IV SA/Wa 1871/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Krystyna Napiórkowska po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. W. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2014 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na usunięcie drzew postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Postanowieniem z dnia 26 listopada 2014 r. sygn. akt IV SA/Wa 1871/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2014 r. w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na usunięcie drzew. Przesłankę odrzucenia skargi stanowiło nieuzupełnienie przez skarżącego braków formalnych skargi poprzez nadesłanie dwóch odpisów skargi. Pismem z dnia 8 grudnia 2014 r. pełnomocnik skarżącego zwrócił się o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, załączając do pisma dwa odpisy skargi poświadczone za zgodność z oryginałem. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik skarżącego podniósł brak winy skarżącego w zakresie uchybienia terminowi. Pełnomocnik stwierdził, że skarżący jako osoba nieposiadająca niezbędnej znajomości prawa nie pozostawił bez odpowiedzi skierowanej do niego korespondencji i złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Dodał, iż zawiadomienie o wyznaczeniu pełnomocnikiem z urzędu w niniejszej sprawie otrzymał w dniu 12 listopada 2014 r., natomiast zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych, przyczyna uchybienia terminowi do dokonania czynności ustaje, gdy pełnomocnik miał rzeczywistą możliwość dokonania czynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej p.p.s.a. - jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 87 § 1, 2 i 4 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w terminie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Powyższe oznacza, że Sąd może przywrócić termin jedynie pod warunkiem wniesienia prośby o jego przywrócenie w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, z równoczesnym dopełnieniem czynności, dla której termin był określony oraz uprawdopodobnieniem przez wnioskodawcę braku winy. Na wstępie Sąd zobowiązany jest zbadać, czy wniosek o przywrócenie terminu został złożony w terminie zakreślonym przez ustawodawcę w art. 87 § 1 p.p.s.a. W niniejszej sprawie czas ustania przyczyny uchybienia terminu należy odnieść do dnia doręczenia pełnomocnikowi skarżącego odpisu postanowienia odrzucającego skargę. Jak wynika z akt sprawy, odpis postanowienia doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu 5 grudnia 2014 r. (k. 69), natomiast wniosek został złożony w dniu 8 grudnia 2014 r. (data stempla pocztowego). Termin do wystąpienia z wnioskiem o przywrócenie terminu został więc zachowany. Nadto, równocześnie ze złożeniem wniosku dokonano czynności, dla której uchybiono terminowi. Przechodząc do oceny kolejnej z przesłanek warunkujących przywrócenie uchybionego terminu, tj. do uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy, stwierdzić należy, że kryterium braku winy w rozumieniu art. 86 §1 p.p.s.a. polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie tej przesłanki sąd winien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Przywrócenie terminu może zatem mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2012 r. sygn. akt II FZ 1040/12). Odnosząc powyższe kryteria do rozpoznawanej sprawy, należy stwierdzić, że skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w niedochowaniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W przypadku przesłanki braku winy, o której mowa w art. 86 § 1 p.p.s.a., zbadać należy, czy strona mogła dopełnić obowiązku zachowania szczególnej staranności w dokonywaniu czynności procesowych. Wbrew stanowisku pełnomocnika skarżącego, w przypadku uchybienia terminowi do uzupełnienia braków formalnych skargi, ustania przyczyny jego uchybienia nie można łączyć z okolicznością późniejszego ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Etap postępowania sądowego dotyczący uzupełnienia braków formalnych skargi nie jest bowiem w jakikolwiek sposób powiązany z koniecznością działania strony poprzez profesjonalnego pełnomocnika. Nieposiadanie przez stronę niezbędnej znajomości prawa nie stanowi przesłanki, która mogłaby uzasadniać przywrócenie terminu. Na etapie wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi skarżący nie był reprezentowany przez pełnomocnika, lecz działał osobiście. Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało doręczone stronie skutecznie, zaś złożenie przez skarżącego w zakreślonym terminie wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu pozostaje bez wpływu na obowiązek zachowania przez stronę szczególnej staranności. Brak niezbędnej znajomości prawa przez skarżącego nie stanowi o braku winy strony. Wezwanie z dnia 19 września 2014 r. zostało sformułowane w sposób precyzyjny oraz zawierało pouczenie o skutkach nieusunięcia braków formalnych skargi w terminie. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.