IV SA/Wa 2007/11

WyrokWSA w Warszawie2012-03-02

Skład orzekający: Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Agnieszka Wójcik, Tomasz Wykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu wyższego stopnia utrzymujące w mocy postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, wydane w sytuacji, gdy strona została błędnie poinformowana przez pracownika organu niższej instancji o terminie, może być uznane za nieważne z powodu rażącego naruszenia prawa proceduralnego?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia Głównego Geodety Kraju, ponieważ organ ten rozpoznał niedopuszczalne zażalenie na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 17 sierpnia 2011 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, na które służyła bezpośrednia skarga do sądu administracyjnego, nie mogło być przedmiotem dalszego zażalenia do Głównego Geodety Kraju. Ponadto, sąd uchylił postanowienie organu I instancji, wskazując na brak wyczerpującego postępowania wyjaśniającego w kwestii zawinienia uchybienia terminu przez stronę, co stanowi naruszenie przepisów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżąca S. R. złożyła zażalenie na postanowienie Starosty M. o odmowie wznowienia postępowania. Termin do wniesienia zażalenia upłynął w dniu 7 lipca 2011 r., jednakże skarżąca została błędnie poinformowana przez pracownika Starostwa, że termin ten upływa 17 lipca 2011 r. W związku z tym, skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, który został odrzucony przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Główny Geodeta Kraju utrzymał w mocy postanowienie Inspektora, uznając, że błędne poinformowanie przez pracownika Starostwa nie wyłącza winy skarżącej. Skarżąca wniosła skargę do WSA w Warszawie.
Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono nieważność zaskarżonego postanowienia Głównego Geodety Kraju. 2. Uchylono postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w R. 3. Zasądzono od Głównego Geodety Kraju na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.), Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 marca 2012 r. sprawy ze skargi S. R. na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] października 2011 r. nr KN-025-117/11 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia; 2. uchyla postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w R. z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...]; 3. zasądza od Głównego Geodety Kraju na rzecz skarżącej S. R. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] października 2011 r. nr [...] Główny Geodeta Kraju utrzymał w mocy postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] (dalej WINGiK) z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...] o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Starosty M. z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] dotyczące odmowy wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Starosty M. z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] o zatwierdzeniu operatu opisowo - kartograficznego ewidencji gruntów i budynków obrębu J., gmina T., w odniesieniu do działki o nr ewid. [...]. Zaskarżone postanowienie zapadło w przedstawionym niżej stanie faktycznym. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2011 r. Starosta M. odmówi wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną tego organu. Postanowienie to zostało doręczone skarżącej S. R. w dniu [...] lipca 2011 r. Skarżąca złożyła zażalenie na postanowienie w dniu [...] lipca 2011 r. W dniu [...] lipca 2011 r. otrzymała informację, że termin to wniesienia zażalenia upłynął w dniu [...] lipca 2011 r. W dniu [...] lipca 2011 r. skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, wskazując, że została błędnie poinformowana przez pracownika Starostwa, że termin do wniesienia zażalenia upływa w dniu [...] lipca 2011 r., a także Agencja Pocztowa w J., gdzie skarżąca chciała złożyć zażalenie, w dniu [...] lipca 2011 r. była nieczynna. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r. WINGiK odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, podniósł, że skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności, które wskazywałyby na brak winy w uchybieniu terminu. Organ ustalił, że wbrew twierdzeniom skarżącej Agencja Pocztowa w J. była czynna w dniu [...] lipca 2011 r. WINGiK pouczył także skarżącą o prawie wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia [...] sierpnia 2011 r. do Głównego Geodety Kraju. Zgodnie z pouczeniem, skarżąca wniosła zażalenie na to postanowienie, powołując się na wyżej wskazane przesłanki, jak we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Sygn. akt IV SA/Wa 2007/11 Postanowieniem z dnia [...] października 2011 r. Główny Geodeta Kraju utrzymał w mocy postanowienie WINGiK z dnia [...] sierpnia 2011 r. Organ podtrzymał stanowisko organu WINGiK i dodatkowo zauważył, że skarżąca została prawidłowo pouczona o terminie wniesienia zażalenia w postanowieniu z dnia [...] czerwca 2011 r., dlatego też błędne poinformowanie przez pracownika Starostwa o dacie upływu terminu, nie wyłącza winy skarżącej. Skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie z dnia [...] października 2011 r. wniosła S. R. Skarżąca zarzuciła postanowieniu naruszenie art. 58 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej k.p.a.) poprzez nieuwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Zdaniem skarżącej organ wnikliwie nie zbadał, czy zachodziły okoliczności uprawdopodabniające przywrócenie uchybionego terminu, w szczególności niesłusznie uznał, że błędne poinformowanie przez pracownika organu nie wyłącza winy skarżącej. Dalej w piśmie procesowym z dnia [...] lutego 2012 r. skarżąca zwróciła się o przesłuchanie świadka D. T., pracownicy Starostwa Powiatowego w M., która błędnie poinformowała skarżącą o terminie do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia [...] czerwca 2011 r. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zawarte w postanowieniu z dnia [...] października 2011 r. oraz wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 152, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia: prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz innego Sygn. akt IV SA/Wa 2007/11 naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do brzmienia art. 141 § 1 k.p.a. na postanowienie służy zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Istnieje zamknięty katalog postanowień, na które służy zażalenie. A contrario zażalenie na postanowienie, na które zażalenie nie przysługuje, jest niedopuszczalne. Rozpoznanie takiego środka zaskarżenia stanowi rażące naruszenie prawa (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 15 kwietnia 2008 r., sygn. akt II SA/Po 532/07). Zgodnie z art. 59 § 2 k.p.a. o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia. Na postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, wydane w trybie art. 59 § 2 k.p.a., nie służy zażalenie, lecz bezpośrednio skarga do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Dodatkowo należy zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 112 w zw. z art. 126 k.p.a. błędne pouczenie o przysługującym środku zaskarżenia nie może szkodzić stronie, która się do niego zastosowała. Jednakże błędne pouczenie nie tworzy uprawnienia do zaskarżenia postanowienia, na które zażalenie jest niedopuszczalne (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 13 czerwca 2007 r., sygn. akt II SA/Łd 72/07). Kontrolując zaskarżone postanowienie z punktu widzenia powyższych zasad, skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż nie z przyczyn w niej podniesionych. W ocenie Sądu postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] października 2011 r. rażąco narusza przepisy procedury administracyjnej poprzez rozpoznanie niedopuszczalnego zażalenia na ostateczne postanowienie z dnia [...] sierpnia 2011 r., co daje podstawę do stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia [...] października 2011 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Pouczenie o rzekomo przysługującym zażaleniu, a także wniesienie przez skarżącą stosownego środka zaskarżenia, jako działanie niezgodne z prawem, nie mogło doprowadzić do wydania ważnego aktu administracji, co potwierdza jedynie powyższe stwierdzenie. Sygn. akt IV SA/Wa 2007/11 Zgodnie z art. 126 k.p.a. do postanowienia stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące decyzji administracyjnych, w tym art. 107 § 2 - 5 k.p.a. Tym samym na podstawie art. 107 § 3 k.p.a. postanowienie wymaga odpowiedniego uzasadnienia przez organ, który je wydał. Stosownie do art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. organ zobowiązany jest do wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego, a jego wszechstronna ocena powinna znaleźć się w uzasadnieniu postanowienia. WINGiK orzekając o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenie na postanowienie z dnia [...] czerwca 2011 r. nie ustalił, czy uchybienie terminu do wniesienia środka zaskarżenia było zawinione. W postępowaniu administracyjnym w kolejnych pismach skarżąca wskazywała, że została błędnie poinformowana co do terminu wniesienia zażalenia przez pracownika Starostwa Powiatowego w M. W postępowaniu sądowym skarżąca w piśmie z dnia [...] lutego 2012 r. wskazała D. T., pracownicę Starostwa Powiatowego w M., jako osobę, która udzieliła jej błędnych informacji. Organ powinien wyjaśnić okoliczności związane z uchybieniem terminu przez skarżącą. Należało ustalić osobę, która udzieliła błędnych informacji skarżącej, a także wezwać ją do złożenia zeznań w sprawie. Organ powinien także ocenić, czy błędna informacja miała wpływ na uchybienie terminu i czy na tej podstawie można uznać, że uchybienie terminu do wniesienia zażalenia nastąpiło bez winy skarżącej. Brak wyczerpującego postępowania wyjaśniającego w sprawie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia [...] czerwca 2011 r. ma znaczący wpływ na postępowanie w sprawie przywrócenia terminu. Niepełne ustalenia co do stanu faktycznego sprawy mogą bowiem doprowadzić do wydania niewłaściwego rozstrzygnięcia. Wyżej wskazane uchybienia stanowią naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. i są podstawą do uchylenia postanowienia z dnia [...] sierpnia 2011 r. O kosztach sądowych orzeczono na postawie art. 200 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, na postawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z 156 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło