IV SA/Wa 1966/14

WyrokWSA w Warszawie2014-12-15

Skład orzekający: Krystyna Napiórkowska, Marta Laskowska-Pietrzak, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja stwierdzająca wydanie z naruszeniem prawa decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, wydana w trybie wznowienia postępowania, może zostać utrzymana w mocy, jeśli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja stwierdzająca wydanie z naruszeniem prawa decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, wydana w trybie wznowienia postępowania na podstawie art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 k.p.a., jest prawidłowa, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji dotychczasowej, ponieważ mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. W takim przypadku organ ogranicza się do stwierdzenia naruszenia prawa i wskazania przyczyn, dla których decyzja nie została uchylona.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J.S. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju utrzymującą w mocy decyzję stwierdzającą wydanie z naruszeniem prawa decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej. Decyzja ta była wynikiem wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, po tym jak wcześniejsza decyzja Ministra z 2013 r. stwierdziła naruszenie prawa przy wydawaniu decyzji z 2011 r. przez Ministra Transportu, która utrzymywała w mocy decyzję Wojewody z 2011 r. o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej. Skarżący podnosił zarzuty dotyczące naruszenia jego prawa własności, obecności cennych drzew na nieruchomości oraz błędnego potraktowania jego odwołania jako wniosku o wznowienie postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa oddala skargę Decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. Minister Infrastruktury i Rozwoju na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), dalej kpa, po rozpatrzeniu wniosku J.S. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] października 2013 r., stwierdzającą wydanie z naruszeniem prawa decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] grudnia 2011 r., utrzymującej w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2011 r. o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej o znaczeniu państwowym dla P. S.A. polegającej na rozbudowie i przebudowie linii kolejowej [...] na odcinku [...] od km 131,080 do km 163,400 - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Postępowanie administracyjne poprzedzające wydanie powyższej decyzji przedstawia się następująco. Wnioskiem z dnia 30 grudnia 2010 r. działając na podstawie art. 9o ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 16, poz. 94 ze zm.) P. S.A. wystąpiła do Wojewody [...] o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej w związku z realizacją przedsięwzięcia pn. "Modernizacja linii kolejowej [...] na odcinku [...] od km 131,080 do km 163,400, do warunków technicznych V max < 160/120 km/h (pasażerskie/towarowe), nacisk na oś 221 kN". Jednocześnie, w oparciu o art. 9w ustawy o transporcie kolejowym, inwestor zwrócił się o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Po rozpatrzeniu w/w wniosku, Wojewoda [...] wydał w dniu [...] lipca 2011 r. decyzję nr [...] o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej o znaczeniu państwowym dla P. S.A., polegającej na rozbudowie i przebudowie linii kolejowej [...] na odcinku [...] od km 131,080 do km 163,400 oraz nadał jej rygor natychmiastowej wykonalności. Od decyzji Wojewody [...] odwołania wnieśli J.S., Dyrektor [...] Parku Narodowego, Burmistrz Miasta P., A.W. i W.W. oraz M.N. Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. znak [...], Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...]. Jednocześnie decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. znak [...] Minister umorzył postępowanie odwoławcze w sprawie decyzji Wojewody [...] w zakresie odwołań wniesionych przez A.W. i W.W. oraz M.N. Ponadto, postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej stwierdził uchybienie przez J.S. terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...]. Na powyższe postanowienie J.S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 maja 2012 r. sygn. akt IV SA/Wa 370/12 uchylił zaskarżone. Postanowienie. Od powyższego wyroku Minister wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wyrokiem z dnia 14 listopada 2012 r. sygn. akt II OSK 2198/12, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2013 r. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wznowił postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. Z uwagi na fakt, iż decyzja Ministra z dnia [...] grudnia 2011 r. utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] stała się ostateczna w administracyjnym toku instancji, zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 maja 2012 r. wyeliminował z obrotu prawnego postanowienie Ministra z dnia [...] grudnia 2011 r. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania praz J.S., środek zaskarżenia z dnia 30 sierpnia 2011 r. organ potraktował jako wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Po rozpoznaniu odwołania J.S. z dnia 30 sierpnia 2011 r. od decyzji Wojewody [...], potraktowanego jako wniosek o wznowienie postępowania, Minister decyzją z dnia [...] października 2013 r. stwierdził, iż decyzja Ministra z dnia [...] grudnia 2011 r. została wydana z naruszeniem prawa oraz że stosownie do art. 146 § 2 kpa nie uchyla się w/w decyzji, ponieważ w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Pismem z dnia 21 listopada 2013 r. J.S. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej w/w decyzją. Wnioskodawca wskazał, że na terenie jego nieruchomości, w części przeznaczonej pod planowaną inwestycję, rośnie grupa 100- letnich drzew. Nieruchomość i rosnące na niej drzewa zostały udokumentowane przy pomocy fotografii i opinii biegłego sądowego z dziedziny wyceny nieruchomości. Skarżący zwrócił także uwagę na fakt nierozpoznania przez Ministra odwołania z dnia 30 października 2012 r. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012. r., ustalającej odszkodowanie za przejęcie na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości stanowiącej jego własność, oznaczonej geodezyjnie jako działka nr ew. [...] o pow. 0,0038 ha. W tych okolicznościach, po rozpoznaniu sprawy wskutek wniosku J.S. o ponowne rozpatrzenie sprawy, została wydana opisana na wstępie decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] lipca 2014 r. Uzasadniając rozstrzygnięcie Minister wskazał, że na mocy § 1 ust. 1 oraz § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 listopada 2013 r. w sprawie utworzenia Ministerstwa Infrastruktury i Rozwoju oraz zniesienia Ministerstwa Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej (Dz. U. z 2013 r., poz. 1390), z dniem 27 listopada 2013. r. utworzone zostało Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju w drodze przekształcenia dotychczasowego Ministerstwa Rozwoju Regionalnego oraz zniesiono Ministerstwo Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej. W myśl § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 27 listopada 2013 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Infrastruktury i Rozwoju (Dz. U. z 2013 r., poz. 1391) organ ten kieruje działem administracji rządowej budownictwo, lokalne planowanie i zagospodarowanie przestrzenne oraz mieszkalnictwo. W związku z powyższym, organem właściwym w niniejszej sprawie jest obecnie Minister Infrastruktury i Rozwoju. Minister wskazał, że decyzja z dnia [...] grudnia 2011 r., utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...], jest ostateczna w administracyjnym toku instancji, gdyż nie została ona wyeliminowana z obrotu prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 maja 2012 r. wyeliminował z obrotu prawnego postanowienie Ministra Transportu z dnia [...] grudnia 2011 r., stwierdzające uchybienie przez J.S. terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...]. Organ obowiązany jest zatem rozpatrzyć żądanie strony zawarte w piśmie z dnia 30 sierpnia 2011 r., niezależnie od jego oznaczenia, przy zastosowaniu właściwych w danych okolicznościach przepisów postępowania. Analizując sprawę ponownie Minister Infrastruktury i Rozwoju uznał, że brak jest podstaw do uchylenia decyzji z dnia [...] października 2013 r. Za bezzasadny uznał podniesiony przez J.S. zarzut, iż jego odwołanie z dnia 30 sierpnia 2011 r. od decyzji Wojewody [...] nie zostało rozpoznane. Zauważył, że w uzasadnieniu kwestionowanej [...] Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wyjaśnił powody uzasadniające potraktowanie odwołania J.S. z dnia 30 sierpnia 2011 r. od decyzji Wojewody [...] jako wniosku o wznowienie postępowania. Organ zweryfikował zasadność zarzutów skarżącego i wyczerpująco się do nich odniósł. Odnosząc się do zarzutu zwlekania z rozpoznaniem przedmiotowego odwołania i naruszenia terminu wskazanego w art. 9r ustawy o transporcie kolejowym, organ stwierdził, iż jest on nietrafny. Nierozpoznanie odwołania J.S. od decyzji Wojewody [...] w 21-dniowym terminie określonym w w/w przepisie wyniknęło z błędnego uznania przez organ odwoławczy, że odwołanie zostało złożone z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Powyższa okoliczność została stwierdzona prawomocnie przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 listopada 2012 r. sygn. akt II OSK 2198/12, oddalającym skargę kasacyjną Ministra od wyroku Sądu pierwszej instancji. Organ wyjaśnił, że ze względu na toczące się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie postępowanie w sprawie ze skargi [...] Parku Narodowego na decyzję Ministra z dnia [...] grudnia 2011 r., niemożliwe było rozpatrzenie odwołania J.S. z dnia 30 sierpnia 2011 r. niezwłocznie po zapadłym prawomocnym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Nastąpiła konieczność zawieszenia postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego w/w decyzją organu drugiej instancji. Dopiero w wyniku postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 kwietnia 2013 r. sygn. akt IV SA/Wa 271/13 umarzającego postępowanie sądowe, możliwe było podjęcie zawieszonego postępowania, co Minister uczynił postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2013 r. W odniesieniu do zarzutu ignorowania przez Ministra art. 64 Konstytucji RP oraz przepisów ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2013 r., poz. 707 ze zm.), organ wskazał, że celem unormowań zawartych w ustawie o transporcie kolejowym w zakresie ustalenia lokalizacji linii kolejowych jest stworzenie warunków prawnych zapewniających sprawny przebieg realizacji inwestycji dotyczących linii kolejowych. Zapisy rozdziału 2b ustawy o transporcie kolejowym są przepisami szczególnymi (lex specialis), gdyż regulują zasady i warunki dotyczące ustalenia lokalizacji inwestycji w zakresie linii kolejowych, podział nieruchomości oraz nabywanie nieruchomości, jak również organy właściwe do orzekania w tych sprawach. Zarówno Wojewoda orzekający w sprawie jako organ pierwszej instancji, jak i Minister działający jako organ odwoławczy, pełnią w procesie inwestycyjnym funkcję organów, które będąc właściwymi do wydania decyzji w przedmiocie ustalenia lokalizacji linii kolejowej, nie są uprawnione do wyznaczania i korygowania trasy inwestycji kolejowej, ani do zmiany proponowanych we wniosku rozwiązań. Ponadto, zgodnie z art. 9o ust. 3 pkt 1 i 3 ustawy o transporcie kolejowym, to inwestor we wniosku o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej decyduje o jej przebiegu oraz o wielkości terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych, załączając mapy przedstawiające proponowany przebieg linii kolejowej oraz mapy zawierające projekty podziałów nieruchomości. Zarówno wojewoda, jak i organ odwoławczy, mogą działać tylko w granicach tego wniosku i nie mają możliwości ingerowania w lokalizację inwestycji, a więc i w przebieg linii podziału nieruchomości zaproponowany przez wnioskodawcę. Ocenie dokonanej przez organy pierwszej i drugiej instancji może jedynie podlegać zgodność z prawem planowanego przedsięwzięcia, w szczególności spełnienie warunków zawartych w przepisach ustawy o transporcie kolejowym. Minister wyjaśnił, że w toku postępowania w sprawie ustalenia lokalizacji linii kolejowej organ administracji nie ma uprawnień do modyfikowania przebiegu inwestycji wyznaczonego przez inwestora. Nie może też odmówić wydania decyzji pozytywnej, o ile planowana lokalizacja pozostaje w zgodzie z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Ponadto Minister wskazał, że konstytucyjnie chronione prawo własności, o którym mowa w art. 64 Konstytucji RP, nie jest prawem bezwzględnym i może doznawać ograniczeń. Zgodnie bowiem z ust. 3 w/w artykułu, własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności. W niniejszym przypadku takie ograniczenie wynika wprost z przepisów ustawy o transporcie kolejowym (art. 9y tej ustawy). Dodatkowo, w przypadku inwestycji celu publicznego, jaką jest lokalizacja linii kolejowej o znaczeniu państwowym, interes państwa wymaga ograniczenia indywidualnych uprawnień właścicieli lub użytkowników wieczystych gruntów objętych inwestycją. W tym celu ustawodawca w drodze regulacji ustawowej przewidział szczególny tryb postępowania umożliwiający planowanie inwestycji w zakresie linii kolejowych. Minister stwierdził, że z takim ograniczeniem ustawowym mamy do czynienia w niniejszym przypadku, przy czym ustawodawca w celu zrekompensowania podmiotom, których nieruchomości są przejmowane pod inwestycje kolejowe, gwarantuje stosowne odszkodowanie. Zdaniem organu, postępowanie prowadzone na podstawie przepisów ustawy o transporcie kolejowym w sprawie ustalenia lokalizacji linii kolejowej nie narusza prawa własności zagwarantowanego w art. 64 Konstytucji RP, czy zasad określonych w ustawie o księgach wieczystych i hipotece. Odnosząc się do stwierdzenia skarżącego, iż na terenie jego nieruchomości, w części przeznaczonej pod planowaną inwestycję, rośnie grupa 100-letnich drzew, a wyjaśnienia zawarte w piśmie inwestora z dnia 20 września 2011 r. są nieprawdziwe, organ wskazał, że jak zaznaczono w uzasadnieniu decyzji Ministra, decyzja Wojewody [...] określa warunki wynikające z prawnie chronionych potrzeb ochrony środowiska oraz zabytków i dóbr kultury współczesnej, zgodnie z którymi przy realizacji przedmiotowej inwestycji należy zachować warunki i wymagania określone w ostatecznej decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia [...] listopada 2009 r. Zdaniem organu, obawy strony są co najmniej przedwczesne, gdyż na obecnym etapie zatwierdzona została dopiero lokalizacja przedmiotowej inwestycji, a nie jej szczegółowe rozwiązania techniczne i konstrukcyjne. Ocena dokumentacji budowlanej przez wojewodę stanowi przedmiot następnego etapu inwestycyjnego, jakim jest postępowanie dotyczące pozwolenia na budowę. W ocenie organu, zarówno przeprowadzone postępowanie, jak i kwestionowana decyzja nie naruszają prawa, a zarzuty zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie zasługują na uwzględnienie. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł J.S., zarzucając naruszenie art. 107 § 3 kpa w związku z art. 1 ustawy o transporcie kolejowym, mające istotny wpływ na wynik sprawy poprzez przyjęcie, iż decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2011 r. jest trafna, wydana zgodnie z obowiązującymi przepisami i może zostać uznana za ostateczną - w części dotyczącej nieruchomości skarżącego położonej przy ul. [...] w L., gmina K. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz przekazanie sprawy organowi celem ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi podał, że jego nieruchomość oddalona jest o ok. 1 km od modernizowanej linii kolejowej [...] i nie zaplanowano na niej jakichkolwiek prac związanych z funkcjonowaniem ruchu kolejowego. Od modernizowanej linii kolejowej nieruchomość skarżącego oddzielona jest w kolejności od torów kolejowych: nasypem kolejowym, łąką i polem uprawnym o szerokości kilkuset metrów, ścieżką rowerową i chodnikiem, drogą wojewódzką [...] (ul. [...]), poboczem, a następnie nieruchomością należącą do osób prywatnych. Ulica [...] jest drogą lokalną bez trwałej nawierzchni, łączącą się z ul. [...] i na niej się kończy. Przedmiotem decyzji Wojewody [...] jest fragment nieruchomości należącej do skarżącego o po w. 38 m2 w kształcie klina przylegającego do ul. [...]. Skarżący uznał, że objęcie decyzją Wojewody [...] części należącej do niego nieruchomości jest nadużyciem i służy jedynie realizacji inwestycji drogowej - przebudowie ul. [...], nie zaś inwestycji dotyczącej linii kolejowej o znaczeniu państwowym. Ponadto skarżący podniósł, że na w/w fragmencie nieruchomości rośnie grupa ok. 90-100 letnich drzew, w tym dąb, jesion, akacje o średnicy do 2 m, krategusy, które stanową ważny element ekosystemu w tej okolicy. Prowadzenie jakichkolwiek prac na tym terenie oznacza wycinkę tych drzew. Skarżący podkreślił, że jego nieruchomość jest bogato zadrzewiona w przeciwieństwie do sąsiednich nieruchomości, stanowi naturalny pomost dla drobnych zwierząt, a w szczególności dla ptaków, które przemieszczają się ze znajdującego się w pobliżu lasu - części [...] Parku Narodowego. Ponadto podniósł, że przedmiotowa nieruchomość położona jest na stoku moreny bocznej wznoszącej się w kierunku przeciwnym do linii kolejowej i drogi wojewódzkiej - ul. [...]. Grupa drzew stanowi także naturalną osłonę przed hałasem, kurzem i spalinami, które powstają w wyniku ruchu pociągów i samochodów. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Rozwoju podtrzymał dotychczasowe stanowisko oraz wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wchodzi więc tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Innymi słowy, sąd administracyjny nie rozważa kwestii, czy decyzja organu administracji publicznej jest słuszna, lecz czy mieści się w granicach obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm.), cytowanej dalej jako p.p.s.a., wynika, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w skardze podstawą prawną. Oznacza to, że sąd dokonuje oceny zaskarżonego aktu mając na uwadze wszelkie aspekty sprawy, nie zaś jedynie argumentację podniesioną przez stronę skarżącą. Mając tak określony zakres kontroli aktów wydawanych przez organy administracji publicznej Sąd doszedł do wniosku, że zaskarżona decyzja nie naruszyła przepisów prawa materialnego, jak również procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W pierwszej kolejności należy stwierdzić należy, że prawidłowo organy uznały, iż wzruszenie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2011 r. o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej linii kolejowej w trybie w trybie postępowania odwoławczego po upływie ponad dwóch lat od jej uostatecznienia się jest niedopuszczalne i prowadziłoby do rażącego naruszenia prawa. Trafnie również organy przyjęły, że ewentualne wzruszenie przedmiotowego rozstrzygnięcia jest możliwe tylko w trybie nadzwyczajnych środków prawnych. Zasadnie zatem Minister wywiódł, że skoro J.S. został pozbawiony możliwości obrony swoich praw, gdyż nie brał udziału w postępowaniu odwoławczym bez swej winy, należało jego odwołanie z dnia 30 sierpnia 2011 r. potraktować jako wniosek o wznowienie postępowania, oparty na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Z powyższych względów postępowanie w sprawie niniejszej prowadzone było w trybie wznowienia postępowania. Jest to nadzwyczajny tryb weryfikacji ostatecznych decyzji administracyjnych. Przyczyny wznowienia postępowania określają przepisy art. 145 § 1 i 145a § 1 k.p.a. W myśl przepisu art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2013 r. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej i wznowił postępowanie zakończone decyzją Ministra z dnia [...] grudnia 2011 r. Zgodnie z art. 149 § 2 k.p.a. postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Po przeprowadzeniu postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy organ administracji publicznej wydaje decyzję, określoną w art. 151 k.p.a. Zgodnie z art. 151 § 1 k.p.a. po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 k.p.a. organ wydaje decyzję, w której: 1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145 "a", albo 2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145 "a" i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Przepis art. 151 § 2 k.p.a. zawiera jednak zastrzeżenie, że w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Wymienione w art. 146 k.p.a. okoliczności, które stanowią tzw. przesłanki negatywne, uniemożliwiające uchylenie decyzji dotychczasowej mimo wystąpienia przyczyn wznowienia postępowania, to upływ czasu (art. 146 § 1 k.p.a.) oraz stwierdzenie, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (art. 146 §2 k.p.a.). Z przedstawionego unormowania wynika, że po wznowieniu postępowania organ nie może wydać innych decyzji niż określone w art. 151 k.p.a. W zależności natomiast od tego, czy stwierdzi istnienie przyczyn wznowienia czy nie oraz czy stwierdzi występowanie przesłanek negatywnych, wskazanych w art. 146 k.p.a. zobowiązany jest albo odmówić uchylenia decyzji dotychczasowej, albo uchylić decyzję dotychczasową i wydać nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy albo stwierdzić wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa. W sprawie niniejszej decyzja Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] października 2013 r. wydana została na podstawie art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 k.p.a. Stwierdzić należy, że rozstrzygnięcie stwierdzające wydanie decyzji z dnia [...] grudnia 2011 r. z naruszeniem prawa z jednoczesnym wskazaniem okoliczności, z powodu których organ nie uchylił tej decyzji, spełnia wymogi określone w art. 151 §2 k.p.a. Minister w toku postępowania wznowieniowego ponownie rozpatrzył wniosek inwestora z dnia 30 grudnia 2010 r. o ustalenie lokalizacji linii kolejowej o znaczeniu państwowym dla P. S.A. polegającej na rozbudowie i przebudowie linii kolejowej [...] na odcinku [...] od km 131,080 do km 163,400. Zbadał prawidłowość postępowania przeprowadzonego przez Wojewodę [...] oraz wydanej w jego wyniku decyzji z dnia 18 lipca 2011 r, a także rozpatrzył zarzuty skarżącego zawarte w piśmie z dnia 30 sierpnia 2011 r. Uznał, że przedmiotowy wniosek zawiera elementy wskazane w art. 9o ustawy ustawa z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym. Wskazał, że do wniosku zostały dołączone wymagane opinie, decyzja Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia [...] listopada 2009 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na modernizacji linii kolejowej [...] na odcinku: granica województwa [...] - P. Zaznaczył, że stosownie do art. 9o ust. 6 ustawy o transporcie kolejowym Wojewoda [...] dokonał zawiadomienia o wszczęciu postępowania wnioskodawcę, właścicieli oraz użytkowników wieczystych nieruchomości objętych wnioskiem o wydanie decyzji lokalizacyjnej. Pozostałe strony postępowania zostały poinformowane o jego wszczęciu w drodze obwieszczeń, o umieszczeniu których informacje znajdują się w aktach sprawy. Minister podkreślił, że decyzja Wojewody zawiera linie rozgraniczające teren inwestycji, warunki techniczne realizacji inwestycji, warunki wynikające z prawnie chronionych potrzeb ochrony środowiska, ochrony zabytków i dóbr kultury współczesnej oraz potrzeb obronności państwa, a także wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich. Decyzja ta zatwierdziła także podział nieruchomości stanowiący do niej załącznik nr 2. Wypełniając obowiązek zawarty w art. 9o ust. 2 ustawy Wojewoda [...] doręczył decyzję wnioskodawcy oraz wysłał zawiadomienia o jej wydaniu właścicielom oraz użytkownikom wieczystym nieruchomości objętych wnioskiem o jej wydanie, zaś pozostałe strony zawiadomił w drodze obwieszczeń. Minister, mając na względzie przepisy art. 7 i 77 k.p.a. zweryfikował zasadność zarzutów zawartych w odwołaniu skarżącego z dnia 30 sierpnia 2011 r. Zaznaczył, że organ orzekający w zakresie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej nie jest uprawniony do kwestionowania dokumentacji podziałowej, opatrzonej klauzulami ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej. W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie należy stwierdzić, że Minister nie uchybił zasadzie ponownego rozpatrzenia sprawy, mianowicie rozpoznał sprawę na nowo, jak również odniósł się do zarzutów podniesionych przez stronę skarżącą. Decyzja spełnia wymogi formalne wynikające z art. 107 § 1 i 3 k.p.a., a jej uzasadnienie jest zgodne z zasadą wyrażoną w art. 11 k.p.a. Organ wyjaśnił przesłanki, dla których uznał, że odwołanie zostało potraktowane jako wniosek o wznowienie postępowania. Następnie wyjaśnił w sposób wyczerpujący istotę decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej oraz jej skutki prawne. Za nieuprawniony zatem należy uznać zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Rozważając skargę w kontekście zarzutu naruszenia prawa materialnego tj. art. 1 w/w ustawy o transporcie kolejowym należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja nie naruszyła tego przepisu. Zdaniem skarżącego inwestycja objęta zaskarżoną decyzją ma szerszy zakres niż inwestycja dotycząca linii kolejowej. Zgodnie z pkt-em 5 art. 1 w/w ustawy przepisy ustawy określają szczególne zasady i warunki przygotowania inwestycji dotyczących linii kolejowych, w tym warunki lokalizacji i nabywania nieruchomości na ten cel oraz organy właściwe w tych sprawach. Wskazać należy, że ustawa w rozdziale 2b reguluje szczególne zasady i warunki przygotowania inwestycji dotyczących linii kolejowych o znaczeniu państwowym, w tym warunki lokalizacji i nabywania nieruchomości na ten cel oraz organy właściwe w tych sprawach. Przepisy precyzyjnie określają jak ma przebiegać postępowanie w sprawie ustalenia lokalizacji linii kolejowej, podmiot uprawniony do złożenia wniosku, organ właściwy w sprawie wydania decyzji, a nade wszystko co powinien zawierać wniosek o wydanie decyzji oraz jakie dokumenty winny zostać do niego załączone. Dokonując oceny procedury przewidzianej w tym rozdziale ustawy o transporcie kolejowym Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 października 2010 r. (sygn. akt II OSK 1539/10) stwierdził, że ustawa o transporcie kolejowym ma szczególny charakter, w szczególności wynika to z art. 9o ust. 2 stanowiącego, że w sprawach o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stosuje się przepisy k.p.a., z zastrzeżeniem przepisów niniejszej ustawy. Dalej NSA sformułował tezę, że postępowanie wyjaśniające w sprawie wydania takiej decyzji zostało uregulowane odmiennie w art. 9o i 9q ust. 1 ustawy o transporcie kolejowym. Oznacza to zdaniem Sądu orzekającego, że w istocie to inwestor decyduje o lokalizacji tego rodzaju inwestycji, a strony mają niewielki wpływ na konkretne ustalenia merytoryczne, w szczególności co do przebiegu linii kolejowej. Wojewoda bada czy wniosek zawiera wszelkie wymagane warunki i jeżeli zostaną spełnione, nie ma obowiązku rozważenia, czy inna lokalizacja nie byłaby w danych warunkach bardziej racjonalna, ewentualnie prowadziłaby do szerszej ochrony uzasadnionego interesu stron tegoż postępowania. Taka wykładnia przepisów powoływanego rozdziału ustawy o transporcie kolejowym jest racjonalna i przekonywująca, bowiem ze względu na charakter tych linii kolejowych, mianowicie są to linie kolejowe o znaczeniu państwowym, ich zarządca musi mieć możliwość realnego sprawowania władczych i decyzyjnych funkcji państwa odnośnie tych strategicznych dla kraju zasobów. Z tych względów Wojewoda nie był uprawniony do zbadania poprzez prowadzenie postępowania wyjaśniającego w oparciu o przepisy k.p.a., czy ewentualnie inny zakres terytorialny inwestycji, a chodzi o wyłączenie działki nr [...] powstałej w wyniku podziału dotychczasowej działki nr [...] skarżącego z tej inwestycji, byłby możliwy do realizacji, skoro inwestor ją wskazał i mimo sprzeciwu skarżącego, podtrzymał swoje stanowisko. Objęcie części działki skarżącego przylegającej do ul. [...] jako elementu służącego obsłudze takiej linii kolejowej powodowało, że poza zakresem rozważań było odmienne stanowisko właściciela działki przejętej na cele tej inwestycji. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i działając na podstawie art. 151 p.p.s.a, orzekł jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło