IV SA/Wa 2093/09
PostanowienieWSA w Warszawie2010-02-23
Skład orzekający: Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska - Litwiniec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy gmina, która nie brała udziału w postępowaniu nadzorczym prowadzonym przez wojewodę na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowym wszczętym skargą wojewody na uchwałę rady gminy, jeśli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego?Ratio decidendi
Gmina, która nie brała udziału w postępowaniu nadzorczym prowadzonym przez wojewodę na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, nie może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowym wszczętym skargą wojewody na uchwałę rady gminy, nawet jeśli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. Postępowanie sądowe w takiej sytuacji jest kontynuacją postępowania nadzorczego, w którym udział innych podmiotów niż organ nadzoru i gmina, której uchwała dotyczy, nie jest przewidziany. Podmiot, którego interes prawny został naruszony aktem prawa miejscowego, może zaskarżyć go odrębnie do sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Rada Gminy R. wniosła o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika, w sprawie ze skargi Wojewody na uchwałę Rady Miejskiej w M. w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Gmina R. argumentowała, że działki objęte zmianą planu znajdują się na jej granicy, są od niej komunikacyjnie uzależnione, a planowane inwestycje będą miały negatywny wpływ na jej teren. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił dopuszczenia Gminy R. do udziału w postępowaniu.Rozstrzygnięcie
Odmówiono dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym Rady Gminy R.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska - Litwiniec po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Rady Gminy R. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika w sprawie ze skargi Wojewody [...] na uchwałę Rady Miejskiej w M. z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: odmówić dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym Rady Gminy R.
Pismem z dnia [...] lutego 2010 r. Rada Gminy R., reprezentowana przez radnego, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o dopuszczenie, na podstawie art. 33 § 2 w związku z art. 25 § 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, do postępowania sądowego w charakterze uczestnika, w sprawie ze skargi Wojewody [...] na uchwałę Rady Miejskiej w M. z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W uzasadnieniu podniesiono, iż działki których dotyczy planowana zmiana miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego M., położone są na granicy z Gminą R., odcięte węzłem komunikacyjnym i drogami nr [...] i [...] od pozostałej części Gminy M., a przez to uzależnione komunikacyjnie od dróg gminnych przystosowanych do obsługi transportu niskiego tonażu, pozostających w zarządzie gminy R.. Wybudowanie zaś szkodliwych inwestycji na terenie Gminy M. będzie również odczuwalne na terenie Gminy R.. Ponadto, zdaniem wnioskodawcy, zmiana planu części miasta M.a narusza ład przestrzenny i pozostaje w wyraźnej kolizji funkcjonalnej z przeznaczeniem przyległych terenów gminy R.. Podkreślono także, iż obie te gminy wchodzą w skład związku międzygminnego M.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy podnieść, iż z wnioskiem o dopuszczenie Rady Gminy R. do niniejszego postępowania sądowego wystąpił radny W. S., z upoważnienia Rady Gminy. Co do zasady osoba pełniąca funkcję radnego nie jest uprawniona z mocy prawa do reprezentowania rady gminy czy gminy, jednakże z uwagi na to, iż upoważnienie do wystąpienia z przedmiotowym wnioskiem zostało udzielone przez Radę Gminy R. w formie uchwały z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...], Sąd uznał radnego za umocowanego do wystąpienia z wnioskiem o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowym w imieniu Rady Gminy.
Generalną zasadą wyrażoną w art. 32 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. – zwaną dalej Ppsa) jest uznanie, że w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi. Jednak zasada ta doznaje rozszerzenia w art. 33, który w § 1 stanowi, że osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Warunkiem takiego uczestnictwa jest zatem uprzedni udział w postępowaniu administracyjnym. Z kolei § 2 art. 33 stanowi, że udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Co prawda w przepisie tym użyto zwrotu "osoba", jednakże zdaniem Sądu, przepis ten nie obejmuje wyłącznie osób fizycznych, ale także osoby prawne i inne podmioty, które posiadają zdolność sądową. Odmienne rozumienie tego przepisu prowadziłoby do nieuprawnionego różnicowania podmiotów, którym ustawa przyznaje zdolność do występowania przed sądem administracyjnym.
Oceniając wniosek Rady Gminy R. należy mieć na względzie, iż postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte przez Wojewodę [...] w trybie nadzoru – określonym w art. 93 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 142 poz. 1591), przez Wojewodę [...]. Zgodnie z tym przepisem po upływie terminu do podjęcia rozstrzygnięcia nadzorczego, organ nadzoru może wnieść skargę do sądu administracyjnego. Wniesienie przez wojewodę - jako organ nadzoru nad samorządem terytorialnym - skargi na uchwałę nie jest poprzedzone żadnym wcześniejszym postępowaniem, nie jest uzależnione od wcześniejszego wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Postępowanie takie toczy się wyłącznie z udziałem organu nadzoru oraz gminy, której rozstrzygnięcie nadzorcze dotyczy. Wobec tego nie mogą brać w nim udziału inne podmioty, nawet wówczas, gdy wynik tego postępowania dotyczy ich interesu prawnego. Skoro Rada Gminy R. nie mogłaby brać udziału w postępowaniu nadzorczym Wojewody [...], prowadzonym na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, to również nie może nabyć takiego uprawnienia w postępowaniu sądowym prowadzonym ze skargi Wojewody [...] na uchwałę Rady Miasta M..
Na marginesie należy stwierdzić, że podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostało naruszone aktem prawa miejscowego może, w odpowiednim trybie (art. 101 ustawy o samorządzie gminnym), zaskarżyć je odrębnie do sądu administracyjnego.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 33 § 2 Ppsa orzekł ja w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło