IV SA/Wa 200/14
WyrokWSA w Warszawie2014-03-14
Skład orzekający: Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Alina Balicka, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony cudzoziemcowi, jeśli okoliczności sprawy wskazują, że cel jego wjazdu lub pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest lub będzie inny niż deklarowany?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo odmówiły udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, ponieważ przesłanka z art. 57 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach została spełniona. Cudzoziemka wjechała do Polski na wizie biznesowej, deklarując cel biznesowy, jednakże w krótkim czasie po przyjeździe podjęła kroki w celu podjęcia pracy i zalegalizowania pobytu z tego tytułu. Zmiana celu pobytu z deklarowanego (biznesowego) na rzeczywisty (praca) uzasadnia obligatoryjne wydanie decyzji o odmowie udzielenia zezwolenia.Stan faktyczny
D. S. złożyła wniosek o zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony w celu podjęcia pracy. Wojewoda odmówił, wskazując na inny cel pobytu niż deklarowany przy wjeździe na podstawie wizy biznesowej. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego i przepisów postępowania. WSA uchylił decyzję organu, ale NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka (spr.), sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Protokolant st. sekr. sąd. Katarzyna Tomiło-Nawrocka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2014 r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony - oddala skargę -
W dniu 8 lutego 2011 r. D. S. wystąpiła do Wojewody [...] z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony motywując go zamiarem podjęcia pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] maja 2011 r. orzekł o odmowie udzielenia wnioskowanego zezwolenia stwierdzając, iż cel pobytu Cudzoziemki na terytorium Polski jest inny niż deklarowany (art. 57 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach – Dz. U. z 2006 r., Nr 234, poz. 1694 ze zm.).
Na skutek odwołania od ww. decyzji Wojewody [...], Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z dnia [...] września 2011 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazał, że D. S. wjechała do Polski w dniu 22 stycznia 2011 r. na podstawie wizy o symbolu C/04 (wydawanej w celu prowadzenia działalności gospodarczej) wydanej przez konsula w S. z terminem ważności od dnia 27 grudnia 2010 r. do dnia 26 marca 2011 r. na czas pobytu 90 dni. Z ustaleń organu I instancji wynika, że Cudzoziemka występując w Ambasadzie Rzeczypospolitej Polskiej w S. o wydanie przedmiotowej wizy wskazała cel wyjazdu: "biznesowy". D. S. przyjechała do Polski na zaproszenie "X." Sp. z o.o. z siedzibą S. Celem wizyty miały być rozmowy biznesowe z w/w Spółką, prowadzone w imieniu firmy, "Z. ", co LTD w której pełni funkcję specjalisty do spraw sprzedaży. W trakcie postępowania D. S. powołała się na zamiar podjęcia pracy na podstawie posiadanego zezwolenia na pracę w firmie D. s. c., J. C., M. K. w charakterze szwaczki z terminem ważności od dnia 26 marca 2011 r. do dnia 25 marca 2012 r. Z powyższego wynika, że Cudzoziemka już po 17 dniach od wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zmieniła cel pobytu.
Organ wskazał, że stosownie do postanowień art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony udziela się cudzoziemcowi, który posiada zezwolenie na pracę albo pisemne oświadczenie pracodawcy o zamiarze powierzenia cudzoziemcowi wykonywania pracy, jeżeli zezwolenie na pracę nie jest wymagane, jeżeli okoliczność która jest podstawą ubiegania się o zezwolenie, uzasadnia jego zamieszkiwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres dłuższy niż 3 miesiące. Z kolei zgodnie z art. 53 b ust. 1 pkt 1 i 2 ww. ustawy cudzoziemiec o którym mowa w art. 53 ust. 1 pkt 1, 2, 7,9,13,16-18 oraz w art. 53 a, jest obowiązany posiadać:
a) ubezpieczenie zdrowotne w rozumowaniu przepisów o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych lub potwierdzenie pokrycia przez ubezpieczyciela kosztów leczenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz,
b) stabilne i regularne źródło dochodu wystarczającego na pokrycie kosztów utrzymania siebie i członków rodziny pozostających na jego utrzymaniu w przypadkach, o których mowa w art. 53 ust. 1 pkt 1,2,7,9,13 i 14 oraz w art. 53 a pkt 1 lit b oraz pkt 2 i 4.
Natomiast art. 57 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach stanowi, że cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli okoliczności sprawy wskazują, że cel wyjazdu lub pobytu cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest lub będzie inny niż deklarowany. W ocenie organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie zachodzi okoliczność, o której mowa w art. 57 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach.
D. S. w trakcie ubiegania się o wydanie wizy przez konsula w S. deklarowała zamiar podjęcia rozmów biznesowych w związku z czym uzyskała tę wizę. Jednak Cudzoziemka nie wykorzystała w/w wizy wyłącznie w celu, jaki deklarowała, gdyż nie kontynuowała rozmów biznesowych, lecz poszukiwała pracy. Zatem cel wjazdu D. S. na terytorium Polski jest inny niż deklarowany, wynikający z charakteru wydanej przez konsula w S. wizy. Cudzoziemka uzyskała wprawdzie zezwolenie na pracę, jednak pracę zgodnie z przepisami może podjąć po zalegalizowaniu przez nią pobytu w odpowiednim trybie. Zainteresowana powinna kontynuować cel pobytu jaki deklarowała przy wjeździe lub zgłosić fakt jego zakończenia do organu administracji, a następnie uzyskać stosowną wizę, uprawniającą do wykonywania pracy zgodnie z obowiązującymi przepisami. Z uwagi na fakt, iż D. S. pozostała w Polsce nie kontynuując deklarowanego celu pobytu, należy uznać, że od lutego 2011 r. wykorzystywała posiadaną wizę w innym celu niż zadeklarowany przy ubieganiu się o wydanie tej wizy.
W tej sytuacji organ uznał, że Cudzoziemka chce obejść przepisy dotyczące udzielania zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, poprzez deklarowanie innego celu pobytu niż rzeczywisty, gdyż w chwili występowania z wnioskiem o udzielenie przedmiotowego zezwolenia zmieniła cel pobytu wskazując nową okoliczność odmienną od tej, która stanowiła podstawę wydania wizy przez konsula i wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wnioskowane zezwolenie ma umożliwić pobyt na terytorium Polski w dłuższej perspektywie czasowej, niezależnie od podniesionych we wniosku i w toku postępowania okoliczności pobytu. Organ zauważył, iż ubiegając się o wjazd na terytorium Polski Cudzoziemka deklarowała cel wjazdu, którego następnie nie zrealizowała i którego nie zamierzała zrealizować już na etapie ubiegania się o wydanie jej wizy. Organ wyjaśnił, iż ustawodawca nie wymaga, aby "inny cel pobytu", o którym mowa w art. 57 ust.1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach, był jednoznacznie wskazany i udowodniony przez organy administracji, a okoliczności sprawy mają wskazywać cel inny niż deklarowany, co w niniejszej sprawie niewątpliwie ma zastosowanie.
D. S. składając w dniu 12 maja 2011 r. wyjaśnienia do protokołu stwierdziła, że "Przyjechałam do Polski, bo chciałam otworzyć firmę (handel odzieżą) chciałam nawiązać kontakty biznesowe". Na pytanie dlaczego składając wniosek o udzielenie przedmiotowego zezwolenia powołała zamiar podjęcia pracy w naszym kraju, Cudzoziemka odpowiedziała, że: "Firma w C. chciałaby, abym została w Polsce dłużej i poznała rynek. I ze względu na fakt, iż znam tylko angielski, a reprezentanci firm w Polsce znają tylko polski, potrzebuję więcej czasu, żeby móc się z nimi dobrze porozumieć". Biorąc pod uwagę powyższe stwierdzenia Cudzoziemki, organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem Wojewody [...], który w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia wskazał, iż celem pobytu Cudzoziemki nie jest podjęcie pracy lecz prowadzenie działalności gospodarczej, w tym kontynuacja współpracy z polskimi firmami, a uzyskana karta pobytu ma posłużyć realizacji zamierzonych celów.
W ocenie organu odwoławczego powyższe ustalenia uzasadniają stwierdzenie, że zachodzi przesłanka z art. 57 ust.1 pkt 3 powołanej ustawy obligująca organ rozpatrujący sprawę do odmowy udzielenia Cudzoziemce przedmiotowego zezwolenia. Z uwagi na powyższe organ odwoławczy odstąpił od badania, czy D. S. obecnie spełnia przesłanki z art. 53b ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o cudzoziemcach, gdyż ustalenia te nie miałyby wpływu na sposób rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Z uwagi na kategoryczne sformułowanie użyte w dyspozycji normy zawartej w art.57 ust.1 pkt 3 ww. ustawy ("cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony...") podjęcie przedmiotowego rozstrzygnięcia jest obligatoryjne.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2011 r. wniosła D. S.. Skarżąca zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:
1) prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 57 ust.1 pkt 3 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach poprzez jego zastosowanie w sytuacji, w której w toku postępowania nie zostały wykazane okoliczności pozwalające na przyjęcie, że cel wjazdu lub pobytu skarżącej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej był inny niż deklarowany;
2) przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 6 k.p.a. poprzez niewykonanie wszelkich wymaganych przepisami prawa czynności, zmierzających do wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego w sprawie oraz ustalenia prawdy materialnej;
b) art. 7 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego, co doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych, a w szczególności do przyjęcia, że w niniejszej sprawie doszło do obejścia przez skarżącą przepisów dotyczących udzielania zezwolenia na zamieszkanie oraz ustalenia, że skarżąca już w momencie deklarowania celu wjazdu na terytorium RP na etapie ubiegania się o wydanie wizy nie zamierzała tego celu zrealizować, co w konsekwencji doprowadziło do wydania decyzji naruszającej słuszny interes strony;
c) art. 8 k.p.a. poprzez niewykonanie wszelkich wymaganych przepisami prawa czynności, zmierzających do wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego w sprawie oraz ustalenia prawdy materialnej, co doprowadziło do utraty przez skarżącą zaufania do władzy publicznej;
d) art. 77 k.p.a. poprzez nie zebranie i nie rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całokształtu okoliczności w sprawie, co doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych, a w szczególności do przyjęcia, że w niniejszej sprawie doszło do obejścia przez Skarżącą przepisów dotyczących udzielania zezwolenia na zamieszkanie oraz ustalenia, że Skarżąca już w momencie deklarowania celu wjazdu na terytorium RP na etapie ubiegania się o wydanie wizy nie zamierzała tego celu zrealizować.
W konsekwencji powyższego, skarżąca wniosła o uchylenie decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2011 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2011 r. i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 480,00 zł.
W uzasadnieniu skargi przedstawiono argumenty przemawiające za jej uwzględnieniem.
Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Po rozpoznaniu skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 7 marca 2012 r., wydanym w sprawie sygn. akt V SA/Wa 2546/11, uchylił zaskarżoną decyzję. Na skutek skargi kasacyjnej Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 18 listopada 2013 r., wydanym w sprawie sygn.. akt II OSK 1926/12, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 , ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Podkreślenia wymaga, że przedmiotowe postępowanie sądowoadministracyjne toczy się na skutek wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2013 r., wydanego w sprawie sygn. akt II OSK 1926/12, którym uchylono wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 marca 2012 r. sygn. akt V SA/Wa 2546/11 i sprawę przekazano do ponownego rozpoznania temuż Sądowi. Zgodnie z art. 190 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonej decyzji jest art. 57 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (t.j. Dz. U. z 2011 r., nr 264, poz. 1573, ze zm.).
Zgodnie z art. 57 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach – cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli okoliczności sprawy wskazują, że cel wjazdu lub pobytu cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest lub będzie inny niż deklarowany.
Natomiast stosownie z treścią art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach – zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony udziela się cudzoziemcowi, który posiada zezwolenie na pracę albo pisemne oświadczenie pracodawcy o zamiarze powierzenia cudzoziemcowi wykonywania pracy, jeżeli zezwolenie na pracę nie jest wymagalne.
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 listopada 2013 r, sygn.. akt II OSK 1926/12, przesłanka z art. 57 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach jest spełniona, jeżeli zostanie wykazane, że deklarowany cel wjazdu został podany przez cudzoziemca niezgodnie z celem rzeczywistym. Odmowa udzielenia zezwolenia z uwagi na inny niż deklarowany cel wjazdu lub pobytu następuje zatem w wyniku konfrontacji okoliczności, które pozwalają ustalić faktyczny cel wjazdu lub pobytu z celem deklarowanym. Deklarowany cel wjazdu lub pobytu cudzoziemca wynika z charakteru wizy (J. Chlebny [w:] Prawo o cudzoziemcach. Komentarz, red. J. Chlebny, Warszawa 2006, s. 131-132).
Przeprowadzone w toku postępowania administracyjnego postępowanie dowodowe wykazało, że skarżąca od początku nie chciała zrealizować deklarowanego przy wjeździe celu swojego pobytu. Skarżąca przyjechała do Polski w dniu 22 stycznia 2011 r. na podstawie wizy biznesowej, a celem jej wizyty miały być rozmowy z firmą "X." Sp. z o.o., prowadzone w imieniu firmy "Z. " Co. Ltd., w której skarżąca pełniła funkcję specjalisty do spraw sprzedaży. Natomiast już w dniu 28 stycznia 2011r., czyli niespełna tydzień od przyjazdu, jej przyszły pracodawca zawarł umowę najmu lokalu w celu zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych skarżącej a dnia 8 lutego 2011 r. skarżąca złożyła już wniosek o zezwolenie na zamieszkanie z uwagi na podjęcie pracy (art. 53 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach). Powyższe okoliczności, a przede wszystkim czas jaki upłynął od wjazdu cudzoziemki na terytorium Polski do podjęcia przez nią kroków w celu podjęcia pracy i próby zalegalizowania z uwagi na tę pracę swojego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, świadczą, iż cudzoziemka wjeżdżając do Polski dążyła do tego, żeby podjąć pracę, a w związku z tym powinna zarówno jako rzeczywisty cel wjazdu jak i pobytu wskazać pracę. Deklarowany cel wjazdu cudzoziemki został więc podany przez nią niezgodnie z celem rzeczywistym.
Biorąc pod uwagę wskazaną wyżej podstawę prawną rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji oraz stan faktyczny sprawy, w ocenie Sądu należy uznać, że orzekające w sprawie organy prawidłowo odmówiły skarżącej udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z uwagi na zaistnienie przesłanki z art. 57 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach. Deklarowany cel wjazdu lub pobytu cudzoziemca wynika z charakteru wizy i celu w jakim została wydana (art. 26 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach). Deklarowany przez skarżącą cel wjazdu i pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej to cel biznesowy, co potwierdza rodzaj wizy. Natomiast podjęcie przez skarżącą pracy wskazuje, że będzie inny cel jej pobytu niż był deklarowany.
Treść art. 57 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach wskazuje, że jeśli wnioskodawca przebywając w kraju, do którego przyjechał na podstawie wizy udzielonej w konkretnym celu, zmienia swój cel pobytu (w przedmiotowej sprawie z celu biznesowego na pracę), należy stwierdzić, że deklarowany cel pobytu uległ zmianie w stopniu uniemożliwiającym udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Skoro ustalony stan faktyczny sprawy odpowiada dyspozycji ww. przepisu, to następuje skutek przewidziany w przepisie w postaci odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Słusznie organ wskazał, że art. 57 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach należy do kategorii przepisów wiążących, co oznacza, że jeżeli ustalony stan faktyczny sprawy odpowiada treści przepisu, następuje określony w nim skutek, a organ nie ma wyboru co do treści rozstrzygnięcia.
Odnoszą się do zarzutów skargi należy stwierdzić, że starając się o zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, niewystarczające jest spełnienie przez cudzoziemkę warunków, o których mowa w art. 53 ust. 1 pkt 1 i art. 53b ale jednocześnie nie może w stosunku do niej wystąpić żadna z przesłanek negatywnych wymienionych w art. 57 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach. Wystąpienie przesłanki negatywnej powoduje obligatoryjne wydanie decyzji o odmowie udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony.
W ocenie Sądu, organy administracji publicznej rozpatrując przedmiotową sprawę, dokładnie w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy wyjaśniły stan faktyczny sprawy, dokonały prawidłowej oceny zgromadzonych w dowodów, a dokonana ocena nie narusza określonej w art. 80 k.p.a. zasady swobodnej oceny dowodów, zatem zarzuty zawarte w skardze, a odnoszące się do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego należy uznać za niezasadne.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło