również przepisów § 10 ust. 2 oraz § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków traktować jako podstawy prawnej do wykazywania w ewidencji gruntów i budynków władających również innymi gruntami, niż grunty państwowe i samorządowe. Niewyjaśnienie prze organy orzekające w niniejszej sprawie zaistnienia ustawowych przesłanek dopuszczających wykazanie w ewidencji osób władających działką numer ewidencyjny [...] uniemożliwiało prawidłowe jej rozstrzygnięcie. Powyższe okoliczności wskazują na naruszenie art. 153 p.p.s.a., bowiem cytowanym wyrokiem organ był zobowiązany do dokładnego wyjaśnienia sprawy. Rozpoznając ponownie sprawę organ w pierwszej kolejności przeprowadzi uzupełniające postępowanie wyjaśniające w zakresie dopuszczalności istnienia w ewidencji gruntów i budynków wpisów dotyczących władania innymi gruntami, niż grunty państwowe lub samorządowe w odniesieniu do działki nr ewidencyjny [...]. Kwestią istotną wymagającą ustalenia jest data dokonania wpisu przywróconego uchyloną decyzją. Należy bowiem wskazać na art. 51 w/w ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, iż w ewidencji gruntów i budynków, założonej na podstawie dekretu z dnia 2 lutego 1955 r. o ewidencji gruntów i budynków ( Dz.U. Nr 6, poz. 32), oprócz właściciela, do czasu uregulowania tytułu własności, wskazuje się także osobę władającego. Zatem wypisy dokonane przed wejściem w życie ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne tj. przed 1 lipca 1989 r. dopuszczały istnienie w ewidencji gruntów i budynków wpisów dotyczących władania innymi gruntami, niż grunty państwowe lub samorządowe. Po dokonaniu wyjaśnienia powyżej wskazanych okoliczności, organ rozstrzygnie sprawę uwzględniając stosownie do treści art. 153 p.p.s.a. ocenę prawną dokonaną przez Sąd. Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 153 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na postawie art. 200 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło