IV SA/Wa 1851/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Monika Stępkowska - Bigiej po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. S. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania postanawia zwolnić skarżącego S. S. od wpisu od skargi ponad kwotę 200 (dwieście) zł oraz zwolnić od pozostałych kosztów sądowych. S. S. w sprawie ze skargi na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] maja 2017 r. w przedmiocie ustalenia odszkodowania, zwrócił się do Sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości. Z informacji zawartych w piśmie z dnia 14 czerwca 2017 r. dołączonym do skargi oraz z informacji zawartych we wniosku sporządzonym na urzędowym formularzu PPF z dnia 7 września 2017 r. a także z dołączonych do niego dokumentów wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną. Jest właścicielem domu o pow. 100 m2 oraz nieruchomości rolnej o pow. 1,40 ha. Zgromadził oszczędności w wysokości 4.175,19 zł. Skarżący uzyskuje dochód z tytułu emerytury w wysokości 1573,71 zł zaś jego żona – w wysokości 854 zł. Skarżący wskazał następujące wydatki: energia elektryczna – 70 zł, telefon – 50 zł, wywóz śmieci – 50 zł, szambo – 130 zł, woda – 30 zł, opał – 420 zł, gaz – 50 zł, leki – 300 zł. Rozpoznając wniosek zważono co następuje: Przede wszystkim zaznaczyć należy, że prawo pomocy, zarówno w zakresie całkowitym, jaki i częściowym, jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest bowiem formą dofinansowania strony postępowania z budżetu Państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2012 r., sygn. akt I OZ 1099/11). Ponadto, w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Powinien on zatem przekonać Sąd o konieczności przyznania mu prawa pomocy. Wnioskodawca ubiegający się o przyznanie prawa pomocy musi wykazać, tj. należycie udokumentować swoją sytuację materialną, gdyż to na podstawie przekazanych przez niego informacji Sąd dokonuje merytorycznej oceny wniosku pod kątem wystąpienia przesłanek przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (por. np. postanowienia NSA z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt II GZ 409/10 i z dnia 20 stycznia 2012 r., sygn. akt IIFZ833/11). Stosownie bowiem do art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego dla siebie i rodziny. W rozpatrywanej sprawie oceniając możliwości finansowe skarżącego w kontekście poniesienia kosztów sądowych należy mieć na względzie przede wszystkim, że na obecnym etapie postępowania skarżący byłby zobowiązany do uiszczenia wpisu od skargi – jak wynika zarządzenia Przewodniczącej Wydziału IV z dnia 1 grudnia 2017 r. – w wysokości 2.675,00 zł. Występując z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, skarżący powinien wykazać, że jego sytuacja materialna nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny. W ocenie referendarza sądowego w rozpoznawanej sprawie nie można uznać, mając na uwadze złożone przez skarżącego informacje i dokumenty, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Skarżący i jego żona otrzymują co prawda skromny dochód z tytułu emerytur w łącznej wysokości 2.427,71 zł. Jednakże we wniosku skarżący nie przedstawił takich informacji, z których wynikałoby, że on i jego żona mają trudności w zaspokojeniu podstawowych potrzeb życiowych, mają zaległości w regulowaniu bieżących zobowiązań. Ponadto należy mieć na uwadze, że jak wynika z oświadczenia skarżącego oraz przedłożonego wyciągu z konta – posiada on oszczędności w wysokości nieco ponad 4.000 zł. Mając powyższe na uwadze, referendarz sądowy doszedł do wniosku, że skarżący jest w stanie uiścić 200 zł tytułem wpisu od skargi, bowiem nie wykazał, aby uiszczenie takiej kwoty spowodowało uszczerbek w utrzymaniu koniecznym. Należy mieć na uwadze, że jest to tylko część należnego w sprawie wpisu. Powyższe oznacza, że po uiszczeniu wpisu w wysokości 200 zł skarżący nie będzie obciążony innymi kosztami postępowania, tj. nie będzie musiał uiścić pozostałej części wpisu (2.475 zł) i ewentualnych innych kosztów, do uiszczenia których mógłby być zobowiązany na kolejnych etapach postępowania (np. opłata kancelaryjna -100 zł, wpis od skargi kasacyjnej – 1338 zł). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.