IV SA/Wa 1896/08

WyrokWSA w Warszawie2009-09-15

Skład orzekający: Otylia Wierzbicka, Jakub Linkowski, Wanda Zielińska-Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opuszczenie lokalu w wyniku wykonania prawomocnego wyroku eksmisyjnego uzasadnia orzeczenie o wymeldowaniu osoby eksmitowanej na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych?
Ratio decidendi
Opuszczenie lokalu w skutek wykonania wyroku orzekającego eksmisję jest opuszczeniem lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, co w konsekwencji uzasadnia orzeczenie o wymeldowaniu osoby eksmitowanej. Ewidencja ludności służy rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego, dlatego istotą postępowania jest zapewnienie zgodności zapisów w ewidencji z rzeczywistym miejscem pobytu.
Stan faktyczny
Skarżący S. W. został wymeldowany z pobytu stałego na wniosek żony, która powołała się na wyrok eksmisyjny. S. W. w skardze twierdził, że nie opuścił lokalu dobrowolnie i został z niego usunięty przez żonę. Organy administracji ustaliły, że S. W. opuścił lokal po wezwaniu przez komornika do dobrowolnego wykonania wyroku eksmisyjnego i zamieszkał u matki. Straż Miejska potwierdziła jego nieobecność w lokalu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Otylia Wierzbicka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2009 r. sprawy ze skargi S. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2008 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego I. oddala skargę; II. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego D. P. z Kancelarii przy ul. [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych stanowiącą 22 % podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2008 r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Burmistrza Miasta S. z dnia [...] lipca 2008 r. orzekającą o wymeldowaniu S. W. z pobytu stałego z budynku przy ul. [...] w S. Powyższa decyzja została wydana w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny. H. W. – żona S. W. złożyła wniosek o wymeldowanie go z pobytu stałego z w/w budynku wskazując, że wyrokiem z dnia [...] sierpnia 2007 r. Sąd Okręgowy w S. orzekł separację małżeństwa S. i H. W. oraz eksmisję S. W. z budynku przy ul. [...] w S. W toku postępowania administracyjnego ustalono, iż pismem z dnia 9 kwietnia 2008 r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w M. wezwał S. W. do dobrowolnego wykonania wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia [...] sierpnia 2007 r. Przesłuchana do protokołu H. W. oświadczyła, iż jej mąż nie mieszka przy ul. [...] w S. od kwietnia 2008 r. Wyprowadził się dobrowolnie i obecnie zamieszkuje u swojej matki w S. Tam też zostały przekazane wszystkie jego rzeczy osobiste. Takie same oświadczenia złożyli także dorośli synowie S. i H. W. tj. S. W. i D. W. Sam S. W. przesłuchany do protokołu w dniu 8 lipca 2008 r. potwierdził, iż zamieszkuje u swojej matki w S. Również Straż Miejska, po przeprowadzeniu kontroli w przedmiotowym budynku, potwierdziła, iż S. W. nie mieszka w budynku przy ul. [...] w S. W związku z powyższymi ustaleniami faktycznymi, organy obu instancji, korzystając z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) stwierdziły, iż zostały spełnione przesłanki wynikające z powołanego przepisu warunkujące orzeczenie o wymeldowaniu S. W. z budynku przy ul. [...] w S. Z decyzją Wojewody [...] z dnia [,,,] września 2008 r. nie zgodził się S. W. i wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze podniósł, iż nie opuścił dobrowolnie przedmiotowego budynku i nie zabrał żadnych swoich rzeczy osobistych (zostały spakowane przez żonę i przywiezione do S.). Skarżący stwierdził, że udał się do swojej chorej matki aby się nią opiekować, a w tym czasie jego żona opróżniła pokój, w którym mieszkał, zmieniła zamki w drzwiach i od tamtej pory skarżący nie może dostać się do mieszkania. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów skargi organ podniósł, iż biorąc pod uwagę materiał dowodowy należy przyjąć, iż S. W. dobrowolnie wykonał wyrok eksmisyjny i sam wyprowadził się z przedmiotowego budynku. Wojewoda nie stwierdził podstaw do zmiany zajętego w decyzji z dnia [...] września 2008 r. stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Podstawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie jest przepis art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 ze zm.). W myśl tego przepisu organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, iż przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu powołanego przepisu jest spełniona, gdy opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. O opuszczeniu miejsca stałego pobytu można mówić tylko wtedy, gdy dana osoba fizycznie nie przebywa w określonym lokalu i ma zamiar opuszczenia tego lokalu na stałe, a zamiar ten związany jest z założeniem w nowym miejscu ośrodka osobistych i majątkowych interesów. Obowiązkiem organów administracji prowadzących postępowanie w sprawie o wymeldowanie jest więc ustalenie - w oparciu o zebrany materiał dowodowy - okoliczności faktycznych tj. tego czy dana osoba trwale oraz dobrowolnie opuściła lokal, w którym była zameldowana na pobyt stały. Inaczej mówiąc, przesłankami wymeldowania są tylko okoliczności faktyczne, nie zaś kwestie materialnoprawne, których rozstrzygnięcie mogłoby być przedmiotem postępowania przed sądem lub innym organem. Ewidencja ludności służy bowiem jedynie rejestracji danych o miejscu rzeczywistego pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie prawnego. Jak wynika z akt sprawy Sąd Okręgowy w S. wyrokiem z dnia [...] sierpnia 2007 r. orzekł m. in. eksmisję S. W. z domu przy ul. [...] w S. Wyrok eksmisyjny w dacie wydania zaskarżonej decyzji był prawomocny i w przypadku nieopuszczenia lokalu przez skarżącego wyrok ten podlegałby przymusowemu wykonaniu w drodze egzekucji. Po wezwaniu skarżącego przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w M. do dobrowolnego wykonania wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia [...] sierpnia 2007 r., S. W. opuścił lokal i zamieszkał u swojej matki w S. Opuszczenie lokalu w skutek wykonania wyroku orzekającego eksmisję jest opuszczeniem lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, które w konsekwencji uzasadnia orzeczenie o wymeldowaniu osoby eksmitowanej (zob. np. wyrok NSA z dnia 6 października 2005 r. II OSK 65/05). W opinii Sądu, organy obu instancji nie naruszyły ani przepisów prawa procesowego ani materialnego, które to naruszenia uzasadniałoby uwzględnienie skargi. Dysponowały bowiem stosowym materiałem dowodowym i właściwie go oceniły. Stan faktyczny sprawy jest bezsporny i został oparty na dokumentach (wyrok z dnia [...] sierpnia 2007 r. o eksmisji) a także na zeznaniach samego skarżącego, który nie kwestionuje opuszczenia lokalu przy ul. [...] w S. Odnosząc się do zarzutu skarżącego dotyczącego dobrowolności opuszczenia spornego budynku, podnieść należy, iż twierdzenie skarżącego – osoby obowiązanej do opuszczenia lokalu na podstawie prawomocnego wyroku sądu powszechnego – o bezprawnym pozbawieniu go posiadania lokalu, niespełniającym wymogów z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, jest pozbawione podstaw, zwłaszcza, że twierdzenie to nie zostało poparte wyrokiem przywracającym posiadanie. Sprzeciw złożony od wyroku zaocznego z dnia [...] sierpnia 2007 r. został postanowieniem Sądu Okręgowego w S. odrzucony jako wniesiony z uchybieniem terminu. Skoro skarżący, zgodnie z obowiązkiem wynikającym z wyroku eksmisyjnego, nie przebywał w budynku przy ul. [...] w S., to zaistniały przesłanki do oceny, że opuścił ten budynek w rozumieniu art. 15 ust. 2 powołanej ustawy. Przypomnieć należy, iż istotą postępowania w rozpoznawanej sprawie jest zapewnienie zgodności zapisów w ewidencji ludności z rzeczywistym miejscem pobytu S. W. Z tych też względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu1 przed sądami administracyjnymi (Dz U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło